POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło NAŻARTOWAĆ SIĘ drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło NA CWAŁ
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 18.01.2010
*BAKIER, *BAKR rzecz. m
Słowniki: T III, L (XVIII), SWil, SW, SJP notują
Słowniki: SStp, SXVI, Kn nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1652
Formy gramatyczne:
B.bakier
Ms.bakrze
Etymologia:
z fr. à bas coeur; z niem. back kehren ?
»lewa burta statku lub łodzi«:

NA BAKIER
w funkcji przysłówka
Formy gramatyczne:
1. »bokiem, krzywo, na skos«:
  • – Ile wymyslonych przezwisk y rodzaiow Szat roznych tyle trzeba miec w skrzyniach do stroiu Kładąc ie na sie to tak to s[i]ak. To na bakier. OpalKSat 100.
  • – Łeb mu jako pudło aż pod ostatni włos wydupiłeś, kanią jakąś pohaną na bakier przykryłeś [wyprawa syna na służbę do pana]. MałpaCzłow 275.
  • – Il porte sa robe de travers [...] Ná bakier suknią nosi. DanKolaDyk II, 551.
2. przen. »odwrotnie, niewłaściwie, źle«:
  • – Wulkánie/ wysokiey żony Podły mąsz/ bywa wzgárdzony/ I ná bákier tám nieboże/ Bije pospolicie łoże. GawDworz 61.
  • – MOWI też niewłaśnie: umysł pod włos ieżowaty niedobrze pomiarkowany ná opak rozum, na bakier w głowie. DanKolaDyk I, 363.
  • – Wydała go natura ná świat z rozumem ná bakier, álbo ná ukoś danym. DanKolaDyk I, 543.
Autor: PK
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)