Słownik XVII wieku

Znaczenia:

1. nazwa osobowa »imię męskie bądź przydomek, stosowane zwłaszcza w starożytnym Rzymie«: Wyszedł tedy do nich ná tę rozmowę Gáius Kárpineius szláchćić Rzymski/ Tyturyuszow towarzysz/ y Kwintus Iunius Hiszpan/ ktorego też był przedtym Cezár zwykł do Ambioryxá posyłáć. CezWargFranc 107. Tę orácyą skończywszy Ambioryx odszedł; Kárpineius też y Iuniusz co słyszeli/ do Legatow odnieśli. CezWargFranc 109. Gdyż skoro Juniusz Brutus od tyraństwa Tarquiniusza hardego Rzeczpospolitą oswobodźił, á Krolewską władzę na wieczne czasy wyrugował, wnet przybrawszy sobie Trzysta Kawalerow, przez ichże dźielność, ozdobę y sławę Oyczyznie przywroćił, y niemi wakuiące po zeyśćiu Senatorow krzesła zasadźił. SapJChodAAnnot 11. Witeliuszowie y Aqwiliuszowie trzymaiącysię partyi Tarqwiniusza pysznego stracili życie y nic niewskurali wswoich zamyslach o wypędzeniu z Rzymu Konsolow Juniusza Brutusa y Publ. Waleriusza, aby znowu na tron wsadzili Tarquiniusza; a to ztey racyi, że pewny imieniem Wendiciusz służący iednego z fakcyonalistow Tarqwiniusza oznaymował Konsulom o wszytkim cosię przeciwko im knowało. MarcenZagórRef II 323. Márek Antoni Filozof ták Náuczycielow swoich uczcił, iż dla Frántoniusza wystáwienie statuy u Rády wymogł, Juniusza Radnym uczynił, Prokulusa ná Namieśnistwo wywyższył, tychże obrázy w bałwochwalnicy swoiey powiesić kazał, ich náwet groby ofiarámi y wspaniałemi ozdobami wsławił. PawluśUwagi 169. [...] tak twierdził sławny Krasomowca Rzymski klęskę Klaudyusza na morzu za pierwszey z Kartagenczykami woyny poniesioną, a w niey za jedno Rp. nieszczęśliwość złączoną, nierostropnemu tego wodza natrząsaniu się z Bogow swoich przypisuje; podobną przyczynę na znaczna utraty przez Juniusza Rzymskiey floty; rownie przegraney po nad Trazimenskim jeziorem Flaminiusza, a ztych nieszczęśliwości godne chwały wielkiego męża przytacza zdanie, iż przez tych tylko wzrost wzięła Rp. ktorzy Religią mieli w uszanowaniu. ChlebZdania 12. Iunius Brutus po wypędzonych Krolach Rzymskich w Osobie Tarkwiniusza pysznego pro violatione Cástissimae Lucretiae, 30 wybrał Osob z Kawalerow namienionych, y niemi Curules alias Senatorskie Krzesła napełnił. ChmielAteny1755 I 1043. Kiedy Junius Brutus informacyą od Delfickiego wźiął oraculum, że ten po Tarquiniuszu miał panować; ktoryby wprżod Matkę pocałował; kiedy inśi gdźie indźiey ustami zmierżali, on, na źiemię padszy, źiemię, jako pospolitą wszytkich Matkę z dobrym pocałował powodem. HeintzKonc F2.

2. »szósty miesiąc roku, czerwiec«: Pod tymi tumultámi krolowa záchowána iest w zamku Dombár: potym zebráłá niemáłą potęgę/ y przyiácháłá do Musselburgu szukáć rebelles: kędy gdy iuż stánęły woyská/ áby sobie dáły bitwę/ oni zdraycy vdáli krolowey/ iż byli wiernemi iey poddánemi/ y sługámi: y że niechćieli nic inszego od niey/ tylko zdrowia iey á wybáwienia z ręku Bodouellá/ ktore też on pokropił krwią krolewską/ y ktory też onę sámę oszukał/ y trzymał w więźieniu. Przetoż oná wedle zwyczáiu swego dawszy się oszukáć/ roskazáłá Comesowi/ żeby się wroćił: y podáłá się im w ręce 15 dniá Iuniuszá/ w roku 1567. BotŁęczRel IV 81. Maius Ledy synowie dwaj Majem sprawują, Z drzewa zielone liście wysypują. [...] Junius Rak w Juniu pali lub syn zimnej wody. Do sianokosu dosić w nim pogody. SymeonMiesiące 26. [...]. Ostatni zaś Dzień kończący się Miesiąca náprzykład Maia, zowie się Priáie Calendarum Iunii, niby w Wigilią zaczynaiącego Iuniusza. ChmielAteny1755 I 196.

▲ Ustabilizowane połączenia wyrazowe: ▲ miesiąc junius: Iest też w powiećie iego źrzodło Engheste/ ktore nie wypuscza z śiebie wody/ tylko od mieśiącá Iuniusá/ áż do Augustá/ poránu y wieczor/ á inszego czásu przez dźień wysycha. BotŁęczRel I 107. Pisan w Pozabru Roku Panskiego Tysiąc szesc sett Piędzieiąt Piątego Miesiąca Iunia Trzeciego dnia [...]. DekrŻmud 186. ALPHABETVM ROZMAITYM HERETYKOM NIEWIERNYM Dla ich nauczenia y nawrocenia do Wiáry Kátholickiey Od PRAWOWIERNYCH KATHOLIKOW NAPISANE Y W CZERNIHOWIE Roku 1681. Mieśiącá Junia Dnia 23. GalAlphab tyt.