W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 20.03.2026
Słowniki:
nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1789
Znaczenia: »członek zakonu rycerskiego utworzonego około 1118 roku w Jerozolimie, którego zadaniem były ochrona pielgrzymów i obrona świętych miejsc chrześcijan«: Jakoż zaraz Skarbek z Gorki Templarczyk zaczął mowić: Panie przez stan święty powołania moiego, i przez zaszczyt krwi urodzenia moego[!], winienem ci zawsze w usłudze prawdę, nie będzie zdaniem moim obracać podchlebstwo, ale natomiast uwielbienie cnoty, którą w tobie zakłada opatrzne Niebo, wyznać należy. JezierGowórek 32.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Znaczenia: »zakon rycerski utworzony około 1118 roku w Jerozolimie, którego zadaniem były ochrona pielgrzymów i obrona świętych miejsc chrześcijan; zakon ten został rozwiązany w 1312 roku«: A ponieważ ná początku pánowánia tego Krolá, Zakon Templarczykow, w iegoż własnym Páłácu záłożony iest, y przyidźie mi często o tych Káwálerách, tákże y o inszych (ktorych Hospitalarij, álbo szpitálnemi názywáno) namieniáć: słuszna, że krotkiemi słowy wywiodę Czytelnikowi memu, początki, obyczáie, postánowienie żyćia, y zabáwy Zakonow tych woiennych, ktore w Pálestynie zá pierwszych Krolow Jerozolimskich powstáły. MaimUstHist 91.
Wkrotce potym, koło roku tyśiąc sto y ośmnastego, dźiewiąciu z szláchty Fráncuskiey, miedzy ktoremi dwáy przednieyśi byli, Hugo de Paganis, y Goffred de Sancto Ademaro, przyszli do Gwárymondá Pátryárchy Jerozolimskiego, y w ręku iego uczynili śluby, czystośći, posłuszeństwá, y gotowośći ná strácenie żyćia, ubeśpieczáiąc záwsze gośćińce y przechody pielgrzymuiącym do Ziemie świętey. Krol Bádwin náznáczył im mieysce w Páłácu swoim, podle Kośćiołá. Ztąd potym przezwano ich Káwálerámi Kośćiołá, álbo Templárczykámi. Trwáli w tym stanie przez lat dźiewięć, nie máiąc żadnego pomnożenia liczby swoiey, áni odmiány w szátách z inszemi: poki áż w Roku tyśiąc sto dwudźiestym osmym, Honorius Wtory ná Concilium Tręceńskim, nie dał im pewney Reguły, z szátą białą, do ktorey Eugeniusz Trzeći, przydał Krzyż czerwony. MaimUstHist 92.
Záraz po záłożeniu Zakonu Templárczykow, drugi nástał Káwálerow Niemieckich, z dobrodźieystwá iednego Páná Niemieckiego, ktory bywszy przy dobyćiu Jerozolimy, chćiał ostátek dni swoich, támże y z domostwem swoim pobożnie dokonać. MaimUstHist 93.
KATALOG KANONIKOW REGULARNYCH KONGREGACYI XIĘŻY y KLERYKOW REGULARNYCH, ZAKONNIKOW, PUSTELNIKOW, KAWALEROW, PANIEN ZAKONNYCH, KAWALEREK, etc. [...] Templarczykowie Kawálerowie à Templo przy ktorym teneba[n]tur mieszkać, Pielgrzymow przeprowádźać, názwani. Autorámi ich Hugo de Paganis y Goffrid de S. Adamaro Fráncuzi: approbowáni od Honoriuszá II. Papieża R, 1128. dáwszy im Regułę y szátę białą,do ktorey Eugeniusz III. przydał Krzyż czerwony. Zniesieni zá Klemensa V. Papieża. ChmielAteny II 767-775.
Richardus Krol Angielski podczas Krucyaty, tam [na Cypr] falami zapędzony morskiemi, wygnał Izaaka Kommena za niepodściwe zamysły ku żonie swoiey. Przedał potym Wyspę tę Templárczykom za 100. tysięcy talerow bitych: za rok nazad mu oddali [...]. ChmielAteny IV 517.
Podczas Krucyaty, płácili [rdzenni mieszkańcy] háracz 2000. talerow Templarczykom Kawalerom Chrześciańskim: od ktorego chcąc się uwolnić, chcieli przyiąć Wiarę Chrześciańską, ale łakomi Templarczykowie, niechcieli ustąpić; oni wielką więc zdradę uczynili Chrześcianom. ChmielAteny IV 874 <478>.
[...] wyśli na Miasto Posłowie do gospody, którą sobie naięli na Kobiernikach, a Xiąże kazał mię zawołać, Przyszedłem ia, przyszedł Opat Swiętokrzyski Benedyktynow z Łyśeygory, nadszedł też Skarbek Herbu Habdank, który był Przeorem Templarczykow fundowanych w Opatowie [...]. JezierGowórek 30.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz templariusz, templarz, *templar, *templarian.