W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 01.04.2026
FURMAŃSTWO rzecz. n
Słowniki:
SXVI, Kn, T, L (XVIII), SWil, SW, SJP notują
SStp nie notują
Formy: lp M. furmaństwo; D. furmaństwa; N. furmaństwem
Znaczenia:
»zajęcie, zawód furmana; przewóz, transport konny«: Nie do woyny tedy ći Tátárcżukowie/ ále do posług woiennych słusznie maią być obracáni/ niech żywność zá woyskiem wożą/ gdyż máią konie do furmánstwá sposobne: do tego dźiáłá/ kule/ prochy y inszą ármátę/ łopáty/ rydle/ kosy/ śiekiery/ etc. CzyżAlf 18. TAtarowie wszyscy W. X. Litt: ktorzy furmáństwem y Kupiectwem, y rzemiosły się báwią, sami od śiebie, od żon, y od dźieći swoich, po dwa złote pd osoby do Poborcow dać maią [...]. VolLeg III 233. TAtarowie w W. X. Lit. wszyscy, ktorzy na służbę woienną nie ieżdżą, á furmaństwem y rzemięsłem się bawią, do Poborcow maią przy Poborze zapłaćić dwoie pogłowne: w czym nie ma bydź żaden ochroniony. VolLeg III 319. TAtarowie w Wielkim X. Litewskim wszyscy, ktorzy ná służbę Woienną nie ieżdżą, á furmáństwem y rzemiesłem się bawią, do Poborcow maią przy Poborze zapłaćić iedno pogłowne, od każdey głowy po złotemu: w czym nie ma bydź żaden ochroniony. VolLeg III 360. Furmani iednak tak iako wyżey od Furmaństwa płaćić będą. VolLeg III 360. TAtárowie wszyscy W. X. Lit: ktorzy służby woienney nie służą/ á Furmáństwem y rzemięsłem się báwią/ od káżdey głowy płáćić máią po złotych dwá [...]. KonstSejm1626 Dv. Furmáństwo/ Vectura [...] Alii sunt idonei ad rem militarem, alii ad vecturam. Vellatura [...] vide Przéwoz 1. Kn 182. Furmáństwo/ Vellatura [...] Fuhrlohn/ Schifflohn. DasHünDict Tt ijv. Furmaństwo. Fuhrmannschaft. le métier de voiturier; le roulage. le chariage. T III 354.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Autor: WM