POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło JESZCZE drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło JEŚLI
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 03.02.2015
JEŚĆ czas. ndk

Najwcześniejsze poświadczenie: 1618
Formy gramatyczne:
jeść
lp1. os.jem
2. os.jesz
lm3. os.jedzą
lpm1. os.jadłem
-(e)m jadł
(ja) jadł
3. os.jadł
ż3. os.jadła
lmmos2. os.jedliście
3. os.jedli
lpm1. os.będę jadł
lm2. os.jedz
lpm1. os.bym jadł
jedząc
1. »spożywać pokarm«:
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. jeść się nie godzą:
fraz. chleb jeść: »żyć cudzym kosztem«
  • ~ Że by przecię więcey Ieść chleba Szwedzkiego nizeli Dunskiego. PasPam 54v.
2. w bezokoliczniku »to, co się spożywa; jedzenie«:
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. dać jeść: »nakarmić«
  • ~ Dano tedy ieść Siła ale zle y niesmaczno. PasPam 164v.
  • ~ Towarzysz zawoła Nie powieday im WPan az nąm dadzą iesc. PasPam 99.
fraz. dawać jeść: »karmić«
  • ~ Po wsiach po Miastach wszedzie dawano ieść y pić. PasPam 154.
Związki wyrazowe nieprzyporządkowane do znaczeń
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. aboś łyka jadł, abo borys litewski: »masz obstrukcję, zaparcie«
  • ~ Poplugáwić.Permerdare et permingere, Albinus apud Sipont. Sordida sunt, vt et Merdo apud eundem [...] quasi funem loreum crassum, quo aqua extrahitur, excernere dicuntur ij, qui diutiùs aluum exonerantes desident. Alludit Polonica phrasis: Aboś łyká iadł/ ábo borys Litéwski. Kn 1327.
przys. przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa:
przys.
  • Chłopska rzecz siłá ieść/ á siłá pić szláchecka. RysProv II, 7.
przys.
  • Podź robić. O nié mogęć chodzić. Podźże iéść. Toć muszę leść. KnAd 164.
przys.
  • – [...] NOIX [...] ON DIT proverbialement. Celui qui veut manger la noix doit casser le noyau. Qui è nuce nucleum esse vult, frangat nucem. Plaut. PRZYSŁOWIE; Kto chce orzechy ieść trzeba ie zgryść álbo potłuc [...]. DanKolaDyk II, 299.
przys.
  • Ciężka boleść/ gdy się chce ieść/ ieszcze cięższa/ kiedy iedzą á nie dádzą. RysProv 16.
Autor: SPas
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)