POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło DZIĘGIELOWY drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło DZIĘKCZYNIENIE
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 05.05.2016
DZIĘKA I rzecz. ż
Słowniki notują
Formy gramatyczne:
M.dzięka
D.dzięki
B.dziękę
N.dzięką
M.dzięki
D.dzięk
dzięków
B.dzięki
N.dziękami
Ms.dziękach
zwykle w lm. »podziękowanie«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. czynić dzięki komuś (sz. zm.); oddawać dzięki (komuś) (sz. zm.):
  • ~ [Faeton] tym się cieszy/ ze wodze pozwolone wziął iuż do swey ręki: Zatym przymuszonemu Oycu czyni dzięki. OvOtwWPrzem 55.
  • ~ Iatez dopiero obaczywszy się y odpocząwszy trochę Poklęknąłęm pierwey dzięki czyniąc Panu Bogu y S. Antoniemu. PasPam 280.
  • ~ Obaczywszy się tedy bydź uzdrowionym/ pocznie on trędowáty dzięki oddáwáć Panu padszy ná twarz swoię/ y to cudo Páńskie pocznie przed ludem wszytkim wysławiáć. StarKaz 273.
  • ~ [...] nayniższe za to dobrodźieystwo oddaię dźięki. T III 308.
troj. uczynić dzięki komuś; dać dzięki komuś; oddać dzięki (komuś) (sz. zm.):
  • ~ Zlecamy to Ich MSCiom PP. Posłom [...] ze by fortunnego w długie Lata IkMSCi Powinszowawszy Panowania, Powinne Nomine całego koła naszego za Oycowskie Bonum [dobro] tey Oyczyzny. Pieczołowanie uczynili dzięki. PasPam 216.
  • ~ Uczyniłęm Bogu dzięki że mię przecię do pierwszego przyprowadził zdrowia. PasPam 78v.
  • ~ Iák Cię mam błogosłáwić, iákieć mam dáć dzięki, A naprzod Bogu memu, ktoregom iest ręki Mocą przez Cię rátowan [...]. DamKuligKról 265.
  • ~ Usłyszawszy to Maurycyusz, dał chwáłę, y dzięki Bogu Pánu nászemu. TylkStrom 121.
  • ~ Bądzmyz wdzieczni daru tego Chwalmy swiete imie iego Spolnie go wsziscy witaymy Powinne dzieki oddaymy [...]. KodKon 41.
  • ~ Niemasz nic słusznieyszego iako Xciu IoMSCi kurlandzkiemu powinne oddać dzięki że tak długo czekał. PasPam 217v.
troj. niech (Panu) Bogu będzie dzięka (sz. zm.):
  • Niech Bogu będzie dzięká ná wieki/ że mię z łáski swey chowa nienáruszoną ná zdrowiu/ lubom bárdziey niegodná łáski iego S. nád inne ludzie. OkolNiebo 27.
  • Niech będzie Panu Bogu dzięka, że też i nas z drugimi domieścić raczył łaski Swojej i odpustu. MałpaCzłow 244.
troj. dzięka (Panu) Bogu (sz. zm.):
  • Dźięka Bogu vide Chwałá Bogu. Kn 162.
  • – [...] teraz wszędzie Bogu Dzięká! Pokoy [...]. ErnHand 310.
  • dźięka Bogu Gott sey Danck. Dieu soit loué; graces à Dieu. T III 308.
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. przez dzięki; bez dzięki: »wbrew woli; wbrew woli«
przys. przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa:
przys.
  • Mieszká dziękámi nié nápéłnisz/ ále dzięgámi. KnAd 489.
Autor: SPas
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 05.05.2016
*DZIĘGA I rzecz. ż
Warianty fonetyczne: *DZIĘGA I || DZIĘKA II
Słownik SStp (dzieńga) notuje
Słowniki: SXVI (?), Kn, T III, L (?), SWil, SW, SJP nie notują
Formy gramatyczne:
M.dzięka
N.dziękami
Etymologia:
rus. dáha
»rzemień, knut, arkan«:
Autor: SPas
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)