Słownik XVII wieku

Warianty fonetyczne: EGZAKCJA, EKSAKCJA

Słowniki:
nie notują

Najwcześniejsze poświadczenie: 1683-1693

Formy: lp M. egzakcja; D. egzakcji; Ms. egzakcji; ~ lm D. egzakcji; N. egzakcjami; egzakcjach

Znaczenia:

hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicjiW całym Mazowszu jeno wołów 30 robotnych narachowano, od których po taleru na podatek wybierano, a gdzie wołów nie było, to gospodarze i gospodynie dawać musiały oprócz inszych wymyślnych egzakcyi, od rogów prostego bydła, od świni nawet i od najmniejszej rzeczy, a ledwie cztery ćwierci wojsku zapłacono, ostatek na upominki Tatarom, na artyleryje i na insze prywatne rzeczy obrócono. JemPam 275. A tak iuż wszystkie szkody, exakcye, y summy wybrane maią być we dwie niedziele po Seymikach Relacyinych, przed Urzędnikami Grodzkiemi, w każdym Woiewodztwie, y Powiecie spisane [...]. VolLeg VI 61. Locationem stabilem wojska, póki do pokoju z Szwecyą nie przyjdzie rzeczpospolita, wszędy po Polsce naznaczono w samych tylko dobrach królewskich (duchowne od konsystencyi uwolniwszy) za assygnacyami marszałka Leduchowskiego, zaraz w Warszawie wydaném, sam tylko dach pozwoliwszy żołnierzom, zniósłszy ustawy gospodne, trzy dniówki, barankowe, kopytkowe i insze wymyślne exakcye, których przedtém zażywało wojsko; ponieważ punktualną płacę naznaczyła wojsku rzeczpospolita, przydawszy na jeden każdy koń złotych 20 na żołdzie a 20 na hibernie. Infanteryami (których przeszło 8 tysięcy było) osadzono fortecę Elbląg, Malborg, Toruń, Poznań od szwedzkich insultów, a w Rusi Kamieniec, Białącerkiew i różne insze miejsca. OtwFDziejeCzech 308.