1. »odczyścić z zanieczyszczeń dla zachowania higieny«: Rekcja: z czego; co; czym ‖ w czym
Te vle obręczámi dobrze opátrzywszy, bárć dlugą do dwu zatworow vczyniwszy, wymywszy, woszczyny na wosk w głowie nálepiwszy, postáwiwszy go ná kłádźi ná długie nieruszánie, obwinąć go plećionem powrosłem słomiánem w koło zrzadká, y ná owo obwinienie dopiero gliną oblepić wszytek: á kiedy oschnie, oko wywierćisz przez glinę, á ná bárći glinę wyrźniesz. OstrorNauka Aiiijv.
27. Wszystko co śię dotknie mięsá jey/ będźie poświęcone/ á jesliby krwią jey szátá pokropiona byłá/ co śię pokropiło omyjesz ná miejscu świętym: 28. Naczynie też gliniáne/ w ktorymby ją wárzono/ stłuczone będźie: á jesliby w naczyniu miedźiánym wárzona byłá/ wytrą je/ y wymyją wodą. BG Kpł 6, 27-28.
„Tylko mi go [tj. rożen] wymyjcie, gdy tak nieporządny Ten pan” — rzekę [...]. PotFrasz4Kuk I 275.
Strzyc ie według czásu, w Máiu koło S. Krzyżá, drugi raż w Wrześniu, tákże ná toż Swięto, w przod one dobrze w stáwie, przy cieple, y pogodźie, wymywszy, áby wełná byłá chędoga, przy strzyżeniu miec dozorcę Wełny wazenie, y oney dispositia. HaurEk 30.
Trzebać pierwej, niż królem, zostać kandydatem, Niż księdzem, pierwej dobrym i cnotliwym człekiem, Od śmiertelnego grzechu przynamniej dalekiem, Choć kapłan boży, Syna ofiarując przed nim, Nie powinien się mazać i grzechem powszednim; Trzeba się na to, człeku, czas gotować długi: Ciało w łaźni wymyją za godzinę ługi, Ale duszę, kto chce wniść do świętego cechu, Dłużej niż siedm lat trzymać należy na blechu [...]. PotFrasz2Kuk II 406.
Ná ták fárbowáne szmátki/ wley świeżą źimną wodę/ i wźiąwszy z grubszych á prostszych szmátek fárbowną ktorą/ mydłem ią weneckim nátrzyy/ i wymyi w wodzie tey w ktorey szmátki inne fárbowne. [...] Wymywszy wykręć i w inney wodzie świeżey zánurzywszy ráz/ dwá/ wyćiśniy. SekrWyj 190.
Powstać z grzechow, założyć fundament struktury żyćia chrześćiańskiego przez pokutę, á potym nie wywodźić śćiany, nie poprawić żywotá, ale się wracać do nałogow, do zbrodni swoich, á coż iest inszego, tylko naśladować iednego Psiętá, ktore do womitu swego wraca się, abo wieprze iakie ktore choćby kto naypiekniey wymył, postáremu one zaraz do błotá idą. SzembekSKaz B4.
Nieznosna praca, osobliwie Monarchom niezwyczayna: gdy spać trzeba, nocy niespaniem zbywać, y nie iednę tylko y drugą, ale każdą: á wtenczas opłakiwać zbrodnie y tak rzęsistymi łzami, że łożko całe zmoczyć mogły: ale mało to; y wymyć mogły. ZehenLaskSum 51.
Dla Prezerwatywy przećiw Boleniu Zębow [...] Wziąwszy szczoteczkę umocz wotcie[!] Konwaliowym albo Rożowym, potym na nię weźmi Proszku, y zwolna Zęby wyćieray: wytarszy wymyi Dziąsła Szałwiową Wodą. BeimJelMed 272.
Wymywam co, v. m. F. wymyię. auswaschen. laver, nettéïer qu. ch. en lavant. § niedobrze to wymyto. wymywać gębę czym. 1) den Mund mit etwas ausspielen. [...] 1) laver, rincer sa bouche avec. [...] § 1) wymyy gębę wodą. [...] T III 2702.
3tio. Wziąć preparowanego Brausztynu podług (Nru 1szego) np funt ieden, tyleż wziąć salitry czystey, dobrze zmieszawszy palić w ogniu dobrym przez godzin 24. iednak uwazać trzeba zeby się Brausztyn niestopił, (naylepiey te kalcynacye robić pod nakrytym tyglem w Oszowie nie bardzo w gorącym mieyscu,) potym wystudziwszy ciepłą wodą wymyć, dobrze wysuszyć, odważyć tyle salamuniaku ile będzie Brausztynu, i trzyć to na malarskim kamieniu pokrapiaiąc co raz dystylowanym Octem [...]. TorzRoz 245.
Im lepiey się pieńka po oddziale łodyg wymyie y wyczyści, tym włokno będzie delikatnieysze. NaukaWyr 33.
Ta kompozycya cale ciepło używać się powinna y ledko na podłogę y inne drewniane futrowania; aby się lepiey chwyciła rozciągana, trzeba mieć staranie, aby posadzkę dobrze wprzód wychędożyć, czyli iakie inne futrowanie ze wszelkich nieczystości y brudow wymywszy, y wyszarowawszy należycie, y iak naymocniey wysuszywszy; gdyż inaczey nie udałby się pokost. AlletzAlb 206.
◼
Przenośnie:
◼
Nie boy się wypiie on [Chrystus] choć y natęższe gorzkośći/ y owszem gotow pić y konáć po napoiu/ gotow ná krwáwe poty; milsza mu wylać krew z wodą z ćiáłá/ á niżeli mieć iák naywonnieysze Máryiey Pánny przygotowáne kąpiele: bieley bo krople wymyią krwáwe/ bieley optoczą ze krwią zmieszáne poty/ á niżeli wánny nawcześnieysze. HinPlęsy 14.
◼
Język ci drutem stanie, potrętwieją zęby, Nos i oczy piekielne okurzą otręby I jeśli nie masz wody, tak szkarade gusty Wymyć, pojedziesz nazad z zaprawnymi usty. PotLibKuk I 104.