W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 11.03.2025
SKOTOPAS rzecz. m
Słowniki:
SXVI (skotopas, skotopasz), Kn, T, L (; pod: skot; XVIII w.), SWil, SW, SJP notują
SStp nie notują
Formy: lp M. skotopas; D. skotopasa; N. skotopasem; ~ lm M. uż. osob. skotopasi; D. skotopasów
Znaczenia:
1. »pasterz bydła, owiec«: Skotarz/ skotopás/ v. Pástuch/ Pasterz. Kn 1008. Ták v nas pánował/ Swidrygał Kśiążę Ruskie/ Litwę infestował. Potym záśię w Wołosech śiedm lat pásł cábány Z Kśiążęćiá był skotopás. O iákie odmiány Osob/ y Aktow ludzkich! BachMąż C2. Patrz, kto goni: nie jestem skotopasem sielskim, Nie zrodziłem się kmieciem, ani prostym gburem, Żebym chodził za bydłem gromadzkim z koszturem. ZimSRoks 15. Anoż ona mizerna śmieć ludzka, co zrazu Budowali koszary po grzbiecie Kaukazu, Ubogich skotopasów zgraja czcza i nikła, Dzikim tylko niedźwiedziom i wilkom nawykła, Z pastucha zbójca, żołnierz ze zbójce, o cuda! PotWoj1924 13. Tak naleziony od jednego skotopasa miecz na polu, za bydłem chodzącego, królowi Attyli Hunnów od tegoż pasterza podarowany, za dar wielki od Boga temuż Attyli był uważony [...]. GawTarcz 35. Różni różnie, lecz wszyscy zgodzą się w tej mierze, Ganiąc, że owcom przykład zły dają pasterze, Zwłaszcza idąc przed nimi, nie tak, jako nasi, Pędząc trzodę przed sobą, czynią skotopasi. PotFrasz2Kuk II 410. *Skotarz, *Skotopas pastuch, pasterz. Vieh-Hirt. gardeur de béstiaux. T III 2045. Rzucił ktoś biegłe oko na ten rym niewinny, Com go ulał z kropelki wody muzo-płynney; I rzekł: że nie od rzeczy ten skotopas gwarzył, Ktory miłość ze śmiercią tak ściśle skoiarzył. NaruszASiel 85. Godzien nasz Szymonowicz chodzić z temi wparze:Tak więc iak on, na wieyskiey wygryway fuiarze: Tych skotopasów pieśni, które same wdzięki Ulały, w dzień i w nocy nie wypuszczay z ręki. DmochSztuka 24.
2. »piosenka pasterska; sielanka«: Kończyłem potym przeyrzenie Biblioteki, nie widziałem więcey, tylko niektóre książki Mechaniczne, i Medycyny praktyczney, Romanse Rychartsona, i tłómaczenia Teokryta Skotopasow. SaintLamSuchSara 16.
# Użycia metajęzykowe: # Skot, bydło, ztąd, skotnik, wygon, skotopas, abo skotarz. DudzZbiór 57
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz skotak, *skotar, skotarz, skotopaska.
Autor: WG