Słownik XVII wieku

Znaczenia:

1. »szkliwiony wyrób ceramiczny, najczęściej fajansowa lub porcelanowa zastawa stołowa«: Wzięto za nas do inszej izby, gdzie stół beł zastawiony na farfurze od wetów, od słodkości i win z dostatkiem darowano. MiasWLeg 151. Nuż maży, które rzeczy potrzebne do żydła Wiozły, co miały w jarzmach robotnego bydła! Gdzie faryna i szorbet i kaffa, co spumy Trawi w człeku, i we pstrych farfurach perfumy. PotWoj1924 122. 161. Szafy dwie wielkie orzechowe, srebrnymi sztukami trybowanymi obite, pełne obiedwie różnych galanterij, farfur, naczynia holenderskiego, z których wszystkie rzeczy poszły w podział bez connotacij die 10 nbis anno 1696. InwWilan 47. Pomniáł dobry Pan ná ulepká, ktury Słaby, więc zrzucił, niestłukł swey Farfury. ŁosDźwięk 10. Farfura ad formam donicy. RuchSkarbGęb 169. Ziemi własna iest suchość y ciepło. Ktore kwalitátywy się naylepiey wydáią w farfurach glinianych, cegłach, w ktorych ziemia wyczyszczona od wilgoci, y wodnych exchalácyi zgodna iest do wytrzymania tęgiego ognia. BystrzInfElem Q4. Wizytowałem manifakturę farfur tutejszą, z której większy ekspeus od profitu widząc, bezmalnie ją zarzucić nie trzeba będzie, ile przy tak szczupłej, jak tu, pańszczyźnie. RadziwHDiar 40. Zastawia wiek teraźnieyszy porcellanami y farfurami stoły, wytwornie szlufowanemi, piie szkłami, filiżankami: piękne szyie, y delikatne, Paryskiemi, oneruie bisiorkami, kwiatkami, ktore stare wieki zdobiły sztukami dyamentowemi, nie ieden tysiąc taxowanemi. ChmielAteny III 36. U Jaśnie Oświeconego iedliśmy bażanty na farfurach; pan Podsędek dał barszcz, schab, bigos i buraki na misach srebrnych, a co osobliwsza, pod cechowaną mitrą i paludamentem postrzegliśmy herby Jaśnie Oświeconego. KrasicPrzypadki 271. Życzyłbym chować te ozdoby do czasu konieczney potrzeby, a stosować się do zwyczaiu mieysca lepiey odpowiadaiącego ochędostwu z kraiowych farfur, i smakowi z własnych ogrodowych iarzyn, które staraliśmy się obficie zaprowadzić na to mieysce. KossakKsiądz 68. Kupiwszy farfury, nim ich używać zaczniesz, trzeba ie włożyć w rądel, nalawszy na nie tyle wody, żeby się zupełnie zatopiły; te zas farfury powinny tak bydż ułożone, aby ich woda wszędzie wskróś przechodziła, czyli oblewała, przekładaiąc ich dla tego małemi drzewkami, aby ich przedzielały [...]. AlletzAlb 207.

a) »fajansowe lub porcelanowe naczynie do podawania napojów, kubek, filiżanka«: Aż-ci nad spodziewanie obaczę, aż z cienia domu onego, na który oko moje pilno patrzało, jako miesiąc z zachmurza wychodzi (takiéj piękności, że język ludzki trudno wypowiedziećby to mógł), niosąc w ręku czarę furfurową zimnéj z lodem napoły, ocukrowanéj i różanym serbetem przyozdobionéj wody (nie dziw, bo z czerwonéj róży pięknéj twarzy jéj kilka kropli pono w onę to furfurę wpadło było). SaadiOtwSGul 151. A cóż gdy sam cyrulik, który na te krosty I szwanki powinien mieć w ręku żywokosty? Aleć się po moskiewsku wszytek świat sprawuje: „Ryhacie bojarowie, car weliki pluje!” Lecz do rzeczy: i prosto z wezyrem do szopy, Kędy z kaffą trzebień on gorące ukropy Dla Osmana w złocistej roztwarza farforze; Snadź mu się czczy, że mu się nic po szwie nie porze. PotWoj1924 250. Książę saski powrócił już i z swym wojskiem nazad, pokazawszy znacznie swój dysgust i ressentiment; któremu wczora na pożegnanie posłałem dwóch koni bogato ubranych, dwie chorągwie tureckie, czterech więźniów, dwie śliczne farfurze i bogatą zasłonę dla żony. SobJListy 525. Nie pomogą krzyształy ani złote czasze Na to złe wino wasze. Chceszli swoję pokazać, wojewodo, butę, Masz niedaleko hutę. Zalejemy i ze szkła twoje cielę spaśne, Byle wino niekwaśne. Ale odpuść mi, proszę, ta żybura wodna Urynała niegodna. Każ pochować do skarbcu złota i farfury, A nam nie daj pić lury. PotFrasz1Kuk II 100. Trzy szafy przed tym Gabinetem 9no. W których tak wiele szkła w złoto oprawnego, krzyształowego, jako to flasze, flaszki, puchary, tace, szklanki na gałkach, farfury wielkie, farfurki małe i innych szkła szlufowanego, którego tak wiele niedostaje, których się nie specyfikuje, bo jedno zabrane, a drugie potłuczone. RuchŻółkGęb 160.