Słownik XVII wieku

Znaczenia:

1.bot. »melisa, pszczelnik«: Od Páiączego gonu/ to iest/ od Páiąká ná długich nogách vkąszonym/ iest lekárstwem: wźiąwszy ćwierć łotá korzeniá iego miáłko vtártego/ przydáć naśienia Rozmárynowego/ ktore Cachry Láćinnicy zowią/ álbo przedniey mąki Pszeniczney/ álbo Roiowniku/ álbo Miodunki/ á z winem trunek vczynić. SyrZiel 101. W trunku tákże vżywáiąc go/ bądź z winem warzony/ dobrze ocukrowány przez kilká dni piiąc/ bądź w nim się popás kąpiąc/ y nápárzáiąc/ tym sposobem/ wźiąć Kurzegoziela z liśćiem y z korzeniem/ Dźiewánny/ Roiowniku/ po trzy gárśći/ w winie wárzyć/ á przez pięć dni po wyczyśćieniu mieśięcznym náparzáć się/ śiedząc ná tym. SyrZiel 313. Pszczelnik/ Melisá/ Roiownik. Rozdźiał 27. PSczelnik/ Roiownik/ Melisá / iedno to źiele z korzeniá pochodzące krzewisto/ rownie iáko Szántá czarna/ ktorey iest máło nie we wszytkim podobna/ zwłaszczá listem y klączem/ iedno we wszystkim/ więtsze/ szyrsze/ y nie ták kosmáte. SyrZiel 689. Pszczélnik źiele/ roiownik [...] Mátécznik [...] Meliphyllum [...] quasi mellis folium [...] Melissophyllum [...] i. apum folium [...] Melinum [...] Melittis, idis. [...] Cerda [...] Citrago [...] Cerdae [...] Citreago [...] Melissa [...] Citronella [...] Cerintha, ae. [...] Cerinthe, es.[...] herba apibus gratissima [...]. Kn 897. Roiownik własny/ v. Roschodnik 2. Kn 924. Rozchodnik máły/ [...] Roiownik [...] Sedum minus [...]. Kn 940. Crassula minor, Sedum minus, Semper vivum minus, Vermicularis [...] Roschodnik mały, Rojownik własny. GuldOn 6. Vermiscularis, Sedum minus [...] Roiewnik własny. GuldOn 18. Roiownik (łac. Sedum) KusWeg E4v. Po wsadzeniu pomienionego Roiu, ktory prźed tym ma być wygotowány, y Zielem Mellisowym, álbo roiownikiem, dla zapáchu nátárty, á pilnowac, áby się znowu nie roiły. Pnie ná vle źimie wydráżáć, áby dobrze z surowizney wyschły, ále naylepsza stárych dostawáć gotowych Pniow, ktore tymże Roiownikiem nátrzeć potrzebá. HaurEk 39. [...] ROSCHODNIK mnieyszy roiownik. DanKolaDyk 172. Pszczoły delektuią się tatarskim zielem záwieszonym koło ulow, á piołunem brzydzą się, dlatego koło pasiek go wygubiać: lubią koper włoski, Roiownik, alias ziele melissę, ktore sadzą w pasiekach, sokiem ule namazuiąc, to wtedy roie nie uciekaią y roią się, według Sereniusza. ChmielAteny III 449. Roiownik, Pszczelnik źiele Melissen. melisse. T III 1858. ROIOWNIK Medyckim terminem Melisa, Apiastru[m], Cytrago, ziele oprocz rożnych skutkow, ule nim smaruiąc, do roienia pszczoł pomaga, aby z ulow nieuciekały broni, teste Syrenio. ChmielAteny1755 I 645.

▲ Ustabilizowane połączenia wyrazowe: ▲ rojownik pieprzny pryszczący: Roiownik piéprzny pryszczący/ rozchodnik trzéći namniéyszy. Sedum minimum, et semperuiuum minimum. Kn 922. roiownik pieprzny pryszczący, vid. Rozchodnik trzeći naymnieyszy. T III 1858.

2. »rozchodnik wielki«: Roiownik inszy/ v. Pszczélnik 3. Niepoprawne zródło .