POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło CENTNAR drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło CENTROWY
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 10.05.2016
CENTRUMrzecz n, CENTRrzecz m
Słowniki: SXVI, T III notują
Słowniki: SStp (?), Kn (?), L (?), SWil (?), SW (?), SJP (?) nie notują
Formy gramatyczne:
M.centrum
D.centru
centrum
B.centrum
N.centrum
Ms.centrze
centrum
M.centra
D.centrów
B.centra
Ms.centrach
Etymologia:
łac. centrum
1. »środkowy punkt, środek czego«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. centrum świata:
troj. centrum koła:
  • Centrum Kołá: Znáczy Srzodek kołá. SolArch 1.
  • – Okryśliwszy cyrkuł ná kole, połdyámetrem długim ná ćwierci pięć łokciá y calow pięć. Rościągniesz nić mocną po Rámionách przez sam srzodek álbo centrum kołá, y pod tą nicią wyciągnioną, náznáczysz punktá ná cyrkule dwa. SolArch 78-79.
  • – Centrum, indecl. pośrzedność. Centrum, Mittel-Punct. le centre. § [...] centrum koła znaczy śrzodek. T III 104.
troj. centrum cyrkułu:
troj. centrum ziemi || centrum ziemie:
troj. centrum kręgu:
troj. centrum odbicia:
troj. centrum wspaczne:
przen. przenośnie:
  • – Chciał dác znáć/ iż nogą posłuszeństwá stánął we srzodku/ iáko więc centrum w-puł cyrkułu/ y ztámtąd wyniść nie może. BirkNiedz 84
2. »punkt zbiorczy, centralny, miejsce, ośrodek, w którym się coś ześrodkowuje«:
3. »środek ciężkości«:
#
Autorka: KS
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)