W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 02.07.2026
FABRYKACJA rzecz. ż
Słowniki:
L (bez cyt.), SWil, SW, SJP notują
SStp, SXVI, Kn, T nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1697-1736
Formy: lp M. fabrykacja; D. fabrykacji; B. fabrykacją; ~ lm D. fabrykacji; B. fabrykacje; N. fabrykacjami
Znaczenia:
hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji[...] zlecamy Trybunałom Koronnym, aby [...] czy to Pisarz, czy Regent, czy susceptant, takową fabrykacyą albo falsyfikacyą przyimuiący, poena capitis był karany [...]. VolLeg VI 223. Tak smutny rozchwianego sejmu widok źle tej ojczyźnie myślącym stał się pociechą, nam umartwieniem, ojczyźnie zawodem. Weselą się ci, którzy tam na skryte fabrykacyje przyjeżdżali, że dokazali, czego chcieli, nie smucą się ci, którzy im tego dopomagali. AktaPoznZwierz II 371. Był to człowiek o fabrykacje notowany, przeszłego pisarza o toż notowanego, który tylko co garła ad instantiam teraźniejszej księżny wojewodziny ruskiej nie dał, dobry uczeń. MatDiar 147. Przysiągł tedy tylko pro forma, a ja uważając, aby dłużej akta mając większych nie narobił fabrykacji — przyjąłem akta. MatDiar 147. [...] Marcinkiewicz stawał z zapisami tychże dóbr i mobiliów od nieboszczki żony sobie uczynionymi, i w magdeburii szadowskiej przyznanymi, którym Żabowie, kasztelanowie połoccy, fabrykacją zadawali. MatDiar 246. Prowincja litewska miała sesje u jezuitów litewskich w refektarzu, gdzie gdy się materia zaczęła o korekturze praw, wniosłem tę materią, ażeby przyznania po magdeburiach prywatnych oprócz miast przedniejszych, gdzie ludzie są możniejsi i roztropniejsi, zniesione były, a to dla uniknięcia częstych bardzo fabrykacji [...]. MatDiar 276-277. [...] Józef ledwo włókę gruntu po ojcu swoim miał, a od drugiego brata, takoż stryjecznego, zrobiwszy nim brata swego rodzonego, Wojciecha w Lublinie stawił do roborowania przedaży części jego w tychże Klukowiczach, drugą fabrykacją prokurował. MatDiar 422. Także w magdeburii łoździejskiej pod dawną datą sfabrykował [Józef Witanowski] przedażne prawo od Tarsowskiego na część znaczną tejże wsi Klukowicz i tak za fabrykacjami samymi osiadł Klukowicze. MatDiar 422. [...] trzymając natenczas pióro trybunalskie, fabrykacją favore starosty piotrkowskiego zrobił, o co na kadencji lubelskiej miał być sądzony. MatDiar 646. A że oczywista była mu zadana fabrykacja pewnego dokumentu jemu służącego, więc bojąc się odsądzenia od patronostwa i kary za fabrykacją wskazania, szukał u pełnego litości księcia hetmana klemencji, suplikując, aby go nie sądzono. MatDiar 823-824. O to! nowe (obstacula) znalazła przeciwna strona, (noviter reperta documenta,) z ktorych pokazuie się, że iurament Pana Dokumentowicza fałszywy, to pachnie wieżą Pryncypała, y może nie oszacowaną przyiaciela mego Dobrodzieia głową za dowcipną fabrykacyą. OraczewPieniacz 87-88. Fabrykacya Papierow i Aktow wszelkich urzędowych, czy to w Extraktach, czyli w Protokułach popełniona, iako nietylko na ruinę Fortuny ale nawet i życie Obywatela dybać i zakrawać może ; tak też naysurowszey, bo śmierci karze, podług Prawa Roku 1726. podpadała. OstrowTPrawo II 25. Nawzaiem ten, co zarzuconey nie dowodził fabrykacyi, śmiercią karany być był powinien: Urzędnik nawet albo Officyalista, potąd funkcyi swey sprawiać nie mógł, pokąd z zarzutu nie oczyścił się. OstrowTPrawo II 25-26. Przed zapadłym za Edwarda III. Statutem 25. fałszowanie monety i teyże rozwożenie, równie iako fabrykacyą pieczęci Królewskiey lub Przywileiu, za mnieyszą tylko zdradę poczytywano. BlackOstrowPrawo 121. Poczwarte Po uwolnieniu Kapitanow Froelichow od pen za pomowienie iakoby o Fabrykacyą, ukarano tychże 6. Niedziel Wieży Ciw: za mowienie przeciw własnemu Dokumentowi. PrzełożInteres A2v.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Autor: WM