W TRAKCIE OPRACOWANIA Data ostatniej modyfikacji: 21.03.2019
ŻUPAN rzecz. m
Warianty fonetyczne: ŻUPAN, *ZUPAN, *ŻUPON, *ZUPON
Słowniki:
SStp (żupan), SW (żupan, zupan, supan), SJP notują
SXVI (?), Kn (?), T (?), L (?), SWil (?) nie notują
Formy: lp M. żupan; D. żupana; B. zupan; Ms. zupanie // żuponie // zuponie; ~ lm M. zupany; B. zupany; Ms. zupanach
Etymologia: <czes. župan, z wł. giubbone>
Znaczenia:
»ubranie męskie zakładane pod kontusz«: Skrzynká barszczu ná piecu stoi okowána/ A popiołu donicá w kącie málowána. Sam gospodarz w zupanie bárszczowym łatánym/ Barszcz iada/ wbarszczu chodzi/ ktosz iest większym pánem. NowSow D3. Stało strzelów 600 z rusznicami, w zupanach tylko, kazdy w inkszej sukni. NiemPam 16. Potym jachał P. Piecowski Rotmirz pieszy I. M. X. Biskupa Warmińskiego/ w żuponie atlasowym szkarłatnym/ w ferezjej aksamitnej tegoż koloru/ sobolami podszytej: za czapką aksamitną zapona z piórmi/ jako i u pierwszego Rotmistrza: na koniu też tok dobrym/ i tak przystojnym jako i pierwszy. WjazdPar a2v . Tysiąc ośm set y ośm gwiazd; iako rachuią Astrologowie nayrośleyszych wyszarpnąwszy [...] roskażę przyszyć do żupana swego. AndPiekBoh 129. Do krola Zołnierze wstępowali in vesto peregrina posroiwszy się ładnie Zupan z drelichu kontusz także z drelichu. Iubka z raytarskiego koletu. PasPam 79. Ucieka na płowym bachmacie w Rządziku Złocistym iakiś Młokos w Atłasowym papuzym Zuponie. PasPam 95v. Kiedy iuż Chmielnicki gwałtownie następować począł, dlatego rzucali wszyscy owe swoie wymyslne dostatki, [...] Rysie, Zupany Bławatne Kontusze, Pasy Perskie. HistBun 6v. Posłałem prowizy na Rok przyszły do s. Jerzego temuz Pa[nu] Boryczewskiemu assistentowi Trybunału akkomodacy Atłasu na zupan Sukna. SapADiar 61.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń:
Ustabilizowane połączenia wyrazowe: bachmistrz żup wielickich: DO JEGOMOŚCI PANA WŁADYSŁAWA MorsztynA, STAROSTY KOWALSKIEGO, BACHMISTRZA ŻUP WIELICKICH PotPoczKuk III 400.
[więcej cytatów w Korpusie Barokowym]
Autor: Red.