Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*BARANKOWY I, *BARANKÓW

przym. od
  BARANEK
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SStp, SXVI, L (XVII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
Kn, T

Formy gramatyczne
lp M. ż barankowa   || Barankowa  
n Barankowe  
D. m Barankowego  
ż barankowej   || Barankowej  
n Barankowego  
B. ż Barankową  
n barankowe  
N. ż barankową   || Barankową  
Ms. ż Barankowej  
n Barankowym  
lm D. Barankowych  
C. Barankowym  
Ms. Barankowych  
Znaczenia
1. »pochodzący z baranka - młodego barana«
  • – Oczom czerwonym płynącym bywa osobliwy[m] rátunkiem/ popioł z owczey ábo báránkowey nie płokáney wełny/ z wodką Kopru Włoskiego. SyrZiel 393.
  • – Nie z Egiptu, lecz z piekła, gdzie czart ludzi topi, Wywodzi, kto serce krwią barankową kropi. PotFraszBrück II 16.
2. »zrobiony z futra z baranka«
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • czapka barankowa:
  • »czapka ze skóry baraniej«
    • Czapka barankowa nowa darowana IP. ArchRadziw 1638 163, 14.
    • – Za drugie czapkie Barankowe Dałe[m] iemu [synowi] z[łotych] 10. KunReg 73.
3. »dotyczący Jezusa Chrystusa«
  • – Zatym widziáłem drugą Bestyą występującą z ziemie: á miáłá dwá rogi podobne Báránkowym; ále mowiłá jáko Smok. BG Ap 13:11.
  • – A mur miástá [Jerozolimy] miał gruntow dwánaście: á ná nich dwánaście imion dwunastu Apostołow Báránkowych. BG Ap 21:14.
  • – Nie rozumiey miły Rábinie, áby Wilk y Lámpárt odpoczywáć mieli wespoł z Báránem, ále to że opuściwszy srogość swoię, y przestawszy od prześladowánia Kościołá Bożego, náśládowáli pokory Báránkowey. KorRoz 105.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • księgi żywota Barankowe || księgi żywota Barankowego:
  • pieśń Barankowa:
  • krew Barankowa:
  • wesele Barankowe:
    • – Weselmy się, y ráduymy się, y daymy mu chwáłę, iż przyszło wesele báránkowe, á małżonká iego nágotowáłá się. NT Ap 19, 7.
  • boża i Barankowa wieczna światłość:
  • wieczerza wesela Barankowego:
Związki frazeologiczne

  • małżonka Barankowa:
  • stolica Boża i Barankowa:
Przenośnie
  • Kiedy tenże Báránek co dotąd był cichem, Záłosnym, zá grzech świátá przebodziony sztychem, Oblecze Lwá nie w miękkim Báránkowym runie: Ale rykiem iáki grzmot, bywa przy piorunie. Ná lewey ręce Kozłow, postáwionych zgromi Odeydźcie precz, bezbożni.PotPocz 99
Podhasła

BARANKOWE


w funkcji rzeczownika

Formy gramatyczne
Najwcześniejsze poświadczenie:
1728
Znaczenia
»danina wielkanocna składana w pieniądzach (na baranka) lub w naturze«
  • – Biskupów Wileńskiego i Zmudzkiego i całe Duchowienstwo oppressit [Sapieha, wielki hetman litewski] woyskami, przez lokacye Woysk w Dobrach Duchownych przez wybieranie wielkich pieniędzy na Hiberny [...] Barankowe, Kopytkowe, wychodne, i insze wymyslne roznych tytułów exakcye. OtwEDzieje 41. Marszałek sejmowy Leduchowski wydał raz na zawsze assygnacye hibernowe wojsku całemu [...] zniósłszy ustawy gospodne, trzydniówki, barankowe, kopytkowe i insze wymyślne exakcye, których przedtem zażywało wojsko. OtwEDziejeCzech 308. OtwEDzieje 41.
  • – Marszałek sejmowy Leduchowski wydał raz na zawsze assygnacye hibernowe wojsku całemu [...] zniósłszy ustawy gospodne, trzydniówki, barankowe, kopytkowe i insze wymyślne exakcye, których przedtem zażywało wojsko. OtwEDziejeCzech 308.

*BARANKOWY II

przym. od
  BARANKOWE
ZALĄŻEK ARTYKUŁU HASŁOWEGO
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1712
Formy gramatyczne
lm D. barankowych  
Znaczenia
»dotyczący daniny wielkanocnej«
  • – Oprócz tych pomienionych hibernowych, konsystencyjonalnych [...] barankowych, podkowowych [...] paletowych krzywd takie tyraństwa wycierpieli ubodzy [...] ludzie, o jakich i martyrologia nie wspomina. KrzywdaRzecz 21.
*BARANKÓW p. BARANKOWY I