POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło BEZDZWONNY drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło BEZEAR
ZALĄŻEK ARTYKUŁU HASŁOWEGO
Data ostatniej modyfikacji: 09.11.2016
BEZ II przyim.
Warianty fonetyczne: BEZ, BEZE

Najwcześniejsze poświadczenie: 1607
bez || beze
»przyimek rządzący dopełniaczem wskazujący na brak, nieobecność, wyłączenie tego, co oznacza rzeczownik w dopełniaczu «:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. bez konwikty:
troj. bez wstydu coś zrobić:
troj. bez potrzeby:
troj. bez afektu:
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. bez dzięki: »wbrew woli«
przys. przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa:
przys.
  • Trudny bánkiet, bez opuchłego, trudny bez bogátego, kożdy nań respektuie, kożdy go záprosi, i myśli: áza odda, áza odczęstuie. MłodzKaz II, 93.
przys.
  • Zadna biesiádá nie może być bez błazná. RysProv XVIII, 1.
przys.
  • (wariant I):
    Zadna biesiádá nie może być bez błazná. RysProv XVIII,1.
  • (wariant II):
    Biésiádá rzadka béz iakiégo błazná. KnAd 24.
przys.
  • Niemand ist ohne Fehler/ (Gebrechen/) Żaden nie jest bez jákiego Błędu, (káżdy Dudek ma swoy czubek;). ErnHand 336-337.
Autorka:
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 25.09.2014
BEZ I rzecz. m
Warianty fonetyczne: BEZ, BES
Słowniki: Kn (bez), T III (bez) notują
Słowniki: SStp (?), SXVI (?), L (?), SWil (?), SW (?), SJP (?) nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1613
Formy gramatyczne:
M.bes || bez
D.besu || bzu
C.bzowi
N.bzem
Ms.bzie
1. »dziko rosnący krzew lub drzewko z rodziny przewiertniowatych; Sambucus«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. bez czarny: »drzewko lub krzew o czarnych owocach; Sambucus nigra«
troj. bez czerwony: »rosnący w lasach krzew o czerwonych jagodach; Sambucus racemosa«
troj. bez domowy:
troj. bez leśny: »rosnący w lasach krzew o czerwonych jagodach; Sambucus racemosa«
troj. bez leśny czerwony: »rosnący w lasach krzew o czerwonych jagodach; Sambucus racemosa«
troj. bez niski: »bylina o trujących jagodach zwana chebd; Sambucus ebulus«
troj. bez pospolity:
troj. bez wodny:
2. »ozdobne drzewko lub krzew o pachnących białych lub liliowych kwiatach, lilak«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. bez włoski: »gatunek lilaka«
troj. bez hiszpański: »gatunek lilaka«
#
Autorzy: , WM
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)