POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło NIEWDZIĘCZNY drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło NIEWIADOMA
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 08.03.2016
NIEWIADOMY, NIEWIADOM przym.
Słowniki: SStp (niewiadomy), SXVI (niewiadomy, niewiadom), Kn (niewiadomy, niewiadom), T III (niewiadomy, niewiadom), L (niewiadomy; pod: wiadomy; XVII-XVIII), SWil (niewiadomy), SW (niewiadomy, niewiadom), SJP (niewiadomy) notują
Formy gramatyczne:
lpM.mniewiadomy
żniewiadoma
nniewiadome
D.mniewiadomego
żniewiadomej
nniewiadomego
C.mniewiadomemu
B.mżywniewiadomego
nżywniewiadomy
żniewiadomą
nniewiadome
N.mniewiadomym
Ms.mniewiadomym
W.mniewiadomy
lmM.mosniewiadomi
nmosniewiadome
D.niewiadomych
C.niewiadomym
B.mosniewiadomych
nmosniewiadome
N.niewiadomymi
niewiadomemi
lpM.mniewiadom
1. »nieznany«:
2. »taki, który o czymś nie wie; taki, który czegoś nie zna«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. niewiadom rzeczy (sz. zm.):
  • – [Panna do kawalera] Chwal się jak chcesz; nie takem rzeczy niewiadoma, Żeby mi wasza chluba nie była znajoma. I pierwejby mogł stanąć bieg lotnego słońca, Niż bych ja waszych kunsztow przebiegła do końca. TrembWierszeWir II 245.
  • Niewiadom rzeczy. Er ist der Sache unerfahren. DobrGram 393.
3. »taki, który się na czymś nie zna«:
4. »taki, który nie zdaje sobie sprawy z tego, co robi«:

NIEWIADOMY
w funkcji rzeczownika
Formy gramatyczne:
1. »ten, kto o czymś nie wie«:
  • – Excessy wszytkie w sądzie zobopolnym, który Jch Mć z obu Narodow postanowią bez miłosierdzia karane będą według Artikułow Woyskowych, o których niewiadomi u wiadomych niech się pytają. PiasRel 22.
  • – Jachaliśmy w lichą niepogodę wziąwszy przewodnika drogą barzo ladajaką, po górach przykrych, kędy bez przewodnika niewiadomy, żadną miarą obejść by się nie mógł [...]. GawarDzien 141.
  • – Znając rzecz, łacno o niej poradzić, niewiadomemu niemasz nic oczywistego; musi błądzić, kto nie wie drogi. LubSArtPol XI, 15.
  • – Obrona Antimonium przeciw kalumniey niewiádomych, ktorzy rádzą, áby od niego, iáko od trucizney uciekáć [...]. SekrWyj 150.
2. »ten, kto się na czymś nie zna«:
  • – [...] siłá tákich iest niedbáłych [rachmistrzów], co byle nápisał, tym się exkuzuiąc, że ináczey nieumiem [...] Záczym niewiádomy niech się informuie y spráwuie według tego Modeluszá. HaurEk 71.

*NIEWIADOMA
w funkcji rzeczownika
Formy gramatyczne:
mat. »nieznana wartość liczbowa«:
  • – Niech będzie dána rożnicá LD wiádoma, między Dyámetrem [CD] iákiegożkolwiek kwádratu, y ściáną [PD] niewiádomymi: y niech będzie potrzebá ściány niewiádomey Kwádratu. SolGeom I 138.
  • – Ná trzecim záś terminie, gdy postáwisz cáłą [linię] EZ, 2000; znaydziesz (przez złotą liczbę, ze trzech wiádomych,) czwartą nie wiádomą 536. SolGeom I 82.
  • – Odmierzánie proste iakiey długości dla czwartey niewiádomey, ma bydź odpráwione z wielką pilnością po sznurze prosto, nie wężykiem. SolGeom II 36.

NIEWIADOMA
w funkcji predykatywnej
Formy gramatyczne:
niewiadoma
»jest nieznane«:
  • – Ia myslę sobie że to y droga daleka y trudna musi bydz funkcyia nie wiadoma mi iest co tez to moze uczynić za pozytek. PasPam 160.
Patrz wiadomy, wiadom, wiadomie, wiadomo, niewiadomie, niewiadomo.
Autorka: RB
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)