W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 29.11.2018
AUTENTYK rzecz. m
Warianty fonetyczne: AUTENTYK, AFTENTYK
Słowniki:
SXVI, Kn, T, L (XVI, XVII), SWil, SW, SJP notują
SStp nie notują
Formy: lp M. aftentyk // autentyk; D. autentyku; B. autentyk; N. autentykiem; Ms. autentyku; lm M. autentyki; D. autentyków; B. autentyki; N. autentykami
Etymologia: <łac. authenticum>
Znaczenia:
1. »oryginalne pismo, oryginał, autograf«: Wprzód listu tego po Litwie rozsiano kopie, niż sam autentyk do rąk moich oddany. RadziwKSprawy 333. Autentyk/ Literae vel documentum locupletis auctoritatis [...] Authenticum instrumentum [...]. Kn 10. Z Listu Księdza Lipskie[go] copią tu kładę, a Authentik gotowem Rzeczypo: pokazać. LubJMan 136. Racz Wć moje serce spytać jmp. wojewodziny kijowskiej, kto jejmości oznajmił z obozu takie nowiny, jakie pisała do Lwowa (na co mam autentyk). SobJListy 595. A ten Authentyk Przywileiu przyiął PrzeWielebny IMK Mikołaij Oborski Biskup Laodyczki a Sufragan Skolastyk y Officał Krakowski. KomonDziej 206. Domalewicz dowodzi z rożnych autentykow, że zbylut o te czasy prezydował. NiesKor II 245. GROS [...] LA GROSSE d’un contract [...] EXTRAKT kontraktu iakiego Autentyk oryginał. DanKolaDyk II, 104. Aftentyk. Urschrifft. original; autographe. T III 3.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe: autentyk zmyślony: Ukazował, powiedał [Wesołowski], i autęntyk zmyślony jakiś, jako tym szalbierzom nietrudno. TrepNekLibDworz 418. ▲ fałeszny autentyk: Ukazał beł [Czelatycki] citatus na terminie fałeszny autentyk krakowskiej roboty: trzy wręby herb na nim. TrepNekLibDworz 365.
2.prawn. »dokument, przywilej«: Tak tedy ci plebei cosie teraz z Autentikami ukazuie, falsz ukazuią. TrepNekLib 14. Słał [Czapliński] y do Krolia Tysiąc Czerwonych o Autentyk na Sliachectwo ktorego niedostał. TrepNekLib 49. Zas o autentiku iakimsi spominaią [mieszczanie krakowscy] ze maią nakupowanie maiętnosci. ze bardzo wielie iuszMaietnosci skupieli, y tem Sliachcic rownacsię usiełuią; alie falsz bo zadnego Autentiku na to niemaią, tilko co pozwoliono im miec wiosek co. blisko miasta. TrepNekLib 8v. A toż[fałsz] stąd znać, że to w kilkudziesiąt lat fingowany tęn autentyk od tych potomków teraz. TrepNekLibDworz 320. Dziwuiże się tu, że z Kancelaryi, albo grodu, nierychło autentyki wychodzą, gdy Bog na napisaniu dziesięciu słow, czterdzieści dni trawi. MłodzKaz I, 237. Na Ktore Wprowadzenie Bracztwa Authentyk albo Przywiley z Odpustami W Rzymie od Wielebnego Oycza [...] iest dany. KomonDziej 206. Authentyk. August Trzeci etc. Oznaymuiemy Iż na rano Instancyą Panow Rad y Urzędnikow przy Boku naszym rezyduiących [...] umyśliliśmy onemu Urząd Generalstwa N. dać y konferować. DanOstSwada III, 101.
3. »przedmiot, którego autentyczność potwierdza człowiek mający autorytet«: Autentyk, authentique, approuve par des gens d'authorité. KulUszDyk 3.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Patrz *AUTENTYKA.
Autorka: DL