POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło CEBULOWY drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło CECHA
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 15.02.2013
CECH rzecz. m
Warianty fonetyczne: CECH, CZECH
Słowniki notują cech
Formy gramatyczne:
M.czech || cech
D.czechu || cechu
C.cechowi || czechowi
czechu
B.czech
N.cechem
Ms.czechu || cechu
M.czechy || cechy
czechowie
D.czechów || cechów
C.cechom
B.czechów
N.cechami
Ms.cechach
Etymologia:
niem. Zeche
1. »organizacja, stowarzyszenie rzemieślników miejskich jednej lub podobnych specjalności«:
2. przen. »zespół ludzi o podobnych cechach, obyczajach, poglądach; towarzystwo, stan«:
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. święty cech: »niebo, zbawienie«
fraz. żydowski cech: »zdziercy, skąpcy, lichwiarze«
fraz. z kimś trzymać cech (sz. zm.): »sprzyjać, pomagać komuś«
  • ~ SA też iácyś duchowie dziwni/ ktorzy z ziemi Pospolicie bywáią/ więc między kruszcámi/ Ci z gorniki przy kruszcách iákby cech trzymáią. RoźOff H3v.
  • ~ [Bachus] Przeto z námi trzyma Cech á záwżdy nam w znoiu/ Vpalonym podawa chłodnego napoiu. RoźOff M.
fraz. marsowem bawić się cechem:
  • ~ Sam to przyznał Chodkiewicz Ktory iak się Marsowem począł bawic Cechem Nigdy tak wielkich, nigdy z tak ogromnem Echem sztuk ognistych, nie widział. PotWoj 73.
3. »członkowie cechów, towarzysze cechowi«:
4. »siedziba cechu«:
5. »zajęcie, zawód«:

CECHAMI
w funkcji przysłówka
Formy gramatyczne:
»według kolejności reprezentacji poszczególnych cechów«:
  • – Céchámi. Tributim [...] per tribus. Kn 59.
  • – Tákże pod czás látá, ćwiczenie co Miesiąc, raz będzie skłádał z strzelbą, w bęben kazawszy vderzyć, áby do tarcze strzeláli Cechámi. FredKon 57.
Autorzy: KS, WM
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)