POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło APERCYJA drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło APETYCZNY
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 19.12.2013
APERTURA rzecz. ż
Warianty fonetyczne: APERTURA, *APERTORA
Słowniki: SXVI, Kn, T III, L (XVII), SWil, SW, SJP notują
Słownik SStp nie notuje
Formy gramatyczne:
M.apertura
D.apertury
B.aperturę || apertorę
M.apertury
D.apertur
B.apertury || apertory
N.aperturami
Ms.aperturach
Ms.aperturze
Etymologia:
łac. apertura
1. med. »nacięcie, rana na ciele człowieka lub zwierzęcia zrobiona w celach leczniczych albo doświadczalnych, poznawczych«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. apertura samorodna: »przetoka, fistuła«
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. uczynić w sercu aperturę: »spowodować cierpienie duchowe, ból, rozpacz«
przen. przenośnie:
  • – Tak też białagłowa, ledwie na niej dopytasz, poki dziewką, słowa; Niechaj jedno odnowi mąż jej aperturę, Jakby nigdy nie ona, odmieni naturę. PotFraszBrück II II, 204
  • – Jako tam Adamowi śpiącemu przy drzewie, takteż tu otwierają aperturę Ewie. U Adama się zgoi, chociaż bez balwierza, A tej opak, im dalej, barziej się rozszerza. PotFraszBrück II II, 91
2. »skaleczenie, rana na ciele człowieka lub zwierzęcia«:
3. »dziura, szczelina w ziemi«:
4. »otwór w budynku«:
Autorka: KS
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)