POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło NIE DZIWO drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło NIGDY
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 16.01.2015
NIE LZA czas. niewł. ndk
Warianty fonetyczne: NIE LZA, NIE LŻA, NIE ŁZA
Słowniki: SStp (nie ldza, nie lzapod: ldza), SXVI (nie lża, nie lza), Kn (nie lza), T III (nie lza), L (nie lża, nie lza; pod: lża; XVI-XVIII), SWil (nie lza, nie lżapod: lza), SW (nie lża, nie lza, nie ldza), SJP (nie lża, nie lza) notują
Formy gramatyczne:
nie lza || nie lża || nie łza
nie lza było || nie lża było
»nie można, nie da się, nie wolno«:
Rekcja: bezok.; (komu)
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. nielza (komuś) jedno coś zrobić || nielza (komuś) jeno coś zrobić; nielza (komuś) tylko coś zrobić:
  • ~ A teraz nielza jedno Bogu podziękować, Że bliskiego upadku raczył nas zachować. GrochWiersze 258.
  • ~ I kazał królewic jmć panu Denhoffowi i Nagotowi, co język niemiecki umieli, z kilką czeladzi nazad wrócić się; tych skoro piechota postrzegła na onémże miejscu jeszcze stojąc, gdzieśmy się rozjechali, czekając bez pochyby na tłumoki nasze, rzuciła się zaraz do muszkietów, chcą do nich strzelać, jeśliby daléj jechali. Nielza było inaczéj, jedno się wrócić [...]. PacOb 84.
  • ~ Nié lza mu iédno się obiésić [...] Nihil restat praeter [...] Nihil mihi propriùs quàm [...] Nié lza iédno z gárdłem vciékáć [...]. Kn 504.
  • ~ Nielza mu ieno. nichts ist ihm übrig als dass; es ist so weit mit ihm gekommen, dass. il est reduit à un tel point, qu'il; il ne lui reste que de. § nielza mu ieno z gardłem, z życiem uciekać. nielza mu ieno się obiesić. es ist so weit mit ihm gekommen, dass er sich hängen will. il est reduit à un tel point, qu'il n'a plus qu'à aller se pendre. T III 988.
  • ~ Na to poselstwo odpowiedział Krolewic zem dosyc ssiebie czynieł, kazwszy s pokoiu me[go] Tryznie oszby P. Woiewodzica przeiednał, ze on na zadną prozbe ie[go] nie dał się przeprosic, nie lza mnie beło tylko respectowac na przyczyne krewnych ie[go] y odpuscic mu wine swoię [...]. OssŻyw 31.
Autorka: RB
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)