W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 27.06.2013
WEZYR rzecz. m
Słowniki:
nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1633
Formy: lp M. wezyr; D. wezyra; C. wezyrowi; B. uż. żyw. wezyra; N. wezyrem; Ms. wezyrze; ~ lm M. uż. osob. wezyrowie; D. wezyrów; C. wezyrom
Etymologia: <arab. >
Znaczenia:
»w Imperium Osmańskim: najważniejszy urząd na dworze kalifa«: Ztąd [ze sturczonych jeńców] hodzie, literaci, czausze i bedzy Wezyrowie i wielcy rostą beglerbedzy. TwarSLegK 214. Wezyrom Bászom Beclerbejom y Iánczárom wszystkim popryskowałem [...] gęby. AndPiekBoh 110-111. Toć czynili Bassowie Wezyrowie, Czauszowie, Sandziakowie, Beilerbeiowie [oddali hołd Bohaterowi]. AndPiekBoh 14. Kazał [Cesarz] wypuścić z więzienia Brátá swego/ á Wezyrowi / ktory mu to dissuadebat odpowiedział/ ze nie tylko periculum vllum nie ápprehenduie ex illius libertate, ále owszem żáłuie że wiecej nie ma Bráciey. MerkPol 11. Iest rodem z Hiszpániey/ w rzeczách zręczny y biegły/ względem czego do tákowey przyszedł vwagi v Porty/ że nie tylko ieden ze 7. Wezyrow tám rezyduiących/ ále też Kikáię (to iest Stárszym) nád Cechauzem go vczyniono. MerkPol 118. Wezyr raniony w lichey sukni zuciekał, y niemal szalony By dziecko rzewnie płakał. DrobOpow 52. Po tey ceremoniey/ Wezyrowie y Bászowie nisko się pokłoniwszy/ naprzod ziemię/ á potym kray Száty iégo cáłuią/ tym kształtem go zá páná y Cesárzá prawdziwego przyznawáiąc. RicKłokMon 7. To co w przeszłym tygodniu było z ruskiej poczty o wezyrze mauzołowanym confirmatur i z wiedeńskiej; miano go jeszcze udusić, ale odprosił kajmakan, który na miejscu [jego] wezyrem został. SarPam 9a, 239. Chan tatarski, Salingiera, przyjaciel i pobratym wielki królewski i już z Królem mający condictamina, aby się podejrzanym nie pokazał, przyjeżdża do Wezyra, któremu donosi, że: "Z mego wojska ludzie przyprowadzili kilka niemieckich języków, którzy powiadają, że król polski w osobie swojej przeprawia się pod Tulnem przez Dunaj". DyakDiar 50. Wszczeła się w konstantynopolu rebellia, w ktorey Wezyra W. Reis Effendego y Kapitana Baszę Wydano y Ubito. IntrHist 178.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz *kalif.
Autorka: MBM