POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło BARIERA drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło BARKA
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 02.07.2012
BARK I rzecz. m
Słowniki: SStp, SXVI, Kn, T III, L (XVI, XVII), SWil, SW, SJP notują
Formy gramatyczne:
M.bark
D.barku || barka
B.bark
N.barkiem
Ms.barku
M.barki
D.barków
B.barki
N.barkami
Ms.barkach
1. anat. »część pleców poniżej karku, kości wiążące kończynę górną z tułowiem«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. atlantowskie barki:
przen. przenośnie:
  • – Nowy [...] przybył Atlantowi ciężar na barki, niebu ku ozdobie I wiecznej sławie polskiemu krajowi. MorszAUtwKuk
  • – Tyrannidem wprowadzić i wewlec na barki nasze chciano. AktaKrak I 303
  • – Ieżeliś chętliwy, nie żałuy barku, dźwigni przyiaciela podupadłego, afekt ni sierota, gdy iest w sercu bez ramienia, bo bez skutku. MłodzKaz II, 256
  • – Którą to gierałdę ten nieboszczyk śp. Franciszek Jastrzębski najpryncypalniej legował na barki śp. nieboszczyka Kaźmierza Jastrzębskiego. KsJaz 169
2. »u zwierzęcia: grubsza i wyższa część przedniej kończyny«:
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. na bark (koń) bije (sz. zm.): »wierzga«
  • ~ Biie na bark. RysProv I, 6.
  • ~ Na bark koń biie [...] Calcitro est equus his. Kn 441.
  • ~ koń ten na bark biie. dieses Pferd schlägt mit den Vorder-Füssen. ce cheval régimbe, rüe des piez de devant. T III 24.
przen. przenośnie:
  • – Trzykroć się ociera o mroźny woz; trzykroć/ gdzie Rak barki rozpiera. OvOtwWPrzem 170
3. »bok, ramię jakiego przedmiotu; łuk; pałąk«:
4. »część wozu, orczyk«:
Autor: PK
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 10.05.2016
*BARK IIrzecz m, *BARKA IIrzecz ż
Słowniki: SXVI (= orczyk, drążek), T III (= orczyk), L (= orczyk, XVIII), SWil (= orczyk), SW (= orczyk) notują
Słowniki: SStp, Kn, SJP nie notują
Formy gramatyczne:
M.barki
N.barkami
»naczynie, narzędzie(?) używane w niektórych rzemiosłach«:
Autor: PK
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)