W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 19.02.2026
FUKLIWY przym.
Słowniki:
SXVI, Kn, T, L (XVI-XVII), SWil, SW, SJP notują
SStp nie notują
Formy: lp M. m fukliwy; ż fukliwa; N. ż fukliwą; n fukliwym; lm M. mos fukliwi; D. fukliwych; N. fukliwymi // fukliwemi
Znaczenia:
»gniewny, opryskliwy«: Wszyscy w Antyochiej tak Akwilantowi Powiedali, że ona była Martanowi Nałożnicą; stąd z gniewem na one obmowy: „Łżesz, o zdrajco!” krzyknie nań fukliwemi słowy I tak mu dobrze pięścią wymierzył do gęby, Że mu zaraz wypadły ze krwią cztery zęby; I więcej z niem nie mówiąc, powroza dobywszy, Związał go, ręce mu wspak obie obróciwszy. ArKochOrlCz II 57. Skoro się Hermonides w sprosnej i brzydliwej Twarzy z blizka obejźrzał baby niecnotliwej, Zawoła na Zerbina fukliwemi słowy: „Albo się bij albo tej odstąp białejgłowy, Aby tak, jako godna, jako zasłużyła, Od moich ręku żywot brzydki położyła; Chceszli się bić, zabiteś, jako co za krzywą I za rzecz się ujmujesz zbyt niesprawiedliwą”. ArKochOrlCz II 152. [...] czásem bowiem z drugiego sługi ledwie duszá nie wyskoczy zá złym twoim y fukliwym roskazániem [...]. StarPopr 93. Fnkliwy[!]/ Obiurgatorius [...] Obiurgatorio sono respondere [...]. Kn . Fukliwy/ Objurgator [...] Beschelter. DasHünDict Tt ijv. Fukliwy/ Obiurgatorius. Barus/ iudus. SzyrDict 64. Gdyby teraz ktory Káznodźiejá w bytnośći Pánow y Osob zacnych fukliwymi ná występki nástępował słowy: Nie szłoby im to w smák; áleby podobno tákiemu gorliwemu Káznodźiei miásto łáski niełáską zápłácili [...]. GdacPan 125. A kiedy śię kto zbrania/ że spełniáć nie chce: áli śię fukliwymi słyszeć dają słowy: Iesteś táki á táki/ jeśli mi nie spełnisz. GdacPij 25. Zgrzeszyłći ten grzechu táiąc, grzechem świętokrádzkiem, ále i ty Kápłánie nie dostąmpiłeś odpustu, żeś surowośćią twoią, żeś fukliwą mową, zátkał usta iego. MłodzKaz II, 228. Ale coż też to oná ćierpiáłá, od tych wielu Lekárzow, czy ią to tám łáiáli? czy Pan Medyk ten, i ow, názbyt był fukliwy? MłodzKaz II, 290. Mowmy sobie práwdę. ázaż drudzy nie są ná stánowiskách iáko Lwi strászni? surowi? fukliwi? á ná Woynie sercá záięczego? MałachAPam D [E]. Fukliwy. der immer keift; Keifer. qui tempête toujours; grondeur; rechigné. T III 353. Gdziekolwiek znayduie się ta zrzędna i fukliwa kobieta, wszędzie goruie tyrania i niewola. GrafPrzybListy 101. Niech [tyran] fuka, albo łancuchami spina, Nurza w więzieniu, niechay dręczy, śćiná, Roskazow Serce fukliwych nie słucha, Samá się wiąże, nie cierpi łancucha Wola, Myśl wolná lub w więzienia toni, Y w tym po Swiecie swe nádzieie goni. KępMyśli 37. [...] Od cudzey rany, serce ich [bogaczy] nie boli, W mowách swych zwykle do niższych fukliwych, Nie uczuwaią razow przeraźliwych; Zołnierza życia strata u nich tania, Ktory ich życie swą bronią zasłania. KępMyśli 54.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Autor: WM