Słownik XVII wieku

Warianty fonetyczne: SERNIK || SYRNIK

Słowniki:
SXVI, Kn, T, L (XVI), SWil, SW, SJP notują
SStp nie notują

Formy: lp M. sernik; B. uż. nżyw. sernik; Ms. serniku; ~ lm B. uż. nosob. serniki

Znaczenia:

1. »przewiewny domek lub pomieszczenie, w którym przechowuje się sery«: W pośrodku tego Dworca Sernik stoi, w którym garców mlecznych 20, tworzydł do serów 15. InwKunGęb 21. Léśicá/ vide Sernik. Kn 358. Sernik/ Caseale [...] Casearia taberna, in qua casei reponuntur. Kn 989. Loch ná Nábiáły. Sernik wárownie trzymać. HaurEk 23. Sernik ná vstroniu, álbo ná srzod podworzá, ná słupách ma bydź postánowiony, ták dla spokoynego mieyscá, áby tám nikt, krom Dworniczki nie dochodżił, iáko też y dla tego, áby ze Czterech stron swoie miał Sernik wentylacye, ktory ma bydź gęsto ná wszystkie strony oplećiony, y dobrze ogrodzony y opátrzony, przy słusnym zawárćiu, áby Kot, Sczur, Łáská, Ptak nie doszedł, y iáki dobry człowiek, áby miásto wiátru, y słońćá, lepiey nie wysuszył serow. HaurEk 23. Loch do Nabiáłow, iáka będźie dyspozycya opisáć, tákże Sernik, kurnik, Wołownią, Chlewy, Komory, Stáynie, y Gołębniki. HaurEk 154. Sernik kędy stánowić? HaurEk 165. Sernik na czterech słupach przed folwarkiem dobry. InwPuck 38. Sernik na słupach. InwPuck 74. Leśica, vid. Sernik. T III 732. Sernik [...] lieu ou l'on desséche les fromages. T III 2006. Opatrz swe serniki, poprzewracay syry, y otrzyi suchą serwetą. BradKniażKal 182. Sérnik równie, jako i sklep na przechowanie nabiałów, w naylepszym ochędóstwie trzymany być ma. Nie powinien też być oddalony od lochu mlecznego. KniażFol 135. Gdy tak syry stężeją, wyimują one z worków, i po szafach w sérniku rozkładają, ażeby należycie stwardziały. KniażFol 145. Gdy już syr tak oschnie, iż nie zmoczy więcéy chuścin, w które się uwija, wydobywszy go złożysz w sérniku na policy czystey. KniażFol 150. Lesica, syrnik. DudzZbiór 43. Co to tam na tym wysokim serniku samo przez się brząka, i obraca się! DomosMęd 15.

◼ Przenośnie: ◼ Sernik nieboraczkowi, a zrzędziosze grzęda Należy; lecz nie w każdym stadle taka zrzęda. PotLibKuk I 95.

2. »denko, krążek pleciony albo koszyk, w którym suszy się sery«: Sernik/ [...] pensilis cophinus. [...] vas pensile in quo siccantur casei [...] Calathus pensilis siccandis caseis. Kn 989. Sernik, g. a. Käs-Korb. cage, cagerotte, fromagerie, claïon à fromage [...]. T III 2006.