W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 18.07.2026
AUGUSTOWSKI I przym. od nazw. August
Słowniki:
SJP notują
SStp, SXVI, Kn, T, L, SWil, SW nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1606
Formy: lp M. m Augustowski; ż Augustowska; D. ż Augustowskiej; B. ż Augustowską; Ms. m Augustowskim; lm M. nmos Augustowskie; D. Augustowskich; C. Augustowskim
Znaczenia:
»związany z jednym z władców noszących imię August«: A takżeto ślepi ci nietoperzowie, którzy gwałtem nie chcą prawdy znać a widzieć, co widzą przed sobą. i kładłbym zakład, że o rąbania, zabijania jeszczeby augustowskie kryminały się znalazły. Azaż stamtąd każdy zdrowo do domu nie odjechał? Pytaj, jeśli Gratus Tarnowski szwank przez gębę gwoli rokoszowi odniósł, aza nie dla pieniędzy, które za to od Wapowskiego wziął, 6 tysięcy? ReskryptSzlachCz II 68. Tákże dźiałká Augustowskie odebráne. SkupNow B3. Więc gdy w Saxoniy Traktát stánął z Augustem: w Polszce battáliy Moskwá chce pod Káliszem, gdźie ták kostka pádłá Yż garztká pod Moskiewskim tłumem, tych tu śiádłá. Co się po Augustowskim pokoiu zás stánie! Niewiem! lecz ráćz dać dobrze, o! Wszechmocny Pánie. GraudGab 38 nlb. Moskale wchodząc do Polski na swoią y Augustowską stronę przeciw Szwedom y Stanisławowi obszerny Manifest porozsyłali, u ktorego ten był tytuł, z Bożey łaski My Nayiasnieyszy, y naypotęznieyszy wielki Pan, Car y wielki Xiąże Peter Alexiewicz, całey wielkiey, małey y białey Russi Samodzierca y wielu Xięstw y Państw od Wschodu, Zachodu y Pułnocy Oyczysty y dziedziczny Następca y Samowładca. SeyHist 102. Ciężko tu z nami będący zapadł na zatrzymanie wiatrów WJM pan Kazimirz Ottenhaus chambelan króla JMci naszego, człek wielkiej doskonałości, nader miły w kompaniach co do rozweselenia, w kampaniach zaś dyspozycją i sercem. Jednym słowem waleczny, czego dał dowód pojedynkami i podczas ostatniej inkursji, będąc nam augustowskim srodze ofensivus, znaszał moskiewskie z naszymi ich adherentami podjazdy swą partią, których miał sobie poniekąd podobnych sercem, lecz w walorze męstwa waleczności ni się mu zbliżył żaden. RadziwHDiar 77. Więc gdy ták wieki przy Tobie szczęśliwe, Ze pokoy kwitnie, Mądrość wprowádzona, Niechże Ci Serca zawdzięczą życzliwe, Zycząc, by trwała w Domu Twym Korona, Krwie AUGUSTOWSKIEY Przeświętna Linia. DrużZbiór 469. A gdy do Oszmiany Ogiński, marszałek konfederacki, i Pociej regimentarz zebrali się, tedy tam okropna z Tyzenhauza, podkomorzego wileńskiego, stała się scena: który będąc oskarżonym, że jest partyzant augustowski, za słownym od marszałka konfederackiego Brzostowskiemu, pisarzowi lit., pułkownikowi powiatu oszmiańskiego, danym ordynansem, przez komenderowanych od tegoż Brzostowskiego ludzi był w Wilnie z Antokola, klasztoru trynitarzów, gdzie rezydował, gwałtem wzięty i za gołosłownym oskarżeniem przyprowadzony do Oszmiany, a tam pod wartą oszmiańską osadzony. MatDiar 79. [...] gdy Sapieha, starosta bobrujski, złapał Żyda Nochima — który będąc u tegoż Pocieja, naówczas podskarbiego wielkiego lit., fałszywe tynfy robił, a to na pożytek pana swego — tedy ociec mój, naówczas w obozie będąc z starostą bobrujskim, remonstrując to staroście bobrujskiemu, że gdy jest mocniejsza strona augustowska, przy której był Pociej, tedy nie życzył, aby starosta bobrujski tak żwawo następował przez złapanego tego Żyda na honor Pocieja; że się tandem ta rewolucja uspokoi, król August przy królestwie utrzyma się, wszystkie szkody w dobrach czynione mogą być zapomniane [...]. MatDiar 394.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe: czwartak augustowski: Przetoż bárzo wiele ná nich zyskowano: dla tegoż ie też począwszy záraz powywożono. Coby się było nie przytráfiáło/ gdyby był Taler w dawney Cenie swey álbo przy pułtoru złotych został. Gdzie te raz one stáre pułgrrszki, czemu ie powywozono. Tákże Czwartákow onych Augustowskich ná Gránicách Niderlandzkich około Mástrychu álbo Tráiektu w Kliwiey nád Mosą Rzeką bárzo wiele/ ták iż tám ledwo inszá iest Monetá nád tę/ y zowią ią Polską A idą tám y podźiśdźień te Czwártaki káżdy zá puł Ortá/ ośm ich tylko w Taler. GrodDysk Giij.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz augustowy, augustusowy.
Autorka: AW



W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 18.07.2026
AUGUSTOWSKI II przym. od nazw. Augustow
Słowniki:
SJP (w in. zn.) notują
SStp, SXVI, Kn, T, L, SWil, SW nie notują
Formy: lp M. m augustowski; ż augustowska; n augustowskie; B. ż augustowską; Ms. ż augustowskiej
Znaczenia:
»związany z miejscowością Augustów«: Jako Wielmożny Jmć P. Jerzy Massalski Starosta Augustowski przybywszy cum gratiarum actione do Kośćioła Łukiskiego, za świadczone miłośierdźie Matki Nayświętszey (ktorego sama W. Jmć P. Massalska Starośćina Augustowska doznała) zeznał; że Synaczek Imieniem Antoni piątego będąc Roku, dnia niżey wyrażonego utonąwszy w stawie, przez kilkanaśćie paćierzy leżał na dnie; widząc sama W. Jeymć Pani Starośćina że żadnego sposobu do wyratowania dźiećięćia niema, udała się w Protekcyą N. M. P. w obraźie Łukiskim cudami słynącey, iáko do naypomyślnieyszego wtak nieszczęśliwym żyćia pogrążeniu, portu; Portus MARIA eorum, qui gravibus turbantur procellis. mowi S. Jan Damascen. Jakoż natychmiast po tak długim czaśie, cudownym sposobem dźiećie ze dna w gorę wznieśiône na wodźie pokazało Ręce, y tak zdrowo wyratowane było. ŚmiarFont 32. WIadomo czynię, komu o tym wiedzieć nalezy, osobliwie iednak Ichmćiom Panom Kommissarzom, Superintendentom, Kontrolerom, Pisarzom, Ceł J. J. Mći y Rzeczypospolitey Koronnych, po wszystkich Prowincyach y Komorach, mianowićie Dybowskiey, Krobskiey, Wschowskiey, Zdunskiey, Nowotarskiey, Luckiey y Augustowskiey, na Podlaśiu zostaiącym, do ktorych śię ninieyszy Interess regulować y adressować będzie, ninieyszym Ordynansem moim do Wiadomośći podaię: [...]. CzapJWiad A. Extra Regnum na Komorę Nowotarską; ztegosz Torunia do Litwy ad Regnum na Komorę Krobską, Extra Regnum na Komorę Augustowską; y tak nazad z Litwy do Torunia, ad Regnum na Augustow, Extra Regnum przez Swiedziebną na Komorę Krobską; do Torunia od Ukrainy Moskwy albo dalszey Ruśi ad Regnum na Komorę Lucką; Z tamtąd Extra Regnum na Komorę Krobską do Torunia; niżey opisanemi Traktami, ktore wyżey wspomnienionym Traktem z Powagi Ministerii mei postanowiłem: [...]. CzapJWiad Av. Starostwa Grodowe są te: Drohickie, Mielnickie y Brańskie w Ziemi Bielskiey. Niegrodowe są te: Bielskie, Knyszyńskie, Augustowskie, Narewskie, Reygrodzkie, Kleszczelowskie, Łosickie. SzybAtlas 172.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Autorka: AW