POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło AUGUSTOWY drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło AUGUSTYNIAN
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 21.04.2016
AUGUST, AUGUSTUS rzecz. m
Warianty fonetyczne: AUGUST || AUGUSTUS, AWGUST
Słowniki: SWil, SW, SJP notują
Słowniki: SStp, SXVI, Kn, T III, L nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1609
Formy gramatyczne:
M.August
Augustus
D.Augusta || augusta || awgusta
C.Augustowi
B.Augusta
N.Augustem
Ms.Auguście || auguście
M.Augustowie
D.Augustów
C.Augustom
Etymologia:
łac. Augustus
1. nazwa osobowa »honorowy tytuł, przydomek Oktawiana, cesarza rzymskiego i wielu następnych cesarzy rzymskich; podobizna cesarza Oktawiana«:
2. nazwa osobowa »władca Rzymu, cesarz«:
przen. przenośnie:
  • – Ten tedy Polach pierwszy był y prawdziwy na świecie Bogusty abo Augustus, z ktorego imion Gog Polach y Bał / odmieniwszy cokolwiek (iako się rzekło namyślnie dla ucciwości prawdziwego Boga) tak wiele imion mu wynalazły rozmaite narody. Zkąd iawno iest / iż ten tytuł Augustus własny iest / y samych tylko porządnych Successorow iego na Thronie Scythyckim. DembWyw 58
  • – Część ich [mieszczan] ognie zapala, część do murów skoczy, A część działa i duże bazyliszki toczy Po swoich bateryach, czekając gotowi Uderzyć z nich na salwę swemu Augustowi [Janowi Bogusławowi Leszczyńskiemu, generałowi wielkopolskiemu]. TwarSRytTur 125
  • – Na czym do szczęśliwości panowania zbywało owym Augustom, Aurelijuszom, Ludwikom, Wacławom i tam inszym nieobjętego przez słodkość wspomnienia rejestru panom? MałpaCzłow 271
3. nazwa osobowa »imię męskie, zwłaszcza imię władców ery nowożytnej«:
4. »ósmy miesiąc roku, sierpień«:
Autorka: KS
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)