POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło APOSTOŁOWANIE drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło APOSTROF
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 27.02.2014
APOSTOLSKI przym.
Warianty fonetyczne: APOSTOLSKI || *APOSTOŁSKI
Słowniki notują
Formy gramatyczne:
lpM.mapostolski
żapostolska
napostolskie
D.mapostolskiego
żapostolskiej
napostolskiego
C.żapostolskiej
napostolsku
B.mnżywapostolski
żapostolską
N.żapostolską
Ms.mapostolskim
żapostolskiej
lmM.mosapostolscy
nmosapostolskie
D.apostolskich || apostołskich
C.apostolskim
B.nmosapostolskie
N.apostolskiemi
Ms.apostolskich
1. »odnoszący się do apostołów, uczniów Jezusa Chrystusa«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. list apostolski (sz. zm.):
  • – Czytając pisma święte, tak ewangelisty, jako i apostolskie do kościołów listy, Wszytkie, żeby uciekać, jednostajną zgodą, Żeby się strzec bałwanów, chrześcijany wiodą. PotFrasz3Kuk II 515.
  • – Vwolnił nas Duch Swięty od nich oczywiście A co większa, y od Swiąt w Apostolskim liście. PotPocz 100.
  • – Tarcz Dvchowna. Widząc Tarcz drukowáną, w Kościele nád grobem, Myślę sobie, iákim tu wniść mogłá sposobem? Aż mię list Apostolski informuie, że się, Ná ten Kámień, Tarcz z sercá człeczego przeniesie. PotPocz 48.
troj. czasy apostolskie (sz. zm.):
  • – Stały ieszce y onych czásow Apostolskich/ Ty Chábulskie Kuźnice w dolinách Libáńskich. RoźOff B4v.
  • – Zwyczay ten máią od Apostolskich czásow/ [...] w kościele Bożym záchowány/ Ruś y Grekowie/ w Liturgiey swoiey/ iż kiedy máią ludzie iść do kommuniey świętey/ tedy wprzod wynidzie Diákon ná pośrzodek kościołá [...] obrociwszy się do ludzi twárzą/ mowi głosem do nich: Sancta Sanctis. StarKaz II, 79.
troj. prawidło apostolskie:
troj. starszeństwo apostolskie:
troj. apostolskie święto:
troj. apostolski pułk:
troj. dozór apostolski:
troj. skład apostolski:
troj. kredo apostolskie (sz. zm.):
  • Kredo albo Symbolum apostolskie. KałKośOg 716.
troj. nauka apostolska:
troj. apostolskie wyznanie:
troj. pisma apostolskie:
troj. dzieje Apostolskie:
troj. kolegijum apostolskie:
2. »kapłański, papieski«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. kancelaryja apostolska:
troj. stolica apostolska (sz. zm.):
  • – [...] A Apostolska mu ie Stolica za długi Czas słuzone w nagrodę daruie zasługi. ArKochOrl 25v.
  • – Ale widzę zebym cię długo tu trzymała Kiedybym ci tych wszytkich vkazowac miała z twoiey krwie, co Apostolskiey Stolice podniosą Chorągiew y co za nie zwycięstwa y co za nie zwycięstwa odniosą To Obidzi, to iest Fulk to Actiusowie, Vgowie, Henrykowie dwai, to zas Gwelfowie [..]. ArKochOrl 25v.
  • – [...] A wszytka okolica z iednostainey zgody Za Pana go chciec będzie y blizsze narody Akcy szosty iego syn będzie miał Hetmanstwo Apostolskiey Stolice [...]. ArKochOrl 26v.
  • – Lecz większa ta ieszcze/ że stolicá Apostolská ná to Akademie w Chrześciáństwie postánowiłá/ áby były iák propugnacula, zámki/ y twierdze náuki Kátolickiey/ ktoreyby młodzi wespoł znáukámi świećkimi náuczyli. SzemGrat 110.
  • – A zbáwienie zásie ze swego tylo obiecowáć zakonu/ wiedząc że wszytkie insze od Duchá S. przez stolice Apostolską są potwierdzone/ (ktora im swiádectwo dáła/ że záchowuiąc swe Reguły/ nie tylo zbáwięnie/ ále y doskonáłość wielka dostąpiona wnich bydź może) [...]. SzemGrat 24.
  • – Luter wász Stolicy Apostolskiey ná nowy rok tę Kolędę posłał: Martinus Luther S. Sedi Romanae mea[m] gratiam [et] salutem: Sanctissima Sede crepa. BirkEgz 12.
  • – Przypátrz się káżdy posłuszeństwu ktore Monárchowie Stolicy Apostolskiey oddáią. KorRoz 12.
  • – Maia też ciż Oycowie swoie studium, według náuki ś. Thomaszá z Aquinu. Ktorey iáko prawdziwey od sámego Bogá/ y od Pásterzow Stolice Apostolskiey ták wiele rázy ápprobowáney/ nigdy nie odstępuią. PruszczKlejn 16.
  • – Zasiada ná Stolicy Apostolskiey Ociec święty Alexander tego imienia VII. obrány po zeszciu Innocencivsza X. MerkPol 2.
  • – Fryderyk I Albo Barbarossa zrazu był głownym nieprzyiacielem Stolice Apostolskiey, na ostatek jednak Głowie koscioła S. w Wenecyi uniżyć się musiał; Tenze Cesarz z potęgą Swoją do Ziemi obiecaney takze wyszedł y w podrozy na rzece pewney utonoł. IntrHist 190.
troj. cenzury apostolskie:
troj. akta apostolskie:
troj. urząd apostolski (sz. zm.):
  • – Przez ktorego wzięliśmy łáskę y urząd Apostolski. BG Rz 1, 5.
  • Apostolski urząd [...] Apostelampt. DasHünDict .
  • – [...] był w sukcessyiey urzędu apostolskiego posádzony tu ná Káthedrze Stánisłáwá świętego/ gdzie ták wiele ludzi zacnych y świątobliwych siedziáło. StarKaz II, 625.
troj. apostolski stolec: »Rzym«
troj. apostolskie kanony:
troj. pielgrzym apostolski:
troj. apostolska głowa:
troj. kamera apostolska:
3. »prawdziwie chrześcijański«:
4. »królewski«:
Związki wyrazowe nieprzyporządkowane do znaczeń

PO APOSTOLSKU
w funkcji przysłówka
Formy gramatyczne:
»tak jak apostołowie«:
  • – Ta oboia ich [jezuitów] iest powinność y do pogan iść po Apostolsku/ y po bakalarsku dzieci uczyć. SzemGrat 34.
  • – Kto żre nie przeżegnawszy, każdy Markiem będzie. Pierwej po apostolsku trzeba błogosławić. PotMorKuk III 293.
Autor: WM
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)