W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 06.05.2026
*SŁOŃCOWY przym.
Słowniki:
SXVI, L (XVII), SWil, SW, SJP notują
SStp, Kn, T nie notują
Formy: lp M. ż słońcowa; D. m słońcowego; ż słońcowej; N. m słońcowym; lm B. nmos słońcowe
Znaczenia:
»odnoszący się do słońca, słoneczny«: Conterfetowáli też táiemnicę naświętszey Troyce; ábowiem chwalili trzy słupy słoneczne/ y názywáli ie; iednę Oycem słońcem/ drugą synem słońcowym/ á trzećią brátem słońcowym: á tymże sposobem mieli trzy słupy bogá gromow/ názwánego Chuchiglia/ y názywáli ich tymże imieniem/ Oycá/ Syná/ y Bratá. BotŁęczRel V 12. Iest rzecz godná vważenia/ iáko támći ludźie kłáść mogli w mury kámienie nieoszácowáney wielkośći/ y iáko ie stosowáć y vsádzáć mogli bárzo grzecznie w fabrikách kośćielnych (á zwłasczá w kośćiele Virákoki/ y Słońcowym w Kucko) tákże w Támbách/ w zamkách/ nie vżywáiąc żadney stali áni żelázá/ ná wyćinánie kámieni y mármurow z ich gor/ tákże ná wyrobienie ich/ y ná ogłádzenie: iáko ie mogli przyprowádźić y tám y sám/ nie máiąc do tego wołow/ áni koni/ áni żadnych dobytkow [...]. BotŁęczRel V 21. Y to co rzeczom Słońce náżycza świátłośći Grzała miłość. Słońcowe powiedzmy miłośći. OvŻebrMet 83. Był skwar/ á dźień w puł kresu: więc ognie słoncowe Okrutnie piekły nogi pobrzezne rákowe. OvŻebrMet 247<237>.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe: mit. słońcowa córa »Kirke, córka Heliosa, boga słońca«: W oneż lásy Słoncowá corá vgodźiłá; Tá by po buynych wzgorkách/ źioł nowych zdobyłá Z pol od śiebie rzeczonych/ tám była zbieżáłá. OvŻebrMet 358<348>. ▲ miasto słońcowe »Heliopolis, miasto w Egipcie«: Ná wierzchu się więc kłádźie/ y w perfumách świáta Dokonywa: zkąd coby żył tákoweż látá Z oycowskiego się ćiáłá drobny Phaenix rodźi. Ten iáko się zaweźmie/ y dzwignąć się zgodźi/ Rozgom gniazdá ćiężaru przeiąwszy krzewistym/ Leći cny ptak z kolebką/ y z grobem oyczystym; Z ktorym w mieśćie Słońcowym nákoniec opada/ Y przy drzwiách go Phaebowey świętey Cerkwie skłáda Owá w tych dźiwna nowość ieśliby się zdáłá. OvŻebrMet 386<377>.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz słoneczny.
Autorka: KK