Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ŁASKAWY, ŁASKAW

przym.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1603
Formy gramatyczne
lp M. m łaskawy  
n łaskawe  
D. ż łaskawej  
B. ż łaskawą  
n łaskawe  
N. m łaskawym  
n łaskawym  
Ms. ż łaskawej  
W. m łaskawy  
Znaczenia
1. »będący wyrazem przychylności, łagodny«
  • – Nikt niedoczyta się w Sercu moim ze bym miał być in Reprobum sensum [pod naganę] Łaskawe iego Naiasnieyszego Maiestatu Panowanie. PasPam 136.
  • – Przypuszczam się na respekt [...] Czekaiąc łaskawey od W MM Paniey deklaracyiey. PasPam 223v.
  • – Niemoze tedy zła Fortuna dobrych Oyczyzny ukrzywdzić Synow ktorych Ręka Boska wswoiey Łaskawey konserwuie Protekcyiey. PasPam 269v.
Związki frazeologiczne

  • łaskawym okiem:
2. »okazujący łaskę, miłościwy«
  • – [Penelopa] Woli ták ná świećie żyć w tym to wdowiem stanie/ A płácze vstáwicznie po swym miłym Panie. Bá y mnieć go samemu wierá bárzo lito/ Gdyż łáskaw był ná czeładź/ lepsze dawał myto. PaxUlis H2.
  • – O Boze dobry Boze nasz Łaskawy Niepoięte są czynow Twoich sprawy [...] Z małego wielkiem, wnet z wielkiego małęm Uczynisz Snadnie trząsniesz Swiatem całęm. PasPam 109v.
  • – Ociec Łaskawy pogroziwszy nąm znowu obeyrzał się okiem miłosierdzia Swego Redintegrował in Triduo Narodu Polskiego sławę się Zemscić do Woli krwie Braterskiey. PasPam 266v.
  • – Gdy Sama Panna z Iowiszem Łaskawym Rządy Roczne obeymie przy Pokoiu Prawym wszystkiego się dobrego spodziewac potrzeba. PasPam 272.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • łaskawy Panie:
Związki frazeologiczne

  • łaskawym na kogoś oglądać się okiem:
  • kto łaskaw:
  • »kto zechce«
    • – Proszę przynaymniey z piętnascie koni dla kompaniey kto łaskaw abądzcie gotowi kiedy nas tam poczną bic. PasPam 98.
3. »o zwierzęciu: oswojony«
  • – W tym zas osobliwą miałęm Complacencyią zem zaw[sze] zwierzow tak cwiczył ze to y łaskawe było y zepsy przestawało y rowno ze psy swego dzikiego Brata goniło. PasPam 256-256v.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Związki frazeologiczne

  • łaskawym na kogoś wejrzeć okiem:
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • Od łáskáwey ręki ábo nátury bárziey boli. KnAd 764.