POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło NA PRZEMIANĘ drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło NA PRZYKŁAD
ZALĄŻEK ARTYKUŁU HASŁOWEGO
Data ostatniej modyfikacji: 04.05.2017
PRZEMIANA rzecz. ż

Najwcześniejsze poświadczenie: 1605
Formy gramatyczne:
M.przemiana
D.przemiany
B.przemianę
N.przemianą
Ms.przemianie
B.przemiany
N.przemianami
Ms.przemianach
1. »zmiana, przeobrażenie«:
2. »wymiana osób lub rzeczy«:

NA PRZEMIANY
w funkcji przysłówka
Formy gramatyczne:
»na zmianę«:
  • – Nad nią [matnią] komórkę na wysokich palach zbudowano, gdzie chłopi na przemiany obecnie siedzą. NiemPam 261.
  • – W narowách swoich/ błądząc niewymownie; Raz w sobie gniew swoy dusi/ záledwie trzymány/ Drugiraz się nim wzrusza znowu ná przemiány. OvOtwWPrzem 322.
  • – Nie dostałaś faworów tych w zielniku sielskim, Kędy tylko wasilek kocha się i mięta Z przykrym lubczykiem, którym brzydzą się panięta. A w wirydarzach swoich każą tulipany Z koronami carskiemi sadzić na przemiany. ZimBSiel 101-102.
  • – To na przemiany, to w złączone głosy Roźne Muzyki przechodzą Niebiosy Trzy Chory wten czas o swey Szczęsliwości Spiewały piesni niezmierney słodkości, A głosy z wdzięcznych melodiy zmieszáne W te słowa były dobrze rozumiáne. OblJasGór 150.
  • – A w domach śmierci prawdziwe obrazy, Leżały w mieście z burkiem na przemiany Ledwie nie gęściej głowy niźli głazy. LubSTobPol 64.
  • – Na tablicy poprzedzającej przed nauką 11 w kolumnie pierwszej i w kolumnie trzeciej [...] znajduje się liczba nieparzysta na przemiany na jednymże wierszu z liczbą palców, obraną w kolumnie siódmej na wydzielenie koła już gotowego. SolArchB 154.

NA PRZEMIANĘ
w funkcji przysłówka
Formy gramatyczne:
»na zmianę«:
  • – [...] Naprzemiane Maią bydz zbiałłemi Czarne [pola na herbie]. HerbOr 542.
  • – Gdy tedy para ludzi obrácać będą korby VZ, TS w koło; laski pompowe BP, bR, ná przemiánę pompowáć będą wodę bez przestánku. SolArch 151.

W PRZEMIANACH
w funkcji przysłówka
Formy gramatyczne:
»na zmianę«:
  • – Ptaszęta [...] W przemianách pienia nucą po gałązkach, Ze Panią swoię w miłych widzą związkach [...]. DrużZbiór 275 (?).
Autorka: RB
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)