POLSKA AKADEMIA NAUK | INSTYTUT JĘZYKA POLSKIEGO
ELEKTRONICZNY SŁOWNIK JĘZYKA POLSKIEGO XVII I XVIII WIEKU
znajdź hasła
wtyczki wyszukiwania dla przeglądarek Firefox i Microsoft Internet Explorer
A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O Ó P R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż
sposób prezentacji hasła obszerny zwięzły
poprzednie hasło PAMIĄTKA drukuj obszerny drukuj zwięzły następne hasło PAMIĘTAĆ
ARTYKUŁ HASŁOWY W TRAKCIE OPRACOWANIA
Data ostatniej modyfikacji: 20.11.2012
*PAMIĘĆ rzecz. ż

Najwcześniejsze poświadczenie: 1612
Formy gramatyczne:
M.pamięć
D.pamięci
C.pamięci
B.pamięć
N.pamięcią
Ms.pamięci
1. »pamiętanie, zdolność pamiętania«:
troj. ustabilizowane połączenia wyrazowe:
troj. umieć co na pamięć (sz. zm.):
  • ~ Weźmy z sobą dwie babie, Truchnę i Kromczonkę, Bo też ony na pamięć umieją koronkę. PerDziadGrzesz 410.
  • ~ Kiedy pili za zdrowie Carskie Tom ia owe Tytuły musiał wymieniać z karty [...] kiedy zas zazdrowie krola naszego to ie Sąm tylko Stolnik umiał na pamiec a wszyscy insi z karty czytali. Bo iak się wczym by naymniey omylisz to znowu wszystkie zaczynac trzeba choc bys iuz był u konca. PasPam 164v.
troj. ś. (świętej) pamięci: »wyrażenie określające osobę zmarłą«
troj. wielkiej pamięci: »wyrażenie określające osobę zmarłą«
troj. przychodzi coś komu na pamięć: »coś się komu przypomina«
troj. coś w pamięci zostaje: »o czymś się pamięta«
troj. mieć co na pamięci: »mieć co na uwadze, pamiętać o czym«
troj. wyniść z pamięci: »zostać zapomnianym«
  • ~ Miałęm tez raz w zyciu moim [...] kalumnią ktora [...] iuz podobno do Smierci nie wynidzie z pamięci. PasPam 141.
troj. przywodzić na pamięć:
troj. mieć co w pamięci:
troj. robić co dla pamięci:
fraz. związki frazeologiczne:
fraz. zasiąc pamięcią: »pamiętać o czym«
  • ~ Musi bydz człowiek bardzo stary kiedy za siągł pamięcią hanc Ideam pisania Listow. PasPam 171.
fraz. chować coś w pamięci: »pamiętać o czymś«
  • ~ Będzie to krolowi IoMSCi rzecz miła merita WMSCi w swoiey panskiey chować będzie pamięci y wszelaką nagradzac się będzie wdzięcznością. PasPam 142.
2. »przytomność, jasność umysłu«
Autor: PK
wyświetl dyskusję na temat hasła (0 wiadomości)