W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 12.11.2026
Znaczenia: »kiszenie, fermentacja«: FERMENTATION, [...] subst. fem. Ebulition naturelle, ou artificielle des végetaux, qui se fait quand leur suc s'échauffe par l'action et réaction de leurs sels, et lorsque leur acide combat contre leur alkali.) Fermentatio [...]. KISNIENIE robienie rzeczy wilgotnych lub mokrych kiedy cząstki ostre w káżdey rzeczy się znáyduiące walczą y rospieraią się z łágodnemi cząstkami tákże w káżdey rzeczy się znáyduiącémi, Fermentacya: burzenie się. DanKolaDyk II, 22.
Ogień nocny nad ziemią a w szczegulności nad trzęsawicami, łąkami y cmętarzami w nocy przechodzący się, także gwiazdy spadaiące y kule ogniste, ktore widzieć się daią na powietrzu y zdaią się na ziemię spadać, są exhalacye tłuste y siarczyste kiśnieniem to iest fermentacyą zapalone. WyrwGeog 36.
Owoce, [...] nie dobrze strawione, kisną w żołądku i wnętrznościach, a to kisnienie wydaie niezmierną moc powietrza, które okrutne sprawuie odęcie zupełnie tamuiące cyrkulacyą. TisOnan 133.
W powolnym czasie zaprosiłem wszystkich moich przyiacioł, [...] ażeby osoby zawiaduiące obszernemi Destylleryami (gdzie powiadano mi, że fermentacya czyli kiśnienie bywa mocnieysze, iak w pospolitych browarach) miały tym końcem wynalezione naczynia z wodą zawieszone w powietrzu kwaskowem, ktorego się tam dosyć rodzi, i zdatne do mięszania powierzchni wody narzędzie. PriestTrzNauka 10.
◼
Przenośnie:
◼
Tenći kwás pychy żywotá námnożył śiłá złego/ w sercu pierwszego Krolá Zydowskiego Saulá [...]. A przedśię on ták bárzo kisnął/ y ták sie bárzo wzdymáło serce iego/ iż kazał iednego dniá pomordowáć Kápłanow Páńskich/ [...] A tego złego Kwásu/ y gwałtownego kiśnienia nie mogąc iuż więcey wytrwáć/ ná koniec y sámá sie zła dźieża spukáłá. ZawieszPrzysmaki 100-101.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz kisanie, kisienie, kiszenie, kwaszenie.