W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 17.11.2011
*ARKTUR, ARKTURUS rzecz. m
Warianty fonetyczne: *ARKTUR || *ARKTURUS, *ARKTOR
Słowniki:
SXVI, SWil notują
SStp, Kn, T, L, SW, SJP nie notują
Formy: lp M. Arkturus; B. uż. żyw. Arktura; N. arkturem; Ms. arkturze; ~ lm M. uż. nosob. arktury; D. arkturów; B. uż. nosob. arktory // arktury
Etymologia: <łac. arcturus, z gr.>
Znaczenia:
1.astr. nazwa własna »gwiazda należąca do gwiazdozbioru Wolarza«: Młodzieńczyk patrzy na zimne Niedźwiedzie/ Widzi Arktura/ y gwiazd mnieyszych siła. TasKochGoff 434. Mars z Arkturem wschodzi rano, o g. 9. częstokroć takiesz nawalnice z gradem sprawuiący. DuńKal D.
Przenośnie: Pierwej o słodkie w Parnasie Kameny, Niewinne z razu spracowawszy weny, Ważyłeś o większe zdroje Gdzie Arkturus koła toczy swoje [do biskupa Łubieńskiego]. TwarSRytTur 82.
2.przen. »gwiazda«: Musiał [Osman] z zranionemi Piory zwieczną leciec sromotą podswoie Arktory. PotWoj 204. Niech żal twoy widzo affryckie arktury. MikSil 240. Okrąg Olympu trudny/ niepoięty Wzrost Oryonow/ y chyże Arktury, iako się toczy zodyak rozumie[Apollo]/ A lichey dziewce odiąć się nie umie. TwarSDaf 38.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Autorzy: KS, WM