Etymologia: <łac. Theate 'łacińska nazwa włoskiej prowincji Chieti, której biskupem był jeden z założycieli teatynów, Giovanni Pietro Carafa'>
Znaczenia:
»członek zakonu reguły augustiańskiej, założonego we Włoszech w 1524 roku«: Dnia 7go marca umarł X. Stefan Trombetti Teatyn, Prefekt kollegium Papiezkiego, opatrzony Sakramentami [...].KronZakBarącz181. Potem zjechał tu do Lwowa dnia 18go lipca w assistencyi X. Archidiakona, X. Scholastyka, Prałatów Kmienieckich i O. Kajetana Porrego Teatyna, kollegium Warszawskiego, przeciwko któremu wyjeżdżał X. Arcybiskup z swoimi Prałatami [...].KronZakBarącz182. Teatyn, un Theatin.KulUszDyk198. Był Teatynem [św. Andrzej], mowiąc we Mszy trzeci raz owe słowa: Introibo ad Altare DEI, nagłą umarł smiercią, sám Patron od nagłey smierci. Ciało iego leży w Neapolu u S. Pawła; żył około Roku 1580.ChmielAteny III122. Teatyn. Theatiner/ ein geistlicher Ordens-Bruder. Téatin, un Religieux.T III2302. Tyatyn, vid. Teatyn.T III2365.
»męski zakon reguły św. Augusta, założony w 1524 roku we Włoszech, którego głównym celem było kształcenie duchowieństwa pod względem umysłowym i moralnym, także klasztor tego zakonu albo kościół przy tym klasztorze«: I tak był na nieszporze u teatynów w kościele, gdzie się solennitas odprawowała beatyfikacyi błogosławionego Andrzeja, tychże teatynów zakonu.PacOb94. W ktory też wtorek/ wiátr turbował Processyą Oycow Theátynow [...].SzemZapał D4v. Summaryusz testámentu Kardynala Mazáryniego [...] Oycom Theátynom/ trzy kroć sito tyśięcy złotych Polskich ná murowánie Kośćiołá.
MerkPol253-254. Wytrzymać dalej trudno było chorągwiom tym piąciom, ile tak nie okrytym, i tak przez Tatarów przebijać się przyszło jm. dobrodziejowi ku teatynom.SarPam371. Szczęście, że manaster ormieński przeciwko teatynom był otwarty, tamtędy przytknęli się nasi i posiadawszy z koni dali ognia do Tatarów i zegnali ich z placu tego między teatynami a manastyrem będącego.SarPam371. KATALOG KANONIKOW REGULARNYCH KONGREGACYI XIĘŻY y KLERYKOW REGULARNYCH, ZAKONNIKOW, PUSTELNIKOW, KAWALEROW, PANIEN ZAKONNYCH, KAWALEREK, etc. [...] Teatyni Klerycy Regularni 1524.ChmielAteny II767-775. Zakon TEATYNOW Klerykow Regularnych wziął swoie początki Roku 1524 od S. Káietana Tienea, od Klemensa VII. approbowany, in tantorigore życia, że ani swego co mieć, ani kwestować nie godzi się, chyba co ultro miłosierna offertuie im ręka. Nazwani Teatyni, od Teatyńskiego Biskupa Piotra Karaffy do nich wstępuiącego.ChmielAteny1755 I1038. Przyszła mi przez list od Szelutty, marszałka księcia teraźniejszego kanclerza, barzo smutna wiadomość, że brat mój najmłodszy Leon, u teatynów w Warszawie będący, rok dwudziesty pierwszy życia swego zacząwszy, na dysenterią umarł.MatDiarI, 258. Konwikt [...] § konwikt u Oycow Teatynow w Warszawie.T III606. Teatyn. [...] § OO. Teatyni pobożnośćią i naukami słyną.T III2302.