POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło LAMENCIĆ SIĘ drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło LAMENTACYJA
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 08.09.2014
LAMENT rzecz. m
Słowniki: SXVI, Kn, T III, L (XVI-XVII), SWil, SW, SJP notują
Słownik SStp nie notuje
Formy gramatyczne:
M.lament
D.lamentu
B.lament
N.lamentem
Ms.lamencie
W.lamencie
M.lamenty
lamenta
D.lamentów
C.lamentom
B.lamenty
lamenta
N.lamentami
lamenty
Ms.lamentach
lamenciech
Etymologia:
łac. lamentum
1. »głośny płacz i narzekanie«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. gorzki lament (sz. zm.):
  • – Prut się toczy, Rzeka grzęzka i mętna, z płaczów rzewnych owych I lamentów zebrana gorzkich pogrzebowych. ZimBSiel 106.
  • Gorzkie lámenty bez poćiechy/ płacze/ łzy/ bez ulitowania/ wrzaski krzyki/ wyćiá bez nádźiei/ wszytkie piekielne kąty nápełniáią. BujnDroga 160-161.
  • – Daremne twoie Miłosciwy Panie, Zgorzkiem Lamentem Zmieszane ządanie. DrobTuszInf 34.
troj. płaczliwy lament (sz. zm.):
  • – Usłyszał ten głos i lament płaczliwy Bóg z wysokości [...]. BorzNaw 142.
  • – Poydę, ach poydę, z załobą okrutną, Worem okryty: gdzie podziemne gruby, Płaczliwy Lament, załosnem concentęm W rzewne stosuiąc Threny z Instrumentem [...]. PotPer 16.
troj. żałosny lament (sz. zm.):
  • – LECH WZBVDZONY Y LAMENT IEGO ZALOSNY JurkLech A3.
  • – Na ktory to Seym W. Pan sam pamiętam w liśćie do mnie napisałeś ow czyiśi żałosny lament: Haeccine nos audire senes? KonSRoz 69.
troj. uderzyć w lamenty (sz. zm.):
  • ~ Ale dziewczyna, jak prędko postrzegła, Że jej kochana ptaszyna odbiegła, W płacz i lamenty smutne uderzyła [...]. MorszAUtwKuk 248.
  • ~ Uderzy w Threny, znowu y Lamenty [...] Iusz widzi sama, ze do grobu włozy, Własnego Syna: nie bez pomsty Bozy. PotSyl 43.
troj. puścić się w lamenta:
  • ~ LAMENTATION [...] Puścić się w płacz lamenta szlochanie ryczenie iák baba. DanKolaDyk II, 186.
troj. w lament || w lamenty:
2. »opłakiwanie czyjejś śmierci lub nieszczęścia«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. lamenty Jeremiaszowe:
troj. podnieść lament nad kimś:
troj. uczynić lament (nad kimś):
  • ~ Vczynią/ mowię/ nád tobą [Tyrem] láment żáłosny/ á będą nárzekáli nád tobą [...] BG Ez 27, 32.
  • ~ Ták mowi Pánujący PAN: Dniá ktorego on [król asyryjski] zstąpił do grobu/ uczyniłem láment/ záwárłem dla niego przepáść/ y záhámowałem strumienie iey [...]. BG Ez 31, 15.
3. »głos niektórych ptaków«:
Autorka: RB
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)