Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

PODSTAWY MATERIAŁOWE

Lista źródeł

Skrót

Opis bibliograficzny

Dostępne w pracowni

AbrLTestBork

Leon Jakubowicz Abramowicz
Testament
1713
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

ActInvPrzem

Acta inventariorum
1619-1657

ActScabVet

Acta scabinalia Usziensia…
1621
[w:]
Księga sądowa Uszwi dla wsi Zawady (1619-1788)

AdnGosp

Adnotacja zawierająca...czynności gospodarskie
1601-1764

AffHon

Affluencja wielkich honorów.... Lubomirskim
1740

AgEw

Agenda albo forma porządku usługi świętej, w zborach ewangelickich ...
Gdański 1637

AkDziec

AKADEMIA DZIECINNA Albo ZBIOR Nauk Rożnych na swiecie zwyczaynych, każdemu do wiadomości potrzebnych y wielce pożytecznych na osobne szkoly podzielony a dla wygody młodzi polskiey bądz szkolney bądz domowey, osobliwie parafialney krotko po polsku zebrany ...
Wilno 1761

AkKoś

Akademia z pobożności kościelnej ku czci Matki Boskiej...
1601-1764

AktaBab

Akta Rzeczypospolitej Babińskiej (1601 – 1677)
1601-1677

AktaKrak I

Akta sejmikowe województwa krakowskiego.
1572-1620

AktaKrak II/1

Akta sejmikowe województwa krakowskiego
1621-1648

AktaKrak II/2

Akta sejmikowe województwa krakowskiego
1649-1660

AktaKrak III

Akta sejmikowe województwa krakowskiego,
1661-1673

AktaKrak IV

Akta sejmikowe województwa krakowskiego
1674-1680

AktaKrak V

Akta sejmikowe województwa krakowskiego
1681-1696

AktaMusz

Akta sądu kryminalnego kresu muszyńskiego (1647 – 1764)
1647

AktaPiekPrzem

Akta cechu piekarzy w Przemyślu
1601-1700

AktaPozn I/1

Akta sejmikowe województw poznańskiego i kaliskiego tom I (1572-1632) część 1. 1572-1616
1600-1616

AktaPozn I/2

Akta sejmikowe województw poznańskiego i kaliskiego
1617-1632

AktaPub

Akta publiczne ds. interesu ordynacji Ostrogskich
1756

AktaStan

Akta Stanów W[ielkiego] Ks[ięstwa] Lit[ewskiego] 1698
1698

AktaSyn

Akta synodów różnowierczych w Polsce
1571-1632

AktElek

Akt Elekcyi Roku Tysiąc Siedmset Sześćdziesiątego Czwartego, Miesiąca Sierpnia, Dnia dwudziestego siodmego
Warszawa

AktNab

Akty nabożne do ran [...] Ukrzyżowanego Jezusa...
1757

AktPasOkoń

Akt pasterski (1648-1656)
1648-1656
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

AkZbrojGęb

Inwentarz akcesyjny zbrojowni zamku Żółkiewskiego
1690-1693
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

AlAs

Alacoque M. M., Ascens do wysokich nieba preeminencji
1745

AlbSekr

O sekretach białogłowskich...
1698

AlmNieb

Almnh [!] abo kalendarz nowy i stary ...
1700

AlmStryj

Stanisław Stadnicki
Almanach abo kalendarz ... na rok ... 1656 ... Sebastiana Stryjewicza...
1655

AmbPrzypLaudWir II

[w:] Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, oprac. A. Brückner, Lwów 1911, t. II, s. 319-321.
0
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, t. 2 319-321

AndPiekBoh

Francesco Andreini, Krzysztof Piekarski z Piekar (tł.)
Bohatyr straszny
1652

AntRokLub

Antypast sejmowy
1666
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

AnzObjWaś

Obiaśnienie trudności teologicznych zebrane z doctorów św. od Anzelma świętego a teraz znowu z przydatkiem większey części językiem polskim do druku podane, ku większey czci Bożey, ku pożytkowi prawowiernych, osobliwie około dusz pracuiących. Za staraniem W. X. Woyciecha Waśniowskiego plebana Brzeskiego. Za dozwoleniem starszych.
1651

ApenZawKontr

Apendix albo zawieszenie…, [Kraków 1615], [w:] Z. Nowak, Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku.
1615
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

AquaPrax

Praxis ręczna działa
1624-1639

ArchRadziw

Rejestra skarbców…, (1601-1750), rkp. AGAD, Archiwum Radziwiłłowskim.
1610

ArciszLamBar I

LAMENT KRZYSZTOFA ARCISZEWSKIEGO, ...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

ArKochOrl

Ludovico Giovanni Ariosto, Piotr Kochanowski (tł.)
Orland szalony
1620

ArKochOrlCz I

Ludovico Giovanni Ariosto, Piotr Kochanowski (tł.)
Orland Szalony..
1620

ArKochOrlCz II


1620

ArKochOrlCz III


1620

ArtSądMar

Artykuły sądów marszałkowskich...
1676

ArtWoj

Artykuły wojenne… królów… i hetmanów…. Różnymi czasy ustanowione, Nieśwież 1754.
1754

ArtWojHet

Artykuły wojenne hetmańskie autoritate Sejmu aprobowane anni 1609, b.m.
1609

ArtZjazd

[Artykuły i uchwały zjazdu lubelskiego konfederacji sandomierskiej] : [Inc.]: My Rady Koronne y Wielkiego X.L. na teraźnieyszy zjazd ex limitatione przeszłego na dzień iedenasty sierpnia do Lublina zgromadzone
? 1707

AsKoniec

Assecuratia...do zapłaty wojsku
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 83-84

Astr


1764

AugustKönigListy

Listy z oryginałow od IchMościow Panow kommisarzow krola IMosci szwedzkiego pokazanych, z francuskiego y niemieckiego ięzyka na polski przetłumaczone przez IMciow panow deputatow do tego naznaczonych w Warszawie die 11 mensis Februarij, anno 1704.
s. l. 1704

AugWieszczPsałGur

Psałterz
1650
[w:]
Utwory poetyckie

AulRaczHipDoś

M.C....d’Aulnoy,tłum.J.Raczyński,Historia,[w:] Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści. opr. J. Jackl, Warszawa 1969, s. 54-67.
1743
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

AvrilŁadPodróż

Podroz Do Roznych Kraiow Europy I Azyi Przez Missyonarzow S. J. w Roku 1690 Odprawiona Koncem Odkrycia Nowey Drogi Do Chin : Zamyka w sobie wiele [...] uwag Fizycznych, Geograficznych i Historycznych, z opisaniem Tartaryi W. Przypisana Stanisławowi Jabłonowskiemu
Warszawa 1791

AwanturyArab

Awantury Arabskie Lub Tysiąc Nocy y Iedna
Warszawa

AwDrez


1700

AwedMem

Memoryał Potomnosci To iest Opisanie Porządku W Lazarecie Krakowskim Za Bramą Nową Podczas Jubilevszv Wielkiego, W Roku Tysiącnym, Siedemsetnym, Pięćdźiesiątym Pierwszym, Przez Sześć Miesiecy to iest od Dnia Siodmego, Miesiaca Marca, do Dnia Piątego Września, Zachowanego, Do Druku Podany Roku Pańskiego 1751
Kraków

Awizy

Awizy
Kraków

AwLwow

Awizy lwowskie z Krakowa die 26 septembris 1693, b. m. dr. 1693
1693

AwRyg


AwWar

Awizy warszawskie, lwowskie i gdańskie z Krakowa die 17 augusti 1697, b. m. dr. 1697
1697

BakaRzeczy

Uwagi Rzeczy Ostatecznych Y Złosci Grzechowey : Przy nabożnych Aktach, modlitwach, i textach rożnych. Nakładem W. Jmci Pana Onufrego Minkiewicza [...] Do Druku Na Pożytek Duchowny Podane. Roku 1766.
s. l. [Wilno]

BakaŚmierć

Uwagi Smierci Niechybney Wszytkim pospolitey, Wierszem wyrażone a Sumptem Jmć Pana Xawerego Stephaniego Obywatela Miasta J.K.M. Wilna do druku na pożytek duchowny Podane Roku 1766.
s. l. [Wilno]

BanHist

Bankiet albo Historia jako Adam bankietował trzech synów swoich iuż żonatych z pokrewnemi y przyiacielmi tudziesz Jana młodzieńca pobożnego i mądrego, y co za koniec tego bankietu tak zły jako i dobry, rzecz niemniej ucieszna jako y pożyteczna ku czytaniu, osobliwie przy bankietach y bieśiadach przyiacielskich/ przez Ja iestem ktory iestem ; za dozwoleniem Starszych.
1650

BarŁLutBar I

LUTNIA APOLLINOWA KAŻDEJ SPRAWIE GOTOWA
1671
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

BarŁNowBar I

NOWA MIARA STAREJ WIARY
1676
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

BarŁŻywBar I

ŻYWOTY ŚWIĘTYCH TEN APOLLO PIEJE,...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

BarMazBad

Prawdziwa jazda Bartosza Mazura…
1643
[w:]
Polska satyra mieszczańska

BarPotArg

Wacław Potocki
Argenida
1728

BarPotArg1697

Wacław Potocki
Argenida
Warszawa 1697

BarSkarRocz

Baroniusz C., tł. Skarga P., Roczne dzieje ..., Kraków 1607.
1607

BatRokLub

Batalija...
1665
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

BazylAntidotCz III


1607
[w:]
267-274

BazylCz III


1607
[w:]
266-267

BączFortuna

Seweryn Bączalski
Fortuna albo szczęście, Seweryna Bączalskiego, w ktorey kto co ma rozumu, obaczy to, że nikomu fortuna nie służy wiernie, kto ją masz żyj w niej pomiernie
1644

BeimJelMed

Jan Jerzy Jelonek Cervus (Jelonek, Tucholczyk) (tł.)
Medyk domowy …
1749

BemKom

KOMETA To iest, Pogrożká z niebá, ná postrách, przestrogę, y vpomnienie ludzkie.
1619

BenisKPieśni

Pieśni sobie śpiewane
Wilno 1776

BenŻarnPolPom III

Majowa J., Język ... benedyktynek... z XVII w, [w:]Polszczyzna regionalna..,Wrocław 1989.
1601-1700
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 3,

BesKuligHer

Mateusz Ignacy Kuligowski
Besseusz P., Heraklit chrześcijański … z łacińskiego tekstu przez M.I. Kuligowskiego … wyrażony…, Warszawa 1694.
1694

BezPTestBork

[testament]
1740
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

BG

Daniel Mikołajewski
Biblia Święta, [tłum. D. Mikołajewski i inni], Gdańsk 1632.
1632

BiałJBratBar I

BRAT TATAR ABO LIGA WILCZA ZE PSEM NA GOSPODARZA DO CZASÓW TERAŹNIEJSZYCH STOSUJĄCA
1652
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

BiałłozorList


1605

BielawNatręci

Natręci: Komedya z rozkazu [...] Stanisława Augusta [...]

BielDiar

DIARIVSZ Wiadomosci od wyiazdu K. I. M. z Wilna do Smolenska.
1610

BielejObrona


1641

BierSłowa

Nayuzytecznieysze Slowa Polskie y Niemieckie, Alphabetowym porzadkiem, zebrane, y do pozytecznego zazywanya Nayiasnieyszemu z Krolewiczow Polskich Xiazeciu Jego Mosci Fryderykowi Augustowi Dziedzicowi Saskiemu Sammlung derer gebräuchlichsten Pohlnischen und Deutschen Wörter nach Alphabetischer Ordnung zusammen getragen, und zum nützlichen Gebrauch vor Ihro Königl: Hoheit dem durchlauchtigsten Prinzen Friedrich Augusten Erb-Prinzen von Sachßen
Drezno? 1763

BillTDiar

Diariusz peregrynacji po Europie w latach 1677-1678, z rękopisu odczytał, wstępem i komentarzem opatrzył M. Kunicki-Goldfinger
1677-1678

BirkBasza

Fabian Birkowski
KANTYMIR Bászá Poráżony álbo O Zwycięstwie z Tátar, Przez Iego M. Páná/ P. STANISLAWA KONIECPOLSKIEGO, HETmáná Polnego Koronnego.
1624

BirkBaszaKoniec

Fabian Birkowski
Kantymir Basza...
1624
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 260-269

BirkEgz

Fabian Birkowski
O Exorbitáncyách,KAZANIA DWOIE Przećiwko Niewiernym, Heretykom, Odszczepieńcom, y nowym Politykom, Wierze ś. Kátholickiey Rzymskiey, y Duchowieństwu nieprzyiaćiołom.
Kraków 1632

BirkKaw

Fabian Birkowski
Kawaler Maltanski Na Pogrzebie Mości [...] Zygmvnta Srzedzinskiego [...] W Warszawie W Roku [...] 1616. Dnia Maia 21. wspomniony
1623

BirkNagr

Fabian Birkowski
Kwiat opadający albo nagrobek
1632

BirkNiedz

Fabian Birkowski
Kazania na niedziele
1623

BirkOboz

Fabian Birkowski
Kazania obozowe o Bogarodzicy
1623

BirkRus

Fabian Birkowski
Egzorbitancje Ruskie…
1633

BirkSkar

Na pogrzebie... Skargi... kazanie
1612

BirkZbarKoniec

Książę ... Zbaraski…
1627
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 234-236

BirkZyg

Fabian Birkowski

1633

BoczHirBad

CZTERECH CZĘŚCI SWIATA Nátury Białogłowskiey Hiroglificon Ze czterech Elementow...
1691
[w:]
Polska satyra mieszczańska

BoczOstBar II

Ostatnie vale synom koronnym
1696
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

BoczPióroBar II

Pióro orła polskiego…,
1685
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

BogusWHenryk

Henryk VI na łowach
Kraków

BohFLesRozmowa

Rozmowa O Języku Polskim Nayprzod połacinie napisana Przez Franciszka Bohomolca Soc. Jesu, Teraz z przydatkiem y odmianą na Polski ięzyk przełożona Przez Xawerego Leskiego Chorązyca Malborskiego
Warszawa

BohFProst

Prostota cnotliwa : opera pasterska w trzech aktach
Warszawa

BohFRozDoś

Bohomolec F.,Rozrywki..., [w:] Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści. opr. J. Jackl, Warszawa 1969, s. 133-138.
1780
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

BohFStar

Franciszek Bohomolec
Staruszkiewicz : komedya.
Warszawa 1766

BohJProg I

Jan Chryzostom Bohomolec
Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770 Albo Natura y Koniec Komet : z Przydatkiem Opisania krotkiego obrotow Niebios y Reiestru tak Komet, iako też przypadkow znacznieyszych od potopu świata aż do tego roku / Przez X. Jana Bohomolca [...]
1770

BohJProg I Wstęp

Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770 Albo Natura y Koniec Komet : z Przydatkiem Opisania krotkiego obrotow Niebios y Reiestru tak Komet, iako też przypadkow znacznieyszych od potopu świata aż do tego roku / Przez X. Jana Bohomolca [...]
1770

BohJProg II

Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770 Albo Natura y Koniec Komet : z Przydatkiem Opisania krotkiego obrotow Niebios y Reiestru tak Komet, iako też przypadkow znacznieyszych od potopu świata aż do tego roku / Przez X. Jana Bohomolca [...]
1770

BolesEcho


1670

BorNauka

Nauka O Krasomowstwie z Ksiąg M. T. Cicerona Dla [...] Aloizego Oginskiego Kasztelanica Witebs[kiego] [...] Na Polski ięzyk Wytłumaczona
Wilno

BorzNaw

Morska nawigacja… (1662)
1662

BotŁęczRel I


1609

BotŁęczRel II


1609

BotŁęczRel III


1609

BotŁęczRel IV


1609

BotŁęczRel V


1609

BoudMinPrzyj

Józef Epifani Minasowicz (tł.)

BratŚwiatBar II

ŚWIAT PO CZĘŚCI PRZEJŹRZANY
1697
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

BreyWargPereg

Andrzej Bartłomiej Wargocki (tł.)

1610

BronPog

Pogrom Tatarów przez Wielmożnego Hetmana Koronnego Stanisława Żółkiewskiego ... Marcina Broniowskiego, rkp. Biblioteka im. Lenina, Moskwa
1620

BrożPrzyd


1629

BrzBillSzawKutrz

Ordynacja ekonomii szawelskiej
1684
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 165-173

BrzeżOw

Owczarnia W Dzikim Polu: Częsc iey pierwsza ze Trzynastu. Posiłek Iako Nayprędszy Owieczkom Chrystusowym, zgłodniałym y zemdlonym [...] To iest Katechyzm Polski z przyczyn w Informacyi wyrażonych Piesniami Wydany
Lwów

BrzeżOwRzecz

Owczarnia w dzikim polu
1717
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

BudJTestBork

Jerzy Budrewicz
"Jerzy Budrewicz (1699)", [w:] M. Borkowska, "Dekret w niebieskim ferowany parlamencie. Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku", Kraków 1984, s. 174.
1699
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

BudnyBPow


1614

BudSTestBork

Szymon Budziewicz
"Symon Budziewicz (1710)", [w:] M. Borkowska, "Dekret w niebieskim ferowany parlamencie. Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku", Kraków 1984, s. 106-108.
1710
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku 106-108

BujnDroga

Droga do domu, Wilno 1688.
1688

BW

Biblia
1740

BystrzInfArch

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Architektoniczna
1743

BystrzInfArchW

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Architektury Wojennej
1743

BystrzInfArtyl

Informacja Aryleryjna
1743

BystrzInfAstrol

Wojciech Bystrzonowski
Bystrzonowski Wojciech, Informacja matematyczna rozumnie ciekawego Polaka świat cały, niebo i ziemię i co na nich jest w trudnych kwestiach i praktyce jemuż ułatwiająca
1743

BystrzInfAstron

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Astronomiczna
1743

BystrzInfChron

Wojciech Bystrzonowski
Informacya Chronograficzna o Kalendarzu
1743

BystrzInfCosm

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Cosmograficzna
1743

BystrzInfElem

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Elementarna
1743

BystrzInfGeogr

Wojciech Bystrzonowski
Informacja geograficzna
1743

BystrzInfHydr

Wojciech Bystrzonowski
Informacja hydrograficzna
1743

BystrzInfPolem

Wojciech Bystrzonowski
Informacja polemiczna
1743

BystrzInfPrzedm

Przedmowa
0

BystrzInfRóżn

Wojciech Bystrzonowski
Informacja róznych [...] rzeczy
1743

BystrzInfStat

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Statystyczna
1743

BystrzInfTak

Wojciech Bystrzonowski
Informacja Taktyczna
1743

BystrzInfZup

Wojciech Bystrzonowski
INFORMACYA ZUPEŁNIEYSZA
1743

BystrzKalFil

Kalendarz...
1752-1753
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

BystrzListRzecz


1730
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

BystrzPol

Polak sensat w liście…
1733

BystrzPolRzecz


1730
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

BystrzPrakChron

Praktyka Chronograficzna o Kalendarzu Kościelnym
0

CaumNiemcHist

Historya Małgorzaty z Walezyi, krolowey Nawarry
Warszawa

CedrPam

Pamiętnik ...
1673-1682

CenzKonstCz III

Cenzura konstytucyj sejmowych przez posła sejmowego
1607
[w:]
307-319

CenzProgCz III

Cenzura na progres rokoszu
1608
[w:]
414-428

CepWysAl

Żywot św. Alojzego ...
1609

CervPodosDonQuischott

Historya Czyli Dzieie I Przygody Przedziwnego Don Quiszotta Z Manszy
Warszawa

CesPiel

Pielgrzym Włoski, albo krotkie Rzymu y miast przednieyszych Włoskich opisanie. Teraz nowo z Włoskiego na Polski ięzyk przełożone. Przez Franciszka Cesariusa. Przydane są od tegoż Drogi y gośćince cudzoźiemskie, rachuiąc wszędy dalekość ich na mile własne każdego Państwa: przy tym też wiadomość Niemieckiey y Włoskiey Monety
1614

CezKonBar II

KONIUNKCJA SZCZĘŚLIWA DWÓCH HERBOWNYCH PLANETÓW OSTOJE I PÓŁKOZICA, ...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

CezMelBar II

MELODIA KRZYKLIWEGO NA WIOSNĘ SŁOWIKA...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

CezWargFranc

Andrzej Bartłomiej Wargocki (tł.)
O wojnie francuskiej ksiąg siedmioro, ósme Aulusa Hircjusza sekretarza jego.
1608

ChabSpos

Sposób rządu koronnego y gotowości. Obrona Rzeczypospolitej, iakaby miała być
1615

ChalMListSkrzyd

List do podkomorzego...
1703-1707
[w:]
Listy z czasów Jana III i Augusta II

ChądzJRelKontr

Relacja …
1623
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

ChełHBogSok

Uciecha bogiń parnaskich
1630
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

ChełHGwar

Gwar leśny
1630

ChełHWieść


Toruń 1634

ChesMinFilozof

Józef Epifani Minasowicz (tł.)

ChłopRokLub

Duma chłopska ...
1665
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

ChłopSasRzecz

Intermedium ...
1715-1716
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

ChmielAteny I

Joachim Benedykt Chmielowski
Nowe Ateny ...
1755

ChmielAteny II

Joachim Benedykt Chmielowski
Nowe Ateny
1746

ChmielAteny III

Joachim Benedykt Chmielowski
Nowe Ateny albo Akademia wszelkiej scjencji pełna
1754

ChmielAteny IV

Nowe Ateny...
1754

ChmielAteny1745 I


1745

ChmielMTestBork

Mikołaj Chmielnicki
"Mikołaj Chmielnicki (1729)", [w:] Borkowska M., "Dekret w niebieskim ferowany parlamencie. Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku", Kraków 1984, s. 112-117.
0
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

ChodKBłog

Błogosławiony Stanisław Kostka [...] z ciała, z swiata, y z smierci, szczesliwie tryumphuiacy [...] Zygmuntowi III [...] od Krzysztopha Chodkiewicza ofiarowany [...].
1606

ChodKor

Korespondencja Jana Karola Chodkiewicza z lat 1603-1621
1603-1621

ChodZTestBork

Zofia Chodkiewiczowa
testament
1618
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

ChrapDiar I

Diariusz, cz.I (1656-1664)
1656-1664

ChrapDiar II

Diariusz, cz.II (1665-1669)
1665-1669

ChrośAm

Wojciech Stanisław Chrościński
Aman Od Asswerusa Krola Perskiego y Medyiskiego Nad wszystkie inne Xiążęta Wywyzszony Dla pychy, y złości Swoiey gdy Rod cały Zydowski na zemstę wygubić usiłuie Zpierwszey godności Wyzuty y na Szubienicy obwieszony. Dziewiącią Piesni Osmiorakiego Rythmu z Xiąg Esthery Krolowey Opisany w Roku Panskim 1745
1745

ChrośJob

Wojciech Stanisław Chrościński
Job cierpiący ...
1705

ChrośJóz1698

Wojciech Stanisław Chrościński
Józef do Egiptu od braci przedany (przed 1698)
przed 1698

ChrośJóz1745

Iozef do Egiptu od braci przedany, tam dla czystości inkarcerowany, potym dla wykładu snow od więzienia wolny y do łaski przypuszczony : trzynasto piesni ośmiorakiego rythmu ogłoszony.
Kraków

ChrośKon

Wojciech Stanisław Chrościński (tł.)
Pharsaliey albo raczey woyny domovvey rzymskiey od zabicia w senacie Jvlivsza Caezara miedzy dwiema stronami, iedney o wolnosc, drugiey pod pretextem zemsty iego zaboiu, o nabycie panstwa czyniącemi, az do ostatniey Antoniussa pod Actium z Augustem rosprawy kontinvacya : z roznych lacinskich historykow rzymskie dzieie opisuiących w dziesięc xiąg zebrana przez Woyciecha Stanisława Chroscinskiego ... w roku Pańskim 1693, sumptibus S.R.M. Poloniarum
1693

ChrośLam

Lament strapionej ojczyzny, kopia rkp.
1696

ChrośListy

Listy z lat 1694- 1729
1694-1729

ChrośMod

Wojciech Stanisław Chrościński
Projekt na mody francuzkie w Polszcze
1693

ChrośNagrJak1698

Nagrobek Jakubow
1698

ChrośNagrJak1745

Nagrobek Jakoba

ChrośNagrJóz1698

Nagrobek Jozefa
1698

ChrośNagrJóz1745

Nagrobek Jozefa

ChrośRel

Nieznana relacja...
1683

ChrośTrąba

Wojciech Stanisław Chrościński
TRĄBA Wiekopomney Sławy y Pámięći,NAIASNIEYSZEGO Y NIEZWYCIĘZONEGO IANA III. Z Bożey Łáski KROLA POLSKIEGO, Wielkiego Xiążęćiá Litewskiego, Ruskiego, Pruskiego, Mázowieckiego, Inflantskiego, Podolskiego, Podlaskiego, Wołhyńskiego, Kijowskiego, Smolenskiego, Siewierskiego, y Czerniechowskiego. Wiedeńska, y Párkáńska oraz, z Turczyną Victorią OPIEWAIACA
1683

ChrośTreny

Wojciech Stanisław Chrościński
Threny Załobne Po śmierci niegdy godney pamięci napisane Ieymosci Paniey Agnieszce Chroscinskiey, Sekretarzowey I. K. M. Od osierociałego iey Małżonka, Iegomosci Pana Woyciecha Chroscinskiego I. K. M. Sekretarza W Roku Pańskim 1709
1709

ChrośZbiór

Wojciech Stanisław Chrościński
Chrościński W. S., Krótki zbiór duchownych zabaw, [Częstochowa] 1711.
1711

ChróśSFizFil

Fizyka...
1764
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

ChróśSFizyka

Samuel Chróścikowski (Chrościkowski)

1764

ChróśSRozFil

Rozmowy...
1761
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

CiachPrzyp

Piotr Ciachowski (Cziachowski, Ciachovius)
Ciachowski P., O przypadkach białychgłów brzemiennych, Kraków [1624].
Kraków przed 1624

CiekAbryz


1681

CikSSpraw

W spráwách celnych odpis Je[g]o M. Pana Stanislawa Cikowskiego z Woyslowic: [...] Z strony fortelow kupieckich, szkodliwych Skárbowi K. J. M. y Koronie
1602

ClaudUstHist

Troista historia, to jest...
1700

CollatioCz III


1606-1608
[w:]
117-136

ComConOssKoniec

Kompendium consiliorum... Ossolińskiego
1649
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 422-427

CompMed

Compendium medicum
1719

CompNaprCz III


1606-1608
[w:]
182-185

ConKoniec

Connotatio ...Koniecpolskiego
1672
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 366-368

ConsTryumfCz III


1606
[w:]
181-182

CoqMinNic

Józef Epifani Minasowicz (tł.)
Nic francuskie na nic polskie przenicowane albo Pochwała niczego przypisana nikomu
Warszawa 1769

CorMorszACyd

Pierre Corneille, Andrzej Jan Morsztyn (Morstin) (tł.)
Cyd albo Roderik, comedia hiszpańska z francuskiego języka przetłumaczona
Supraśl ok. 1660

CosChronCzam

Chronika ...
1684
[w:]
Latopis ziemi mołdawskiej i inne utwory historyczne

CosHistCzam

Historia
1684
[w:]
Latopis ziemi mołdawskiej i inne utwory historyczne

CycNagMowy


1763

CzapListy


1744-1759

CzartListy

Czartoryski Michał, Kopie listów do [...] Krzysztofa Paca [...] i innych pism, rkp.
1677-1678

CzerComp

Compendium ferculorum albo zebranie potraw
1682

CzerDwór

Dwór ... S.a...Lubomirskiego, b.m. 1697.
1697

CzęstEkspRokLub

Na częstochowski eksperyment
1661
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

CzyżAlf

Alfurkan Tatarski...
1617

CzyżKTestBork

Katarzyna Czyżowa
K. Czyżowa, [Testament]
1671
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku 134-137

DachDialOkoń

Dachnowski J. K., Dyjalog o cudownym Narodzeniu... (1621), [w:] Staropolskie pastorałki ..., oprac. J. Okoń, Wrocław 1989, s.45-63.
1621
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DamKuligKról

J. Damasceński, tłum. M. I. Kuligowski , Królewic indyjski ..., Kraków 1688.
1688

DanKolaDyk

Nowy wielki dykcjonarz
1743-1745

DanOstSwada

Swada polska i łacińska…
1745

DasHünDict

Piotr (Rauchfuss) Dasypodius
Dasypodius catholicus …
1642

DecPerorCz III


1606
[w:]
61-71

DefoeAlbRobin

Przypadki Robinsona Krusoe : Z Angielskiego ięzyka na Francuski przełożone y skrocone Od Pana Feutry, Teraz Oyczystym ięzykiem Wydane. T. 2
Warszawa

DefRokCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 440-442

DeklKoniec

Deklaracja wojska....
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 68-70

DeklPisCz II

Deklaracya pisma pana Wojewody krakowskiego, w Stężycy miedzy ludzie podanego
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 313-328

DekrŻmud

Dekrety sądowe z zamku żmudzkiego
1655

DelicWłos

Delicye zięmie włoskiey abo prawdziwe y istotne opisanie, co tylko we włoskich kraiach [...] znayduie się raritet, z doskonałym drog y odległości [...] okrysleniem, przytym y opisanie monety [...] / przez iednego Anonima z niemieckiego na polski przełumaczone ięzyk, z doskonalszym przydatkiem y opisaniem niektorych mieysc.
1665

DembowAPunkt

Punkt honoru
s. l.

DembowAPunktBar II

Punkt Honoru
1749
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

DembowJGłos

Głosy Polaka do współziomków
Warszawa 1794

DembowJPodat

O Podatkowaniu
Kraków 1791

DembPrzew

Wojciech Dębołęcki, Dembołęcki (Dębołęcki) z Konojad
Przewagi elearów...(1623)
1623

DembWyw

Wywód jedynowłasnego państwa świata
1633

DepWoer

Wie Etzliche gebräuchliche Sachen auff Teutsch, Schwedisch, Polnisch und Lettisch zu benennen seynd, Riga 1705.
1705

DębMowFil

Różne mowy polityczne i sejmowe.
1727
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

DialBożOkoń

Dialog na Boże Narodzenie (XVII/XVIII)
1700
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialChrysOkoń

Dialog na Narodzenie Chrystusa (ok. 1651)
1651
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialDzieńOkoń

Dialog na dzień Narodzenia
1641-1643
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialJezOkoń

Dialog o Narodzeniu Pana naszego Jezusa Chrystusa (1704-1709)
1704-1709
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialKrótOkoń

Dialog krótki na święto narodzenia Pana Naszego Jezusa Chrystusa
1601-1650
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialNarOkoń

Dialog o Bożym Narodzeniu (XVII/XVIII)
1700
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialPańOkoń

Dialog o Narodzeniu Pańskim (1661)
1661
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DialŚwiętOkoń

Dialog na święto Narodzenia (po 1656)
1656
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

DiarKriegSej

Diariusz sejmiku średzkiego z 1672 r.
1672
[w:]
Sejmiki Rzeczypospolitej szlacheckiej w XVII i XVIII wieku

DiarKwarKoniec

Diariusz ...wojska kwarcianego...
1626-1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 11-41

DiarPodKoniec

Diariusz drugi pogrzebu ...Koniecpolskiego
1646

DiarPogKoniec

Dyariusz pogrzebu …Koniecpolskiego
1646

DiarRel

Diariusz albo relacja sollemnis gratiarum actionis w Krakowie celebratae
1717

DiarSejm

Diariusz Sejmu … 1701-1702
1701-1702

DiarSejm1672

Diariusz sejmu warszawskiego w roku 1672 drugiego...
1672

DiarSejmKon

Diariusze sejmów ..., [w:] Diariusze sejmowe wieku XVIII,t.3,W-wa 1913.
1750-1758

DiarSmolKoniec

Sprawy...i diariusz...z pod Smoleńska
1633-1634
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 435-444

DiarWied

Diariusz całego obleżenia wiedenskiego od Turkow… Warszawa 1683.
1683

DictCalCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 78-80

DniZab

Dni zabawne ofiarowane królowi...
1700-1750

DobKKronRzecz

Kronika
1700
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

DobraDuchRzecz


1726
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

DobrGram

Dobracki M., Gramatyka polska…, Wrocław 1669.
1669

DobrPol

Dobracki M., Polityka polska..., Gdańsk 1690
1690

DolBitKontr

Doliwski M.,Bitwa...,[w:] Z.Nowak, Kontrreformacyjna satyra, Gdańsk 1968, s. 308-314.
1641
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

DolNowKontr

[Doliwski M., Nowiny…,[w:] Z. Nowak, Kontrreformacyjna satyra..., Gdańsk 1968, s. 315-323.
1641
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

DomPrzyp


DorHip I

Krzysztof Dorohostajski
Hippica To iest O Koniach Xięgi
Kraków 1603

DorHip II

Krzysztof Dorohostajski
Hippiatria ábo O Koniach Kśięgi Trzecie
Kraków 1603

DorHipTur

Krzysztof Dorohostajski
Dorohostajski Krzysztof, Hippika to jest nauka o koniach, wyd. K. J. Turowski, Kraków 1861
1603

DorKTestAug

Dorohostajski K., Testament ... , [w:] U. Augustyniak, Testamenty..., Warszawa 1992, s.132-138.
0
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

DorWTestAug

Testament
0
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

DresVoc

Vocabularium Wie Etzliche gebräuchliche Sachen Auff Teutsch, Lateinisch, Polnisch und Lettisch auszusprechen seynd [Wokabularz ... z niemieckiego, łacińskiego, polskiego i łotewskiego].
1688

DrewsWybór

Wybor krolestw abo krotkie opisanie czterech swiata części Afryki Ameryki Azyi y Europy [...] zamykaiące się w nich osobliwości wyrazaiący
Kalisz

DrobOpow

Drobiszewski H., Opowieści z dziejów polskich…, (1651-1700), rkp. Bibl. Czart.
1651-1700

DrobTuszInf

Informacja … z lat 1648-1703, rkp. Bibl. Jagiel.
1690-1706

DrużbDroga

Kasper Drużbicki
Droga doskonałosci Chrzescianskiey, na trzy czesci rozłozona, z Poważnych Autorow Duchownych zebrana , i wszytkich Stanow ludziom do uzywania łacnego Przez X. Kaspra Druzbickiego, Societatis Iezu, sposobiona. A Przewielebney JMći. Pannie Doroćie Olszewskiey Xięni Chełmińskiey i Wielebnemu Klasztoru Chełmińskiego Zgromadzeniu, ofiarowana
Kalisz 1665

DrużZbiór

Elżbieta Drużbacka
Drużbacka E., Zbiór rytmów…, Warszawa 1752.
1746-1752

DuhMałSpos


1769

DuńCiek

Ciekawosc o komecie roku panskiego MDCCXLIV z dalszą swiatła, obrotu y procedencyi iego koniekturą az do skonczenia apparicyi na horizoncie zamoyskim przez M. Stanisława z Łazow Dunczewskiego ...
Zamość

DuńKal

Kalendarz polski
1741

DuńKal1731Rzecz


1731-1740
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł 4-8

DworRokLub

PACIERZ DWORSKI
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

DwórHunGęb

Opis dworu w Honiatyczach z 1722 r.
1722
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

DwórMłynGęb

Opis dworu w Młyniszczach
1722
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

DyakDiar

Diariusz wiedeńskiej okazji
1717-1720

DykcFranc

Wojciech Laktański
DYKCYONARZYK Francuzki z krotką Informacyą O Pronuncyacyi y przydaniem Rozmow Francuzkich Ad usum Collegii Vilnensis Nobilium Scholarum Piarum
1757

DyskMęż

Wojciech Laktański
Dyskurs dwunastu mężatek, jednej wdowy
s. l. ok. 1799

DyskRokCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 421-434

DyskSzlachCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 443-449

DyskZacCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 357-393

DziałTWilkKutrz

Tomasz Działyński
Działyński T., Wilkierz…,w: Polskie ustawy…, Archiw. Komisji Prawn. t. XI, Kraków 1938.
1629-1705
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 174-194

DzienPolit


DzienTatom

Dziennik podróży po obcych krajach
1660-1663

DziękKoniec

Dziękowanie Jego Mści Panu Woiewodzie... (Stanisławowi Koniecpolskiemu) na Seymie 1626
1626
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 239-239

DzwonRusz

Jan Dzwonowski
Niepospolite ruszenie abo Gęsia wojna
1621

DzwonStatColumb


DzwonStatGrzesz

Jan Dzwonowski
Statut Jana Dzwonowskiego, to jest Artykuły prawne jako sądzić łotry i kuglarze jawne
1611
[w:]
Antologia literatury sowizdrzalskiej

EkscCar

Ekscerpt z listu do cara posła Piotra Tołstoja, rezydującego u Porty
1710

EkscListRzecz


1704
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

EksprBat

Ekspresja batalii wygranej nad rzeką Pronią pod Leśną 9 października 1708

EksRokLub

Ekspedycja dworska…(1665)
1665
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

EkstraktWiad

Ekstrakt wiadomości o batalii feldmarszałka Szeremetjewa, którą miał z generałem szwedzkim Lewenhauptem w Kurlandii 25 lipca w sześciu milach od Mitawy
1725

ErnHand

Jan Ernesti
Polnisches Hand-Büchlein
1689

ErnSłowPolPom IV

M. Cybulski, O języku polskim..., [w:] Polszczyzna regionalna..., t.4,W-wa 1991.
1701
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 4.

ErZrzenAnKontr

Anatomia Martynusa Lutra Erazma z Roterdama... Przełożona z niemieckiego ... przez Iana Zrzenczyckiego
1619
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

EysMoeris

Moeris. Ekloga, czyli duma pasterska, wychowanie i spoczynek młodzi opiewająca przez najświetniejszym panem Stanisławem Augustem, królem polskim, w. księciem lit., a w rymach wiejskich poliarchem
Warszawa ? 1776

FalŻycie

Panskie Zycie Panska Smierc. Panska W Niebie Korona. Jaśnie Oświeconey Xsięzny Maryanny Z Lvbomirskich Sangvszkowey Na Wisniczu Jarosławiu Tarnowie. Hrabiny [...]. Przy Smiertelnego Prochu Depozycie. [...]
Lublin

FelAKoś

Do Kościuszki

FenTrocTel

Przypadki Telemaka Syna Ulisesa / Przez [...] Franciszka De Salignac De La Motte Fenelona [...] po Francusku napisane a teraz na Polski ięzyk przełożone y kopersztychami przyozdobione. Pierwsza Edycya
Lipsk

FenTrocTelDoś

Przypadki ...
1750
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

FieldZabłPodrz

Podrzutek Czyli Historya Tom-Dżona, t. 1
Warszawa

FirETestLeś

Testamenty Józefa … Elżbiety z Frąckiewiczów Firlejowej
1707

FirJTestLeś

[Firlej J.], Testamenty …, oprac. J. Ewa Leśniewska, Łęczna 1998.
1696

FlorTriling

Flores Trilingves Ex viridariis lingvarum decerpti : Sive Sententiæ Latino-Germanico-Polonicæ Nec non Proverbia, Phrases [...]
1702

FontJJakBajki

Bayki Ezopa Wybrane Wierszem Francuskim : Przez de la Fontaine ułożone a Przez Woyciecha Jakubowskiego [...] Polskim Językiem z przydatkami Wydane
Warszawa

FontNLeszczHist

Historia Starego i Nowego Testamentu
1761

FraszNow

Jan z Kijan
Fraszki nowe sowizrzałowe
1615

FraszSow

Fraszki Sowiźrzała nowego
1614

FredJKoniec

Od ...J. M. Fredra… list
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 70-73

FredJŻaKoniec

List do J. Żadzika
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 145-147

FredKon

Andrzej Maksymilian Fredro
ANDRZEIA MAXIMILIANA FREDRA, Potrzebne Consideratie około Porządku Woiennego, y Pospolitego Ruszenia Przez FRANCISZKA GLINKĘ z RAFAŁOW do Druku Podáne. A teraz z Przydátkiem SPORZĄDZENIA OECONOMIEY WOIENNEY. Y Sposobu, iákoby Woyska Rzeczypospolitey mogły być wdobrym porządku zátrzymáne, Powtornie przedrukowáne: W SLVCKV, Roku Páńskiego 1675.
1670-1675

FredPiech

B. Lipowski [Fredro A. M.!!], Piechotne ćwiczenia…, Kraków 1660,
1660

FredPrzysł

[Fredro A. M.], Przysłowia mów potocznych ..., Kraków 1659.
1659

FrydPardon

Generalny pardon, dla od woyska krola jego mości pruskiego zbiegłoych [!] desertorow y na woysko zapisanych kiedy rychley niż szesc miesięcy minie dobrowolnie się zas stawią, y że powracaiący desertorowie sześć talerow wezmą. D.d. z Berlina d. 31. Decembr. 1744
Wrocław 1745

FrydSporz

Wznowione powszechne Taxae- Stolae sporządzenie, dla samowładnego Xięstwa Sląska, podług ktorego tak auszpurskiey konfessyi iak katoliccy fararze, kaznodzieie i kuratusowie zachowywać się powinni. Sub Dato z Berlina, d. 8. Augusti 1750

FurUważ

Astrosophiczne Uważanie o Ułożeniu powietrza, zdrowia i chorób, urodzaju i pochybieniu jego, o Pokoju i Wojnie, i inszych przydaiących się rzeczach
Gdańsk 1664

GalAlk

A L K O R A N MACHOMETOW Náuką heretycką y żydowską y pogańską napełniony. OD KOHELETHA CHRYSTUSOWEGO rosproszony y zgładzony. w Czernihowie Roku 1683. Mieśiąca máia 18. Dnia. w Typográphiey przeoświeconego w Bogu Iego Ms: Oyca ŁAZARZA BARANOWICZA Práwosławnego Archiepiskopa Czernihowskiego Nowogrodskiego y wszystkiego Siwierza. Metropoliey Kiiowskiey Administratora,za iego Błogosławieństwem przez Wielebnego w Bogu Oyca IOANICIUSZA GALATOWSKIEGO Archimandrytę Czernihowskiego Ieleckiego światu obiawiony
Czernihów 1683

GałHTestBork

[Testament]
1705
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

GarczAnat

Garczyński S., Anatomia Rzeczypospolitej polskiej, Warszawa 1753.
1753

GarczAnatFil

Anatomia Rzeczypospolitej Polskiej.
1750
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

GawarDzien

Dziennik podróży [...] Jana i Marka Sobieskich [...] (1646–1648)
1646-1648

GawathOff

Gawath J., Officium albo usługa codzienna, Wilno 1693.
1693

GawBukBar II

Gawiński J., Bukolika..., [w:] Poeci polskiego baroku..., Warszawa 1965,opr. J. Sokołowska i K. Żukowska, t.II, s.125-138.
1668-1681
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

GawDworz

Jan Gawiński
Gawiński J., Dworzanki…, Kraków 1664.
1664

GawHelBar II

Gaj zielony... [Helikon]
1650-1684
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

GawPieśBar II

Pieśni
1640-1684
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

GawrUwagi

Uwagi o naturze pieniędzy y o wexlarstwie
1792

GawSiel

Jan Gawiński
Gawiński Jan, Sielanki..., Kraków 1650.
1650

GawTarcz


GazNarWil


Wilno

GazPol

Gazety Polskie (i Cudzoziemskie), Warszawa 1735, 1736.
1735-1736

GazRel

Gazeta z Warszawy i relacja o koronacji króla Stanisława Leszczyńskiego

GazWarsz


1701-1702

GazWil

Gazety Wileńskie
1771

GdacArdBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Ardens Irae..., [w:]: A. Gdacjusz, Wybór pism, Warszawa 1969.
1644

GdacArdPrzedBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
[Przedmowa do drugiego]: Ardens ...,
1644
[w:]
Wybór pism

GdacArdSzosBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Ardens ...szoste kazanie
1647
[w:]
Wybór pism

GdacBigBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Jesus! Biga quaestionum
1650
[w:]
Wybór pism

GdacGrzechBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Dyszkurs o grzechach, [w:]: A. Gdacjusz, Wybór Pism, Warszawa 1969.
1682

GdacJesBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Jesus! Trias quaestionum… [w:]A.Gdacjusz,Wybór Pism,W-wa 1969.
1660
[w:]
Wybór pism

GdacKon

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Dyszkurs o pijaństwie Kontynuacja, Brzeg 1681
1681

GdacOłtBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Trojaki o ołtarzach...dyszkurs, w: A.Gdacjusz, Wybór pism, Warszawa 1969.
1688

GdacPan

Adam Gdacjusz (Gdak)
O PANSKIM Y SZLACHECKIM, álbo, RYCERSKIM STANIE DYSZKURS, Po ktorym w osobliwym Szkrypcie nástąpi KWESTYJEY o POJEDYNKACH Jeśli kto kogo ná pojedynek wyzwáć, á wyzwány bez obrázy sumnienia nań stáwić się może etc. CONTINUATIO, álbo Konanie Spisane/ y świádectwy Zacnych Uczonych y Záwołánych Mężow przez wszytkie litery Objecádłowe objáśnione Od X. ADAMA GDACIUSA, Fárárza Kluzborskiego.
Brzeg 1679

GdacPij

Gdacjusz A., Dyszkurs o pijaństwie, Brzeg 1681.
1681

GdacPojBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Kwestya o pojedynkach ...
1674

GdacPojKonBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Kwestya o pojedynkach... kontynuacja w: A.Gdacjusz, Wybór, Warszawa 1969.
1674

GdacPolig

Kwestya o Polygamijey Albo Wielozenstwie ...
1684

GdacPostBor

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Postilla popularis… w: A. Gdacjusz, Wybór pism, Warszawa 1969.
1650

GdacPrzyd

Adam Gdacjusz (Gdak)
Gdacjusz A., Appendiks t.j. Przydatek do dyszkursu…, Brzeg 1680.
1680

GelPrzyp

Christian Fürchtegott Gellert
PRZYPADKI SZWEDZKIEY HRABINY G*** przez JMći PANA GELERTA Profesora Akademii Lipskiey Po Niemiecku napisane a teraz na Polski przełożone Język.
Lipsk 1755

GenNisBad

Genealogia Nisidesa z Gratisem…
1635
[w:]
Polska satyra mieszczańska

GenRevCz III


1607
[w:]
384-393

GiecyZiem

Ziemiopismo Powszechne Czasow Naszych Dawnego i Srzedniego Dotykaiące : Na Gwiazdarskie Naturalne I Dzieiopiskie Podzielone, Dla publiczney przysługi, a szczegulniey Narodowey Młodzi [...] krótko Zebrane ; Z przydatkiem wierszy [...]. T. 1
1772

GlosŚwięc

Glossa na “Nagrobek”
1662-1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

GładBarwBad

Barwiczka dla ozdoby twarzy pánieńskiey.
1605
[w:]
Polska satyra mieszczańska

GłosEw

Głos anonima ewangelika...
1631

GninTurDyp

Źródła do poselstwa Jana Gnińskiego ... do Turcji w latach 1677 - 1678
1677-1678
[w:]
Dyplomaci w dawnych czasach

GollPam

Pamiętnik ... mieszczanina (1654)
1654

GorAryt

Jan Aleksander Gorczyn
Nowy sposób arytmetyki
1647

GorMuz

Tabulatura muzyki…
1647

GorzWol

[A. J. Żydowski ??], Gorzka wolność młodzieńska…(1670 – 1700), b. m. i r.
1670-1700

GostSpos

Wojciech Gostkowski
SPOSOB iákim GORY ZLOTE, SREBRNE, W PRZEZACNYM KROLESTWIE POLSKIM ZAPSOWANE NAPRAWIC. Radzić in publico Stanom Koronnym oboygá Narodow/ po wszystkim Páństwie Krolestwá Polskiego do vważánia/ PODANY.
1622

GośPos

POSELSTWO WIELKIE Jasnie Wielmoznego STANISŁAWA CHOMENTOWSKIEGO Wojewody Mázowieckiego od Nayiaśnieyszego Augusta II. KROLA POLSKIEGO Xiążęcia Sáskiego Elektorá y RZECZYPOSPOLITEY do Achmeta IV. SOŁTANA TURECKIEGO. WIELKIEGO z pełną mocą POSŁA z Szczęśliwym skutkiem przez láta 1712, 1713, 1714 ODPRAWIONE. Potomnych czásow pámięci y wdzięczności podáne wrzetelnym iegoż opisániu. Przez X. FRANCISZKA GOSCIECKIEGO Soc. Iesu.
1732

GośPosBar II

POSELSTWO WIELKIE JAŚNIE WIELMOŻNEGO STANISŁAWA CHOMENTOWSKIEGO WOJEWODY MAZOWIECKIEGO OD NAJAŚNIEJSZEGO AUGUSTA II, KRÓLA POLSKIEGO, KSIĄŻĘCIA SASKIEGO...
1732
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2 453-464

GottPrawdy

Pierwsze prawdy całey filozofii, w ktorych wszystkie filozofskie nauki przyzwoitym porządkiem wyłożone i na dwie części podzielone są [...]
Warszawa

GórnDem

Demon Socratis
1624

GórnDzieje

Górnicki Ł., Dzieje, [w:] Ł. Górnicki, Dzieła wszystkie, t. III, Warszawa 1886.
1637

GrabKTestAug

Testament ...
0
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

GregPostPolPom VII

Gregoroviusz J., Postylla...[za] E.Umińska Kazania..., w: Polszczyzna...., t.7,W-wa 1996.
1763

GrochWiersze

Stanisław Grochowski
Wiersze i inne pisma co przebrańsze
1607

GrochWirydarz


1608

GrodDysk

Grodwagner J., Dyskurs o cenie pieniędzy teraźniejszej, b.m. 1632.
1632

GrodzHerbBar I

HERBY MIAST PRUSKICH
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

GrodzLutBar I

NA LUTNIĄ JMKS. BARSKIEGO
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

GrodzMisc

[Grodzi(e)cki A.], Miscellanea…, rkp. Bibl. PAN Kórnik nr 711.
1642

GrodzPrzes

Grodzi(e)cki A., Przestroga o tytułach i dygnitarstwach..., b.m. 1634.
1634

GrzymKListSkrzyd

Grzymułtowski K.,[Listy..], w: Listy z czasów Jana III..... Kraków 1870, s. 3-28.
1683-1684

GuarPastor

Pastor Fido albo konterfekt wierny milosci
Toruń

GuldOn

Onomasticum trilingue…
1641

GwagPaszkKron

Aleksander Gwagnin, Marcin Paszkowski (tł.)
Kronika Sarmacyey Europskiey[!] : W Ktorey Sie Zamyka krolestwo Polskie ze wszystkiemi Państwy, Xięstwy y Prowincyami swemi, tudzież̇ też Wielkie Xięstwo Lithew., Ruskie, Pruskie, Zmudzkie, Inflantskie, Moskiewskie y część Tatarow
1611

HabListKontr

Habspert N., List o Lisowczykach…, [w:] Z. Nowak, Kontrreformacyjna..., Gdańsk 1968, s. 340-344.
1620
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

HackPraw

Prawdźiwa Jedźina Do Nieba Z Pisma Swientego dokazana Droga. To jest Nauka Katolicka obśiengwujonc w sobie, co Pan Jezus objawił, Apostołowie [...] nauczali, a każdy do Zbawienia wierzyć powinien. Z Dokazem ktorego Wieku mianowitsze Kacerstwa powstały, a potempione były : Jak też z przydanim Niektorych nabożnych Modlitw, a Przyprawy ku szcześliwey Smierci, z przyłonczenim Roznych Piesni. Wydana przes Kśiendzow pod Komorom Cysarskom Kśionżenctwa Cieszynskigo we Winnicy Pana Jezusowey pracujoncych
Opawa 1761

HackPrawWron

Hackenberg J.J., Prawdziwa Jedzina..., [za:] J. Wronicz, Słownictwo..., Kraków 1992.
1761

HaurEk

Jakub Kazimierz Haur
Oekonomika ziemianska generalna Punktámi Pártikulárnemi, Interrogatoryámi Gospodárskiemi, Praktyką Mieśięczną, Modelluszámi abo Tabułámi Arithmetycznemi obiaśniona. Pánom Dźiedzicznym, Arendarzom, Oekonomom, Attendętom, Urzędnikom, Pisárzom Prowentowym y wszystkim wpospolitości Dobr źiemskich Dozorcom pozyteczna i potrzebna w którey znayduią się [...].
1675

HaurMerBar II

MERKURIUS POLSKI Z DOBRYMI NOWINAMI, WESOŁYMI AWIZAMI, WIERSZEM OPISANY
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

HaurSkarb

Haur J. K., Skład abo skarbiec ekonomii…, Kraków 1693.
1693

HerbOr

[Herbarz albo orator polonus], rkp. Bibl. PAN Kórnik, sygn. 101.
1601-1700

HerburtPrzyczynyCz III


1607
[w:]
349-357

HerburtPunktaCz III


1608
[w:]
430-435

HerburtStrzałaCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 162-169

HercBan

Bankiet…,
1660

HetRokLub

Lament po świeżo zmarłych dwóch hetmanach.
1667-1668
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

HexDict

Hexaglosson Dictionarivm: Cum multis colloquijs Pro diuersitate status hominum quotidie occurrentibus
1646

HinPlęsy


1636

HistAstr

Historia Astronomii... ,rkp., Bibl. Sałtykowa Szczedrina, St. Petersburg
1601-1674

HistAwant

Historya Czyli Dziwna Awantura Olinda Z Amarillą W Roznych Przypadkach Wielce Ciekawa Y Do Druku Podana Roku 1754
?

HistBun

Historia o buntach Chmielnickiego…,rkp. Bibl. Państwowa Rosji, Moskwa.
1681

HistStan

Historia ..S.a I króla polskiego..., b.m. 1744., rkp. Bibl. AN Sankt Petersburg,
1744

HistŚwież

Historie świeże i niezwyczajne, rkp. Bibl. PAU – PAN, Kraków.
1701-1730

HlebKTestAug

Hlebowiczowa K., Testament ... , [w:] U. Augustyniak, Testamenty..., Warszawa 1992, s.216-224.
1674
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

HofMem

Memoria Pacis Westpahalicae Anno saeculari renovata
1748

HorLib

Horativs Flaccvs Przekłádánia Jana Libickiego
1647

HorNaborBar I


HubeKocFizyka

Fizyka dla szkół narodowych
Kraków 1792

HubeKocWstęp

Wstęp do fizyki dla szkół narodowych
Kraków 1783

HugLacPrag

Hugon H., tłum. A. T. Lacki, Pobożne pragnienia…, Warszawa 1997.
1673

HuillGawArytm


Warszawa 1778

HumListRzecz

Stefan Humiecki
Z listów do J. Mniszcha,
1734
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

HylInf

Jan August Hylzen
Inflanty w dawnych swych y wielorakich aż do wieku naszego dziejach y rewolucyach, z wywodem godności y starożytności szlachty tameczney tuzież praw y wolności z dawna y teraz jej służących, zebrane y polskiemu światu do wiadomości w ojczystym podane.
Wilno 1750

InAcrSok


1653
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

InfSejmRzecz


1732
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

InnListAug

Kopia listu ... [Innocentego XII] … do …Augusta [II]... króla polskiego, b.m. i d.
1698

InsCel

Instrvktarz celny na szczęśliwey koronaciey [...] Jana III [...] approbowany anno 1676.
1704

InsGór

Instrukcje górnicze dla żup krakowskich z XVI-XVIII wieku, Wrocław 1963.
1615-1743

InsOtwRzecz

Instrukcja ... Otwinowskiemu ..., [w:] Rzeczpospolita..., Wrocław 1955..
1720
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

InsWołRzecz

Instrukcja ... do St. Ledóchowskiego, [w:] Rzeczpospolita... , Wrocław 1955.
1716
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

InsWybCła

Instruktarz wybierania Cła W. X. L. na tymże Seymie postanowiony, Lublin 1703
Warszawa 1703

InterKoniec

Intercyza ślubna ... Koniecpolskiego
1666
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 365-366

InterRzewKoniec

Intercyza ślubna ...
1685
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 390-392

InterZamKoniec

Intercyza ślubna
1642
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 358-362

IntrHist

Introdukcja do uniwersalnej historiej, rkp. Bibl. Litewskiej Akademii Nauk, Wilno.
1731

Inw1738


1738

InwAgnBęt

Inwentarz rzeczy Agnieszki, wdowy po Januszu hajduku.
1628
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwAPiwBęt

Inwentarz rzeczy Walentego i Anny Piwnicznych.
1623
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwBagnPolPom V


0
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 5.

InwBagnPolPom VII

Inwentarz ...Bagniewskiego
1759
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 7.

InwBarBęt

Inwentarz rzeczy niejakiej Barbary
1629

InwBienBęt

Inwentarz rzeczy Bieniasza, towarzysza słodowniczego, zatrudnionego u karczmarza Wawrzyńca Stokłosy.
1610
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwBronGęb

Inwentarz dział i broni
1697
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwByczBęt

Inwentarz rzeczy Byczka, mieszkańca (incolae) Krakowa.
1621
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwChełm

Inwentarze dóbr biskupstwa chełmińskiego…
1723-1747

InwChełmPolPom VII

Inwentarz dóbr biskupa chełmińskiego z r. 1614 z uwzględnieniem późniejszych do r. 1759 inwentarzy
1614-1759
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 7.

InwCzłuchPolPom VI

Język inwentarzy wsi Szczytno, Dąbrowa i Sozonowo w dawnym pow. człuchowskim z XVIII wieku
1726-1766
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 6.

InwDolBęt

Inwentarz...po...Dolinie
1627
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwDomLwowGęb

Inwentarz akcesyjny kaplicy Domagaliczów we Lwowie z lat 1645-1702
1645-1702
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwDrzewBęt

Inwentarz rzeczy Katarzyny Drzewickiej.
1601
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

InwEwyBęt

Inwentarz rzeczy niejakiej Ewy, która z Krakowa uszła.
1644
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwFiszBęt

Inwentarz rzeczy Hanusza Fiszera, pasamonika
1634
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwGołBęt

Inwentarz rzeczy Łukasza Gołąbkiewicza, mieszkańca (incolae) Krakowa.
1625
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwGórsBęt

Inwentarz rzeczy Katarzyny Górskiej
1602
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwGrabBęt

Inwentarz rzeczy Elżbiety Grabowej
1628
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwGrzychBęt

Inwentarz rzeczy Jana i Elżbiety Grzychów
1610
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwJadBęt

Inwentarz rzeczy niejakiej Jadwigi.
1606
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwJagBęt

Inwentarz rzeczy Feliksa Jagody, rzeźnika i obywatela krakowskiego
1609
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwJak

Inwentarz i wydatki jakiejś osoby 1739-1752..., rkp., Leningrad Biblioteka Akademii Nauk
1739-1752

InwJPiwBęt

Inwentarz rzeczy Andrzeja i Jadwigi Piwnicznych.
1622
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwKal I

Inwentarze dóbr szlacheckich powiatu kaliskiego, t. 1. (XVI w.- poł. XVIII w.), wyd. W. Rusiński, Wrocław 1955, s. 71-782
1601-1750

InwKal II


InwKatBęt

Inwentarz rzeczy niejakiej Katarzyny.
1636
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwKatLwowGęb

Inwentarz wotów na Kalwarii w katedrze lwowskiej
1756-1773
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwKołob

Inwentarz kołobryski
1768

InwKorGęb

Inwentarz mienia ruchomego książąt Koreckich z lat 1637-1640
1637-1640
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwKunGęb

Inwentarz zamku w Kuniowie
1631
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwLipBęt

Inwentarz rzeczy Jadwigi Lipczyńskiej
1629
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwŁakBęt

Inwentarz rzeczy Katarzyny Łakomej, wdowy po krawcu, obywatelu krakowskim
1622
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwMalPolPom V

Inwentarz ekonomii..., [za:] Uwagi [w:] Polszczyzna..., t. 5, Warszawa 1993.
1745
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 5.

InwMalPolPom VI

"Inwentarz ekonomii malborskiej", [za:] A. Lewińska, Struktury frazeologiczne w „Inwentarzu ekonomii malborskiej”, [w:] Polszczyzna regionalna Pomorza..., t. 6, Warszawa 1994, s. 57-79.
1745
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 6.

InwMalPolPom VII

Inwentarz ekonomii..., za: A. Lewińska, Nazwy [w:] Polszczyzna..., t. 7, Warszawa 1996.
1745
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 7.

InwMalZam

Inwentarz zamku malborskiego...[w:] Źródła do dziejów ekonomii..., Toruń 1959.
1607

InwMarBęt

Inwentarz rzeczy Marcina, pasamonika
1617
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwMiekBęt

Inwentarz Małgorzaty Miekaczowej, wdowy po Stanisławie mieszkańcu (incolae) Krakowa
1643
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwMniewBęt

Inwentarz rzeczy Barbary Mniewskiej
1630
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwMorszGęb


1677
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwNasBęt

Inwentarz rzeczy Hieronima Naskiewicza
1602
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwNiezBęt

Inwentarz rzeczy nieznanej kobiety
1613
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwNosLeś

Inwentarz rzeczy pozostałych po Adamie Kazimierzu Noskowskim staroście dobrzyńskim, oprac. J. E. Leśniewska, Łęczna 1997, s. 27 – 47.
1656

InwObrazŻółkGęb

Inwentarze obrazów w zamku Żółkiewskim ...
1740-1746
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwOlszBęt

Inwentarz rzeczy N. Olszowskiego
1631
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwPuck

Inwentarze starostw puckiego i kościerskiego z XVII wieku, Toruń 1954.
1601-1750

InwRadBęt

Inwentarz rzeczy Katarzyny Radkowskiej
1637
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwRuchGęb

Częściowy inwentarz ruchomości króla Jana III z 1673 r.
1673
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwSękBęt

Inwentarz rzeczy Tomasza Sękary
1613
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwSienBęt

Inwentarz rzeczy Krzysztofa Siennika, obywatela krakowskiego.
1601
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwSkarbWarGęb

Inwentarz prywatnego skarbca króla Jana III na zamku w Warszawie z 1696 r.
1696
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwSkarszPolPom VI


1737
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 6. 49-55

InwSkarszPolPom VII


[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 7. 79-100

InwSkępChom

Inwentarz... Skępskiej
1627
[w:]
Materiały do dziejów rolnictwa

InwSmołBęt

Inwentarz rzeczy niejakiej Smołczyny
1625
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwStrączBęt

Inwentarz rzeczy Jana Strączka, słodownika krakowskiego.
1601
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwSzalBęt

Inwentarz Michała Szalgowskiego, przekupnia krakowskiego
1602
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwSzymBęt

Inwentarz rzeczy Szymona, piekarza
1635
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwTabBęt

Inwentarz rzeczy Jadwigi Taborkowej
1601
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwTemBęt

Inwentarz rzeczy Marcina Tempińskiego
1628
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwTrębBęt

Inwentarz rzeczy Jadwigi Trębiny
1617
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwTrzcińBęt

Inwentarz rzeczy Katarzyny Trzcińskiej
1644
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwUszwVet

Inwentarz biskupich wsi ...
1645
[w:]
Księga sądowa Uszwi dla wsi Zawady (1619-1788)

InwWiencBęt

Inwentarz rzeczy Reginy Wiencarkówny
1630
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwWilan

INWENTARZ GENERALNY kleynotów, sreber, galanterij y ruchomości różnych tudzież obrazów, które się tak w Pałacu Willanowskim jako tesz w Skarbcach Warszawskich Je K. Mci znajdowały podzielonych Na trzech Najaśnieyszych Królewiczów Ich Mciów JAKUBA, ALEXANDRA Y KONSTANTEGO przez Jaśnie Oświeconego Xsiążęcia Je Mci Kardynała Michała Radziejowskiego, Prymasa Koronnego iako do tego działu za superarbitra uproszonego tudziesz przez Jaśnie Wielmożnych Ich Mciów: Je Mci Xiędza Biskupa Inflanskiego[,] Je Mci Pana Wojewodę Inflanskiego[,] Je Mci Pana Marszałka Nadwornego W.X.L. do tego działu naznaczonych y zapisanych plenipotentów.
1696

InwZasBęt

Inwentarz rzeczy Macieja Zasadzki, kuśnierza i obywatela krakowskiego.
1607
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwZawVet

Inwentarz biskupich wsi Uszwi i Zawady z r. 1668, w: Księga sądowa Uszwi dla wsi Zawady, Wrocław 1957.
1668

InwZofBęt

Inwentarz rzeczy Zofii, wdowy po Marcinie krawcu.
1623
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

InwŻółkGęb

Inwentarz zamku w Żółkwi
1671
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

InwŻurBęt

Inwentarz rzeczy spisany po śmierci Katarzyny Żurkowskiej, wdowy po czeladniku murarskim.
1628
[w:]
Inwentarze ruchomości ubogiego mieszczaństwa krakowskiego w pierwszej połowie XVII wieku

JabłAnnaPorządek

Porządek Robot Miesięcznych Ogrodnika Na Cały Rok Wypisany
Siemiatycze 1786

JabłEzop

Jan Stanisław Jabłonowski
Ezop nowy polski, to iest życie Ezopa, filozofa frygiskiego, sto i oko bajek, przy tym wybranych z ksiąg rożnych autorow, niektorych też Ezopa, niektorych i samego autora inwencyi
1731

JabłJAHer

Heraldica, to iest osada kleynotow rycerskich y wiadomosc znakow herbownych dotąd w Polszcze nieobiaśniona
Lwów

JabłJAOst

Józef Aleksander Jabłonowski
Ostafi po polsku, Eustachiusz po łacinie, Placyd po świecku. Życie którego świętego z poważnych autorów zebrane, jak pełne przeciwności czytelnika zdumiewa, tak przykłady jego, nauki i moralizacje tu przyłączone niech budują. Tudzież nauka o wierszach i wierszopiscach polskich wszystkich przydana..., Lwów 1751
Lwów 1751

JabłJAWierFil

Nauka o wierszach i wierszopisach polskich...
1751
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

JabłJHistBar II

HISTORIE ARCYPIĘKNE DO WIEDZENIA POTRZEBNE,...
1749
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

JabłSkrup

Jan Stanisław Jabłonowski
SKRUPUŁ BEZ skrupułu w Polszcze, Albo Oswiecenie GRZECHOW Narodowi nászemu Polskiemu zwyczáynieyszych, a za GRZECHY nie mianych; TRAKTAT po prostu GRZECHY rostrząsaiący, na ROZDZIAŁY podzielony.
1730

JagDworz


1621

JagGroszSok

Grosz
1618
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

JagGroszTur

Grosz jako też Apoftegmata.
1618
[w:]
Poezyje…

JagNymTur

Nymphika…
1617
[w:]
Poezyje…

JagPieś

Pieśni katolickie nowo reformowane...
1695

JandołMWieszczba

Wieszczba dla Polski
Warszawa 1763

JanIIIMar

Kopia listu... do Królowej ... pisanego.
1683

JanKazKoniec

Do Trybunału Instantia za urodzonym Borkowskim przeciwko Koniecpolskiemu
1662
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 432-433

JanWyw

WYWÓD I. Ianvszowskiego y obmowa: Strony Statvtow Koronnych od siebie dla Correctury praw sporządzonych, spisanych y wydanych
1602

JarBerRzecz

Jarmark berliński prawdziwy opisany, [w:] Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł, oprac. J. Gierowski, Wrocław 1955, s. 180-184.
1715
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

JarzGośc

Gościniec abo krótkie opisanie Warszawy.
1643

JaśDict

Marian z Jaślisk
Dictionarium sclauo-polonicum
1641

JaśkowDyser

Dysertacja na publicznej sesji Szkoły Głownej Koronnej w przytomności najjaśniejszego pana czytana
Kraków

JawJon

Jonatas : Tragedya Swięta Na Widok Dana Od Przeswietney Młodzi Cwiczącey się w naukach Poetycznych i Geograficznych Na Publiczney Sali Szkolney Collegium Kaliskiego Societatis Jesu Roku 1746 […]
Kalisz 1746

JazStadListyCz II

Listy
1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 169-187

JedZbier

Jedwabiu zbieranie, w Państwach Pruskich
Warszawa

JemPam

Pamiętnik ...
1683-1693

JewPriv

Jewish Privileges in the Polish Commonwealth.
1601-1764

JewPriv II

Jewish privileges in the Polish Commonwealth...
1601-1764

JezierCzartWypis

Wypis z Kroniki Witykinda Tłomaczony Przez Grzegorza a Słupia Decretorum Doktora, Opata Swiętokrzyskiego Który żył około Roku 1375. z Autografu w Bibliotece Na Łysey Gorze nayduiącego się
s.l.

JezierGowórek

Gowórek herbu Rawicz, wojewoda sandomierski
Warszawa

JezierKat

Katechizm O Tajemnicach Rządu Polskiego jaki był około Roku 1735
Warszawa

JezuitRespCz III


1606-1608
[w:]
81-93

JeżEk(L)

Ekonomia…
1648

JudCerem


Wilno 1610

JunRef

Karol Mikołaj Juniewicz
Refleksye duchowne ná mądry krolá Sálomoná sentyment oraz ná krotkość żyćia ludzkiego, śmierć, sąd straszny, wieczność szczęśliwą y nieszczęśliwą [..]
Częstochowa 1731

JunRefBar II

REFLEKSJE DUCHOWNE NA MĄDRY KRÓLA SALOMONA SENTYMENT ORAZ NA KRÓTKOŚĆ ŻYCIA LUDZKIEGO, ŚMIERĆ, SĄD STRASZNY...
1731
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2 485-496

JurATestBork

Testament
1736
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

JurkHymCek

Hymeneusz... Jana Baptysty Cekiego
1604

JurkHymDym

Hymeneus... Dymitra Iwanowica...
1605

JurkLech

Lech wzbudzony i lament jego żałosny
1605

JurkLut

Lutnia na wesele Naiśnieyszego y Niezwyciężonego monarchy Zygmunta III Polskiego y Swedckiego Króla, Wielkiego Litewskiego Książęcia, Ruskiego, Pruskiego, Mazowieckiego, Zmudzkiego, Inflantskiego etc. etc.
1605

JurkMuz

Muzy na wesele … Aleksandra Morskiego
1604

JurkPieś

Jan Jurkowski
PIESNI MVZ SARMACKICH PRZY SCZESLIWYM OBIECIV KARDYNALSTWA W STOLICY APOSTOLSKIEY OSWIECOnego y Wielebnego Oycá y Páná Bernátá Mácieiowskiego Biskupá Krakowskiego. etc.
1604

JurkPos

Poselstwo
1606

JurkScil

Tragedia o polskim Scilurusie ...
1604

JurkWan

CHORAGIEW WANDALINOWA
1607

KaczListySkrzyd

[Kaczanowski], [Listy do...Sapiehy] , w: Listy z czasów Jana III, Kraków 1870, s. 45-92.
1683-1684

KalCuda

Kalnofojski Atanazy, Teratourgema, Kijów 1638.
1638

KalPolRzecz

[Wiedza kalendarzowa] [za:] Kalendarz polski i ruski … na rok pański 1716 … przez m. Ignacego Pawła Michałowskiego… w Krakowie… [w:] Rzeczpospolita w dobie upadku. 1700 – 1740, oprac. S. Gierowski, Wrocław 1955, s. 90 – 96.
1716
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

KalRozFil

Rozmowa o celu ...
1757
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

KałKośOg

Kałaj Daniel, O kościele bożym, [w:] Rozmowa przyjacielska ministra ewanielickiego, b.m. 1671, [za]: Kałaj Daniel, Luteranie, kalwini i katolicy stanowią jeden wspólny Kościół boży, [w:] Filozofia i myśl społeczna XVII wieku, opr. Z. Ogonowski, cz. 1, Warszawa 1979, s. 716-734.
1671
[w:]
Filozofia i myśl społeczna XVII wieku

KamChwał

Kampenhausen J. J., Chwała i apologia kopii i pik, Kalisz 1737.
1737

KamDŁużDiar

Diariusz więzienia moskiewskiego miast i miejsc z r. 1657.
1657-1660

KancPol

Doskonały kancjonał polski…(1673), Brzeg 1673.
1673

KarmFraszSok

Fraszki
1617-1626
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

KarmKochSok

P.owi Kochanowskiemu
1618-1620
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

KarmLisSok

List do Lisowczyków
1625
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

KarmPieśSok

Pieśni pokutne
1627-1638
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

KarmPieśWir II

Karmanowski O., Pieśni pokutne, [w:] Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, oprac. A. Brückner, Lwów 1911, t. II, s. 329-345.
1627-1628
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, t. 2 329-345

KarpińPieśni

Pieśni nabożne
Supraśl 1792

KarpińWymowa

O wymowie w prozie albo w wierszu
Warszawa 1790

KarpińZabawki

Zabawki wierszem i przykłady obyczajne
Lwów 1780

KarRokLub

Karoca ...,
1666
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

KarSEgz

[Karwicki – Dunin] S., Egzorbitancje, [w:] idem, Dzieła polityczne, Kraków, 1992..
1703

KarSEgzRzecz

Karwicki –Dunin S., Egzorbitancje..., [w:] Rzeczpospolita...,Wrocław 1955.
1703
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

KellGram

Keller J. T., Nowa królewska polska i niemiecka gramatyka, Poznań 1699.
1699

KenEwinBad

APOLOGIA RODZAIV EWINNEGO.
1601-1764
[w:]
Polska satyra mieszczańska

KępMyśli

Adama Kempskiego, sekretarza laski wielkiey koronney Mysli o Bogu y człowieku w mowie człowieka y ducha wyrazone, księga pierwsza.

KępMyśliBar II

MYŚLI O BOGU I CZŁOWIEKU W MOWIE CZŁOWIEKA I DUCHA WYRAŻONE
1756
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

KhevBrodArsMil

Ars militaris, to iest: krótkie zebranie wszelkich operacyi wojennych, tak w polu jako y w fortecach praktykowanych…, z Niemieckiego Języka na Polski przetłumaczone przez Samuela Brodowskiego
Kraków 1750

KirchFac

Kircheim C.H., Facies anatomica corporis dismembrati ...., Warszawa 1722.
1722

KitPam

Pamiętniki…
1743-1764

KlejSanGęb

Spis klejnotów wyprawnych Katarzyny z Uchańskich Sanguszkowej, z 1615 r.
1615
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

KluczProgn

Klucz prognostykarski
1722

KlukCzenBot

Botanika dla szkół narodowych
Warszawa 1785

KlukCzenZool

Zoologia, czyli zwierzętopismo dla szkół narodowych
Warszawa 1789

KłapModl

Modlitwy i Rozmyślania nabożne, na pomnożenie Chrześciaństwa, między ludźmi pospolitemi, we wßelkim czasie i rożnych potrzebach służące, z Przydatkiem, zebrane i do druku podane przez X. Jana Kłapsię [...]
1794

Kn

Grzegorz Knapiusz (Cnapius, Knapius, Knapski)
Thesaurus Polonolatinograecus seu Promptuarium linguae Latinae et Graecae
1621-1643

KnAd

Grzegorz Knapiusz (Cnapius, Knapius, Knapski)
Knapiusz G., Thesauri polono-latino- graecus. ... t. 3. Adagia..., Kraków 1632.
1632

KniaźErot

Erotyki, cz. I
Warszawa 1779

KniaźLir IV

Liryków księga czwarta
Warszawa 1787

KniaźWąs

Do wąsów
1779

KniaźWesele

Troiste wesele. Sielanka we dwóch aktach
Warszawa 1788

KniaźŻale

Żale Orfeusza nad Eurydyką
Warszawa 1787

KnŁacPol

Grzegorz Knapiusz (Cnapius, Knapius, Knapski)
THESAVRI POLONOLATINOGRAECI, GREGORII CNAPII E SOCIETATE IESU TOMVS SECVNDVS LATINOPOLONICVS. [...] Editio Secunda correcta & aucta.
1626-1644

KobŚwiatło

Światło na oświecenie narodu niewiernego, to jest kazania w synagogach żydowskich...,
1746

KochAKazNad

Mężna śmierć
1650
[w:]
Wybór mów staropolskich

KochBerTur

Wespazjan Kochowski
Rytm świętego Bernarda
Kraków 1668

KochBonTur

Hymn ś. Bonawentury
1668

KochChrysTur

Wespazjan Kochowski
Chrystus cierpiący
1681

KochFranTur

Wespazjan Kochowski
Ś. Franciscus
Kraków 1668

KochKamRokLub

Kamien swiadectwa wielkiego w Koronie polskiey/ senatora niewinności ...
1668
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

KochOgrTur

Ogród panieński...
1676

KochProżnEp

Wespazjan Kochowski
Epigramata polskie
1674

KochProżnLir

Wespazjan Kochowski
Liryka polskie Wnieproznuiącym proznowaniu napisane
1674

KochProżnLirSok


[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku 534-551

KochPrzydTur

Przydatek. Różne epigramata
1668

KochPsalSok

Trybut należyty wdzięczności wszystkiego dobrego dawcy Panu i Bogu albo Psalmodia polska
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku 555-562

KochPsalTur

Trybut należyty wdzięczności wszystkiego dobrego dawcy Panu i Bogu albo Psalmodia polska
1693-1695

KochRóżTur

Różaniec...
1668

KochWiedTur

Dzieło Boskie...
1684

KodKon

Kodeks konopczański (intermedia)
1627

KolBar II

Kolędy
1721
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

KołłątajListy


Warszawa 1788

KołTron

Kołudzki Augustyn, Thron oyczysty abo palac wiecznosci w ktotkim [!] zebraniu monarchow, xiazat y krolow polskich z roznych approbowanych autorow, od pierwszego Lecha az do teraznieyszych czasow [...]
1707

KomDobrOrb

Maciej Dobracki (Gutthäter) (tł.)
Orbis Sensualium Pictus, Hoc est, omnium fundamentalium in mundo rerum, & in vita actionum, Pictura & Nomenclatura. Latino-Gallico-Grmanico-Polonice.
1667

KomisPorząd


Kraków 1790

KomizSok

Komizeracja
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku 661-661

KomonDziej

Andrzej Komoniecki
Chronographia…
1710

KomRyb

Komedia rybałtowska nowa
1615

KonDOliwKutrz

Wilkierz dla wsi...
1616
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 67-76

KonfucZachMyśli

Krótki zbiór starożytnych moralistów z francuskiego na polski język przełożony przez [...]. T. 2 : Myśli moralne Konfucyusza
Łowicz 1784

KoniecAListy

List ...
1656-1660
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 309-310; 314

KoniecATest

Testament (1609)
1609
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 213-222

KoniecJATestKrył

Testament
1719
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 409-417

KoniecJATestRak

Testament... w Rakołupach
1702
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 398-408

KoniecJAZap

Zapis kościołowi
1719
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 408-409

KoniecSDział

Koniecpolski S.], Dział między… Stanisławem na Koniecpolu… a… Koniecpolskimi…
1626
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 222-226

KoniecSListy

Listy Stanisława Koniecpolskiego Hetmana
1624-1673
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku

KoniecSMon

Prawo monasterowi
1663
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 364-365

KoniecSObl

Oblata
1682
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 369-372

KoniecSPun

Punkta
1624-1673
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 285-288

KoniecSSud

Rozprawa...Stanisława z Koniecpola Koniecpolskiego, wojewody sendomierskiego,...,z woyskiem xiążęcia sudermańskiego Gustawa pod Amerstynem,...
1627
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 241-249

KoniecSTatar

Dyskurs o zniesieniu Tatarów krymskich i lidze z Moskwą.
1645
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 301-303

KoniecSTest

Testament Stanisława Koniecpolskiego, kasztelana krakowskiego, w Bieszczy, z dnia 22 augusta r. 1682
1682
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 375-389

KoniecZRod

Rodowód domu Koniecpolskich, herbu Pobóg, to jest krzyż na podkowie, pisany w roku 1651, przez Zygmunta Stefana Koniecpolskiego, sędzię województwa sieradzkiego, starostę będzińskiego.
1651
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 159-203

KonJUstKutrz

Konarski J. K.,Ustawa dla wsi Gumieniec [w:] Polskie ustawy wiejskie...,Kraków 1938.
1679
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 162-165

KonSEysOda

Oda o Mądrym Krolu z Łacińskiey przetłumaczona Roku 1764
Warszawa

KonSRel

O religii poczciwych ludzi
Warszawa

KonSRoz

Hieronim Stanisław Konarski
Rozmowa pewnego ziemianina ze swoim sąsiadem …
1733

KonSSkrypt

Na skrypt wydany pod tytułem: Academia Vilnensis etc., respons dowodzący dwoch kategoryi, pierwsza, dlaczego Akademia Wileńska przegrała swoię sprawę z XX. Scholarum Piarum w Rzymie przed Stolicą S. Apostolską, druga, kto wciągnął tę sprawę in forum Ecclesiasticum. Z suppliką ad clementiam et justitiam judicij y z przydatkiem Sapientissimi Consilij cardinalis Rychelii, ministri Galliae, anno 1738.
Warszawa 1738

KonSSpos

Hieronim Stanisław Konarski
O skutecznym rad sposobie
1760-1763

KonstGrod

Konstytucye Seymu Walnego ordynaryinego Sześćniedzielnego w Grodnie, 1718
Warszawa 1718

KonstLub

Konstytucye Seymu Walnego dwuniedzielnego Extraordynaryinego w Lublinie, 1703
Warszawa 1703

KonstLubLit

Konsytucye W. X. Lit. na tymże Seymie, Lublin 1703.
Warszawa 1703

KonstMaj

Ustawa Rządowa : dnia 3go Maia 1791 uchwalona
1791

KonstWarsz

Konstytucye Seymu Walnego ordynaryinego Sześćniedzielnego w Warszawie, 1724
Warszawa 1724

KontProc

Kontynuacja dalszego procederu wojennego po wygranej przez cara batalii połtawskiej
1709

KończRokCz III


1606
[w:]
72-73

KopczUkład

Układ grammatyki dla szkół narodowych z dzieła iuż skończonego wyciągniony
Warszawa 1785

KorczFrasz

Fraszki
1699

KorczWiz

Wizerunek …
1698

KorDir

Directorium ...elementów logicznych i filozoficznych
1644

KoronBractw

Koronka Bractwa ss. Aniołow Strozow [...] z anielskich posług Chrystusowi y Nayśw. Matce Iego uczynionych zebrana y na wygodę [...] tegoż Bractwa [...] przedrukowana roku [...] 1737 [...].
1737

KorRoz

Rozmowa teologa … z rabinem … przy arianinie
1645

KorŚwięc

Korekta niewstydliwego paszkwilu “Nagrobek”
1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

KossakObyw

Obywatel
Warszawa

KowaJRozFil

Rozmowa o filozofii
1746
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

KowalFKazTasz

Kazanie na święto świętego Kazimierza
1721
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku

KowalFPust

Pustynia w ray delicyi duchownych zamieniona, fruktem doskonałości zakonney obfituiąca : pracą W.X.Franciszka Kowalickiego S.J. zaszczepiona, a na pospolity pozytek, po śmierci Auktora, hoyną, zyczliwey mu osoby, ręką otworzona roku pańskiego 1732.
Sandomierz

Kozub


1626

KraDaw

Dawid jezuicki…
1615

KraDzien

Dziennik, to jest modlitwy
1605

KrajMList

List Podolanki wychowanej w stanie natury do swojej przyjaciółki
Kraków 1784

KrajMPodol

Podolanka wychowana w stanie natury, życie y przypadki swoje opisuiąca
Warszawa

KraPos

Postylla Kościoła powszechnego…
1608-1611

KrasicBajki

Bajki i przypowieści na cztery części podzielone
Warszawa 1779

KrasicHymn

Hymn do miłości Ojczyzny
1774

KrasicMonach

Monachomachia, czyli wojna mnichów
Lwów 1778

KrasicPrzypadki

Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki
Warszawa, Lipsk

KreyChrośLaur

[Kreyda] F., tłum. W. S. Chrościński, Laurus poetica, Warszawa 1706.
1706

KromBłażSpraw

O sprawach, dziejach ...
1611

KronZakBarącz

Kronika zakonnic ormiańskich reguły ś. Benedykta we Lwowie
1703-1756
[w:]
Pamiętnik dziejów polskich

KryńListySkrzyd

Listy do Benedykta Sapiehy
1683-1684
[w:]
Listy z czasów Jana III i Augusta II

KrysPasCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 51-56

KryszStat

Andrzej Kazimierz Kryszpin Kirszensztein
Statecznosc umysłu albo nauka polityczna o stateczney cierpliwosci pod czas złych czasów napisana
Warszawa 1769

KrytSat


1700-1750

KrzywChłopBad

CHŁOPIEC WYĆWICZONY...
1680
[w:]
Polska satyra mieszczańska

KrzywdaRzecz

Krzywda nad wszystkie krzywdy...
1712
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

KsGrotUl

Księga gromadzka wsi Grotniki…
1601-1719

KsJasUl

Księga gromadzka wsi Wola Jasienicka
1601-1764
[w:]
Księgi sądowe wiejskie, t. 1-2,

KsJaz

Księgi sądowe wiejskie Klucza Jazowskiego
1663-1764

KsKamPolPom V

Rękopiśmienne księgi kamlarskie..., [za:] A.Wróbel,O nazwach, [w:]Polszczyzna…, t.5, s. 169-186, Warszawa 1993.
1601-1764
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 5.

KsKasUl

Księgi… wsi Kasina…,w:Księgi sądowe wiejskie, wyd. B.Ulanowski,Kraków1921,t.1, s. 298-409.
1601-1764

KsKlim

Księga sądowa kresu klimkowskiego…
1601-1762

KsKomUl

Księga … wsi Komborska Wola
1601-1683
[w:]
Księgi sądowe wiejskie, t. 1-2,

KsKrowUl

Księgi gromadzkie wsi Krowodrza
1601-1764
[w:]
Księgi sądowe wiejskie, t. 1-2,

KsOw


1678

KsPtaszUl

Księgi … wsi Ptaszkowa …
1601-1695
[w:]
Księgi sądowe wiejskie, t. 1-2,

KsTorUl

Księga gromadzka wsi Torki , w: Księgi sądowe wiejskie, Kraków 1921 , t. I, s. 473-486.
1601-1695

KsŻyt


1635-1644

KsŻyw

Księga sądowa państwa żywieckiego.
1681-1752

KuligDemBar II

Demokryt śmieszny albo śmiech Demokryta chrześcijańskiego
1699
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

KulUszDyk

Józef Uszak-Kulikowski
Mały dykcjonarz polski i francuski
Poznań 1746

KunReg

Regestr wydatków (1663-1696)
1663-1696

KunRokLub

Kunszt
1661
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

KunWOb

Obraz szlachcica polskiego
1615

KurFSangOpis

Opis chorób prędkiego ratunku potrzebujących, który poprzedzają dwa roztrząśnienia [...]
Warszawa

KurierPol

Kuryer Polski. 1730,
Warszawa

KusWeg

Michał Kuschius
Wegweiser zur polnischer und deutschen Sprache [...] Przewodnik do języka polskiego, to jest gruntowna, potrzebna nauka, jako się niemieckie pacholę i dziewczątko polskiego, a zaś Polak niemieckiego języka łatwiej i rychlej nie tylko prawie pisać, rozumieć i mówić nauczyć, na przesadzie, i słów szukać może [...].
1646

KwiatDzieje

Roczne dzieje kościelne...
1695

KwiatkowTheatrum

Theatrum Zycia Ludzkiego W Historycznych Exhibicyach Na widok publiczny [...] Wystawione
Kalisz

LamChłop

Lament chłopski na pany,
1618-1624

LamKorŚwięc

Lament Korony Polskiej uskarżającej się na złych synów
1662
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

LancCedKoniec

Ceduła od Pana Lanckorońskiego z Pucka ...
1627-1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 54-54

LancKoniec


[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 123-125

LaudaHal

Lauda sejmikowe halickie
1601-1695

LaudaWisz

Lauda wiszneńskie 1673 - 1732
1673-1732

(L)AuszHist

Auszpurger Kazimierz, Historya o jedenastu tysiącach dziewic, Kraków 1674. [cytowane za słownikiem Lindego]
1674

(L)BrudOst

Brudecki Z., Cztery rzeczy człowieka ostateczne..., Poznań 1648 [cytowane za słownikiem Lindego]
1648

LegOlszDyp

Relatio legacyjej ... A. Olszowskiego ... do Wiednia
1669
[w:]
Dyplomaci w dawnych czasach

LeszczALirBar I


0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

LeszczSamClass

Classicvm niesmiertelney sławy, Jasnie Wielmoznych Wodzow Koronnych, y Wielkiego Xięst. Litewskiego [...] po szczęśliwey y niesłychaney victoriey pod Hocimiem, dnia XI. Nouembra Roku Pańskiego 1673 otrzymaney [...]
1674

LeszczStGłos

Głos wolny wolność ubezpieczający
1733

LeszczStManTasz

Manifest najjaśniejszego Stanisława … króla.
1704
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku

LibResCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 403-414

LibRokCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 1-2

List1KontrybCz III


1607
[w:]
195-200

List2KontrybCz III


1607
[w:]
200-205

List3KontrybCz III


1607
[w:]
205-209

ListBaron

Kopia listu barona Langa, posła polskiego u cara moskiewskiego do króla Augusta II

ListBisCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 449-452

ListDokt


1770

ListNapRzecz


1720
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł 44-45

ListParyż


Warszawa 1784

ListSamRzecz


1702
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

ListSand

List Sandomierzanki do Podolanki
Kraków 1784

ListSenator

Kopia listu pewnego senatora, pisanego 5 sierpnia 1700 do drugiego senatora z obozu pod Jungfernhofem

ListWynalaz

Listy dwa z Paryża względem jednego osobliwszego wynalazku
Warszawa

Litew

Dekret króla Władysława IV z 1643 r.
1643

(L)JabłEz

Ezop nowy polski...
1767

(L)KromBłaż

Marcina Kromera kronika
1767

(L)MorszHBan

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Historia ucieszna o zacnej królewnie Banialuce
1650

LodDict

Dictionarium…
1605

(L)PaszkBell

Posiłek Bellony Sauromackiej...
1608

(L)SmalcBóst

O Bóstwie Pana Jezusa...
1608

LubiecKsiążka


Leszno 1653

LubienAPol

Polonoeutychia
1616

LubienSKompBar I

Komparacja
1633
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

LubienSPiosBar I

PIOSNKA O WIECZERZY PAŃSKIEJ
1625

LubJMan

Jerzy Sebastian Lubomirski
Jawney niewinnośći manifest, Bogu, swiatu, Oyczyznie przez [...] Ierzego Sebastiana [...] Lubomirskiego [...] podany z przydaniem Perspektiwy na process, responsu na informatia, discursu ziemianina [...]
1666

LubSArtDąb

Rozmowy Artaksesa i Ewandra
1676-1686

LubSArtPol

Rozmowy Artaksesa i Ewandra
1676-1686
[w:]
Wybór pism

LubSEkl

Stanisław Herakliusz Lubomirski (tł.)
ECCLESIASTES, Po Hebraysku nazwany COHELETH z Pisma Św. na wiersz polski przełożony R. P. 1706 od . O. Xiązęcia Rzymskiego Stanisława Lubomirskiego, Marszałka W. Koronnego etc. etc. Teraz prez [!] pewnego Kapłana Swieckiego PRZYCZYNIONY I dla pragnięnia do Druku PODANY. w Toruniu R. P. 1731.
1702

LubSEklPol

Eklezyjastes
1702
[w:]
Wybór pism

LubSInPol

Instrukcyja synom moim [do] cudzych krajów…
1699
[w:]
Wybór pism

LubSŁapAdw

Antoni Chryzanty Łapczyński
Stanisława Lubomirskiego P. R. X. M. W. K. Adverbia moralne abo o cnocie y fortunie xiązeczka z łacinskiego na oyczysty iężyk przeformowana, y niektorych o fortunie y proznosci harmonii addytamentem supplementowana
0

LubSMączVanPol

De vanitate consiliorum (O Bezskuteczności rad)
1699-1705
[w:]
Wybór pism

LubSMłodzSok

Utwory młodzieńcze
1660-1665
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

LubSOrfPol

Stanisław Herakliusz Lubomirski
Orfeusz
1660-1702

LubSPir

Stanisław Herakliusz Lubomirski
Piram i Tyzbe
1660-1702

LubSPostSok

Poezje postu świętego
1660-1702
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

LubSSobSok

Epitaphium… Toż po polsku
1696
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

LubSTobPol

Tobiasz wyzwolony
1683
[w:]
Wybór pism

LucChrośPhar

Wojciech Stanisław Chrościński (tł.)
Pharsalia ...
1690

LukBardzFars

Odrodzona w ojczystym języku Farsalia
1691

LukBarFar(L)

Lukan M., tłum. Bardziński J. A.,Odrodzona1854.
1691

LustSier

Lustracja województw wielkopolskich …
1628-1632

LustWielk

Lustracja województw wielkopolskich i kujawskich, 1659-1665: województwa poznańskie i kaliskie
1661

LuterKat

Kátechizm, od D. Marciná Lutherá Z Pismá S. zebrány, á Z Niemieckiego ná Polskie przetłumáczony z Przydániem Niektorych Pytań y Odpowiedzi dla Dziatek tákże y Modlitew S. roznym Czásom y Ludziom służących

LwowPismoUwiad

Lwowskie Pismo Uwiadamiające
Lwów

ŁadHist

Historya naturalna Królestwa Polskiego czyli zbiór krótki przez alfabet ułożony, zwierząt, roślin, y minerałów znayduiących się w Polszcze, Litwie, y prowincyach odpadłych, zebrana z pisarzów godnych wiary, rękopismów, y świadków oczywistych
Kraków 1783

ŁączZwier

Nowe zwierciadło b.m. 1678.
1678

ŁomHTestBork

Testament
1650
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

ŁosDźwięk

Dzwięk na wdzięk Opátrzności Boskiey przez głosy. Ku Ktorey wdzięczność nigdy dosyć; Chwałá, zawsze Cyfrá; Y ia Author, Nic. P. F. A. Ł. Roku od wydania Zbáwiennego Głosu, przez Ustá Niemowlątká Boga 1727.
Warszawa 1727

ŁosLut

Lutnia rozstroiona
Warszawa 1727

ŁosLutBar II

Lutnia rozstrojona
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

ŁośPam

Pamiętnik towarzysza chorągwi pancernej
1676-1682

ŁubHist

Władysław Aleksander Łubieński
Historya polska z opisaniem rządu i urzędów polskich: przez Władysława Lubieńskiego napisana, na cztery części podzielona, a na żądaniu wielu przedrukowana
1763

ŁubŚwiat

Władysław Aleksander Łubieński

1740

ŁugosRatKutrz

Prawo dla wsi ... Rataje
1745
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 299-311

ŁugosZegKutrz

Prawo dla wsi … Zegrze
1745
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 287-299

ŁugowPodr

Jasia Ługowskiego podróże do szkół w cudzych krajach 1639-1643
1639-1643

MacKowal

Do p. Jana Mariańskiego kowala
1788-1789

MajTrwałość

Trwałosc szczęsliwa krolestw albo ich smutny upadek: wolnym narodom przed oczy stawiona, na utrzymanie nieoszacowaney szczęśliwości swoiey. przez X. Szymona Maichrowicza Missionarza Towarzystwa Jezusowego z pozwoleniem Starszych. Częsc II Szczęsliwosc polskiego narodu.
Lwów 1764
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

MakANadKoniec

Bartłomiej Kazimierz Malicki
Nadzieja...
1634
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 277-279

MakSRelBar II

RELACJA KAMIEŃCA WZIĘTEGO PRZEZ TURKÓW W TOKU 1672 OPISANA WIERSZEM POLSKIM
1672
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

MalczInst

Nova et methodica institutio in lingua polonica
Ryga 1696

MalczInstGleich


Ryga 1696

MalczRoz

Colloquia …Niemieckie y Polskie... listy kupieckie….
1697

MalczWok

Der Jugend ...to jest... niemiecki i polski wokabularz
1681-1688

MalczZebr

Compendium … krotkie zebranie polskiego języka ...
1687

MalGram

Bartłomiej Kazimierz Malicki
Klucz do ięzyka francuskiego to jest Grammatika polsko-francuska (…) na pomoc Polakom chciwym umieiętności ięzyka Francuskiego ułożona
1700

MalinaKanBar I

KANCJONAŁ, TO JEST PIEŚNI CHRZEŚCIJAŃSKIE
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

MalListy

Listy staropolskie z epoki Wazów
1600-1668

MałpaCzłow

Małpa-człowiek
1715

ManifKoniec

Manifestacja w grodzie...
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 61-64

ManRokLub

Triumf nieboszczki królowej polskiej, księżny mantuańskiej, do nieba się kwapiącej.
1666
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

ManTobPhr

Purae et elegantes linquae latinae ...
1607

MarBohMisDoś

Wokół “Doświadczyńskiego”
1740-1760
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

MarchŚcibHist

Historia moskiewskiej wojny prawdziwa (1608-1612)
1625

MarGKol

Kolloander Wierny Leonildzie Przyiazni Dotrzymuiący […]
s. l.

MarGKolDoś

Koloander wierny Leonildzie
0
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

MarkZap

Jan Markiewicz (Markowicz)
Zapiski historyczne
1655-1687

MarmKłokInk

Inkasy czyli Zniszczenie Panstwa Peru
Warszawa

MarmMałż

Małżeństwo Samnitów: rzecz z powieści moralnych p. Marmontel wybrana
Warszawa

MarszPosTasz

Witanie ... Marszałka Poselskiego
1668
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku

MarszRokLub

Wiersz o marszałkach.
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

MarszWojCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 28-35

MaruszDoniesienie

Doniesienie Z Piotrkowa d. 10. Września : List do Jmci Pana Barssa Pisarza Sądu Appellacyinego wydziału Xięstwa Mazowieckiego y Wwdztwa Rawskiego
s.l. 1791

MarZagRef


1741-1743

MasDiar

Samuel Maskiewicz
Diariusz …
1601-1620

MatDiar

Marcin Matuszewicz (Matusewicz, Matusiewicz, Matuszewic)
Diariusz życia mego, ile pamiętać mogę. Dla wiadomości potomkom moim spisany oraz dla przestróg, czego się wystrzegać, a co do naśladowania jest pożyteczno
1754-1770

MatłBabBad

BABA ABO STARY INWENTARZ,...
1690
[w:]
Polska satyra mieszczańska

MayChrośSup

Wojciech Stanisław Chrościński
Pharsaliej …Suplement
1690

MazRokLub

Duma mazowiecka...,
1667
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

MelScholBar II

Dystrakcja W SWOICH CIĘŻKOŚCIACH MELANCHOLII SCHOLASTYCZNEJ
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

MerkHist

Merkuriusz Historyczny i Polityczny
1737

MerkPol

Merkuriusz polski ordynaryjny
1661

MetasZałHel

S. Helena Na Kalwaryi Melodramma X. Piotra Metastazyusza Poety Cesarskiego : spiewane w Kaplicy Drezdeńskiey w dzień Wielko-Sobotny Roku 1747. Tłumaczone z Włoskiego ięzyka W drodze Wąchockiey Przez J. Z. R. K. O. W. [i. e. Józef Andrzej Załuski]
Warszawa

MetWoł

Ruska (Wołynskaja) Metryka, kniga za 1652-1673 g.
1652-1673

MiarŚwięc

Miarą, kocie, miarą.
1662-1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

MiasKZbiór

Kasper Miaskowski
Zbiór rytmów
1612

MiasWLeg

Wielka legacja ... do Turcji
1640

MiczSynOkoń

Synchrama...
1624
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

MijInter

Jacynt (Jacek) Marcin Mijakowski
Interregnum albo... po śmierci ... Zygmunta trzeciego
1632

MikSil

Silva rerum
1733

MiłJObKoniec

Obrona panien...
1612
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 208-211

MinRyt I/1

Zbiór rytmów polskich
1755

MinRyt I/2

Zbiór rytmów polskich
Warszawa

MinRyt II/3

Zbiór rytmów polskich
Warszawa

MinRyt II/4

Zbiór rytmów polskich
Warszawa

MinSow

Polska fraszka mieszczańska
1601-1610

MirJon


1609

MitzPrzedFil

Przedmowa
1760
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

MłodzKaz

Tomasz Młodzianowski
Kazania i homilyie...
1681

MłoszResBar II

Epithalamium albo respons imci panu Kochowskiemu imci pana Młoszowskiego na Epithalamium imci panu Samborowi Młoszowskiemu na akt weselny w upominku posłane Kochowskiego.
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

MniszSMowa

Mowa Przez [...] Stanisława Mniszcha [...] swoim y Kollegow Jmieniem in Collegio miana
Warszawa

MniszSWit

Mowa Witaiąca Nayjasnieyszego Pana w Collegium Nobilium Schol. Piarum
Warszawa

MocProcBad

Proces między WŁOCZĘGĄ Actorem, A TABAKIEM Pozwanym.
1636
[w:]
Polska satyra mieszczańska

ModlWron


Brno 1788

MohLit

Lithos abo kamień...
1644

MojIzaak

Izaak: Tragedya Pod Zaszczytem […] Jozefa Na Załuskich Załuskiego […] Na Publiczney Sali, w Szkołach Warszawskich Societatis Jesu Wyprawiona.
Warszawa

MolierBaudSkąpiec

Skąpiec

Monitor

Monitor na Rok Pański 1772: Nro. I - XXV
1772

MontSzymŚwiąt

Świątynia Wenery w Knidos
Warszawa 1778

MorochPar

Eliasz Morochowski
Paregoria albo utulenie uszczypliwego lamentu...
1612

MorPamBar I

PAMIĄTKA ŚMIERCI MAŁŻONKI JANA DOMINIKA MOROLSKIEGO,...
1628
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

MorszAPsyche

Andrzej Jan Morsztyn (Morstin)
Psyche…
1661

MorszAUtwKuk

Andrzej Jan Morsztyn (Morstin)
Utwory zebrane
1654-1676

MorszHAntypast

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Antypasty małżeńskie…
1650

MorszHBanSok

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Historia... o ... Banialuce
1650
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

MorszHFilom

Filomachija

MorszHGal

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Historia o Galezjusie…
1650

MorszHPrzem

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
O Przemysławie
1650

MorszHRoz

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Światowa rozkosz...
1622

MorszHRozkosz

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Światowa rozkosz...
1624

MorszHSumBar I

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Summariusz wierszów
1650
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

MorszHSumSok

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)
Summariusz wierszów
1650
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

MorszSzKriegSej

Bartłomiej Kazimierz Malicki
Morsztyn S., [List z 18 II 1665], [w:] W. Kriegseisen, Sejmiki ...
1665
[w:]
Sejmiki Rzeczypospolitej szlacheckiej w XVII i XVIII wieku

MorszSŻaleBar II

Smutne żale...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

MorszZEmbSok

Zbigniew Morsztyn (Morstin, Morstyn)

1658-1680

MorszZEmbWyb

Zbigniew Morsztyn (Morstin, Morstyn)

1658-1680

MorszZPieśńSok


1661

MorszZWierszeWir I

Zbigniew Morsztyn (Morstin, Morstyn)
Wiersze
1675
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki 335-512

MorszZWybór

Zbigniew Morsztyn (Morstin, Morstyn)
Wybór Wierszy ...
1658-1680

MośAk

Akademia pobożności...
1628

MowaKoprzCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 96-102

MowaZamojCz II


1605
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 471-480

MurChwałPam

Pamiętnik albo Kronika Pruskich Mistrzow y Kxiążąt Pruskich Tudziesz Historya Inflandzka i Kurlandya z przydánemi rzeczy Pámięci godnych, zrozmáitych Kronikarzow zebrána. Przez Mikołaia z Chwałkowa Chwałkowskiego. Oraz iest Szwedzka y Moskiewska Woyná zá Pánowánia Naiasnieyszego Krola Iego Mości Augusta w Torego, krotkiem stylem wyrazona, y do Druku dáná. Roku Krolá Krolow 1712. W Poznaniv. Superiorum permissu.
1712

MurRel

Sefer Muratowicz
Relacja [...] obywatela ...wysłanego do Persji
1602-1752

MutWierWron

Wierność Bogu i cesarzowi
1716

MyszkZdanieCz III


1607
[w:]
295-299

NaborPoezDurr

Daniel Naborowski (Naborovius)
Poezje
1620-1640

NaborWierBar I

Wiersze
1620-1640
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1 173-177

NaborWierSok

Wiersze
1620-1640
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

NaborWierWir I

Wiersze …
1620-1640
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki 274-334

NagrGosŚwięc

Nagrobek Gosiewskiemu, hetmanowi polnemu litewskiemu.
1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

NajmProg

Prognostyk duchowny na kometę, ktoregosmy widzieli grudnia przeszłego roku 1618 uczyniony w kazaniu Niedziele Mięsopustney w kościele S. Troyce Krak. przy modlit. 40 godz. przez X. Iak. Naym.
1619

NamKrólGęb

Częściowy zbiór namiotów króla Jana III w Żółkwi z 1696 r.
1696
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

NarArch

Józef Naroński (Naronowicz-Naroński)
Architectura militaris…
1659

NarATestBork

Anna Naruszewiczowa Sapieżanka

1669
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

NarbuttLogika

Logika czyli rozważania y rozsądzania rzeczy nauka
Wilno 1769

NaruszABajki

Bajki
Warszawa 1778

NaruszAEpigram

Epigrammata
Warszawa 1778

NaruszAGłos

Głos umarłych

NaruszASala

Przy otwarciu Sali Narodowej w Zamku Jego Królewskiej Mości

NaruszASat

Satyry
Warszawa 1778

NaruszASiel

Sielanek [...] księga jedna
Warszawa 1778

NaukaBud

Krótka nauka budownicza
1659

NeuPoj

Neumachia abo pojedynek ... dwóch orłów na powietrzu
1655

NędzBied

Nędza z Biedą z Polski idą (1633)
1633

NiebAnBad

ANIMUSZ ANIMASZ IADAMA NIEBORACZKOWSKIEGO Z CHUDEJ WOLI ...
1648
[w:]
Polska satyra mieszczańska

NiebMSatBar I

NA SATYRY PISANE W ROKU 1650 RESPONS IMCI PANA MARCINA NIEBOROWSKIEGO, PODKOMORZEGO SOCHACZEWSKIEGO, 1658
1658
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

NiemcHerostat

Herostat. Powieść wierszem
Warszawa

NiemcObrona

Obrona wojska moskiewskiego w Polszcze
Supraśl 1793

NiemcPot

Duma o Stefanie Potockim
Warszawa 1789

NiemcPowrót


Warszawa 1790

NiemcŻółk

Duma o Żółkiewskim
Warszawa 1789

NiemirBajkiBar II

Bajki Ezopowe
1699
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

NiemiryczowaTPrzełoż

Przełozenie Interessu Urodzoney Niemirycowy Chorązyny Owruckiey Stanom Rzeczypospolitey Podane

NiemPam

Stanisław Niemojewski
Pamiętnik (1606-1608)
1606-1608

Niepoprawne zródło


NiesKor II

Kasper Niesiecki
Korona polska
1738

NieszWFalsTestBork

Testament sfałszowany
1695
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

NieszWTestBork

Władysław Jan Nieszyjka
Testament
1690
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

NiewdzŚwięc

Na niewdzięczność dworu przeciwko rycerstwu
1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

NiewiesKom


1681

NiewPrerBad

PREROGATYWA ABO WOLNOŚĆ MĘŻATKOM.
1684
[w:]
Polska satyra mieszczańska

NiezDzien

Dzienniki 1695-1700
1695-1700

NotAk

Wojciech Laktański
Notifikacya Oninieyszym Krolewskiey Akademii Rycerskiey W Legnicii Postanowieniu Anno 1749.
Wrocław 1749

NowaWar

Akta miasta Warszawy - rkp. AGAD, Nowa Warszawa.
1735-1743

NowinyInfl

NOWINY Z INFLANT, O sczęslivvey porazce, ktora sie sstáłá nád Károlusem Ksiazęciem Sudermańskim, przez Iego M. Páná Ianá Károlá Chotkievviczá, nayvvyzszego Hetmáná W. X. L. Dniá 27, Septemb: vv dzien S. Stánislávvá, Roku 1605.
1605

NowinyMosk

NOWINY z MOSKWY, ABO WOTA Z Tráktatow, y Consulty Pánow Radnych źiemie Moskiewskiey, w Mieśćie Stołecznym. Ktore Wotà, per discursum Czàrowi swemu (radząc mu do pokoiu z Krolem I. M. Pánem Nászym Miłośćiwym, będąc bárzo stráchem przeráźeni) podawali. A to pod ten czás strászny/ y strwoźony/ gdy się Seyn Hetman ich Generálny ze wszytkim obozem swoim/ Ostroźkámi/ y Woyskiem bárzo głodem/ mrozem/ chorobámi/ niewcźásem strapiony y śćiśniony/ Królowi Jego M. rad nie rad poddáć się muśiał.
1634

NowPow


NowSakBad

Sákwy. W ktorych/ nie dla Koni/ ále dla Ludzi tych/ ktorzy nowiny lubią/ smáczne y osobliwe Obroki. Vrobione Od Cadasylana Nowohrackiego Na Krempaku.
1649
[w:]
Polska satyra mieszczańska

NowSow

Jan z Kijan
NOWY SOWIZRZAł Abo ráczej Nowyźrzał/ Nie patrzeć ia iako Sowy. b. m. i r. [ca 1684]
1596

NowTor

Nowiny z Torunia. O Gwałtownym zabronieniu … nabożeństwa …
1614

NowZwyc

NOWINA 0 ZWYCIĘSTWIE CESARZA IEGO MOSCI, &c, KROLOWI IEGO MOŚCI. Gdy szczęśliwie się wypráwuie / przeciwko Woysku Tureckiemu/ ná Koronę nástępującemu/ Z Wiednia, do Lubliná przynieśiona
1634

NT

Nowy Testament Pana Naszego Jezusa Chrystusa
1606

ObDworBad

Obiecadło dworskie...
1630
[w:]
Polska satyra mieszczańska

ObjaśPrerogCz III


1607
[w:]
261-265

OblJasGór

Obleżenie … Jasnej Góry Częstochowskiej, (1673), rkp., Bibl. Jagiel.
1673

ObŁazGęb

Spis obrazów w drugich Łazienkach w Żółkwi z 1694 r.
1694
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

ObmowPrymasCz III


1607
[w:]
402-403

ObodzLegBar I

POWAŻNA LEGACJA W KONSYSTORZU TRÓJCE PRZENAŚWIĘTSZEJ, NA UZDROWIENIE WSZYTKIEGO ŚWIATA ...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

ObodzPanBar I

Pandora starożytna monarchów polskich
1640
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

ObSProm

Promptuarium epistolographicum ...
1659

ObwieszczPotrzeb

Obwieszczenie. [Inc.:] Konieczną widząc Potrzebę dla konserwacyi mnieyszego polowania, i z wielu innych Uwag Zapobiegania i Wstrzymania wolnego i tak szkodliwego latania i włóczenia się Psów
Płock 1798

ObwieszczUżyw

Obwieszczenie względem używania polowania polnego mnieyszego w Kluczach JKMśći Ekonomicznych
Białystok 1797

OdmObycz

Odmiana obyczajów i umysłów tureckich
Warszawa

OdpRokoszCz III


1607
[w:]
369-372

OdRokLub

Ode JMP. Marszałkowi koronnemu...
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

OdymWŚwiatBar I

ŚWIATA NAPRAWIONEGO OD JEZUSA CHRYSTUSA [...] KSIĄG DZIESIĘĆ
1670
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

OdymWŻałKoniec

Żałośna postać...
1659
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 316-357

OgińMKKon

Kondycje stanów
Warszawa

OgińMListySkrzyd

Listy
1683-1684
[w:]
Listy z czasów Jana III i Augusta II

OkmATestBork

Andrzej Bohusz Okmiński
[testament]
1658
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

OkolNiebo

Szymon Okolski (tł.)
Niebo ziemskie aniołów w ciele
1644

OlszSzkoła


Kraków 1640

OpalKListy

Krzysztof Opaliński
Listy do brata Łukasza
1641-1653

OpalKSat

Krzysztof Opaliński
Satyry …
1650

OpalKSat1650

Krzysztof Opaliński
Satyry albo przestrogi do naprawy rządu i obyczajów w Polszcze
Amsterdam 1650

OpalŁCoś

Łukasz Opaliński
Coś nowego
1652

OpalŁPoeta

Łukasz Opaliński
Poeta
1661-1662

OpalŁRoz

Łukasz Opaliński
Rozmowa plebana z ziemianinem…
1641

OpisDostCz III


1606
[w:]
154-180

OpisGal

Opisanie... zdobycia galery ...za sprawą ... Marka Jakimowskiego
1628

OpisGrec

Opisanie geograficzne dawnej Grecji podług kart geografa d’Anville’a., b. m. 1750.
1750

OpisKról

Opis królewszczyzn w województwach chełmińskim, pomorskim i malborskim w r. 1664.
1664

OpisPrawCz III


1606
[w:]
145-154

OpisTele

Opisanie nowo wynalezionego telegraphu w Paryżu
Kraków 1795

OpisUtar

Opisanie utarczki dwu orłow ...
1666

OrAbNad

Oracyja na śmierć... J.a Abramowicza
1602
[w:]
Wybór mów staropolskich

OrdPoznKutrz

Ordynacja we wsiach … Poznania … 1733
1733
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 257-279

OsińOpis

Opisanie polskich żelaza fabryk
Warszawa 1782

OskATestBork

Audencja Oskierczyna
Testament
0
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

OssZPam

Pamiętnik
1601-1621

OssŻyw

Żywot Jerzego Ossolińskiego
1625-1626

OstList


Warszawa 1736

OstrogIntrKutrz

Introdukcja do wybierania win
1620-1623
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 92-94

OstrorChowChom

Jan Ostroróg
Chowanie zrzebców
1622
[w:]
Materiały do dziejów rolnictwa

OstrorMDiarKoniec

Diariusz
1620-1630
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 270-273

OstrorMyśl1618


Kraków 1618

OstrorMyślTur

Jan Ostroróg
Myślistwo z ogary
1618

OstrorMŻółKoniec

Relatia listowna
1649
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 422-424

OstrorNauka

Jan Ostroróg
Nauka koło pasiek…
1612-1614

OstrorSzachyChom

Jan Ostroróg
Ostroróg J., Szachy, (1618) [w:] Materiały do dziejów rolnictwa….,Warszawa 1876.
1618
[w:]
Materiały do dziejów rolnictwa

OstrowPismoCz III


1607
[w:]
396-397

OstrowTPrawo

Prawo cywilne albo szczególne narodu polskiego z statutów i konstytucji koronnych i litewskich zebrane, rezolucjami Rady Nieustającej objaśnione, dodatkami z praw kanonicznego, magdeburskiego i chełmińskiego pomnożone, t. 2
Warszawa 1784

OśwDiarDyp

Diariusz...
1643-1651
[w:]
Dyplomaci w dawnych czasach

OśwPodr

Z podróży...
1643-1651

OtwEDzieje

Franciszek Ksawery (błędnie: Erazm) Otwinowski
Dzieje Polski od 1696 do r. 1728., rkp. Bibl. Jagiel.
1728

OtwEDziejeCzech

Franciszek Ksawery (błędnie: Erazm) Otwinowski
Dzieje Polski od roku 1696 – 1728
1728

OtwJPow

Powodzenia niebespiecznego ale szczęszliwego Woyska I. K. M. ...
Kraków 1600

OtwWGadBar I

Walerian Otwinowski (Otfinowski)
GADKI Z PISMA śWIĘTEGO RYTMEM PISANE Z EKSPLIKACJĄ I NAZNACZENIEM MIEJSC PISMA ŚWIETEGO
1645
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

OtwWPopBar I

POPIELEC ALBO WSTĘPNA ŚRODA
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

OtwWResSok

Respons
1645
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

OvChrośRip

Wojciech Stanisław Chrościński (tł.)
Riposta albo raczej żalu i skargi pełna amoratek korespondencya częścią niewdziękami amazyuszów niektórych, częścią też wzajemnym nagrodzona afektem, w roku pańskim 1689 napisana [przez Wojciecha Stanisława Chrościńskiego według Owidiusza]
1689

OvChrośRoz

Wojciech Stanisław Chrościński (tł.)
ROZMOWY LISTOWNE, Albo raczey Wzáiemna Heroin Greckich z Káwálerámi Korrespondencya. Częścią rownym áfektem, częścią tesz niewdziękámi nádgrodzona, b.m. 1695.
1695

OvOtwWPrzem

Kasper Niesiecki
Księgi Metamorphoseon …
1638

OvŻebrMet

Jakub Żebrowski
Ovidius Publius Naso
1636

OwsRocz

Roczniki do dziejów Podtatrza i Spiża ...
1680-1748

OzimSzturm

Sztvrm pocieszny smoleński...
Wilno 1611

PacFJTestBork

Feliks Jan Pac
[testament]
1700
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

PacOb

Obraz dworów europejskich
1624-1625

PacRokLub

PACIERZ DWORSKI
1953
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PanRokLub

Panom Oświęcimianom
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

ParlPolPom IV

Leksykalno semantyczna...
1653
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 4.

ParlPolPom V

Słowotwórstwo...
1653
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 5.

PaskRokLub

PASKWIL NA KRÓLOWĄ
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PasOkoń

Pasterze
1656-1700
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

PasPam

Jan Chryzostom Pasek
Pamiętniki
1656-1688

PasqZałModer

Moderacya w Honorze. Cantata, Ktora przez Muzykantow Włoskich była śpiewana w Warszawie w Pałacu Krolewskim w Roku 1748, dnia 8. Grudnia w dzień dwoiako solenny Imienin y Urodzenia Nayiaśnieyszey Augusty Maryi Jozefy Krolowey Polskiey Elektorowey Saskiey z Rozkazu Nayiaśnieyszego Pana Augusta III
Warszawa

PastRel

Relacya chwalebnej expedyciey [...] Jana Kazimierza...
1650

PaszkMcOrdKutrz

Maciej Paszkowski
Ordynacja ...
1698
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 197-199

PaszkMrChor


CHORAGIEW Sáuromátcka w Wołoszech, To iest/ Pospolite rußenie y sczęśliwe zwrocenie/ Polakow z Wołoch: w Roku teráźnieyßym/1621. Opisana przez MARCINA PASZKOWSKIEGO.
[B. m. dr.] 1621

PaszkMrDzieje

Marcin Paszkowski
Dzieje tureckie i utarczki kozackie z Tatary.
1615

PaszkMTrybKontr

Marcin Paszkowski
[Paszkowski M.], Rok , (1625), [w:] Z. Nowak, Kontrreformacyjna…, Gdańsk 1968, s. 228-258.
1601-1700
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

PaszkwilŚwięc

Paszkwil pod tenże czas więzienia W. Gosieweskiego
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PasŻoł

Passia żołnierzow oboyga narodow...
1613

PatrPol

Patryota Polski Kartki Tygodniowe Zawierający
Warszawa

PauliDarLot

Pauli Walther, tł. Darłowski Jan Kazimierz, Lot gołębice, Kalisz 1665.
1665

PaxUlis

Tragedia o Ulissesie
Kraków 1603

PerDziadGrzesz

Peregrynacja dziadowska zwłaszcza owych jarmarczników trzęsigłowów, w który sposób zwykli bywać na miejscach świętych
1612
[w:]
Antologia literatury sowizdrzalskiej

PerMaćGrzesz

Peregrynacja Maćkowa
1612
[w:]
Antologia literatury sowizdrzalskiej

PersOb

PERSPECTIVA NA OBIASNIENIE NIEWINNOSCI TEGOZ IEGO MOŚCI P. LVBOMIRSKIEGO MARSZAŁKA WIELKIEGO y HETMANA POLNEGO KORONNEGO
1666

PerzLekarz

Lekarz dla włościan
Kalisz 1793

PetNaborSonBar I

PRÓBA TRZECH SONETÓW
1620-1640
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

PetNadolKoniec

Petita... Nadolskiego
1627
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 48-53

PetrJWod

Jan Innocenty Petrycy
O wodach w Drużbaku i Łęckowej
1635

PetrSEk

Ekonomiki Aristotelesowey ... księgi ... dwoje.
1618

PetrSEt

Sebastian Petrycy z Pilzna
Ethyki Aristotelesowey, To Iest Iako sie każdy ma naswiecie rządzic. Z dokladem Ksiąg Dziesięciorga Pierwsza Częsc, W ktorey Pięcioro Ksiąg [...]. Przydatki też są położone na końcu Kśiąg każdych, dla gruntownieyszego rzeczy w Kśięgach tknionych wyrozumienia, częśćią dla zaostrzenia dowćipow buynieyszych, potrzebne. Przez Doktora Sebastiana Petricego Medyka.
1618

PetrSHor I

Horatius Flaccus w trudach więzienia ...
1609

PetrSHor II

Horatius Flaccus w trudach więzienia...
1609

PetrSInst

Sebastian Petrycy z Pilzna
Instrvctia abo navka, iak się sprawować czasv moru : w ktorey sie zamyka: Ochrona, jako się vchraniać morowego powietrza ; Leczenie wszytkich niemal przypadkow [...] : dla prostych napisana , krom discursow.
Kraków 1613

PetrSPolit I

Polityki Aristotelesowey ... księgi pierwsze
1605

PetrSPolit II

Sebastian Petrycy z Pilzna
Polityki Aristotelesowey ... czesc wtora ksiegi piąte
1605

PewListSkrzyd

Kopia listu pewnego ze Lwowa
1683

PękosRytwCz II


1607
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 159-162

PękosSkryptCz III


1607
[w:]
289-295

PiasRel

Aleksander Piaseczyński (Piasoczyński)
Relacja ... poselstwa do Moskwy ...
1635

PienHip

Krzysztof Pieniążek z Krużlowej
Hippika abo sposób poznania, chowania i stanowienia koni, b.m. 1607
1607

PieśńBer

Piesn o potrzebie z Tátáry z Kozakámi pod Beresteczkiem
1651

PieśńGorz

Wojciech Laktański
Pieśń o gorzałce
s. l. ok. 1799

PieśńMied

Wojciech Laktański
Pieśń o miedzie
s. l. ok. 1799

PieśńNowBad

PIEŚŃ NOWA O szynkarkach i szafarkach, co ze wsi przychodzą, a jako na dorobkach paniom swoim szkodzą.
0
[w:]
Polska satyra mieszczańska

PieśńPowst

Pieśń żołnierska w czasie powstania narodowego

PieśńSzuj

Pieśń o tyránstwie Szuyskiego, teraz vczyniona Roku Pańskiego 1609.
1609

PięknZbiórBad


1645
[w:]
Polska satyra mieszczańska

PiotBrań

Inwentarz ... [w:] Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, 1955, 2,
1682

PiotrKaz

Kazania przeciwko zdaniom y zgorszeniom wieku naszego...
1772

PiramKaz

Kazanie na wotywie dziękczynienia Panu Bogu za zachowanie Króla Jegomości z przypadku niesłychanego z dnia 3 na 4 listopada śpiewaney w Katedralnym Lwowskim Kościele.
1772

PiramWymowa

Wymowa i poezja dla szkół narodowych
Kraków 1792

PiskorKaz

Kazania na Dni Panskie, na vroczystości Bogarodzice Panny Niepokalanie Poczętey, na swięta osobliwe Słvg Panskich, w roznych Kościołach odprawione, a dla duchownego pozytku poboznemu czytelnikowi zostawione.
Kraków 1706

PismoPotwarzCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 40-51

PismoSzlachCz III


1607
[w:]
357-369

PisMów I

Jan Stefan Pisarski
Mowca polski...
1668

PisMów II

Jan Stefan Pisarski
[Pisarski J. S.], Mowca polski..., t.2, Kalisz 1676.
1676

PlewakoETest

Testament
1778

PlewakoJTest

Testament
1710

PoczKról


Królewiec (Książęce) 1718

PoczKrólPolPom IV

za: J. Zieniukowa, O języku gazety..., [w:] Polszczyzna regionalna.., t.4, Warszawa 1991.
1718-1720
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 4.

PoczKrólPolPom V

za: J. Zieniukowa, Kwantyfikatory..., [w:] Polszczyzna regionalna.., t.5, Warszawa 1993.
1718-1720
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 5.

PoczOdlPam

Jan Władysław Poczobut (Poczobut-Odlanicki)
Pamiętnik 1640-1684
1640-1684

PodPop

Krzysztof Podkański (Potkański)
Poprawa praw i sposob statutu spisanego
1608

PodPrusPolPom IV

Charakterystyka językowa taryf ...
1682
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 4.

PoezjaZwŚwBar II

Pezja związku święconego i rokoszu lubomirskiego
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

Pogrom

POGROM TATARSKI álbo Relátia krotka zvvyćięstwá nád Tátárámi. Przez Wielmożnego Iego M. Páná, P. HETMANA Polnego Koronnego. Dniá 20. Mieśiącá Czerwcá/ w Roku 1624. między Háliczem á Bolszowcem otrzymána.
1624

PokNiewinCz III


1606-1608
[w:]
375-384

PolPar

Französische und Polnische Parlament ...
1653

PolRokLub

Duma polska ... Lubomirskiemu...
1665
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PołKTestBork

Konstanty Połubiński
[testament]
0
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

PonASarFil

Sarmatides...,
1741
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

PoniatSList

List ziemianina do pewnego przyiaciela z inszego woiewodztwa
s. l. 1744

PopeChomentListy

Listy Heloizy i Abeilarda
Kraków 1795

PopławStół

Częsc Trzecia Stołv Dvchownego Troiako Zastawiona : To iest: Pierwßa Medytacyami o Męce Pańskiey [...], Druga: Czterech Rzeczy ostatnich pamięcią, Smierci, Sądu Bożego, Piekła y Nieba Zaprawiona, Trzecia: Dziesięciorga Bożego Przykazania Naukami [...] zastawiona, Przykładami y Historyami Ozdobiona: Albo Meditacye Y Navki Dvchowne, w tych Materyach w Kościele Warszawskim S. Iana.
Warszawa

PopSowBar II

Poezja popularna i sowizdrzalska
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2 613-643

PosTabBad

Poswarek tabaki z gorzałka
1636
[w:]
Polska satyra mieszczańska

PosWoł

Poseł z Wołoch z obozv polskiego ...
Kraków 1621

PoszakZohar

ZOHAR Co znáczy Splendor, Jásność, swiatłość, z okazyi starego zydowskiego ZOHARU, Jzráelitom PZYSWIECAJĄCY[!] do poznánia prawdziwego MESSYASZA JEZUSA CHRYSTUSA Albo POCHODNIA Swiatłością prawdy od BOGA obiáwoiney JASNA [...] ZAPALONA PRZEZ X. JANA POSZAKOWSKIEGO Societatis JESU Theologa
Warszawa 1749

PośAPuł

...
1601-1764

PotAbKuk III

Wacław Potocki
Potocki W., Abrys... żalu … po kochanym synu, [w:] Potocki W., Dzieła, oprac. Kukulski L., Warszawa 1987, t. III, s. 341-348.
1691
[w:]
Dzieła, t. 3

PotFrasz1Kuk II

Wacław Potocki
Ogród nie plewiony. Część pierwsza, [w:] Potocki W., Dzieła, oprac. Kukulski L., Warszawa 1987, t. II, s. 9-223.
1677-1690
[w:]
Dzieła, t. 2

PotFrasz2Kuk II

Ogród nie wyplewionego część wtora
1677-1690
[w:]
Dzieła, t. 2

PotFrasz3Kuk II

Wacław Potocki
Ogrodu nie wyplewionego część trzecia
1677-1690
[w:]
Dzieła, t. 2

PotFrasz4Kuk I

Wacław Potocki
Fraszki albo Sprawy, Powieści i Trefunki, Podobieństwa, Przykłady i Przyczyny, które jeśli nie były, być mogły w obojej płci, w różnych stanach i wieku żywota ludzkiego [Fraszki z lat 1669-1680]
1669-1677
[w:]
Dzieła, t. 1

PotFrasz5Kuk III

Ogród nie wyplewionego część piąta
1688-1696
[w:]
Dzieła, t. 3

PotFraszBrück I

Wacław Potocki
Ogród fraszek
1677-1694

PotFraszBrück II

Wacław Potocki
Ogród fraszek
1677-1694

PotJerzRokLub

Nagrobek Jerzemu Lubomirskiemu, marszałkowi koronnemu
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PotJow

Jowialitates albo żarty i fraszki rozmaite.
1677

PotJPodróż

Podróż Do Turek y Egyptu Z Przydanym Dziennikiem Podróży do Holandyi Podczas Rewolucyi 1787
Warszawa 1789

PotKlepBorRokLub

Na klepacze i boratyńczyki
1661
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PotLibKuk I

Libusza ...
1675
[w:]
Dzieła, t. 1

PotMorKuk III

Wacław Potocki
Moralia
1688
[w:]
Dzieła, t. 3

PotMuzaKarp

Wacław Potocki
Potocki W., Muza polska…, (1676), wyd. A. Karpiński, Warszawa 1996, s. 13-62.
1676

PotNabKuk I

Wacław Potocki
Potocki W., Pieśni nabożne, (1677 – 1678) [w:] Potocki W., Dzieła, oprac., Kukulski L., Warszawa 1987, t. I, s.515-532.
1677-1678
[w:]
Dzieła, t. 1

PotNagKuk I

Wacław Potocki
Potocki W., Nagrobki, [w:] Potocki W., Dzieła, opr. L. Kukulski, t. I, Warszawa 1987, s. 431-462.
1669-1680
[w:]
Dzieła, t. 1

PotNaKlepRokLub

Na Klepacze
1661
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PotOKlepRokLub

O Klepaczach
1661
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PotPer

Wacław Potocki
Periody na smierć syna ...
1673

PotPieśRKuk I

Potocki W., Pieśni różne, [w:] Potocki W., Dzieła, opr. L. Kukulski, Warszawa 1987, t. I, s. 463-484.
1669-1680
[w:]
Dzieła, t. 1

PotPis

Wacław Potocki
Pisma wybrane
1669-1696

PotPocz

Wacław Potocki
Poczet herbów szlachty ...
1696

PotPoczKuk III

Wacław Potocki
Potocki W., Poczet herbów szlachty ..., [w:] Potocki W., Dzieła, oprac. Kukulski L., Warszawa 1987, t. III, s. 381-482.
1696
[w:]
Dzieła, t. 3

PotPocztaKarp

Wacław Potocki
Potocki W., Poczta [w:] Potocki W., Muza polska..., Warszawa 1996, s. 63-85.
1669-1696
[w:]
Muza polska : na tryjumfalny wjazd najaśniejszego Jana III

PotPrzyp

Wacław Potocki
Zebranie przypowieści i przysłowia polskich
1669

PotSielKuk I

Wacław Potocki
Sielanka albo raczej przy szczęśliwym jegomości pana Jana z Lipia Lipskiego na starostwo sądeckie wjeździe od panien z Helikonu nie pełną i nie trunkiem za zdrowie nowego starosty, ale życzliwym nie stawiana rymem Kolejna Roku Pańskiego 1676, dnia 1 lipca
1676
[w:]
Dzieła, t. 1

PotSyl

Wacław Potocki
Syloret …
1674-1691

PotSyloret

Wacław Potocki
Syloret …,(1674 – 1691)
1674-1691

PotWoj

Wacław Potocki
Transakcja wojny chocimskiej ...
1670

PotWoj1924

Wacław Potocki
Transakcja Wojny Chocimskiej
1670

PotZabKuk I

Wacław Potocki
SMUTNE ZABAWY żałosnego po utraconych dziatkach rodzica Wacława z Potoka Potockiego [...].
1677
[w:]
Dzieła, t. 1

PotZacKuk I

Wacław Potocki
Nowy zaciąg…
1680
[w:]
Dzieła, t. 1

PotZmartKuk I

Wacław Potocki
Potocki W., Dialog o zmartwychwstaniu pańskim, [w:] Potocki W., Dzieła, opr. L. Kukulski, Warszawa 1987, t. I, s. 599-642.
1676
[w:]
Dzieła, t. 1

PrakStężCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 292-295

PrażŚwięc

Na Prażmowskiego, kanclerza koronnego
1661
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PrechDziałKaw

Jan Ignacy Działyński
Kawaler polski z francuskiego przetłumaczony
1722

PretChłopRzecz

Specyfikacyja pretensyj chłopskich...
1727
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

PriestTrzNauka

Nauka o napuszczaniu wody powietrzem kwaskowem
Kraków

PromMed

Promptuarium medicum ...
1716

PropKanRzecz

Propozycyja a maiestate do izby poselskiej ore jm. pana kanclerza wielkiego koronnego miana
1718
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

ProwDachŻona

Abraham Prowana z Poręby
Żona wyćwiczona
1601-1700

PruszczKlejn

Piotr Jacek (Hiacynt) Pruszcz
Klejnoty stołecznego miasta Krakowam ...
1650

PruszczKlejnTur

Piotr Jacek (Hiacynt) Pruszcz
Klejnoty stołecznego miasta Krakowa
1745

PrzechATestBork

Anna Przechocka
Testament
0
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

PrzestGenRzecz

Przestroga generalna stanów Rzplitej z docieczonej na zgubę wolności u dworu rady
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł 197-210

PrzestJowiszŚwięc

Przestroga Jowiszowa
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PrzestPotrzCz II


1607
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 148-159

PrzestPrzyjŚwięc

Przestroga przyjacielska od związku radzie dworskiej
1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PrzestSposCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 461-471

PrzetObBar I

POSTNY OBIAD ABO ZABAWECZKA, ...
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

PrzetObSok


PrzewKoś


1603

PrzyczKonwCz III


1607
[w:]
393-395

PrzyczŚwięc

Przyczyna prolonongacyjej kommisyjej Lwowskiej
1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PrzypBratOg

Braterska deklaracya w niebraterskim napomnieniu...
1646
[w:]
Filozofia i myśl społeczna XVII wieku

PrzypMorszZWierBar I


1658-1680

PrzypPieśńBar I

PIEŚŃ Ś. Ś. AMBROŻEGO I AUGUSTYNA "THE DEUM LAUDAMUS" NA WIERSZ POLSKI PRZEŁOŻONA, ...
1634
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

PrzyRokLub

PRZY DUMIE PO DUMIE OKRZYK MAZOWIECKI
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

PsalArianBar II

Psalmy i pieśni ariańskie
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

PsalMazTasz

Psalm Mazowiecki
1601-1700
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku

PunktaDuchRzecz

Punkta... od izby poselskiej... do... duchowieństwa
1720
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

PunktaKapit

Punkta kapitulacji przy poddaniu Fortecy Starobychowskiej...
1702

PunKwarKoniec

Punkta wojska kwarcianego...
1655
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 308-309

PustDuch

Pustynia Duchowna Na ieden Dzień każdego Miesiąca
Kalisz 1745

PyVarZebrFil

Zebranie polityczne ...
1763
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

Radius


1700-1799

RadPam

Pamiętnik podróży odbytej.. po Austryi, Włoszech i Francyi ...
1661-1668

RadŚwięc

Rada tajemna
1662
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

RadziejHTurDyp


[w:]
Dyplomaci w dawnych czasach 319

RadziejKor

Augustyn Michał Stefan Radziejowski
Radziejowski M., Korespondencja..., rkp. Bibl. PAN, Kórnik.
1688-1705

RadziwATestAug

Testament ...
0
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

RadziwBAut

Autobiografia.
1666

RadziwBTestAug

Testament Bogusława Radziwiłła koniuszego wielkiego litewskiego
1668
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

RadziwHDiar

Hieronim Florian Radziwiłł
Hieronima Floriana Radziwiłła diariusze i pisma różne
Warszawa 1747-1756

RadziwiłłowaFKom

Franciszka Urszula Radziwiłłowa
Komedye y tragedye [...]
Żółkiew 1754

RadziwiłłowaFMiłość

Franciszka Urszula Radziwiłłowa
Miłość mistrzyni doskonała...
Żółkiew 1754

RadziwiłłowaFNiecnota

Franciszka Urszula Radziwiłłowa
Niecnota w sidłach ...
Żółkiew 1754

RadziwiłłowaFRozum

Franciszka Urszula Radziwiłłowa
Sędzia od rozumu odsądzony...
Żółkiew 1754

RadziwiłłowaFSędzia

Franciszka Urszula Radziwiłłowa
Sędzia bez rozsądku...
Żółkiew 1754

RadziwJanTestAug

Testament ...
0
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

RadziwJerzyTestAug

Testament ...
0
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

RadziwKSprawy

Krzysztof Radziwiłł
Księcia … sprawy wojenne i polityczne (1621-1632)
1621-1632

RadziwKTestAug

Krzysztof Radziwiłł
Testament
1619
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

RadziwUDiar

Diariusz podjazdu mego na Hajdamaków z Berdyczowa..., b.m. 1749.
1749

RadziwUKonDoś

Radziwiłł U., Konszty kochania..., [w:] Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści. opr. J. Jackl, Warszawa 1969, s. 76-81.
1750
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

RadzKwest

Kwestye polityczne, oboiętne, Statum Rzeczypospolity Polskiey, prerogatywy Urzędow wniey, zwyczaie Elekcyi Krolow, Seymow, Seymikow, y inne rzeczy potrzebne do porzadku oney, examinuiace, w ktorych rezolwuią się propozycye racyami [...]
Poznań 1743

RadzPos

Poselstwo Wielkie Jaśnie Wielmożnego [...] Pana Rafała hrabi na Lesznie Leszczyńskiego Woiewody Łęczyckiego [...] Od Nayiaśnieyszego Krola [...] Augusta II, y całey Rzeczypospoitey Poskiey, do Mustaffy II. Cesarza Tureckiego y Całey Porty Ottomanskiey [...]Odprawione a przez Franciszka Poklateckiego, [...], Zupełnym Dyaryuszem Roku Pańskiego 1744. Do Druku Podane
Poznań 1744

RamMKolKontr

Ramułt M. A., Kolenda… [w:], Z. Nowak, Kontrreformacyjna satyra, Gdańsk 1968, s. 260-268.
1601-1700
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

RanyRzeczCz III


1607
[w:]
372-374

RapZałPokaz

Pokazanie iako powińien chrześciańin myślić y pilno chodzić około zbawienia duszy swoiey, dla pożytku dusz Krwią Chrystusową odkupionych y dla pobudzenia ich do tak zbawienney a potrzebney mysli, na wygnaniu w Krolewcu roku 1704 przetłumaczone y do druku podane
Braniewo 1704

RecTerBar II

Recepta na urazy tercjańskie - milczeć
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

RefBrodRzecz

Z wyroku sądu... między Brodowskim a poddanymi, w: Rzeczpospolita..., Wrocław 1955.
1729

RegMyt

Regestr wybirania myta starego na przykomorzu Witebskim przez mie Eustaphia Mereciego poczawszy od 1605r., rkp. kopia XIX w., Oddział Rękopisów Biblioteki Sałtykowa-Szczedrina w Leningradzie
1605

RegTow

[Regestr towarzyski cechu murarskiego w Poznaniu]
1618-1679

RegułaZakFran

Reguła Trzeciego Zakonu [...] Świętego Franciszka Od Papieża Mikołaja IV potwierdzona. Dla tych, ktorzy pragna żyć pod Protekcya tego Swiętego Oyca w Domach własnych przedtym włoskim językiem wydana, y piąty raz w Rzymie razem z Summaryuszem Odpustow rożnych drukowana 1742. Teraz zaś z Włoskiego na Polski [...].
Kraków 1747

RegułyNow


1739

RegZłocz

Regestr złoczyńców grodu sanockiego (1554-1638)
1601-1638

RejKierPoś

Rejestr ruchomości po kasztelanie Chrystianie Kierskim... z 7 XI 1699 r.
1699

RejŚwięc

Na Reja i Prażmowskiego
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

RelAud

Relacja solennej audiencji u cesarza tureckiego wojewody łęczyckiego [Rafała Leszczyńskiego], wielkiego posła J. K. M. i Rzeczypospolitej do Porty

RelBar

Relacya … festu, ktory odprawował… kardynał A. Barberyn, …, Rzym 1639.
1639

RelDruj


1704

RelElek

Relacja Elekcji Ojca ś. Klemensa XI. 23. 9bris 1700. odprawionej; i Wiadomości różne Cudzoziemskie 25. Decembris w Krak: wydane 1700.
Kraków

RelHiszp

Relacya... o ... zwycięstwie Krola Hiszpańskiego z Holandrami…, Warszawa 1630.
1630

RelKamp

Relacya kampaniey od przybycia IMci pana kasztelana krakowskiego, hetmana wielkiego koronnego, z seymu lubelskiego od obozu roku 1703.
s. l. 1703

RelKat

Relacja albo przełozenie zacnej pamiątki i wspaniałego katafalku
1640

RelKor

Relacya koronacyi cudownego obrazu Nayświętszey Maryi Panny na Górze Różańcowey ...
Lwów 1728

RelŁow

Relacja zjazdu pod Łowiczem IchMściów PP. Rokoszowych.... , b.m., 1698.
1698

RelNar

Relacja tryumfu rzymskiego z narodzenia najjaśniejszego krolewica Zygmunta Kazimierza... Rzym 1640.
1640

RelPoł

Relacja rzeczywista o batalii między wojskami carskimi i szwedzkimi niedaleko Połtawy
1709

RelPrzyb

Relacja szczęśliwego przybycia Augusta II do Warszawy
1704

RelRyg

Krótka á Prawdziwa Relátia O Akcyi Woięnney y otrzymáney Victoryey Krolá I. M. Szweckiego nád Woyskiem Sáskim pod Rygą 9. Julii Roku 1701 styli veteris.
1701

RelSapRzecz

Relatio potrzeby cum domo Sapiehana...,[w:] Rzeczpospolita..., Wrocław 1955.
0
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

RelStam

Relacja wjazdu do Stambułu i audiencji u wezyra wielkiego wojewody łęczyckiego [Rafała Leszczyńskiego], posła wielkiego Króla J. M. i Rzeczypospolitej Polskiej do Porty
1700

RelŚmier

Rzetelna relacja okrutnej śmierci, którą poniósł w Algierze ks. Franciszek Cyrani w r. 1717

RelTarn

Relacja kompanii tarnowskiej do Krakowa na jubileusz uniwersalny 1701
b. m. 1701

RelTrak

Relácya Tráktátów Polskich z Porthą Ottomáńską, z Krákowá 3. Ianuarij, Anni Dńi 1699
Kraków

RelTrzes

Prawdziwa Relacya y Opisanie straszliwego trzesienia ziemie…, Warszawa 1638.
1638

RelWall

Krotka, ale prawdziwa Relatia rzeczy... które ... się pokazały, Warszawa 1634.
1634

RelWik

Relacje pewne o wiktorii króla szwedzkiego nad królem polskim pod Krakowem
1702

RelWjazdDen

Relacja wjazdu solennego Jerzego Albrechta Denhoffa, biskupa krakowskiego, kanclerza w. kor. do katedry krakowskiej 9 października 1701
1701

RelWjazdKról

Relacja wjazdu solennego do Krakowa … Krola .... [Augusta II] …b.m 1697.
1697

RelWyborg

Relacja o wzięciu fortecy Wyborga
1710

RelWyj

Relácyá Wyiázdu Iego Krolewskiey Mći z Wárszáwy, y tego co się subsequenter dziáło Roku Pánskiego 1700
1700

RepRespCz III


1606-1608
[w:]
397-401

ReskryptSzlachCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 58-74

RespCenzCz III


1607
[w:]
319-334

RespDuchCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 232-239

RespList

Respons na list promowuiący krolewica iego mośći Augusta do korony
s. l. 1733

RespWizCz III


1607-1608
[w:]
406-413

RewerListCz II

Rewersał listu szlachcica jednego do drugiego pisany, w którym się obmawia, że nie przybył na sejmik, w Opatowie pro 16 Martii 1606 złożony, o którym zdanie swe i dyskursy różne przydawa
1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 240-257

RewSkarb

Rewizja skarbu Rzeczpospolitej... w roku 1632, , rkp. Bibl. Państowa, Moskwa.
1632

ReyWKoniec

Innotescentiales ad Nobilitatem
1663

RicKłokMon

Paul Rycaut (Ricaut, Ricot), Hieronim Jan Kłokocki (tł.)
Monarchia tvrecka, opisana [...] Przez Ricota sekretarza posła angielskiego v Porty Ottomanskiey residviącego z francvskiego języka na polski przetłvmaczona przez szlachcica polskiego y do druku podána w roku 1678.
1678

RogRokLub

ROGI POSŁA FRANCUSKIEGO
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

RokJakCz III


1607
[w:]
275-288

RokZebRem

Rokosz Zebrzydowskiego. Materiały historyczne, opr. A. Rembowski, Warszawa 1893.
1606-1607

RolJabłJADziej

Charles Rollin, Józef Aleksander Jabłonowski (tł.)
Na Większą Chwałę Boga, Synom Oyczyzny Na Pożytek Dzieiopis Starozytny Egipcyanow, Kartaincow, Assyryiczykow, Babiloncow, Medow, Persow, Macedończykow y Grekow [...]
Lublin 1743

RolSzylSpos

Sposob Uczenia I Uczenja Sję Nauk Wyzwolonych : Tak co sję tycze umjejętności, jako też co należy do obyczajów i Religii
Lwów

RousseauOlizWol

O wolności człowieka
Warszawa 1778

RozPasOkoń

Rozmowa pasterzów
1750
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

RozRokCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 102-136

RozSynCz II


1607
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 136-148

RoźOff

Walenty Roździeński
Roździeński W., Officina ferraria, (1612) wyd. fototypiczne, Wrocław 1962..
1612

RożAPam

Abraham Rożniatowski (Roźniatowski)
Pamiątka krwawey ofiary [...] Jezusa Christusa: wedle mieysc Hierosolimskich, nad Zebrzydowicami wykonterfektowanych
1610

RódLudzOkoń

Ekloga, w której ród ludzki oświadcza swoją wdzięczność (1704-1709)
1727
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

RubJan

Jakub Kazimierz Rubinkowski
Janina Zwycięskich Tryumfow dziełami Y Heroicznym Męstwem Jana III. Krola Polskiego [...] Po przełomaney Otomańskiey y Tatarskiey potencyi, Nieśmiertelnym wiekom do druku Podany
1739

RuchBielGęb

Spis ruchomości po śmierci Jacka Bieleckiego, mieszczanina potylickiego, z 1718 r.
1718
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

RuchSkarbGęb

Inwentarz ruchomości w skarbcu żółkiewskim z 1738 r.
1738
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

RuchŻółkGęb

Częściowe inwentarze ruchomości w zamku żółkiewskim z 1707 r
1707
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

RudnGłosSok

Dominik Rudnicki
Życie ludzkie upływające w tejże materii
1741
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

RudnPieśńBar II

PIEŚŃ POSTNA NABOŻNA O KORONIE POLSKIEJ
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

RybMKat

Katechizmy
Gdańsk 1619

RybMManRzecz


1716
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

RybZRelRzecz

Relacyja Rybińskiego ...
1708
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

RychKazNad

Kazanie …, (1698)
1698
[w:]
Wybór mów staropolskich

RysProv

Salomon Rysiński
Proverbium polonicorum
1618

RzeczRef

Refutatio przez jednego złotnika krakowskiego
1629

RzeczyNapCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 295-301

RzepDębKutrz

Ustawa dla wsi... Dębca
1737
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 279-287

RzepLubKutrz

Wilkierz dla wsi Lubonia
1719
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 219-227

RzewKor

Korespondencja
1701-1750

RzewMListSkrzyd

List ...
1700
[w:]
Listy z czasów Jana III i Augusta II

RzewSList

Przyjaciela Seweryna Rzewuskiego do Adama Krasińskiego list na list
s. l. 1790

RzewWKras

O nauce krasomowskiej
Poczajów 1762

RzewWNatręt

Natręt: komedia
Poczajów

RzewWWiersz

O nauce wierszopiskiej
Poczajów 1762

RzewWWierszFil

O nauce wierszopiskiej
1762
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

RzewWWład

Władysław Pod Warną: Tragedya
Lwów

SaadiOtwSGul

Saadi, tłum. S. Otwinowski , Perska księga … Gulistan, (1610 – 1625)
1610-1625

SakKal


1640

SakProbl

Problemata o przyrodzeniu ludzkim
1620

SamTrakt

Traktat Samuela rabina błąd żydowski pokazujący
1705

SapADiar

Antoni Kazimierz Sapieha
Diariusz … 1730-1731
1730-1731

SapANot

Antoni Kazimierz Sapieha
Notata interesów domowych od roku 1720
1621-1629

SapMWilkKutrz

Wilkierz...
1749
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 311-321

SaracJagRugTur

[Saracinelli F.], tłum. Jagodyński S., Wybawienie Ruggiera..., [w:] Poezje... Jagodyńskiego, wyd. Turowski, Kraków 1860.
1628

SarbGawWierBar I

WIERSZE
1640-1684
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

SarbMMorszALirBar I

Liryka
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

SarbMTwarSLirBar I

Liryka
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

SarbNabDesBar I

s. 439-449.
0

SarbNabDesSok

Descriptio…
1630-1640
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

SarPam

Pamiętniki z czasów Jana Sobieskiego...
1690-1696

SatPodBar II

Satyr podgórski
0
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

SatStesBar II

Satyr steskniony z pustyni w jasne wychodzi pole
1670
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

ScenSądTasz

Francesco Andreini (tł.)
Scena w sądzie
1732
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku 226-227

SchedMuzaBar II

Mikołaj Aleksander Schedel
Muza z Helikonu na wieczny aplauz wjazdu i aktu koronacjej [...] Augusta II
1697
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

SchorrŻyd

Żydzi w Przemyślu
0

ScudZawiszHist

Madeleine de Scudéry
Historya Xiązęcia Aryamena Krolewica Perskiego
Warszawa ok. 1717

SegWieczorManna

Manna Duszy Albo Cwiczenia się Duchowne Łacne y pożyteczne, dla pragnących szczegulnieyszym [!] sposobem pilnować Modlitwy Na Każdy Dzień Roku. Cz. 4
Lwów

SejmBiałBad

SEYM BIAŁOGŁOWSKI Ktory w sobie zámyka wszelákie swobody pokoie z Mezámi
1617
[w:]
Polska satyra mieszczańska

SejmPanBad

SEYM PANIENSKI ABO ROZMOWA, O Biesiádách y Krotofilách Miesopustnych. Tudziesz o Obyczáiách Mężow/ gdzie ze dwudziestu Pánień/ káżda zdánie swe podáie.
1684
[w:]
Polska satyra mieszczańska

SejmPiek

Sejm piekielny straszliwy
1622

SekrWyj

Sekret wyjawiony osobliwszy, ten za którym człowiekowi rozsądnemu, chyba chcącemu żadne złe na świecie szkodzić nie będzie, Poznań 1689.
1680-1689

SenBardzTrag

Smutne Starożytności Teatrum, to jest Tragediae Seneki rzymskiego ... przez W. X. Jana Alana Bardzińskiego ..., Toruń 1696.
1696

SiarczGeog

Geografia czyli opisanie naturalne, historyczne y polityczne kraiow y narodow We czterech częściach świata zawierających się, z Dołączeniem geografii astronomiczney. Tom 1.
Warszawa

SiejŚwiąt

Swiątnica Panska To Iest Kościoł Boga w Troycy SS. iedynego z Klasztorem WW. OO. Dominikanow w Krakowie, znacznemi Swiętych Pańskich Relikwiami, Kaplicami, Ołtarzami, Obrazami [...] Przyozdobiona, Wielkich w Cnotę [...] licznych Mężow Maiąca...
Kraków

SierSztuka

Sztuka muzyki dla młodzieży kraiowey
Kraków 1795

SimInf

Informacja praktyczna o paleniu wódek, pędzeniu dobrych alembikowych gorzałek i likworów z przyłączonemi wraz sposobami robienia różnego gatunku przednich esencji na pożytek gospodarzom, osobliwie zaś pisarzom ekonomicznym i browaru dozorcom
Warszawa i Lwów

SkarAreop


1609

SkarArtykułCz III


1606
[w:]
94-116

SkarbWażKat

Katechizm albo Krótkie zebranie Nauki Chrześciańskiey : dla pożytku dusz Ludzkich Spisane, do Druku podane i na dwie Klassy podzielone
Poczajów 1792

SkarMes

Mesjasz Nowych Arianow wedle Alkoranu tureckiego..., Kraków 1612.
1612

SkarPokNad

Antoni Kazimierz Sapieha
[Kazanie] Wzywanie do pokuty
1610
[w:]
Wybór mów staropolskich

SkarRokCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 35-40

SkorDiar

Diariusz
1639-1699

SkorKotLechBar II

LECH POLSKI ALBO WOLNEGO I ZŁOTEGO NARODU POLSKIEGO POCZĄTKI, STAROŻYTNOŚĆ, FORTUNA I RÓŻNESUKCESÓW ODMIANY NA WIERSZ OJCZYSTY PRZEŁOŻONE [...] PRZEZ KS. BENEDYKTA KOTFICKIEGO
1751
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

SkryptSłuszCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 257-264

SkryptWojCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 264-291

SkrzetPrawo

Prawo polityczne narodu polskiego
Warszawa 1782

SlachSasRzecz


1733
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł 213-216

SleszDow

Jasne dowody o doktorach żydowskich
1623

SleszkPed

Alexego Pedemontana medyka y philosopha
0

SławWikt

Sławna victoria nad Turkami od woysk koronnych ...
Słuck 1673

SłowPolŁac

Słownik… polsko- łaciński i łacińsko-polski
1601-1700

SmotApol


1628

SmotEx

Smotrycki E., Exaethesis abo ekspostulacja.., Lwów 1629.
1629

SmotLam

Threnos, to jest Lament Teofila Ortologa
1610

SmotNap

PARAENESIS, ABO NAPOMNIENIE, OD BOGV WIELEBNEGO MELETIVSZA SMOTRZYCKIEGO,
1629

SobJakDroga

Droga do Baden ...
1638

SobJakDziękKoniec

Dziękowanie Jego Mci Panu Koniecpolskiemu...
1626
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 238-239

SobJakPer

Peregrynacja po Europie…
1607-1613

SobJakSienTasz

Dziękuje na pogrzebie Pana Prokopa Sieniawskiego, Chorążego Koronnego
1668
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku

SobJListy

Jan III Sobieski
Listy do Marysieńki, (1665 – 1683)
1665-1683

SobTDzien

Teresa Kunegunda Sobieska
Dziennik podróży Teresy Kunegundy
1694

SolArch

Stanisław Solski
Architekt Polski: to iest Nauka Ulzenia Wszelkich Cięzarow: Używánia potrzebnych Máchin, źiemnych y wodnych: Stáwiánia ozdobnych Kośćiołow máłym kosztem: O proporcyi rzeczy wysoko stoiących: O wschodách y pawimentách [...].
1690

SolArchB

Stanisław Solski
Architekt Polski
1690

SolGeom I

Stanisław Solski
Geometra polski to iest nauka rysowania, podziału, przemięniania, y rozmierzania Liniy, Angułow, Figur, y Brył pełnych. Podany do druku przez X. Stanisława Solskiego, Societatis Iesu, w Krakowie Roku MDCLXXXIII [1683]
1683

SolGeom II

Stanisław Solski
Geometry polskiego, księga II. Zawieraiąca Zabaw V. ze XIII.[...] Podana do druku przez X. Stanisława Solskiego, Societatis Iesu, w Krakowie Roku MDCLXXXIV [1684]
1684

SolGeom III

Stanisław Solski
Geometry polskiego, księga III. Zawieraiąca ostatnie Zabawy Geometry: XII. XIII y XIV. wespół z Supplementem Zabawy VII. [...] Podana do druku przez X. Stanisława Solskiego, Societatis Iesu, w Krakowie Roku MDCLXXXVI [1686]
Kraków 1686

SpielKrumNauka

Nauka chymiczna
Kraków

SpInZąbMłot

Stanisław Ząbkowic
Młot na czarownice
1614

SpisCzarPoś

Spisanie… majętności… Czarnkowskiej
1632

SpiżAkt


Kraków 1638

SposPodCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 393-402

SprawyCzerUl

Sprawy sądowe poddanych klasztoru OO. Karmelitów w Czernej (1663-1717)
1663-1717
[w:]
Księgi sądowe wiejskie, t. 1-2,

StanTrans

Transakcja … całego życia…pisane roku 1685
1685

StarDwór

Szymon Starowolski
Dwór cesarza tureckiego…
1646

StarKaz

Szymon Starowolski
Arka Testamentu zamykająca… kazania...
1649

StarPopr

Szymon Starowolski
Poprawa Niektorych obyczaiow Polskich potocznych. Wszelkiego stanu y condicyey ludziom wielce potrzebna. Przez iednego Szlachcica Staropolskiego kwoli dobru pospolitemu napisana
1625

StarPrywSok

Szymon Starowolski
Prywat polską kieruje
1624
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

StarVotBar I

VOTUM O NAPRAWIE RZECZYPOSPOLITEJ
1625
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

StarWyp

Szymon Starowolski
WYPRAWA Y WYIAZD Potężnego y nie ogárnionego Woyská, napotężnieyszego y naysroższego Monárchy, SVŁTANA AMVRATA Cesárzá Tureckiego teráźnieyszego, Na Woynę do Korony Polskiey. A to z namówy/ rády/ y przenaięćia/ ták Luterskiego/ iáko Czárá Wielkiego Moskiewskiego/ y inßych Katholickich Nieprzyiaćioł.
B. m. dr. 1634

StaszicPrzestrogi

Przestrogi dla Polski : z teraznieyszych politycznych Europy związkow y z praw natury wypadaiące
Warszawa

StylaGram

Grammatica polono-italica ...
1675

SuffProwRzecz

Suffragium prowentów skarbowych
1601-1764
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

SulisWyj

Wyiscie Nayiasnieyszego Krola Imci Polskiego Stanisława I. z Oblężenia Miasta Gdańska Roku 1734. Dnia 27. Czerwca Aż do Kwidzina
Królewiec (Książęce) po 1734

SulListyKoniec

List z Constantinopola do J. M. P. Podczaszego Koronnego i Hetmana Polnego [Stanisława Lubomirskiego] od P. Suliszowskiego Gońca
1622
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 230-233

SumKoniec

Summa klątwy…
1612
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 211-212

SupGniezUl

Suppliki poddanych kapituły gnieźnieńskiej
1601-1738
[w:]
Księgi sądowe wiejskie, t. 1-2,

SupKuzRzecz

Suplika poddanych kuźnickich do króla...
1718
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

SupPoznRzecz


1738
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł 31-33

SuzJTestBork

Ttestament
1652
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

SwiftGul I

Podroze Kapitana Gulliwera w Rożne Kraie Dalekie […]. T.1
Supraśl

SwiftGul II

Podroze Kapitana Gulliwera w Rożne Kraie Dalekie […]. T.2.
Supraśl

SykstCiepl

Erazm Sykst (Sikstus, Sixtus, Syxst, właśc. Mrzygłód)
O cieplicach we Skle ksiąg troje
1617

SynKlechGrzesz

Synod klechów podgórskich
1607
[w:]
Antologia literatury sowizdrzalskiej

SynMinKontr

Synod Ministrów… (1611), [w:] Z. Nowak, Kontrreformacyjna satyra…, Gdańsk 1968, s. 197-227.
1611
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

SyrZiel

Szymon Syreński (Syreniusz, Sirenius, Sirrenius, Sirennius) Sacranus (z Oświęcimia)
Zielnik herbarzem z języká Łácińskiego zowią To iest opisanie własne imion, kształtu, przyrodzenia, skutkow y mocy Zioł wszelakich [...] pilnie zebrane a porządnie zapisane przez D. Simona Syrenniusa.
1613

SzelTTestBork

Tomasz Szeliga
[testament]
1640
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

SzembRelWej

Teofil Szemberg (Schenberg, Schonberg, Schoenberg, Szemberk, błędnie Szembek) de Reichembac (z Reichenbergu)
RELATIA PRAWDZIWA O WESZSCIV WOYSKA POLSKIEGO do Wołoch y o potrzebie iego z Pogáństwem w Roku 1620, we Wrześniu y w Pázdzierniku.
Poznań 1621

SzemGrat

Fryderyk Szembek (Schembek, Schonbeck) Fryderyk
Gratis plebański
1627

SzemSum

Sumariusz wierszów
1674-1684

SzemTorBad

Z Nowinámi TORBA KVRSORSKA...
1645
[w:]
Polska satyra mieszczańska

SzkółRzewGęb

Spisy rzeczy uczęszczających do szkół młodych Rzewuskich z lat 1738-1789.
1738-1744
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w.

SzlachRokLub

Przestroga… polskiemu… szlachcicowi
1667
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

SzlachSasRzecz

Rozmowa dwóch szlachty między soba rodzonych..., [w:] Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł, opr. J. Gierowski, Wrocław 1955.
1733
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł 213-216

SzlichWierszeWir I

Jerzy Szlichtyng (Schlichting, Schlitink)
Wiersze rozmaite JE. Mci Pana Jerzego z Bukowca Szlichtinka
1620-1640
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki 168-189

SzlichŻartSok

Żart piękny o tabace
1632
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

SzołHist

Stefan Szołucha
Różne historie, (1651-1750)
1651-1750

SzumInw

Gdański inwentarz … z 1706 roku.
1706

SzwabKoniec

[List] od Szwabego…
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 136-138

SzybAtlas

Atlas Dziecinny Czyli Nowy Sposob Do Nauczenia Dzieci Geografii, Krotki, Łatwy [...] Przez Przyłączone Nowey Inwencyi XXIV Kart Geograficznych Z Wykładem Onychże : Zawieraiący Dokładnieysze Opisanie Polski y Litwy Tudzież Naukę O Sferze [...] / Z Francuskiego przełożony, powiększony y poprawiony Przez X. Dominika Szybińskiego [...].
1772

SzymańSZośka

Zośka albo Wiejskie wesele
Supraśl

SzymSiel

Szymon Szymonowic (Simonides Bendoński)
Sielanki i inne wiersze polskie, (1614 – 1626)
1614-1626

SzyrDict

Konstanty Szyrwid (Sirvydas; Szyrwidas)
Dictionarium trium linquarum
1642

ŚniadJanOpis

Opisanie doświadczenia czynionego z banią powietrzną
Kraków

ŚniadJanPlanet


1783

ŚniadJędChem

Początki chemii stosownie do teraźnieyszego tey umiejętności stanu, dla pożytku uczniów i słuchaczów ułożone y za wzór lekcyi akademickich służyć maiące
Wilno 1800

ŚniadJędMowa

Mowa o niepewności zdań i nauk na doświadczeniu fundowanych
Wilno 1799

ŚwitBud

Budowanie wiejskie
Warszawa - Lwów

T I

Abraham Michał Trotz (Troc)
Nouveau dictionnaire françois, allemand et polonois : enrichi de plusieurs exemples de l'histoire polonoise, des termes ordinaires des arts et des remarques de grammaire les plus necessaires, avec une liste alphabetique des poetes et de meilleurs livres polonois. T. 1 [A-H] / par Michel Abraham Trotz, Varsovien
1744

T II

Abraham Michał Trotz (Troc)
Nouveau dictionnaire françois, allemand et polonois : enrichi de plusieurs exemples de l'histoire polonoise, des termes ordinaires des arts et des remarques de grammaire les plus necessaires, avec une liste alphabetique des poetes et de meilleurs livres polonois. T. 2 [I-Z] / par Michel Abraham Trotz, Varsovien
1747

T III

Abraham Michał Trotz (Troc)
Nowy dykcyonarz to iest mownik polsko-francusko-niemiecki z przydatkiem przysłow potocznych, przestrog gramatycznych, lekarskich, matematycznych, fortyfikacyynych, żeglaskich [!], łowczych i inszym naukom przyzwoitych wyrazowprzez Michała Abrahama Troca, warszawianina, tom trzeci.
1764

TajRadKontr

Tajemna rada….,Wilno (1624), [w:] Z. Nowak, Kontrreformacyjna…, Gdańsk 1968, s. 269-288.
1624
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

TasKochGoff

Piotr Kochanowski (tł.)
Goffred abo Jeruzalem wyzwolona
1618

TatKoniec

Pogrom Tatarski
1624
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 250-250

TorRoz


1603

TorżRoz

Rozmowa o sztukach robienia szkła, palenia potaszów i topienia żelaza
Berdyczów 1785

TragTred

Tragedia o bogaczu i Łazarzu z Piśma Świętego wyjęta i nowo wierszem opisana polskim Jaśnie Wielmożnemu Sęnatowi Gdańskiegu dedicowana i przypisana in honorem roku 1643 miesiąca stycznia dnia 22
1643

TrakWarsz

Traktat Warszawski dnia trzeciego Nowembra 1716 roku zkonkludowany, [w:] Constytucye na zakończeniu Konfederacyi Tarnogrodzkiey y innych konfederacyi prowincyalnych y partykularnych do niey referuiących się, tak szlacheckich iako y woyskowych koronnych y W.X.L., Warszawa, post 1 II 1717.
Warszawa 1717

TrąbaRuszCz III


1607
[w:]
258-260

TrembFilSok

Filomachia abo wyrażenie...
0
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

TrembPrzedWir I

Przedmowa …
0
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki 3-6

TrembSGość

Gość w Heilsbergu. Do J.O.X.B.W.
Warszawa 1784

TrembSPieśń

Pieśń śpiewana na obiedzie w Sielcach pod Łacienkami dnia 7 września 1788 roku
s. l. 1788

TrembWierszeBar II


0

TrembWierszeWir II

Wiersze…
1617-1719
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, t. 2 221-308

TrepNekLib

Jan Trepka Nekanda
Liber generationis […] plebeanorum.
1626-1639

TrepNekLibDworz

Jan Trepka Nekanda
TrepLiber generationis plebeanorum.
1626-1639

TretWargRadziw

Treter Tomasz, tłum. Andrzej Wargocki, Peregrynacja abo pielgrzymowanie do Ziemie Świętej J. O. Pana J. M. P. Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła, Kraków 1617, za: M. K. Radziwiłł “Sierotka”, Podróż do Ziemi Świętej, Syrii i Egiptu …, opr. L. Kukulski, Warszawa 1962.
1617

TrębZdanie


s.l. 1791

TrybRokLub

Marszałek Izby poselskiej i trybunalski
1666
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

TrzcińDyss

Dyssertacya o używaniu lekarskim elektryczności
Kraków 1787

TułGietKutrz

Wilkierz...
1639-1676
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 122-130

TwarKBiczBar I

BICZ BOŻY ABO KRWAWE ŁZY UTRAPIONEJ MATKI, ...
1625
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

TwarKKolOkoń

Kolebka Jezusowa. Pasterze. Trzej królowie
1632-1635
[w:]
Staropolskie pastorałki dramatyczne

TwarKKolSok

Kolebka Jezusowa. Pasterze. Trzej królowie.
1632
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

TwarKLek

Lekcyje Kupidynowe
1617

TwarKŁodz


Łódź młodzi z nawałności do brzegu płynąca
1618

TwarKPoch

Pochodnia miłości Bozey, z Piącią strzał ognistych: z sczerego sercá ku iego S. Máiestatowi.
1628

TwarSDaf

Samuel Ludwik Twardowski
Daphnis …
1636

TwarSLeg

Samuel Ludwik Twardowski
Przeważna legacja [...] Krzysztofa Zbaraskiego do [...] cesarza tureckiego
1633

TwarSLegK

Samuel Ludwik Twardowski
Przeważna legacja… (1633)
1633

TwarSMiscSok

Samuel Ludwik Twardowski
Miscellanea selecta
1681
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

TwarSMos

Samuel Ludwik Twardowski
Szczęśliwa moskiewska ekspedycja…,
1634

TwarSPas

Samuel Ludwik Twardowski
Nadobna Pasqualina
1701

TwarSRytTur

Samuel Ludwik Twardowski
Zbiór rytmów…
1631-1661
[w:]
Poezyje…

TwarSSatyrSok

Satyr na twarz Rzeczypospolitej
1640
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

TwarSWład

Twardowski S., Władysław IV król polski i szwedzki…, Leszno 1649.
1649

TwarSWoj

Wojna domowa z Kozaki i z Tatary
1681

TylkRoz

Wojciech Tylkowski
Uczone rozmowy…,
1692

TylkStrom

Stromata albo rozmowy stołowe
1691

UffDekArch

, Jan Dekan (tł.)
Archelia, to jest nauka i informacja o strzelbie i o rzeczach do niej należących ...,
1643

UmFenRzeźGęb

Trzy umowy …
1745-1747
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 373-376

UmKamGęb

[w:] Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w., opr. M. Gębarowicz, Wrocław- Warszawa-Kraków.., 1983
1606
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 369-372

UmRoszZłotGęb

[w:] Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w., opr. M. Gębarowicz, Wrocław- Warszawa-Kraków.., 1983
1686
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 372-373

UnDysFil

Relacja…,
1717
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

UrfeRubJanAwan

Awantura albo Historya swiatowe rewolucye y niestatecznego alternatę szczęścia zamykaiąca
Toruń 1741

UrsGram

Grammaticae …
1619

UrsOss

De ossibus humanis tractatus tres
1610

UstawaKEN

My, rektor i Szkoła Główna Koronna Akademia Krakowska, wszystkim rektorom, prorektorom, przełożonym i nauczycielom szkół publicznych w Koronie [...] wiadomo czyniemy
Kraków 1790

UtŚwięc

Lament Ojczyzny Utrapionej
1662-1663
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

UważKonstCz III


1607
[w:]
300-306

UwiadNur

Uwiadomienie dokładniejsze o Karolu Spaldink sławnym nurku angielskim
Warszawa

VadeMed

Vademecum medicum…, Zamość 1724.
1724

ValWargDzieje

O dziejach…
1609

VerdBłażSet

Marcin Błażewski (Błażowski) (tł.)
Marcina Błażewskiego Setnik przypowieści uciesznych 1608.
1608

VetIsland

Daniel Vetter (Strejc)

Leszno 1638

VilAk

Vilniaus Akademijos Spaustuves Leidiniai …, opr. K. Cepiene, I.Petrauskiene,Vilnius 1979.
1576-1805

VilledNarbutAstera

Astera Albo Tamerlan
Wilno

VolcDial

Mikołaj Volckmar
Volckmar Mikołaj, Vierzig dialogi, Toruń 1612
1612

VolLeg II

Volumina Legum
1601-1609

VolLeg III

Prawa Konstytucye y Przywileie Krolestwa Polskiego, y Wielkiego Xięstwa Litewskiego, y wszystkich Prowincyi należących: Na Walnych Seymiech Koronnych od Seymu Wiślickiego Roku Pańskiego 1347 Aż do Ostatniego Seymu. VOLUMEN TERTIUM. Ab Anno 1609. Ad Annum 1640. ACTA REIBUBLICAE CONTINENS.
1609-1640

VolLeg IV

Prawa Konstytucye y Przywileie Krolestwa Polskiego, y Wielkiego Xięstwa Litewskiego, y wszystkich Prowincyi należących: Na Walnych Seymiech Koronnych od Seymu Wiślickiego Roku Pańskiego 1347 Aż do Ostatniego Seymu, VOLUMEN QUARTUM. Ab Anno 1641. Ad Annum 1668. ACTA REIPUBLICAE CONTINENS.
1641-1668

VolLeg V

Volumina legum. T.5, Prawa, konstytucye y przywileie Królestwa Polskiego, Wielkiego Xięstwa Litewskiego y wszystkich prowincyi należących na walnych seymiech koronnych od Seymu Wiślickiego roku pańskiego 1347 aż do ostatniego Seymu uchwalone. VOLUMEN QUINTUM.
1669-1697

VolLeg VI

Volumina legum. T. 6, Prawa, konstytucye y przywileie Królestwa Polskiego, Wielkiego Xięstwa Litewskiego y wszystkich prowincyi należących na walnych seymiech koronnych od Seymu Wiślickiego roku pańskiego 1347 aż do ostatniego Seymu uchwalone. VOLUMEN SEXTUM.
1697-1736

VoltPrzybKandyd


Lipsk [i.e. Warszawa]

VoltSzymanZadyg

Zadyg albo przeznaczenie: historia wschodnia
Królewiec

VoltZałRzym

Rzym wybawiony albo Catilina [...]
Warszawa

VorLetSkarb

Maciej Vorbeck-Lettow (Littau, Litauer, Litow, Vorbek-Lettow)
"Skarbnicy pamięci" - rkps. 1644-1660.
1644-1660

VotKatCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 452-459

VotSejmCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 221-231

VotSzlachCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 434-440

VotumCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 459-461

WadDan

Daniel Prorok…
1699

WadDanBar II

Daniel
0

WaezList


1603

WalMTestBork

Michał Walerowicz
[testament]
1730
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

WarEkon

[Akta ekonomiczne miasta Warszawy], rkp. AGAD Warszawa Ekonomiczna.
0

WargApol

Andrzej Bartłomiej Wargocki
Wargocki A., Apologia przeciw luteranom…, Kraków 1605
1605

WargRzym

Andrzej Bartłomiej Wargocki
O Rzymie pogańskim i chrześcijańskim ksiąg dwoje
1610

WarKom

Warhastige … 1649 …. [ Kometa], b.m.
1649

WarmGaz

Andrzej Bartłomiej Wargocki
Gazophylacium …
1691

WarRokLub

Na sejm warszawski
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

WazAListyTasz

Listy
1603
[w:]
Wybór tekstów staropolskich. XVI – XVIII wieku

WąsKal

Kallitektonika
1732

WejTestPolPom III

za: Handke K., Cechy…, [w:] Polszczyzna regionalna Pomorza…, t. 3, Wrocław 1989.
1657-1665
[w:]
Polszczyzna regionalna Pomorza, t. 3,

WezwSąd

Sąd Kryminalny Naywyzszy Koronny : [Inc.:] Wam Stanisławowi Szczesnemu Potockiemu, Franciszkowi Xaweremu Branickiemu, Sewerynowi Rzewuskiemu, wodzom i hetmanom woysk [...] nakazuie, abyście przed tymże sądem naywyższym kryminalnym koronnym tu w Warszawie przy boku Rady naywyższey narodowey agitującym się, na d. 9 miesiąca września roku bieżącego 1794 osobiście, prawnie i zawito stawili się
Warszawa 1794

WęgOrgany

Organy
Kraków 1784

WiadCes

Pewna wiadomość o…zwycięstwie cesarza … pod Nerdlinga
1634

WiadCudz

Wiádomośći rożne Cudzoźiemskie w Krákowie [...]
Kraków 1701-1705

WiadMach

Dalsze wiadomości o machinie nowej p. Montgolfier
Warszawa

WiadSzlis

Wiadomość o odparciu wojsk szwedzkich od Szlisselburga
1707

WieczorInf

Informacja o staropolskiej ortografii liter słów polskich

WieczorKat

Na wiekszą P[ana] B[oga] naszego Chwałę y Dusz iak naywięcey, Nawrocenie. Katechizm z Okazyi Tatarzyna Budziackiego, nic po Polsku nie umieiącego, tylko po Turecku w Warszawie R. P. 1720. 25. D. Grudnia. ochrzczonego, z Polskiego ięzyka na Turecki ięzyk przetłumaczony y Tureckie niektore błędy zbiiaiący, Dla podobnego przypadku y wygody Ochrzczenia Turkow albo Tatarow, Y ich że w Wierze S. Katolickiey ćwiczenia...
Lwów

WielądHeral

Heraldyka Czyli Opisanie Herbów […] oraz Famile rodowitey Szlachty Polskiey i W.X. Litewskiego z ich herbami
Warszawa 1792

WielądKucharz

Kucharz doskonały: Pożyteczny Dla Zatrudniających Się Gospodarstwem
Warszawa 1783

WielUstKutrz

Ustawa dla majętności …
1609
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 194-197

WierKFama

Fama Polska Publiczne Stany y Młodz Slachetną Informuiąca: Z pozwoleniem Starszych Przez X. Kazimierza Wieruszewskiego Societ: Jesu. Ogłoszona Roku Pańskiego 1722
1720
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

WierszForBad

WIERSZ O Fortelách y Obyczáiách BIAŁOGŁOWSKICH Teraz nowo Przez iednego wiernego sługę y Sekretarzá ich/ krotko nápisány.
1684
[w:]
Polska satyra mieszczańska

WierszŻałBad

Naema abo wiersz załosny Na Smierc Wielmoznego Pana, IE[g]o M. P. Matysa Odlvdka, ksiazecia vltayskiego. Wielkiego Hetmana Lotowskiego
1614
[w:]
Polska satyra mieszczańska

WierzbKon

Konotata wypadków…(1634-1689)
1634-1689

WieszczArchGur

Archetyp …,
1650
[w:]
Utwory poetyckie

WieszczOgródGur

Ogród rozkoszy…
1650
[w:]
Utwory poetyckie

WieszczSielGur

Sielanki abo Pieśni
1634
[w:]
Utwory poetyckie

WilczPam

Dominik I Wilczek
Pamiętniki [rodziny] Wilczków, Pamiętniki…(1640-1714)
1640-1714

WilkGniewKutrz

Wilkierz starostwa gniewskiego…
1676
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 151-160

WilkGrabKutrz

Wilkierz wsi Grabowca …
1729
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 236-256

WilkKozKutrz

Wilkierz dla wsi Koziboru…, [w:] Polskie ustawy wiejskie..., Kraków 1938.
1729
[w:]
Archiwum Komisji Prawniczej PAU, t. 11 200-219

WisCzar

Anonim (błędnie Daniel Wisner)
Czarownica powołana abo krotka nauka i prestroga z strony czarownic. Zebrana z rozmaitych doktorów, tak w prawie Bożym, jako i w świeckim biegłych z przydatkiem Instrukciej świeżo z Rzymu wydanej dla uchrony i poratowania sumnienia, osobliwie na takie sądy wysadzonych.
Poznań 1680

WiszDębBar I

WIERSZE ANDRZEJA WISZOWATEGO DO KSIĘDZA DĘBOŁECKIEGO,...
1628-1675
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

WiśAKolFil

Kolęda warszawska na rok 1754
1753
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

WiśARozFil

Rozmowy…
1762
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763 445-448

WiśniewPolPrzem

Wiśniewska H., Polszczyzna przemyska wieków XVII-XVIII, Wrocław 1975.
0

WitkWol


1609

WitPierKontr

Witanie na pierwszy wjazd…
1642
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

WizPostCz III


1607-1608
[w:]
403-406

WizytZbór

Księga wizytacji…
1611-1619

WjazdPar

Wiazd spaniały posłow polskich do Paryża…
1645

WładPoezSok

Poezje
1601-1610
[w:]
I w odmianach czasu smak jest. Antologia polskiej poezji epoki baroku

WłośćRoz

Włościańskie rozporządzenie ostatniej woli na Podhalu…
1649-1750

WodGorzBad

Wodka albo gorzałka
1614
[w:]
Polska satyra mieszczańska

WojDespBar II

NA DESPERACJĄ SZWEDZKĄ W POLSZCZE ECHO ODPOWIADA SZWEDOWI
1700
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

WojMarsBar II

Mars polski
1736
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

WojnaInst

Jan Karol Woyna
Compendiosa linquae polonicae …
1690

WojnaLust

Jan Karol Woyna
Kleiner Lust-Garten Worinn Gerade Gänge Zur Polnischen Sprache angewiesen werden [...]
1693

WojPacierzBar II

Pacierz
1733-1734
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

WojPeroraBar II

Perora kwietnioniedzielna dla synów koronnych napisana od bakałarz Jowialisza w Joopolu 1703
1703
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

WojszDiar

Kazimierz Wojsznarowicz
Diariusz podróży ks. Ostrogskiego…
1667-1669

WojszOr

Kazimierz Wojsznarowicz
ORATORA POLITYCZNEGO Ná Pogrzeby Rożne Rozdzielonego/ Przez Kazimierza Jana Woysznarowicza Swiętey Theologiey w Akádemiey Wileńskiey Societatis IEzv Auditorá Wydánego CZĘSC PIERWSZA POGRZEBOWA
1644

WolfTrakt


Leszno

WolPolFil

Wolność polska…
1732
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

WolsKal

Nowy y Stary Kalendarz Swiat Rocznych, Biegow, Aspektow y Wyborow Niebieskich, z czásem siania y szczepienia, Dobrym porządkiem są położone, Ná Rok Páński, 1704 Przestępny y Przybyszowy przez M. Woyciecha Wolskiego, Fil: Dokt: Astrolo. Professora wyrachowany
Kraków 1704

WołłWTestBork

Wincenty Piotr Wołłowicz
[testament]
1727
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

WotKazCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 301-312

WotSierpGęb

[w:] Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w., opr. M. Gębarowicz, Wrocław- Warszawa-Kraków.., 1983
1652
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 301-307

WsiadRokCz II


1607
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 74-78

WybicHymn

Pieśń Legionów
Reggio nell’Emilia (powst.) 1797

WybicMyśli

Myśli obywatela względem monety papierowey
Warszawa

WybicPolka

Polka
Warszawa

WybicWzór

Wzór dla Polek
Warszawa

WychWieś

Jan z Wychylówki
Kiermasz wieśniacki
1618

WydżJHist

Historya abo Opisanie wielu poważniejszych rzeczy, które się działy podczas wojny szwedzkiej w Królestwie Polskiem, od roku pańskiego 1655, w miesiącu lipcu, aż do roku 1660, w miesiącu maju trwającej, w sobie zamykające, i do wiadomości potomnym wiekom podane.
1655-1660

WydżJMow

Wydżga J. S., Mowa..., [w:] J. S. Wydżga i jego pamiętnik, Warszawa 1852.
1655-1660

WykGłosBad

Wykład Vt, Re, Mi, Fa, Sol, La. Głosow tych sześć Muzycznych
1633
[w:]
Polska satyra mieszczańska

WypARzewGęb

Spis wyprawy Anny z Rzewuskich…,
1745
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 225-232

WypKRzewGęb

Spis wyprawy zakonnej Katarzyny Rzewuskiej z 1749 r. [w:] Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w., opr. M. Gębarowicz, Wrocław- Warszawa-Kraków.., 1983, s. 232-235.
1749
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 232-235

WyrJarRzecz


1719
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

WyrwGeog

Geografia Czasow Teraznieyszych, Albo Opisanie Naturalne y Polityczne Krolestw, Panstw, Stanow wszelakich, ich rządu, praw, rzemiosł [...] : Ku Pozytkowi Narodowey Młodzi Wydana [...]. T. 1
1768

ZabłBTestBork

Bogumiła Zabłocka
[Testament]
1761
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

ZabłFBalik

Balik gospodarski
Warszawa

ZabłKTestBork

Kazimierz Antoni Zabłocki
[Testament]
1761
[w:]
Dekret w niebieskim ferowany parlamencie, Wybór testamentów z XVII-XVIII wieku

ZaborLogar

Logarytmy dla szkół narodowych
Warszawa 1778

ZaciągWir II

[w:] Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, oprac. A. Brückner, Lwów 1911, t. II, s. 325-329.
0
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, t. 2 325-329

ZadzKoniec

Odpowiedź…[w:] Pamiętniki o Koniecpolskich... Lwów 1842, S. 59-61; 135-136.
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 59-136

ZałAMowKoniec

Andrzeja Załuskiego, kijowskiego… biskupa, kanclerza wielkiego koronnego Oddawanie … Joanny … Rzewuskiej … Panu Stanisławowi … Koniecpolskiemu…
1685
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 392-395

ZałBibl

Pamiątki dziejów Biblioteki Załuskich
1746-1761

ZałJAAsocFil

Projekt asocjacji kilkunastu lub kilkudziesięciu uczonych ...
1744
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

ZałJAInf

Informacya o fundacyi biblioteki j.w. jmci xiędza Jozefa Jędrzeia Załuskiego biskupa kijowskiego roku 1761.
Warszawa

ZałJAObjaś

Obiasnienie Błędami Zabobonow Zarazonych oraz Opisanie niegodziwości, która pochodzi Sądzenia przez probę pławienia w wodzie mniemanych Czarownic iako takowa proba iest omylna, rożnemi dowodami
Berdyczów

ZałJAProgFil

Programma…
1732
[w:]
Filozofia i myśl społeczna w latach 1700 - 1830, T. 1, okres saski 1700 - 1763

ZałJAPróba

Proba Piora Nowego Poety w trzech Starych Satyrach
Warszawa

ZałJListSkrzyd

Załuski J. Ch., [List z 9 X 1709 r.], w: Listy z czasów Jan III i Augusta II, Kraków 1870, s. 109.
0

ZałRelSar

Załączniki do relacji
1691-1695

ZamLaszGęb


1748
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 28-85

ZamŁęcz

Zamek łęczyński opisany 16 maja 1659 roku
0

ZamoyMDiar

Dyaryusz domowych interessow moich poczynaiący się in anno 1715 a die 1ma Iunii sobota
1715

ZapłataŚwięc

Zapłata zdrajcom
0
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

ZapŚwięc

Bóg zapłać
1662
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

ZarzLudzRzecz


1734
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

ZasWykładWron


Brzeg

ZatPrzydDoś

Przydatek…
1760
[w:]
Wokół “Doświadczyńskiego”. Antologia romansu i powieści

ZawacGosp

Teodor Zawacki (Zawadzki)
Memoriale economicum abo pamięć robót dozoru…
1620

ZawiszaPam

Krzysztof Stanisław Kieżgajło Zawisza
Pamiętniki Krzysztofa Zawiszy, wojewody mińskiego (1666-1721) wydane z oryginalnego rękopismu i opatrzone przypiskami przez...
1686-1721

ZawJKoniec

[List] od …Zawadzkiego do (Zadzika)
1629
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku 157-158

ZbarDiar


1623

ZbierDrużBar II

Wiersze zbieranej drużyny
1675-1719
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 2

ZbierDrużWir I

Collectanea to jest Zbierana Drużyna Poetycka...
1675-1719
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki 9-163

ZbigAdw

Prokop Zbigniewski
Adversaria Abo Terminata Spráwy Woiennej/ ktora sie toczyłá w Wołoskiey Ziemi/ z Tureckim Cesárzem: W Roku teráźnieyßym/ 1621. Opisana przez PROCOPA ZBIGNIEWSKIEGO.
[B. m.] 1621

Zbornik1714


1714

Zbornik1736


1736

Zbornik1767


1767

ZdanieSzlachCz II


[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 414-420

ZdanieUspokCz III


1608
[w:]
428-430

ZdobChorGęb

[w:] Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w
1673
[w:]
Materiały źródłowe do dziejów kultury i sztuki XVI-XVIII w. 127-130

ZebrzApolCz III


1607
[w:]
210-258

ZebrzCredensCz III


1606-1608
[w:]
185-195

ZebrzFundCz III


1606-1608
[w:]
335-349

ZebrzMyszkZatargCz II


1606-1607
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 188-218

ZebrzSkryptCz III


1606
[w:]
137-145

ZenKTestAug

Testament
1665
[w:]
Testamenty ewangelików reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim

ZenStTestBork


0

ZgubWolRzecz

Przestroga generalna stanów Rzpltej…
1713-1714
[w:]
Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł

ZimBLisBad

Józef Bartłomiej Zimorowicz (wł. Ozimek)
Żywot kozakow LISOWSKICH.
1620
[w:]
Polska satyra mieszczańska

ZimBLutKontr

Józef Bartłomiej Zimorowicz (wł. Ozimek)
Kontrreformacyjna satyra …
1623
[w:]
Kontrreformacyjna satyra obyczajowa w Polsce XVII wieku

ZimBSiel

Józef Bartłomiej Zimorowicz (wł. Ozimek)
Sielanki
1663

ZimSRoks

Roksolanki
1654

ZłObiecWir II

Wirydarz Poetycki
0
[w:]
Jakuba Teodora Trembeckiego Wirydarz Poetycki, t. 2 309-313

ZłoteJarzmo

Złote jarzmo małżeńskie
1601-1650

ZniesKalCz II


1606
[w:]
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608, t. 2, Proza 329-357

ZrzenNowiny

Jan Zrzenczycki (z Zrzeczyc, Zrenczycki, Zrzęcycki, Zrzeszczyński)
NOWE NOWINY Z CZECH, Z TATAR, Y Z WĘGIER. Przy tym REVOKACYA XIĄŻĘCIA SASKIEGO. Y Jáko Rádę Cesárską z Zamku oknem z wyrzucali á inszego Krolá sobie obráli.
1620

ZwierPrzykład

Szymon Wysocki (tł.)
Wielkie zwierciadło przykładow Więcey niźli z ośmidźieśiąt Autorow, poboznośćią, náuką, y stárowiecznośćią przezacnych: ták że z rozmáitych Historiy, Tráktatow, y kśiążek wyięte, przez iednego niemiánowánego, ktory żył około Roku Páńskiego 1480.
Kraków 1612

ZygIIIKoniec

Listy … (Zygmunta III) do…(Zadzika)..., s. 58-59; 104; 148-150
1628
[w:]
Pamiętniki o Koniecpolskich. Przyczynek do dziejów polskich XVII wieku

ZygrPap

Papapompae albo posłanie papieża
1611

ŻabEt

Jan Żabczyc
Etyka dworskie
1614-1641

ŻabFor

Jan Żabczyc
Forma abo wizerunk postępków, stanów wszelakich…
1644

ŻabKalBar I

Jan Żabczyc
Kalendarz wieczny
1614
[w:]
Poeci polskiego Baroku, t. 1

ŻabPol

Jan Żabczyc
Polityka dworska
1616

ŻabSymf

Jan Żabczyc
Symfonie anielskie, abo kolenda mieszkancom ziemskim
1631

ŻałRokLub

Echo żałośne…
1666
[w:]
Poezja Związku Święconego i rokoszu Lubomirskiego

ŻdżanElem

Kajetan Żdżanski (Zdzański)
Elementa architektury domowey krotko zebraney na lekcyach szkolnych po łacinie wydaney a tu na oyczysty ięzyk przełożone
Lwów 1749

ŻebrSZwier

Zwierciadło roczne
1603

ŻędzKom

Kometa z przestrogi niebieskiej. W roku ... 1618 ...
1619

ŻółkPocz

Stanisław Żółkiewski
Początek i proces wojny moskiewskiej
1612
Biogramy

Francesco Andreini

Ur. w 1548, zm. 1624. W młodości służba na galerach toskańskich. Wzięty do niewoli tureckiej, uszedł z niej po ośmiu latach. Od 1576 członek wędrownej trupy teatralnej "I Gelosi", sformowanej w Mediolanie i działającej w latach 1568-1604. W jej gronie występował w 1577 w Paryżu na zaproszenie króla Henryka IV. W 1578 został jej dyrektorem, a także założył w jej ramach rodzinę. W późniejszych latach grupa podróżowała do Francji, Polski, Hiszpanii, Niemiec i Anglii. Pisarz sztuk teatralnych, twórca postaci kapitana Spavento della Val d'Inferno, jednej z głównych postaci commedii dell’arte. Autor utworu "Le bravure del Capitano Spavento", przetłumaczonego na język polski przez Krzysztofa Piekarskiego.

Anonim (błędnie Daniel Wisner)

Żył w 1639 r. i był już wówczas w dojrzałym wieku. Znawca prawa kościelnego i świeckiego, a także literatury prawniczej dotyczącej czarownic. Przyjaciel drukarza krakowskiego Wojciecha Regulusa. Autor wydanego w jego drukarni traktatu o czarownicach. Niesłusznie utożsamiany z Danielem Wisnerem, doktorem sztuk wyzwolonych oraz obu praw, wiceekonomem królewskim w ekonomii malborskiej, znawcą prawa rzymskiego, kanonicznego i niemieckiego, europejskiej literatury prawniczej oraz literatury klasycznej, a wreszcie autorem traktatu łacińskiego "Tractatus brevis de extramagis lamiis, veneficis, aliisque malefactoribus a consociis suis in quaestionibus seu torturis nominatis inculpatisque, et utrum cognitio horum criminum spectat ad forum spirituale, an seculare, an mixtum, et quomodo iudex secundum iura praescripta contra eosdem easdemve et non de facto procedere debeat", wydanego równolegle w drukarni Wojciecha Regulusa w 1639 r. "Czarownica Powolana, Abo Krotka Navka Y Prestroga [!] z Strony Czarownic: Zebrana z rozmaitych Doktorow tak w prawie Bożym, iako y w swieckim biegłych, z przydatkiem Instructiey świeżo z Rzymu wydaney dla vchrony y poratowania sumnienia, osobliwie na takie sądy wysadzonych". Wyd. I: Poznań 1639 r., w drukarni Wojciecha Regulusa. Wyd. II: Poznań w drukarni Wojciecha Laktańskiego. Celem utworu jest zwalczanie nieprawidłowości w postępowaniu przeciw osobom oskarżonym o czary.

Andrzej (Aqua) Dell'Aqua

Ur. w 1584 r., zm. ok. 1656 r. Przybył do Polski z Wenecji przed 1608 r. Pracował jako inżynier na dworach polskich magnatów (m.in. ukończył budowę fortyfikacji Zamościa oraz brał udział w inicjatywach budowlanych Koniecpolskich). Ok. 1618 r. zaczął uczyć się języka polskiego, który opanował w stopniu umożliwiającym swobodne pisanie. Jednocześnie wiele podróżował, kształcąc się w zakresie artylerii i fortyfikacji. Jako inżynier Zygmunta III od 1622 r. kierownik królewskiej szkoły puszkarskiej i autor jej statutów, pomysłodawca utworzenia szkoły rycerskiej dla nauki artylerii i fortyfikacji, autor traktatu "Praxis ręczna o działach", ukończonego w latach 30. XVII w. W 1635 r. otrzymał indygenat, który jednak nie został zatwierdzony przez sejm. Zmarł prawdopodobnie we Lwowie.

Krzysztof Arciszewski

Ur. 9 XII 1592 r. w Rogalinie, zm. w 1656 r., najstarszy z synów Eliasza ze Śmigla, działacza socyniańskiego i Heleny z Zakrzewskich. Uczeń w szkole ariańskiej w Śmiglu, od 1608 r. we Frankfurcie nad Odrą, następnie dworzanin Krzysztofa Radziwiłła hetmana polnego litewskiego. W latach 1621—1622 brał udział w wyprawie inflanckiej. W latach 1622-1625 uczestnik sporu majątkowego z rodziną Brzeźnickich, w trakcie którego, po dokonaniu zabójstwa jednego z oponentów, został skazany na infamię i banicję. Lata 1623-1625 spędził w Holandii, początkowo jako student inżynierii wojskowej i artylerii w Hadze, a w latach 1623-1625 uczestnik odsieczy Bredy i obserwator oblężenia tamtejszej twierdzy. Po krótkim pobycie w Polsce na przełomie 1625/1626 r. wyjechał do Francji, gdzie służył u kardynała Richelieu. Wmieszany w intrygę Richelieu’go i Radziwiłła, związaną z próbą obalenia polskiego króla, nadwyrężył zaufanie Zygmunta III, co uniemożliwiło mu powrót do Polski. W 1629 r. opuścił Francję. W latach 1629-1639, początkowo jako kapitan w holenderskim wojsku Kompanii Zachodnio-Indyjskiej, a następnie zdobywając kolejne stopnie wojskowe, brał udział w wojnie przeciw Hiszpanii i Portugalii w Brazylii, a także w tamtejszej działalności administracyjnej. W latach 1639-1646 po rezygnacji ze stanowisk przebywał w Amsterdamie. Jeszcze w trakcie służby holenderskiej kilkakrotnie wracał na kontynent, gdzie w latach 1633 i 1637 otrzymał od Władysława IV propozycje wstąpienia na służbę polską. Ostatecznie, 28 IV 1646 r., przyjął nominację na stanowisko "starszego nad armatą koronną", czyli generała artylerii, angażując się w jej reorganizację i zarząd. Brał czynny udział w działaniach przeciw powstaniu Chmielnickiego, m.in. dowodząc obroną Lwowa, a także uczestnicząc w radach wojskowych. W 1650 r. zrezygnował ze służby i przeniósł się do Gdańska, gdzie dokonał żywota. Jego zwłoki złożono w zborze Braci Czeskich w Lesznie, który spłonął w pożarze miasta 28 kwietnia 1656 r. Był autorem traktatu "De podagra curata", dzienników oraz utworów poetyckich.

Ludovico Giovanni Ariosto

Ur. 8 IX 1474 r. w Regio nell'Emilia, zm. 6 VII 1533 r. Najstarsze z dzieci hr. Niccolo Ariosto oraz Darii Malaguzzi. Jego ojciec był ochmistrzem na dworze Ercole d'Este, od 1471 r. kapitanem cytadeli i dyrektorem skarbu w Reggio, a od 1486 r. giudice dei savi w Ferrarze. Uczył się w łacińskiej szkole Lukki Ripa w Ferrarze, potem studiował prawo na tamtejszym uniwersytecie, gdzie uzyskał tytuł doktora praw, następnie szkolił się u nadwornego nauczyciela, humanisty Georgio da Spoleto. Po śmierci ojca w 1500 r. Ludovico Ariosto musiał zająć się gospodarowaniem w majątku w Reggio, by utrzymać matkę i dziewięcioro rodzeństwa. W 1502 r. został kasztelanem zamku w Canossie. Od 1503 r. służył na dworze kardynała Ippolito d'Este, u boku którego uzyskał prebendy. Po rezygnacji ze służby, w latach 1517-1525 gubernator ziem Garfagnany w Apeninach z ramienia Lukrecji Borgii, księżnej Ferrary. Do Ferrary wrócił po 1525 r. Wykształcenie klasyczne uzyskane u Giorgio de Spoleto zainspirowało go do pisania poezji w języku łacińskim. Tworzył również satyry i komedie. Jest autorem popularnego eposu rycerskiego "Orland szalony", rozpoczętego w 1503 r., a pisanego do końca życia. Jego "Pięć pieśni" zostało wydane pośmiertnie.

Łazarz Baranowicz

Ur. ok. 1595 r., zm. 1 IX 1693 r. Miał pochodzić z rodziny unickiej z Wielkiego Księstwa Litewskiego, a naukę początkową odebrać w Wilnie. Uczeń szkoły jezuickiej w Kaliszu, następnie, po przenosinach do Kijowa i przejściu na prawosławie, mnich w Ławrze Peczarskiej i student w Akademii Kijowskiej. W latach 1624-1647 wykładowca gramatyki i retoryki w kolegium brackim. Od 1647 r. rektor w Hoszczy, w latach 1650-1658 rektor Akademii Kijowskiej, zastępowany od 1651 r. przez namiestników. Od 1656/1657 r. biskup czernihowski. W latach 1657-1661 administrator metropolii kijowskiej odpowiedzialny m.in. za przeprowadzenie wyborów metropolity kijowskiego. Choć opowiadał się za nominalną zależnością cerkwi kijowskiej od patriarchatu konstantynopolitańskiego oraz jej niezawisłością, prowadzona przez niego polityka doprowadziła w trakcie wyborów dwóch kolejnych metropolitów do ustanowienia trybu ich carskiej nominacji i zatwierdzenia przez patriarchat moskiewski, on sam utracił natomiast pełnioną funkcję. W 1663 r. uczestnik synodu w Moskwie, w trakcie którego opowiedział się przeciw patriarsze moskiewskiemu Nikonowi, będącemu zwolennikiem niezależności cerkwi od cara. W trakcie przywołanego soboru jego biskupstwo zostało podniesione do rangi arcybiskupstwa, choć zależnego wbrew jego oczekiwaniom od Moskwy. W 1668 r. zwolennik zajęcia Ukrainy przez Rosję. W 1684 r. zrezygnował z udziału w elekcji nowego metropolity kijowskiego i usunął się z życia politycznego. Krzewiciel kultury polskiej na Rusi i w Moskwie. Założyciel drukarni w Nowogródku Siewierskim i Czernihowie. Pisarz polemiczny, autor listów i tekstów o charakterze hagiograficznym, głównie w języku polskim.

Seweryn Bączalski

Zm. po 21 czerwca 1631 r. Pochodził z rodziny wywodzącej się z Bączala Górnego lub Dolnego (ob. pow. jasielski), z wyboru mieszkał w Dalechowicach. Poeta i publicysta, autor okolicznościowych utworów politycznych napisanych pod wpływem zagrożenia wojną domową w XVII-wiecznej Rzeczypospolitej.

Mateusz Bembus

Ur. w 1567 r. w Poznaniu, zm. 30 VII 1645 r. w Krakowie. Pochodził z rodziny mieszczańskiej. Od 1587 r. członek Towarzystwa Jezusowego. Nauczyciel w kolegiach jezuickich w Jarosławiu i Poznaniu. W latach 1592-1596 student teologii w Wilnie. Po powrocie do Poznania w 1598 r., w latach 1602-1605 prowadzący kursy filozofii dla kleryków, w latach 1605-1613 wykładowca teologii w Akademii Wileńskiej. Uczeń Piotra Skargi, a w latach 1611-1618 jego następca, mianowany kaznodzieją króla Zygmunta III Wazy. W latach 1616-1619 pobyt w Rzymie. W latach 1621-1623 rektor kolegium jezuickiego w Poznaniu, następnie do 1627 r. prepozyt domu profesów w Krakowie. W 1625 r. wiceprowincjał polskiej prowincji jezuickiej, w późniejszych latach doradca prowincjałów. Ceniony kaznodzieja, choć większość jego kazań nie została opublikowana. Autor kilku tekstów publicystycznych oraz tragedii pt. "Antitemiusz lub śmierć grzesznika". W swojej działalności i twórczości poruszał problemy społeczne i religijne. Zaangażowany w proces unijny polskich kościołów prawosławnego i ormiańskiego. Apologeta zakonu jezuitów. Ostatnie kilkanaście lat spędził z dala od życia publicznego, oddając się ascezie, doradzając przełożonym i zajmując się działalnością pisarską i doradczą. Nauczyciel Władysława Czarnkowskiego, dostojnika państwowego parającego się poezją.

Jan Biernacki

Autor wydanego w 1763 r. słowniczka polsko-niemieckiego do nauki języka polskiego dla księcia Fryderyka Augusta I ("Nayuzytecznieysze Slowa Polskie y Niemieckie...").

Jan Malcher Billewicz

Daty życia nieznane. Pochodził ze znanej rodziny na Żmudzi w Wielkim Księstwie Litewskim. W 1684 r. civun szawłowski, saski i boptowski, starosta saski i komisarz królewski. Współwystawca z Janem Władysławem Brzostowskim dokumentu Ordynacji ekonomii szawelskiej. Być może tożsamy z Janem Malcherem Billewiczem, cześnikiem kowieńskim w 1673 r. i civunem retowskim w 1674 r.

Teodor Stefan Billewicz

Ur. na pocz. 2 poł. XVII w., zm. po 1723 r. Pochodził do jednego z najzamożniejszych i bardziej znaczących rodów na Żmudzi, od XVI w. kalwińskiego, w XVII w. stopniowo powracającego do katolicyzmu, związanego z Radziwiłłami. Syn Stefana Billewicza h. Mogiła, koniuszego, stolnika żmudzkiego, od 1677 r. ciwuna twerskiego, uczestnika konfederacji kiejdańskiej, nawróconego na katolicyzm, a także Urszuli z Kulmińskich. Ok. 1673-1674 r. student filozofii w Akademii Wileńskiej i asystent w zarządzie Kongregacji Średniej Sodalicji Akademickiej. W 1674 r. podpisał elekcję Jana III Sobieskiego. Od 1677 r. stolnik żmudzki. W latach 1677-1678 odbył, opisaną w diariuszu, podróż po Europie, początkowo u boku księcia Michała Kazimierza Radziwiłła przez Częstochowę, Wrocław, Pragę, Norymbergę, Augsburg do Wenecji, a następnie samotnie do Loreto, Rzymu, Neapolu i z powrotem do Rzymu, dalej do Sieny, Florencji, Mediolanu, Turynu, Grenoble, Lyonu i Paryża, a stamtąd przez Canterbury do Londynu, skąd wrócił przez Colchester, Amsterdam, Hamburg, Berlin do Gdańska. Po powrocie, między 1678 a 1684 r. ożenił się z Heleną z Grużewskich i osiadł na Żmudzi. W 1681 r. deputat na Trybunał Litewski, od 1685 r. starosta wierzwiański, po 1685 r. starosta rosieński, w 1688 r. poseł na sejm w Grodnie, a w 1690 r. na sejm w Warszawie, w latach 1691-1693 ciwun Wielkich Rytwian i podsędek Księstwa Żmudzkiego, w latach 1695-1723/1724 sędzia ziemski. W 1698 r. reprezentant szlachty litewskiej wobec Augusta II, w 1700 r. dyrektor sądu skarbowego żmudzkiego, w 1712 r. komisarz żmudzki na Trybunał Skarbowy. W latach 1697-1703 zaangażowany w konflikt między Sapiehami a Janem Kryszpinem biskupem żmudzkim.

Fabian Birkowski

Ur. w 1566 r. we Lwowie, zm. 7. lub 9. XII 1636 r. w Krakowie. Syn Tomasza, majstra kuśnierskiego i Elżbiety, córki ławnika miejskiego Macieja Sochy. Od 1585 r. student Akademii Krakowskiej, bakałarz od 1587 r., magister od 1593 r. Najprawdopodobniej dla dokończenia studiów odbył podróż zagraniczną do Włoch. W latach 1596-97 senior bursy filozofów oraz wykładowca literatury greckiej i rzymskiej w Akademii Krakowskiej. Od 1597 r. zakonnik i wykładowca teologii ze stopniem doktora w konwencie dominikanów w Krakowie, a także kaznodzieja przy kościele św. Trójcy. Autor zbioru mów, poezji, listów, wydawca tekstów greckich. Następca Piotra Skargi jako kaznodzieja królewicza Władysława, z czym wiązało się przeniesienie do klasztoru dominikańskiego w Warszawie, gdzie przebywał z przerwami do 1634 r. Jako kaznodzieja obozowy towarzyszył królewiczowi w wyprawach wojennych w latach 1617-1621. Członek Rady Duchownej złożonej z teologii i powołanej w celu doprowadzenia do pokoju z dysydentami. W latach 1634-1636 po przenosinach do Krakowa, przeor tamtejszego klasztoru.

Marcin Błażewski (Błażowski)

Data ur. nieznana - zm. ok. 1628 r. Syn Iwana Mikowicza z Błażowa w ziemi samborskiej i Anny. W 1603 r. sygnatariusz manifestacji unickiego rycerstwa ruskiego z powodu ucisku religii greckiej. W 1621 r. zwolniony od pospolitego ruszenia ze względu na straty wyrządzone przez Tatarów. Po okresie wojen osiadł w dobrach rodzinnych w powiecie turczańskim. Autor przekładów z włoskiego kontynuacji "Eneidy" autorstwa Vegia oraz zbioru bajek Verdizzottiego, łacińskiej "Kroniki" Kromera, publicysta.

Jakub Boczyłowic

Zm. ok. 1697/1699 w Toruniu. W 1675 r. urzędnik w kancelarii grodu krakowskiego. Autor poezji, poematów satyrycznych i kompilacji wskazówek dla mówców, przerobionego, uzupełnionego przez autora i wydanego pośmiertnie pt. "Orator politicus, albo wymowny polityk różne traktujący materje".

Franciszek Bohomolec

Ur. 29 I 1720 r. w okolicach Witebska, zm. 24 IV 1784 r. Syn Pawła Józefa Bohomolca h. Bogoria, starosty dworzyskiego i Franciszki z Cedrowskich, brat Jana Chryzostoma. Od 1737 r. nowicjusz w Towarzystwie Jezusowym, następnie student filozofii w Akademii Wileńskiej, a po praktykach nauczycielskich, w latach 1747-1749 student teologii w Rzymie. Jezuicki zwolennik reformy szkolnictwa, podniesienia oświaty i odrodzenia społeczeństwa. Po powrocie z Rzymu profesor wymowy w Akademii Wileńskiej a następnie w Warszawie, intelektualny przewodnik grupy oświeceniowych reformatorów określanej jako "kuźnica Bohomolcowa". Po 1764 r. jeden z głównych współpracowników króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Publicysta, autor komedii, obrońca piśmiennictwa w języku polskim w sporze z pijarami, autor traktatu o wymowie. Inicjator i główny realizator wydawnictwa "Zbiór Dziejopisów Polskich" oraz autor żywotów polskich mężów stanu, a także wydawca poezji i dzieł literackich w języku polskich doby renesansu i baroku. Założyciel "Wiadomości Warszawskich" i "Kuriera Warszawskiego", w latach 1765-1784 redaktor "Monitora". Dochody z działalności przeznaczał na utrzymanie jezuickiego Collegium Nobilium w Warszawie.

Jan Chryzostom Bohomolec

Ur. 27 I 1724 r. w okolicach Witebska, zm. 17 II 1795 r. w Warszawie. Syn Pawła Józefa Bohomolca h. Bogoria, starosty dworzyskiego i Franciszki z Cedrowskich, brat Franciszka. Od 1739 r. nowicjusz w Towarzystwie Jezusowym w Wilnie, w latach 1742-1745 student filozofii w Wilnie, w latach 1745-1746 nauczyciel w klasach niższych w Mińsku. W latach 1748-1752 student teologii w Warszawie, 1753-1745 vicegerens Collegium Nobilium w Wilnie, zaś między 1754-1755 matematyki i astronomii w Pradze. W międzyczasie, w 1751 r. przyjął święcenia kapłańskie. Profesor wymowy i etyki, w latach 1757-1766 filozofii, 1767-1773 teologii i prawa kanonicznego, a także matematyki w Collegium Nobilium w Warszawie. Prefekt studiów przez sześć lat, przez rok rekolekcjonista. Zachowały się programy jego popisów i rocznych egzaminów z lat 1758-1765. Publicysta, przeciwnik zabobonu i astrologii. Po kasacie zakonu w 1773 r. został proboszczem skaryszewskim i praskim. Założyciel szkoły parafialnej z uposażeniem nauczyciela i zapisami na cele dobroczynne. Nauczyciel domowy Pawła Bielińskiego, pisarzewica wielkiego koronnego. Przeciwnik powstania kościuszkowskiego, za co został skazany przez Sąd Kryminalno-Wojskowy na przymusowy pobyt ("rekolekcje") u bonifratrów i konfiskatę mienia.

Klemens Boleslavius (z Bolesławia)

Ur. w I ćw. XVII w., zm. 2 II 1689 r. w Kaliszu. Polski pisarz ascetyczny zakonu reformatów, tłumacz, kaznodzieja występujący przeciw protestantyzmowi. Pełnił funkcje lektora studium zakonnego, od ok. 1664 gwardiana góreckiego, a w latach 1667-1671 i 1683-1686 definitora. Autor m.in. popularnego utworu o charakterze apokaliptycznym pt. "Przeraźliwe echo trąby ostatecznej".

Marcin Borzymowski

Ur. ok. 1630 r., zm. po 1665 r. Pochodził z rodzinie drobnej szlachty z okolic Łukowa lub Wizny. Być może jego ojcem był Wojciech Borzymowski, malarz nadworny Zygmunta III i arcybiskupów gnieźnieńskich. Znał literaturę klasyczną i polską. W 1651 r. odbył podróż morską z Gdańska do Lubeki. Opisał ją następnie w poemacie "Morska nawigacja do Lubeki", wydanym w Lublinie w 1662, a dedykowanym Janowi Zamoyskiemu, ordynatowi zamojskiemu i staroście kałuskiemu, oraz Gryzeldzie z Zamojskich, wdowie po Jeremim Wiśniowieckim. Być może walczył pod Cudnowem w 1660 r. W latach 60. XVII w. dzierżawca dwóch wsi na Lubelszczyźnie, po 1665 r. zniknął ze źródeł.

Daniel Bratkowski

Zm. 26 XI 1702 r. Pochodził ze spolszczonej, prawosławnej szlachty wołyńskiej. Syn Bohdana Bratkowskiego, skarbnika bracławskiego, starosty bractwa kościelnego w Łucku (1675-1677). Znał język łaciński. Sekretarz legacji Jana Kazimierza do Moskwy. Od 1669 r. podstoli bracławski z nominacji Michała Korybuta Wiśniowieckiego, od 1688 r. do śmierci podczaszy wendeński. W 1680 r. na żądanie Jana III Sobieskiego przedstawiciel bractwa kościelnego w Łucku do delegacji powołanej w celu doprowadzenia do zgody Kościołów po rozwiązanym zjeździe prawosławnych i unitów w Lublinie. Wiele podróżował po kraju. Autor epigramatów i fraszek w języku polskim z elementami ruskimi, obrazujących życie społeczne i polityczne szlachty. Zwolennik swobody prawosławia w Polsce i lokalny działacz społeczny. Zaangażowany po stronie dyzunitów w latach 1699-1702, starał się nawiązać kontakty z Mazepą i Palejem. Pochwycony, został ścięty na łuckim rynku.

Jan Władysław Brzostowski

Ur. w 1646 r., zm. IX 1710 r. w Bystrzycy. Syn Cypriana, wojewody trockiego i Rachelli Barbary Rojeckiej, brat biskupa Konstantego. Od 1669 r. starosta subocki, od 1674 r. oziacki, w latach 1672-1699 r. pisarz litewski po ustąpieniu ojca, podobnie od 1681 r. referendarz litewski. Poseł z województwa smoleńskiego na konwokację w 1674 r., na sejmy 1688 r. i 1688-1689 r. W 1698 r. brał udział w rokowaniach z Sapiehami jako pełnomocnik szlachty przeciwnej ich stronnictwu. W 1703 r. deputat do boku Augusta II na sejmie lubelskim. Od 1705 r. kasztelan trocki, także starosta miadziolski, daugowski, orański i bystrzycki. Współwystawca z Janem Malcherem Billewiczem dokumentu Ordynacji ekonomii szawelskiej.

Jerzy Budrewicz

Daty życia nieznane. Wystawca testamentu z 9 VII 1699 r., w którym poczynił zapisy m.in. na rzecz kościoła św. Katarzyny w Wilnie.

Szymon Budziewicz

Daty życia nieznane. W chwili spisywania testamentu 12 IV 1710 r. zamieszkiwał powiat wiłkomirski.

Michał Bujnowski

Ur. 1632., zm. w 1690 r. Pochodził z rodziny zamieszkującej Litwę i Ruś Białą. Syn Jana, sędziego ziemskiego połockiego. Rektor kolegium jezuitów w Nieświeżu. Napisał utwór "Droga do domu", wydany w Wilnie w 1688 r., zbiór rozważań religijno-moralizatorskich, a także kilka dzieł teologicznych.

Wojciech Bystrzonowski

Ur. 15 VIII 1699 r. w Cichobórzu w Lubelskiem, zm. 1782 r. w Lublinie. Od 1713 r. jezuita w Krakowie. Student filozofii w Kaliszu i teologii w Poznaniu. W 1726 r. uzyskał święcenia kapłańskie. Po zwykłych studiach przez 6 lat nauczyciel w klasach niższych, wykładowca w kolegiach jezuickich: w latach 1730-1732 matematyki w Krasnymstawie, a 1733-1745 matematyki i teologii w Lublinie. Od 1745 r. rektor kolegium w Poznaniu, od 1752 r. we Lwowie, od 1754 r. w Lublinie z czteroletnią przerwą na pełnienie podobnej funkcji w Jarosławiu. Prowincjał prowincji małopolskiej w latach 1767-1770, a następnie do 1773 r. instruktor trzeciej próby w Jarosławiu. Zasłużony na polu administracyjnym, propagator nauk przyrodniczych, technicznych i astronomicznych, przeciwnik astrologii i zabobonów. Wydawca kalendarzy, autor traktatów o tematyce dydaktycznej i teologicznej. Teoretyk wymowy w duchu barokowym przeciwny w tym zakresie oświeceniowym koncepcjom Konarskiego.

Jan Cedrowski

Ur. 13 III 1617 r. w Pohościu koło Słucka, zm. 29 I 1682 r. Syn Jana, posła na sejmy 1626 r., 1632 r. i 1634 r., gdzie delegowano do funkcji sędziego i deputata w trybunałach, a także Zofii Ciołkówny-Komorowskiej. Kalwin. W latach 1631-1633 student w Królewcu, a od 1636 r. w Akademii Krakowskiej. W latach 1637-1669 na służbie u księcia Bogusława Radziwiłła, z którym odbył podróż do Niemiec, Danii, Holandii, Francji, Italii i Anglii. W 1638 r. student na uniwersytecie w Utrechcie. W latach 1641-1642 r. po raz drugi w podróży do Holandii. Po powrocie osiadł w Starej Wsi na Podlasiu jako urzędnik radziwiłłowski. Po wybuchu wojny polsko-rosyjskiej, w 1655 r. uszedł na Żmudź pod protekcję szwedzką. W 1656 r. i 1658 r. poseł szlachty mińskiej do cara Aleksego I, za drugim razem po wzięciu udziału w pospolitym ruszeniu przeciw wojskom moskiewskim, w efekcie czego usunął się na kilka lat do Słucka. W 1660 r. odprowadzał oddział Czarnieckiego od Świeżnia do Berezyny. Po ustaniu działań wojennych, w 1666 r. notariusz komisji Bogusława Radziwiłła do zlustrowania miasta Kiejdan. Wielokrotny deputat do trybunału głównego litewskiego, poseł na sejmy, konwokację w 1668 r. oraz elekcje w 1648 r. i 1674 r., wybierany przy tym do pełnienia różnych funkcji publicznych. W latach 1672-1682 napisał pamiętnik obejmujący chronologicznie całe jego życie.

Franciszek Cezary

Ur. 1583, zm. 28 VII 1651 w Krakowie. Pochodził z Wielkopolski, być może z okolic Łobżenicy. Przed osiedleniem się w Krakowie, odbył kilka podróży zagranicznych. Przełożył pamiętnik Palladia z podróży po Włoszech pt. "Pielgrzym włoski", wydany w 1612 r. W 1616 r. pojął za żonę Barbarę Malicką, pochodzącą z rodziny krakowskich księgarzy, po czym objął jej przedsiębiorstwo i przyłączył do wykupionej w tym samym czasie z zastawu oficyny drukarskiej wraz z materiałami, należącej do zmarłego w 1606 r. Scharffenberga. W latach 1616-1651 w jego drukarni wydano co najmniej 574 druki, przede wszystkim w języku polskim. Przeważną ich cześć stanowią prace z kręgu Akademii Krakowskiej i dzieła jezuitów. Własne prace literackie drukarza nie przedstawiają większej wartości. 3 VI 1617 r. Franciszek przyjął prawo miejskie. W pierwszych latach działalności rywalizował z pięcioma innymi drukarniami krakowskimi, w latach 20. i 30. XVII w. za sprawą programu wydawniczego stał się uczestnikiem sporów między jezuitami a Akademią Krakowską. W 1635 r. wystąpił z Krzysztofem Schedlem przeciw podatkowi nałożonemu przez sejm na drukarzy. Sprawa została rozstrzygnięta przez króla w 1653 r. Utrzymywał stosunki handlowe z J. Wolrabem z Poznania i Stanisławem Mateuszem Kosmoroviusem z Wiednia. Drukarnia Cezarego uzyskała status królewskiej. Po śmierci właściciela przedsiębiorstwo prowadziła wdowa po nim i ich potomstwo. Drukarnia Cezarych działała do 1731 r., kiedy została spieniężona, a w 1734 r. darowana Akademii Krakowskiej.

Franciszek Józef Cezary

Ur. ok. 1632 r. w Krakowie, zm. przed 23 XII 1665 r. Syn Franciszka Cezarego, drukarza krakowskiego,i Barbary z Malickich. W latach 1647-1652 student wymowy w Akademii Krakowskiej, w 1654 r. tytuł bakałarza. W latach 1653-1658 pracował na własny rachunek z bratem Janem Pawłem i matką w drukarni zmarłego ojca. Poeta, autor mów okolicznościowych. Żył jeszcze 24 III 1659 r.

Henryk Chełchowski

Zm. po 1647 r. Syn Pawła, skarbnika różańskiego, i Anny z Jankowskich. Po koniec życia pisał się z Rutek. Student nauk wyzwolonych w Akademii Krakowskiej. Autor sielanek, debiutował w 1630 r. W 1633 r. jako dworzanin królewski uczestnik wyprawy wojennej Władysława IV, upamiętnionej dwoma poematami. Autor panegiryku ślubnego. Po wstąpieniu do stanu duchownego, od 1640 r. został prałatem domowym biskupa chełmińskiego i zajmnował sie sprawami administracyjnymi diecezji, jednocześnie pisarz pruski z tytułem sekretarz królewskiego, prepozyt kościoła św. Ducha oraz proboszcz i dziekan fary św. Mikołaja w Grudziądzu, a od 1641 r. proboszczem w Rożentalu. Od 1644 r. przeniósł się do Łucka, a w 1645 r. zrezygnował z prepozytury i beneficjum w Grudziądzu, starając się bezskutecznie o pozyskanie protekcji Jeremiego Wiśniowieckiego. Po powrocie na Pomorze, od 1647 r. altarysta św. Krzyża w kościele parafialnym w Lubawie oraz proboszcz w Różentalu. Od 1645 r. publikacja tekstów religijnych. Zmarł jako dziekan kamieniecki w Czarnokozińcach na Podolu w 1665 r.

Mikołaj Chmielnicki

Daty życia nieznane. Autor testamentu wystawionego w Wilnie w dniu 10 października 1729 r. W chwili śmierci pełnił urząd stolnika brasławskiego, był właścicielem majątków w Wielkim Księstwie Litewskim, a część dochodzów przeznaczył na rzecz kościołów i klasztorów wileńskich.

Joachim Benedykt Chmielowski

Ur. 20/21 III 1700 r. na Wołyniu, zm. w Firlejowie na Podolu 7 IV 1763 r. Od 1715 r. student w kolegium jezuitów we Lwowie, od 1722 r. w seminarium katedralnym. Pozostawił po sobie skrypty z wykładów szkolnych z lat 1716-1724. Nauczyciel domowy na dworze Jana i Joanny z Bethunów Jabłonowskich, dzięki ich protekcji od 1725 r. proboszcz w Firlejowie z nominacji Augusta II. W 1733 r. zamianowany przez Stanisława Leszczyńskiego proboszczem w Lesznie, stanowiska jednak nie objął ze względu na zwycięstwo Augusta III. Do 1756 r. proboszcz w Podkamieniu z nadania wychowanka, Dymitra Jabłonowskiego. Jednocześnie wieloletni dziekan rohatyński. Przed 1743 r. mianowany prałatem domowym arcybiskupa lwowskiego Wyżyckiego, a przed 1761 r. przez Józefa Jędrzeja Załuskiego kanonikiem katedralnym kijowskim. Znawca teologii, geografii, sztuki i ogrodnictwa. W latach 1740-1750 realizator ogrodu w Firlejowie na wzór założenia Jerzego Dzieduszyckiego w Cucyłowcach. Fundator wyposażenia kościoła, domu dla ubogich, członek licznych bractw kościelnych. Właściciel pokaźnej biblioteki, zapisanej w testamencie bibliotece Załuskich. Autor utworów o charakterze religijnym, teologicznym, kazań, wyciągów z dzieł innych autorów oraz popularnej encyklopedii kompilowanej pt. "Nowe Ateny", wydanej po raz pierwszy w 1745 r. i bronionej przez niego w 1753 r. na drodze sądowej przed zarzutami o dokonanie plagiatu.

Zofia Chodkiewiczowa

Ur. 1567 r., zm. 1618 r. Córka Mikołaja Mieleckiego, hetmana wielkiego koronnego i wojewody podolskiego, oraz Elżbiety ks. Radziwiłłówny, córki ks. Mikołaja Radziwiłła Czarnego, kanclerza wielkiego litewskiego. Zamężna najpierw z ks. Janem Siemionem Olelkowiczem Słuckim, a od 1593 r. z Janem Karolem Chodkiewiczem. Żona i matka, mająca ważny głos w sprawach rodzinnych i politycznych. Wraz z drugim mężem współfundatorka darowizn na rzecz klasztorów, kościołów i szpitali m.in. jezuitów, benedyktynek, bernardynek i kanoników regularnych, o których pamiętała w testamencie wystawionym 22 IX 1618 r. Pogrzeb jej odbył się w dobrach Chodkiewiczów w Kretyndze na Żmudzi.

Wojciech Stanisław Chrościński

Ur. ok. 1665 r. w Warszawie, zm. po r. 1722. Pochodził z rodziny mieszczańskiej, brak informacji o rodzicach i wykształceniu. Przed 1683 r. wstąpił na służbę u Andrzeja Modrzewskiego podskarbiego nadwornego i pułkownika królewskiego. W 1683 r. wziął udział w wyprawie wiedeńskiej Jana III Sobieskiego, skąd eskortował do Polski ciało poległego patrona. W 1684 r. na służbie u Michała Radziejowskiego biskupa warmińskiego. Przed V 1685 r. otrzymał tytuł sekretarza królewskiego, a następnie nobilitację i adopcję do herbu Junosza Radziejowskich. W 1686 r. zrezygnował ze zwierzchnictwa nad puszkarzami w Tczewie, uzyskał natomiast przywilej na praską komorę solną pod Warszawą. W 1690 r. ożenił się z Agnieszką Woodówną i stał się właścicielem dóbr w ziemi sochaczewskiej. W 1695 r. właściciel Wielkiej Woli pod Warszawą. Po śmierci Jana III w 1696 r. przeniósł się do ziemi krakowskiej, a w 1697 r. po raz ostatni wystąpił z tytułem sekretarza królewskiego. W 1709 r. ożenił się powtórnie, tym razem z Apolonią Otwinowską i osiadł w jej dobrach w powiecie lelowskim. Związany z królewiczem Jakubem Sobieskim, często przebywał w Oławie na Śląsku. W 1721 r. po latach zabiegów odzyskał Wielką Wolę pod Warszawą. Autor poezji okolicznościowej, przekładów z języka łacińskiego i autorskich kontynuacji dzieł klasycznych, a po 1696 r. utworów o tematyce religijnej.

Samuel Chróścikowski (Chrościkowski)

Ur. 10 I 1730 w Piaskach w ziemi chełmskiej, zm. w 16 X 1799 r. Od 1745 r. w zakonie pijarów, w latach 1745-1749 uczeń szkół pijarskich w Rzeszowie i Międzyrzeczu, następnie nauczyciel w Warszawie i Warężu. W latach 1754-1757 r. studia w Rzymie. Po powrocie nauczyciel humaniorów w pijarskim Collegium Nobilium w Warszawie, następnie w wykładowca filozofii i matematyki w szkole pijarskiej w Międzyrzeczu, a w latach 1760-1768 r. ponownie w Warszawie. W latach 1768-1772 wicerektor kolegium pijarskiego we Lwowie, a w latach 1790-1799 rektor kolegium w Chełmie. Autor dzieł o charakterze podręcznikowym dotyczących m. in. nauki moralnej, fizyki, filozofii chrześcijańskiej, prawa naturalnego, a także panegiryków i przekładów pisarzy obcych.

Piotr Ciachowski (Cziachowski, Ciachovius)

Zm. przed 1633 r. Syn Jerzego. Używał przydomków: Zaprzaniec, Szoman. Posiadacz Cichowic (Ciachowic k. Bochni). Pisał się z Brzeźnicy pod Dębicą. Arianin, urzędnik zboru lubelskiego. Z wykształcenia lekarz, w działalności praktyk i popularyzator nauk medycznych. W latach 1619-1624 autor traktatów o tematyce medycznej, z wyjątkiem jednego, stanowiącego przeróbkę dzieła niemieckiego.

Pierre Corneille

Ur. 6 VI 1606 r. w Rouen, zm. 1 X 1684 r. w Paryżu. Pochodził z rodziny mieszczańskiej. Dziadek przyszłego dramaturga był członkiem izby sądowej miasta Rouen. Wykształcenie klasyczne i retoryczne uzyskał w kolegium jezuickim, gdzie zadebiutował łacińskimi wierszami. W późniejszym czasie członek Kongregacji Panów, składającej się z dawnych uczniów, przygotowującej do wstąpienia do Towarzystwa Najświętszego Sakramentu. W 1624 r. złożył przysięgę adwokacką, w latach 1628-1650 r., dzięki staraniom ojca, rzecznik interesów królewskich przy Urzędzie Wód i Lasów oraz przy Admiralicji. Pierwszy zawód miłosny względem Katarzyny Hue, córki roueńskiego urzędnika, przyczynił się do powstania cyklu wierszy, zniszczonego jednak pod koniec życia autora. W 1630 r. zadebiutował na scenie paryskiej komedią intrygi "Melite". Związany z trupą Le Noir-Mondory, zwaną później Théâtre du Marais. W latach 1635-1638 r. wprowadzony przez kardynała Richelieu do Towarzystwa Pięciu Autorów, mającego charakter komisji do spraw sceny. Autor licznych tragedii i komedii, okazyjnie nawiązujących do bieżącej sytuacji politycznej. Wlatach 1652-1659 zawiesił działalność dramaturgiczną, dokonując m.in. przekładu "Imitatio Christi" Tomasza a Kempis na wiersz francuski. Pod koniec życia rywalizował z Jeanem Baptiste'em Racinem. Teoretyk dramatu, uznany za ojca klasycystycznej tragedii, swoje poglądy wyraził w przedmowach do utworów i w trzech rozprawach. Powracał do założeń dramatu antycznego, utrwalając zasadę jedności czasu, miejsca i akcji oraz konstrukcji opartej na wzajemnych powiązaniach poszczególnych scen. Odwołując się do koncepcji Arystotelesa, wyeliminował kategorię fatum, kładąc nacisk na umysł i wolną wolę człowieka w wytyczaniu własnej drogi. Twórca tragedii psychologicznej we Francji. Jego głównym dziełem był "Cyd".

Michał Jerzy Czartoryski

Ur. w 1621 r., zm. w 1692 r. lub 1696 r. Syn Mikołaja, wojewody wołyńskiego, dziedzica na Klewaniu i Żukowie, oraz Izabeli z Koreckich. Studiował zagranicą. Od 1642 r. dworzanin królewski, od 1645 r. starosta krzemieniecki. W 1646 r. poślubił Niemkę Rozynę Małgorzatę von Ekkenberg, potem żonaty jeszcze dwukrotnie. Czynny uczestnik wojen kozackich, uczestnik bitew w 1649 r. pod Zborowem i w 1651 r. pod Beresteczkiem. W 1653 r. delegat do prowadzenia rokowań z Tatarami pod Żwańcem. Od 1653 r. kasztelan wołyński, a od 1658 r. wojewoda bracławski. W 1660 r. uczestnik bitwy pod Cudnowem i komisarz dla układu z Kozakami. Od 1661 r. wojewoda wołyński. W 1667 r. komisarz do spraw granicznych z Mołdawią z ramienia sejmu. W 1670 r. sygnatariusz elekcji Michała Korybuta Wiśniowieckiego, następnie arbiter w sporze Dymitra Wiśniowieckiego z Janem Sobieskim. W 1672 r. członek konfederacji gołąbskiej, na sejmie w 1673 r. deputat do boku króla. Na elekcji w 1674 r. początkowo stronnik księcia Karola Lotaryńskiego, ostatecznie podpisał elekcję Jana III Sobieskiego. W latach 1678-1679 r. wraz z Kazimierzem Sapiehą poseł do Moskwy w celu przedłużenia rozejmu. Po powrocie wojewoda wileński, a od 1680 r. wojewoda sandomierski. Czynny głos w polityce międzynarodowej Polski. W 1683 r. uczestnik wyprawy wiedeńskiej. Pozostawił po sobie korespondencję.

Stanisław Czerniecki

Zm. po 1697 r. Pochodził najprawdopodobniej z rodziny mieszczańskiej zamieszkującej miasteczko Strzyżów koło Krosna, należące do Wielopolskich. Od 1645/1646 r. na służbie u Aleksandra Michała Lubomirskiego, wojewody krakowskiego, jako jego kuchmistrz. W czasie "potopu" i bezpośrednio po nim uczestnik walk pod dowództwem Jana Zamoyskiego ze Szwedami, Rosjanami i Tatarami (m.in. w bitwach pod Łagowem i pod Warszawą), za co w 1676 r. został nobilitowany na sejmie koronacyjnym Jana Sobieskiego. Od 1670 r. sekretarz królewski i pokojowy, w latach 80. XVII w. zarządca zamku Rożnów, następnie podstoli żytomierski. W 1682 r. wydał "Compendium Ferculorum albo zebranie potraw", pierwszą polską książkę kucharską. Piewca dworu Lubomirskich w dwóch utworach okolicznościowych wydanych w 1697 r.

Katarzyna Czyżowa

Zm. po 1671 r. Córka Jerzego Littwora-Chreptowicza, syna Jerzego wojewody nowogrodzkiego, po ojcu starosty haińskiego od 1648 r. oraz Krystyny Radzimińskiej-Frąckiewiczówny Chreptowiczowej. Żona Kazimierza Mintowta-Czyża h. Godziemba, chorążego wileńskiego w 1663 r., podkomorzego wileńskiego w latach 1669-1685, ciwuna wileńskiego w 1685 r. W testamencie z 24 III 1671 r. dokonała mi.in donacji na rzecz benedyktynek i kościoła św. Michała w Wilnie.

Jan Karol Dachnowski

Ur. ok. 1590 r. w Sokalu lub okolicy; zm. po 1654 r. Syn Floriana h. Ślepowron. Od 1608/1609 r. student Akademii Krakowskiej, w 1611 r. bakałarz nauk wyzwolonych; wykłady o kalendarzu gregoriańskim 1611-1612. W latach 1616-1620 w Wielkopolsce, w 1620 r. pisarz miejski w Chełmży na Pomorzu, 1625-1627 w Olkuszu, 1632-1639/1641 w Poznaniu. W latach 1643-1654 mieszkał w Chełmnie na Pomorzu. W latach 1616-1654 wydawca, a także autor dwóch herbarzy, dzieła o tematyce astronomicznej, utworów religijnych, poezji okolicznościowej i politycznej.

Jan Danejkowicz-Ostrowski

Ur. przed 1745, zm. 6 lipca 1751. Pochodził z rodziny szlacheckiej. W latach 1745-1747 skarbnik piński, sekretarz Jana Fryderyka Sapiehy kanclerza litewskiego. W 1750 sekretarz osobisty Augusta III. Autor dedykowanego Sapiehom dwutomowego kompendium mów, traktatów politycznych, dokumentacji królewskiej i sejmikowej, listów, wykazów osób i miejsc oraz innych pism różnych autorów zwłaszcza z XVII i XVIII w.

Piotr (Rauchfuss) Dasypodius

Ur. prawdopodobnie w 1490 r. we Frauenfeldzie w Szwajcarii, zm. 1559 w Strasburgu. Zwolennik Zwinglego, po którego upadku opuścił Szwajcarię i wyjechał na naukę do Strasburga. Z wykształcenia lekarz. Autor słownika łacińsko-niemieckiego wydanego w 1531 r. Kolońscy jezuici usunęli z niego później rażące ich wyrazy i wydali go jako "Dasypodius Catholicus". W "Dictionarium latino-germanico-polonicum, germano-latinum et polono-latino-germanicum" wydanym w Gdańsku w 1643 r. dodano część polską w opracowaniu A. Hünefelda, która jest prawie w całości powtórzona za słownikiem Knapiusza.

Madeleine de Scudéry

Ur. 15 XI 1607 r. w Hawrze w Górnej Normandii, zm. 2 VI 1701 r. w Paryżu. Prowadziła salon literacki. Przedstawicielka préciosité. Autorka pseudo-historycznzch powieści heroiczno-miłosnych oraz konwersacji moralizujących.

Jan Dekan

Ur. przed 1613 r. zm. po 1643 r. Mieszczanin i radny w Lesznie Wielkopolskim. Tłumacz traktatów o artylerii.

Wojciech Dębołęcki, Dembołęcki (Dębołęcki) z Konojad

Ur. w 1585/1586 r. w woj. chełmińskim, zm. między IX 1645 r., a II 1647 r. Syn Jakuba Konojadzkiego z Dębowej Łąki h. Prawdzic i Barbary z Decjuszów. Posiadał wykształcenie retoryczne i znajomość łaciny. Od 1598 r. franciszkanin w klasztorze krakowskim, gdzie odbył studia w zakresie dialektyczno-scholastycznym. Debiutował w 1600 r. poezją okolicznościową, a w 1616 r. kompozycjami muzycznymi. W 1603 r. śluby zakonne, w 1611/1612 r. święcenia kapłańskie. W 1615 r. kaznodzieja w Kaliszu, a w 1617 r. gwardian w Chełmnie. W 1616 r. uczestnik kapituły generalnej we Lwowie jako mistrz kapeli franciszkanów. W 1617 r. wyjechał do Włoch w celu wydania dzieła muzycznego "Completorium". Po powrocie autor kazań o tematyce społecznej. W latach 1621-1622 walczył wraz z lisowczykami na Węgrzech i w Niemczech, będąc naczelnym kapelanem oddziałów i apologetą ich działalności. Przeżycia spisał w diariuszu wydanym w 1623 r. W 1625 r. prawdopodobnie uzyskał doktorat teologii w Rzymie. W tym samym roku, po powrocie do Polski, brał udział w sprawie rozdziału polskiej prowincji zakonnej na dwie: polską i litewsko-ruską, po czym został mianowany prowincjałem polskiej prowincji zakonnej. Od 1626 r. generalny komisarz Bractwa Żołnierki Chrześcijańskiej dla wykupywania jeńców chrześcijańskich i autor jego statutu. Od 1627 r. gwardian w Kamieńcu Podolskim. W efekcie krytyki jego stylu życia, w latach 1630-1632 przebywał znowu w Rzymie. Autor próby opracowania historii powszechnej od stworzenia świata po czasy współczesne pt. "Speculum universalis historiae", nigdy jednak nieukończonego. W 1631 r. otrzymał tytuł historyka i kronikarza zakonu oraz zgodę na pisanie jego historii. W 1633 r. powrót do kraju. W 1634 r. krytykowany za hulaszcze życie na dwóch kolejnych kapitułach generalnych we Lwowie oraz w Międzyrzeczu, a w 1636 r. pozbawiony głosu w zakonie. Pomimo to, jako kaznodzieja w konwencie lwowskim, w 1638 r. wywalczył włączenie klasztoru do prowincji ruskiej, a w 1643 r. miejsce dla siebie w definitorium. W latach 1642-1644 zajmował się kolejnym dziełem historycznym oraz zagadnieniami heraldycznymi. W całej twórczości przeciwnik herezji. Zmarł miedzy 1645 a 1647 r.

Adam Dłużyk (Dłużek) Kamieński

Ur. ok. 1635 r. na Białorusi, zm. ok. 1676 r. Służył w wojsku litewskim pod dowództwem hetmana wielkiego litewskiego Pawła Jana Sapiehy. Uczestnik wojen polsko-rosyjskich w latach 1654-1667. Jeniec polski z oddziałów Czarnieckiego, wzięty do niewoli rosyjskiej w bitwie nad rzeką Basią 18 X 1660 r., więziony w Mohylewie, a następnie wywieziony do Jakucka, gdzie dotarł w 1662 r. Wcielony przymusowo do wojska, służył w podboju Syberii, dostał przy tym hramotę carską na setnika. W latach 1664-1668 nadzorca jakuckiego więzienia. Uwolniony niespodziewanie w czasie pobytu nad rzeką Amur, powrócił do Moskwy, skąd na mocy rozejmu andruszowskiego zabrało go do kraju w 1671 r. polskie poselstwo Jana Krzysztofa Gnińskiego. W 1672 r. autor diariusza, stanowiącego najstarszy opis Syberii w języku polskim.

Maciej Dobracki (Gutthäter)

Ur. ok. 1626 r. w Byczynie, zm. 20 VI 1681 r. w Brodnicy. Pochodził z luterańskiej rodziny Gutthäterów, mieszkającej we Wrocławiu i Krakowie, która po nobilitacji przyjęła nazwisko Dobrackich. Ok 1655 r. podpisek ziemski w Wieluniu i grodzki w Ostrzeszowie. Po stracie majątku w wojnach szwedzkich, od 1656 r. nauczyciel języka polskiego i adwokat we Wrocławiu. W 1665 r. podróż do Gdańska. W latach 1666-1670 kierownik Miejskiej Szkoły Polskiej we Wrocławiu. W 1670 r. przeniósł się do Torunia, a stamtąd w 1671 r. do Brodnicy, gdzie objął stanowisko pisarza sądowego. 21 III 1673 r. otrzymał od króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego indygenat i tytuł sekretarza królewskiego. Autor dwóch podręczników do gramatyki polskiej i poradników językowych w języku niemieckim i polskim, utworów religijnych i okolicznościowych, a także przekładów.

Krzysztof Dorohostajski

Ur. 2 III 1562 r., zm. 3 VIII 1615 r. we Wrocławiu. Syn Mikołaja wojewody połockiego oraz Anny Wojnianki. Kalwin, odbył studia w gimnazjum Sturma w Strasburgu, a od 1575 r. we Fryburgu. Uczestnik walk w Niderlandach po stronie cesarza. Podróżował do Włoch, a następnie Mantui, Ferrary, Bolonii i Neapolu, gdzie zapoznał się z włoską szkołą jazdy i z piśmiennictwem dotyczącym koni. Następnie gościł na dworze cesarza niemieckiego, od którego za zasługi wojenne otrzymał tytuł barona Cesarstwa. Uczestnik wojen polsko-rosyjskich Batorego, w trakcie których nawiązał kontakty z kalwińskimi Radziwiłłami. W 1587 r. uczestnik rokowań moskiewsko-litewskich. Od 1588 r. starosta wołkowyski oraz stolnik litewski. W 1589 r. i 1590 r. jako poseł na sejm zabierał głos w sprawach międzynarodowych. W 1590 r. krajczy litewski. W 1592 r. uczestnik zaślubin królewskich i poseł na sejm inkwizycyjny. Od 1592 r. podczaszy, w 1594 r. deputat na trybunał koronny w Lublinie. Od 1597 r. marszałek wielki litewski pomimo sprzeciwów Stolicy Apostolskiej i katolików. Po śmierci ojca objął starostwa szereszewskie, wieluńskie, mścibowskie, nowomłyńskie, dynemundzkie, dzierżawę jałowską i kuryłowską. W 1600 r. arbiter w sporze Chodkiewiczów z Radziwiłłami. Brał udział w wojnie inflanckiej 1600-1602 r. w wymiarze logistycznym, a od 1601 r. czynnie w walkach zbrojnych, m.in. w bitwie pod Kokenhauzen i w obronie twierdzy Dyjament. Po wojnie autor podręcznika hodowli koni pt. "Hippica". Od 1605 r. ponownie zaangażowany w bieżąca politykę kraju, poseł na kolejne sejmy, obrońca konfederacji warszawskiej, przywódca Kościoła kalwińskiego, utrzymywał zbór i drukarnie w Oszmianie Murowanej. Podróżował w 1605 r. do Pragi, w 1608 r. do Padwy, a na przełomie lat 1612/1613 do Werony. W latach 1609-1611 uczestnik wyprawy smoleńskiej.

Herman Drobiszewski

Dokładne daty życia nieznane. W r. 1645 był księdzem bazylianinem, w 1695 r. wikary i kaznodzieja żyrowicki. Oprócz "Opowieści z dziejów Polskich" oraz wierszowanej historii porwania w 1685 r. przez Adama Kalinowskiego córki Mikołaja Strusa pt. "Opisanie Kalinowskich" pozostawił także kazania wydane w Wilnie.

Jan Florian Drobysz-Tuszyński

Ur. 21 VI 1640 r. w Zabołociu w powiacie żytomierskim, zm. 3 IV 1707 r. w Zamościu. Od 11 roku życia w wojsku, najpierw przy starszym bracie, w latach 1656-1677 r. towarzysz różnych chorągwi. Walczył ze Szwedami, z Turkami, z Rosjanami, na Węgrzech i Ukrainie oraz w konfliktach wewnętrznych. Od 1677 r. gubernator Ordynacji Zamoyskiej z ramienia Marcina Zamoyskiego, kasztelana lwowskiego. Stolnik żytomierski. Autor pamiętnika obejmującego lata 1656-1706.

Elżbieta Drużbacka

Ur. ok. 1695 (1698?) r., zm. 14 III 1765 r. w Tarnowie. Pochodziła ze szlacheckiej rodziny Kowalskich prawdopodobnie z Wielkopolski, choć badacze wskazują na Pomorze i Ruś Czerwoną. Przebywała na dworach magnackich m.in. kasztelanowej krakowskiej Sieniawskiej z d. Lubomirskiej, gdzie zdobyła wykształcenie i znajomość języka francuskiego. Najpóźniej ok. 1725 r. wyszła za mąż za Kazimierza Drużbackiego herbu Lew, skarbnika ziemi żydaczowskiej w woj. ruskim, z którym zamieszkała w Rzemieniu nad Wisłoką. Po śmierci męża (ok. 1740 r.) gościła na dworach magnackich na Rusi, m.in. Czartoryskich, Sieniawskich, Krasickich, Lubomirskich, Branickich. W końcu swojego życia osiadła przy klasztorze bernardynek w Tarnowie. Autorka listów, a także wierszy i fraszek o charakterze społecznym, obyczajowym, dydaktycznym, religijnym i historycznym, choć odznaczających się dozą naiwności.

Kasper Drużbicki

Ur. 6 I 1590 r. w Drużbicach, zm. 2 IV 1662 r. w Poznaniu. Student w kolegium jezuickim w Poznaniu, od 1609 r. nowicjusz w Krakowie, w 1611/1612 r. słuchacz wykładów z retoryki w Lublinie, a w latach 1612-1615 filozofii w Kaliszu. W latach 1615-1620 nauczyciel poetyki i retoryki w Lublinie oraz retoryki we Lwowie. W latach 1618-1622 student teologii w Poznaniu. W 1622/1623 r. odbył trzecią próbę w Jarosławiu, gdzie miał otrzymać dar mistycznej modlitwy. Czterdzieści kolejnych lat spędził na wytężonej pracy pisarskiej, apostolskiej, kaznodziejskiej i administracyjnej. W latach 1623-1625 wykładowca logiki w Lublinie, w 1625/1626 r. prefekt studiów w kolegium w Kaliszu, od 1626 r. mistrz nowicjatu u św. Macieja w Krakowie i rektor tamże, w 1629 r. rektor kolegium św. Piotra w Krakowie, w latach 1629-1633 i 1650-1653 prowincjał, a w 1661 r. jego zastępca. W latach 1633-1634 zarządca kolegium kaliskiego, 1638-1641 ostrogskiego, 1641-1644 domu nowicjatu w Krakowie, a 1644-1647 i 1657-1662 kolegium poznańskiego. w latach 1636-1637 instruktor trzeciej próby w Jarosławiu, a także kaznodzieja w Lublinie i Poznaniu. W 1650 r. odrzucił przyjęcie funkcji kaznodziei królewskiego. Autor m.in. wielotomowego zbioru kazań i przemów, a także w 1630 r. ordynacji dla prokuratorów i administratorów jezuickich folwarków, która obowiązywała do 1773 r. Przyjaźnił się z Anną z Kostków Ostrogską, fundatorką kolegiów w Jarosławiu i Ostrogu. Prowadził dysputę z arianinem Krzysztofem Lubienieckim w 1627 r., zabierał głos w sporze jezuitów z Akademią Krakowską, będąc w 1632 r. przedstawicielem zakonu w trybunale rozjemczym Władysława IV. W ramach pełnionych funkcji administracyjnych budował i odbudowywał kościoły i kolegia jezuickie, a także zakładał folwarki. Kaznodzieja trybunału lubelskiego. Dwukrotnie podróżował do Rzymu jako prokurator.

Stanisław Józef Duńczewski

Ur. w 8 V 1701 r. w Kętach w powiecie Biała na Podgórzu, zm. w 27 IX 1767 r. w Zamościu. Syn Jana h. Krzywda, superintendenta komór celnych, i Zofii Sowińskiej, brat Michała Józefa profesora wydziału sztuk wyzwolonych, a następnie teologii w Akademii Zamoyskiej. Student filozofii w Akademii Krakowskiej, doktor filozofii od 1723 r., w latach 1724-1767 r. wykładowca matematyki i astronomii w Akademii Zamoyskiej. Od 1741 r. profesor prawa, od 1745 r. doktor prawa, a od 1746 r. dziekan wydziału prawa w Akademii Zamoyskiej. W 1760 r. obowiązki wykładowcy powierzył synowi Janowi Bartłomiejowi. W latach 30. i 40. XVII w. zarządzał miejscową drukarnią, w latach 1737-1741 oskarżony w procesie o nadużycia. Autor poezji okolicznościowej i traktatów astronomicznych. W latach 1725-1767 twórca kalendarzy, drukowanych w Zamościu i Lwowie, kontynuowanych do 1776 r. przez jego syna Jana Bartłomieja, kanonika zamojskiego. Wydawca herbarza, stanowiącego uzupełnienie do prac Niesieckiego i Okolskiego. W 1761 r. toczył spór w zakresie astronomii ze Stefanem Łuskiną.

Jan Ignacy Działyński

Zm. w 1724 r., syn Jana kasztelana elbląskiego i Bąkowskiej, córki Jana Ignacego Bąkowskiego wojewody pomorskiego. Przed 1692/1693 r. do 1703 r. starosta tolkmicki. W 1699 r. poseł na sejm z województwa pomorskiego. Od 1703 r. wojewoda pomorski i starosta skarszewski, choć przysięgę senatorską złożył dopiero w 1708 r. na generale pruskim. W 1703 r. z ramienia sejmu komisarz do sprawy rewizji skarbu koronnego, a w 1724 r. w komisji rewindykacyjnej do nadzoru wykonania wyroku w tzw. sprawie toruńskiej. Przetłumaczył pracę Jeana de Prechaca "Kawaler polski".

Tomasz Działyński

Zm. 25 VI 1714 r. Syn Adama, starosty bratiańskiego i rotmistrza koronnego. Studia początkowe w Braniewie. Wielokrotny poseł na sejm z ziemi dobrzyńskiej i Pomorza, aktywny polityk. W 1690 r. marszałek sejmowy na sejmie warszawskim oraz komisarz do spraw pretensji elektora brandenburskiego do Elbląga. Od 1691 r. krajczy koronny; od 1688 r. starosta bratiański, od 1690 r. łąkorski, w latach 1697-1700 starosta malborski, a 1695-1708 ekonom malborski. W 1692 r. deputat malborski i marszałek Trybunału Koronnym. Od 1694 r. podskarbi pruski. Aktywny działacz polityczny w okresie bezkrólewia 1696/1697 r. i na sejmie elekcyjnym w 1697 r. jako zwolennik kandydata francuskiego na tron polski, księcia Conti. W 1696 r. powołany samowolnie przez stany pruskie na województwo chełmińskie. Po elekcji stronnik Augusta II, od którego w 1702 r. otrzymał województwo chełmińskie i starostwo kowalewskie, a w 1703 r. starostwo tolkmickie. Od 1703 r. zgodnie z zamiarami króla zwolennik układu z carem, w 1704 r. posłował do Narwy przez Nowogród, gdzie podpisał niekorzystny dla Polski traktat narewski. Negocjator w sprawie sytuacji katolików w Rosji i unii Kościołów katolickiego i prawosławnego. Po powrocie utracił popularność. W 1712 r. ponownie marszałek Trybunału Koronnego. Autor zbiorku poezji oraz "Wilkierza na starostwo łękorskie".

Jan Dzwonowski

Dane o jego życiu są niepewne, pochodzą z analizy jego twórczości. Pochodził najprawdopodobniej z Dzwonowa na Podgórzu i był być może kantorem-organistą w kościele w Brzostku po 1602 r. a przed 1608 r. Autor zbiorów poezji sowizdrzalskiej, wydawanych w latach 1596/1607-1622. Niesłusznie utożsamiany z Janem Jurkowskim.

Jan Ernesti

Ur. 23 VII 1632 r. w Kisielicach, w Prusach Książęcych, zm. 10 XII 1709 r. we Wrocławiu. Pochodził zapewne z niemieckiej rodziny mieszczańskiej. Kształcił się w gimnazjach od 1645 r. w Elblągu, a od 1653 r. w Toruniu, gdzie mógł się uczyć języka polskiego. Od 1657 r. student teologii na Uniwersytecie w Wittemberdze. W latach 1662-1670 nauczyciel ewangelicki w Bojanowie, a 1670-1709 moderator (rektor), nauczyciel i kaznodzieja w Miejskiej Szkoły Polskiej we Wrocławiu. Autor wydawanych od 1674 r. cenionych podręczników, słowników i rozmówek do nauki języka polskiego, tłumacz modlitewników. Zaangażowany w inicjatywy na rzecz asymilacji żywiołu polskiego i krzewienia mowy polskiej wśród Niemców.

Andrzej Maksymilian Fredro

Ur. ok. 1620 r., zm. w 1679 r. w Przemyślu. Syn Jerzego, stolnika przemyskiego. Student w Akademii Krakowskiej. Dworzanin pokojowy Władysława IV. Od 1654 r. kasztelan lwowski, od 1676 r. wojewoda podolski, w 1678 r. deputat do rady przybocznej króla. Od 1646 r. poseł na kolejne sejmiki i sejmy, wielokrotny ich marszałek, uczestnik konwokacji i elekcji trzech kolejnych władców Polski: Jana Kazimierza, Michała Korybuta Wiśniowieckiego i Jana III Sobieskiego. Wielokrotny deputat do komisji sejmowych, m.in. 1647 r. do spraw granicznych między Polską a Węgrami, 1648 r. do rewizji skarbu koronnego, 1669 r. do ułożenia eksorbitancji, 1670 r. do ułożenia instrukcji dla polskich posłów do Moskwy. Aktywny polityk, zabierał głos w sprawach polityki wewnętrznej i zewnętrznej Rzeczypospolitej. W 1648 r. sygnatariusz konfederacji warszawskiej "salvis iuribus Ecclesiae Romanae", wypowiadał się na temat obronności państwa i polityki pieniężnej. W trakcie powstania Chmielnickiego wystawił własną chorągiew, od osobistego udziału w wyprawie beresteckiej uchroniło go jednak poselstwo od króla polskiego do Jerzego II Rakoczego, księcia Siedmiogrodu. W 1652 r. marszałek sejmu, na którym opowiadał sie za ustrojem republikańskim. Paradoksalnie pozwolił na jego zerwanie przez Sicińskiego za pomocą "liberum veto". W czasie wojny ze Szwedami pozostał wierny Janowi Kazimierzowi, w 1655 r., 1656r., a także w 1672. wódz pospolitego ruszenia szlachty ruskiej, zajmował się organizacją wojska, w 1658 r. i 1671 r. fortyfikował Przemyśl, a po elekcji Michała Korybuta Wiśniowieckiego zajął się organizacja poczty wojewódzkiej. W latach 1660-1661 opowiedział się za zasadnością liberum veto i przeciw elekcji vivente rege. Utrzymywał kontakty z Lubomirskim, choć w trakcie jego zatargu z dworem i rokoszu w 1665 r. trzymał się na uboczu. Zabierał głos w trakcie kolejnych bezkrólewi. W 1672 r. uczestniczył w obradach konfederacji gołąbskiej. Posiadał dobra w ziemi lwowskiej, gdzie przebywał w latach 60-70. XVII w. Działalność pisarską rozpoczął w 1652 r. Tworzył w języku polskim i łacińskim. Autor prac o tematyce historycznej, listów, zbiorów przysłów i mów, podręcznika wojskowego dla piechoty, dzieł moralnych i dydaktycznych, a także politycznych i gospodarczych, odwołujących się do bieżącej polityki Rzeczypospolitej.

Joannicjusz Galatowski

Ur. na Wołyniu, zm. 2 I 1688 r. w Czernihowie. W Kolegium Kijowskim uczeń Łazarza Baranowicza "od infimy do retoryki", a następnie jako zakonnik pod jego opieką w klasztorze Kupiatyckim. Dzięki poparciu mistrza rektor Akademii Duchownej w Kijowie w latach 1658/1659-1665. Po jej zburzeniu przez wojska Doroszenki w 1665 r. tułał się po Podolu, Wołyniu i Litwie, a przez jakiś czas przebywał we Lwowie. W 1668 r. ihumen klasztoru Brackiego w Kijowie, a dzięki ponownemu poparciu Baranowicza archimandryta czernihowskiego klasztoru Jeleckiego w latach 1669-1688. W 1663 r. prowadził dysputę z kaznodzieją królewskim Adrianem Pikarskim w Białej Cerkwi na południe od Kijowa. Autor zbiorów kazań oraz pism polemicznych i teologicznych w języku polskim, ruskim i po łacinie. W swojej twórczości bronił religii prawosławnej. Brał udział w dysputach z teologiami katolickimi i pisał teksty, sprzeciwiając się prymatowi papieża oraz odrzucając unię i ortodoksyjność Filioque, a także zwalczając innowierców: żydów, muzułmanów, arian, ewangelików oraz filozofów starożytnych.

Jan Gawiński

Ur. 1622/1626 r., zm. ok. 1684. Pisał się z „Wielomowic” (najprawdopodobniej Wilamowice w dawnym Ksiestwie Oświęcimskim lub na Podlasiu). W 1642 r. uczeń retoryki w kolonii Akademii Krakowskiej w Białej Podlaskiej. Być może uzupełniał naukę w Kolegium Nowodworskich w Krakowie. W latach następnych został sekretarzem królewicza Karola Ferdynanda Wazy, biskupa wrocławskiego i płockiego. Zapewne uczestnik walk z Kozakami w 1648 r. Przed 1650 r. osiadł w Krakowie, od 1657 r. przebywał w nim stale. Od 1650 r. alumn grodu krakowskiego. Ok. 1654 r. nobilitowany, w 1654 r. i 1658 r. zastępca podwojewodziego krakowskiego Piotra Opockiego, a od 1658 r. jego subdelegat. W latach 1658-1667 r. subkolektor podwojewodziego krakowskiego F. Grabkowskiego i pisarz skarbu koronnego, od 1665 r. rzecznik mieszczan wobec króla w sprawie zniesienia podatku na wojsko. W 1671 r. superintendent warzelni wielickiej i bocheńskiej. Autor poezji okolicznościowej, wierszy liryczno-opisowych związanych z wsią i sielanek. Przyjaciel Wespazjana Kochowskiego.

Adam Gdacjusz (Gdak)

Ur. w 1615 w Kluczborku, zm. w 18 IX 1688 r. w Kluczborku. Pochodził z luterańskiej rodziny mieszczańskiej o nazwisku Gdak. Uczeń szkół w Kluczborku, Brzegu i Wrocławiu, a od 1633 r. gimnazjum w Toruniu. Informacja, jakoby był w 1634 r. kantor i nauczyciel w Podhradie na Spiszu, ze względu na jego pobyt w Prusach wydaje się wątpliwa. Przez pewien czas przebywał w Królewcu, gdzie nawiązał osobiste kontakty z gminą socynańską, lecz bez przyjęcia jej nauki. W 1637 r. nauczyciel w gimnazjum w Elblągu. W latach 1638-41 przebywał na Węgrzech jako rektor szkoły w Bardiowie, skąd wrócił do Kluczborka, gdzie w latach 1641-1642 był kaznodzieją, popieranym przez pastora Samuela Regiusa. W 1642/1643 r. kantor w Toruniu, potem w Wilnie, a od 1643 r. konrektor szkoły luterańskiej tamże. Uczył się sztuki kaznodziejskiej o zabarwieniu ludowym od Andrzeja Schoenflissiusa. W efekcie konfliktu z seniorem zboru wileńskiego Crusiusem, opuścił Wilno i od 1644 r. przebywał na stałe w Kluczborku jako diakon, a od 1646 r. jako senior tamtejszego zboru luterańskiego. Autor poezji okolicznościowej, zbiorów kazań, pracy na temat dziejów wymowy różnowierczej w XVII w. Duszpasterz, renowator spalonego w 1654 r. zboru kluczborskiego, od 1660 r. opiekun tamtejszej gminy socyniańskiej. Pisał i wydawał w języku łacińskim i polskim w latach 1637-1650 oraz 1674-1688 drobne pisma z zakresu dydaktyki religijnej i moralności potocznej.

Christian Fürchtegott Gellert

Ur. 4 VII 1715 r. w Hainichen w Saksonii, zm. 13 XII 1769 r. w Lipsku. Pochodził z rodziny luterańskiego pastora. Po ukończeniu szkoły Sankt Afra w Miśni, student teologii i filozofii na Uniwersytecie Lipskim. W czasie studiów korepetytor i tłumacz z języka angielskiego i francuskiego, członek zespołu pracującego nad niemieckim tłumaczeniem Encyklopedii Bayle’a, a także członek redakcji czasopisma „Bremer Beiträge”. Studia ukończył rozprawą o teorii i historii bajki. Od 1745 r. wykładowca etyki, poetyki i retoryki, a od 1751 r. profesor. Autor bajek, dramatów o tematyce mieszczańskiej, powieści, pieśni religijnych.

Jan Golliusz (Golius, Golec, Goły)

Ur. 1634 r. w Bełzie, zm. 13 I 1694 r. w Wilnie. Pochodził z kalwińskiej rodziny mieszczańskiej. Od 1648-1650 r. student w Akademii Zamoyskiej, a w latach 1650-1652 w Lipsku. Od 1952 r. bakałarz w Zamościu, nauczyciel dzieci rodzin kalwińskich. W 1653 r. krótki pobyt we Lwowie. Po wojnach szwedzkich opuścił Zamość i przeniósł się do Kiejdan, gdzie przebywał w latach 1660-1665. Od 1681 r. związany ze zborem kalwińskim w Wilnie, w 1682 r. jego senior, a w 1692 r. szafarz generalny. Opiekun młodzieży kalwińskiej studiującej za granicą (m.in. w Anglii, Holandii), częsty uczestnik synodów prowincjonalnych w latach 1666-1693. Od 1677 r. sekretarz królewski. Przyjaciel Stanisława Niezabitowskiego, podczaszego kaliskiego, generalnego zarządcy dóbr ks. Ludwiki Radziwiłłówny i protektora polskich kalwinów w księstwie słuckim. W latach 1650-1659 autor sylwy, zawierającej m.in. spisany w 1654 r. pamiętnik z pobytu w Lipsku i Zamościu z okresu 1650-1653, listy od dostojników, utwory poetów starożytnych i księgi Talmudu oraz własną poezję okolicznościową i mowy.

Jan Aleksander Gorczyn

Ur. ok. 1618 r. w Krakowie, zm. po 1695 r. Syn Piotra, noszącego pierwotnie nazwisko Ulanowski, mieszczanina z Poznania, poety wykształconego w Akademii Krakowskiej, oraz Urszuli z Gorczyna. Od 1634 r. student na wydziale sztuk Akademii Krakowskiej. Drukarz i wydawca modlitewnika, podręczników do muzyki i matematyki, poezji okolicznościowej, herbarza i opisu Niemiec. W latach 1653-1695 r. sztycharz-ilustrator. W 1661 r. redaktor techniczny, korektor i kierownik krakowskiej, a potem warszawskiej drukarni otwartej na potrzeby publikacji "Merkuryusza Polskiego", gazety powstającej w związku ze staraniami Jana Kazimierza o tron polski w drodze elekcji vivente rege, redagowanej przez sekretarza królewskiego Hieronima Pinocciego, a zarządzanej przez marszałka Łukasza Opalińskiego. Po zamknięciu gazety wrócił do Krakowa. W latach 1683-1684 sądzony i uwięziony za długi.

Wojciech Gostkowski

Daty życia nieznane. Pochodził z Gostkowa w ziemi liwskiej. Być może w 1600 r. student Akademii Krakowskiej. W 1612 r. pisarz skarbu koronnego. Autor dwóch traktatów ekonomicznych, poruszających z perspektywy merkantylistycznej problem przesilenia pieniężnego lat 1620-1622 oraz wskazujących sposoby likwidacji problemu nadużyć podatkowych.

Franciszek Gościecki

Ur. 1668 r. w Wielkopolsce, zm. w 1729 r. Od 1684 r. jezuita, nauczyciel poetyki i retoryki w szkołach jezuickich. W latach 1700-1729 w klasztorze w Samborze, przełożony w latach 1710-1712, 1714-1716, 1722-1728), przyjaciel fundatora Marcina Chomętowskiego i jego syna Stanisława, wojewody mazowieckiego. Kapelan tego ostatniego na zjeździe z carem Piotrem w Żółkwi w 1708 r., w misji do Turcji w latach 1712-1714, na pielgrzymce do Rzymu w latach 1718-1719, oraz w poselstwie do Petersburga w latach 1719-1720. Autor poematu opisującego wyprawę turecką, wydanego pośmiertnie w 1732 r.

Wojciech Józef Górecki

Zm. w 1684 r. Żonaty z Magdaleną Siekielowiczówną, pochodzącą z rodziny drukarskiej. W latach 1667-1684 prowadził własną działalność drukarską. Typograf królewski, oficjalnie w latach 1676-1678, tytuł ten łączył często z mianem drukarza Akademii. Działalność w latach 1667-1684. W 1674 r. wydał "Liryki" Wespazjana Kochowskiego, wywołując spór między Akademią Krakowską a jezuitami, sprzeciwiającymi się zbyt liberalnej cenzurze. Po śmierci Góreckiego drukarnia przeszła w ręce Zuzanny, jego córki z pierwszego małżeństwa, do 1695 r. znajdowała się pod zarządem A. Schedla.

Sebastian Grabowiecki

Ur. ok. 1540 r. w Mszczyczynie lub Gajewie pod Gostyniem, zm. w 1607 r. w Bledzewie. Studia zagraniczne, m.in. w 1558 r. we Frankfurcie n. Odrą, potem we Włoszech. Opanował humaniora oraz języki łaciński, niemiecki i włoski. Od 1565 r., dzięki protekcji stryja, Gabriela Grabowieckiego, starosty mławskiego, od 1565 r. ochmistrza królowej Katarzyny, dworzanin Zygmunta Augusta, dyplomata o orientacji prohabsburskiej. W 1576 r. prowadził korespondencję z cesarzem Maksymilianem II, a od 1585 r. do Ferdynandem rakuski, po odbyciu poselstwa na jego dwór. Choć przeciwnik elekcji Batorego, od 1581 r. sekretarz królewski. Przed 1571 r. żonaty z Krystyną Czermińską, dwórką Anny Jagiellonki, po jej śmierci w 1585 r. duchowny, w 1587 r. proboszcz w Lemsalu, od 1592 r. opat cysterski w Bledzewie. Autor traktatu polemicznego z ewangelikami oraz poezji religijnej, po części przełożonej z włoskiego.

Stanisław Grochowski

Ur. ok. 1542 r. w Wielkich Grochach, zm. 30 I 1612 r. lub 2 I 1615 r. w Krakowie. Pochodził ze szlacheckiej rodziny Wierzbowskich. Wychowanek Jana Dymitra Solikowskiego, sekretarza królewskiego, późniejszego arcybiskupa lwowskiego, prymasa Jakuba Uchańskiego. Od 1571 r. student i słuchacz wykładów Jakuba Wujka w kolegium jezuickim w Pułtusku, gdzie nawiązał również kontakty z Piotrem Skargą. Opowiadał się za kontrreformacją. Kanonik uniejowski, od 1577 r. kaliski, a następnie łowicki. Od 1584 r. sekretarz królewski, ok. 1595 r. proboszcz czerski. W 1600 r. zwolennik wyboru Bernarda Maciejowskiego, biskupa łuckiego na biskupstwo krakowskie i kujawskie, w którego otoczeniu znalazł się w latach 1600-1607. W 1600 r. posądzony o obrazę majestatu, utracił probostwo czerskie, ok. 1601 r. zrekompensowane kustodią kruszwicką z Małymi Pieckami. Wspierany przez Michała Działyńskiego, wojewodę włocławskiego. Dzięki publikacjom uzyskał altarię w kaplicy kolegium prawniczego w Krakowie. Członek bractwa Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii. Autor poezji okolicznościowej i religijnej, pism polemicznych i rymowanej publicystyki. Prowadził korespondencję z Szymonem Szymownowicem. Pisał czystą polszczyzną.

Jan Grodwagner

Żył w 1. poł. XVII w. Pochodził z Prus. Pisarz merkantylistyczny, autor traktatu ekonomicznego na temat polityki monetarnej i handlowej, wydanego czterokrotnie w latach 1631-1632.

Faustyn Grodzicki

Ur. 15 II 1709 na Litwie, zm. po 1773. Od 1726 jezuita. W latach 1726-1729 student retoryki w Jarosławiu, 1729-1732 filozofii w Kaliszu, 1732-1734 matematyki w Krasnymstawie, 1734-1738 teologii w Lublinie. W 1739/1740 nauczyciel retoryki w Brześciu, 1740/1741 w Krośnie, 1741-1743 we Lwowie. W 1743 odsunięty od nauczania wymowy, został skierowany do organizacji studium matematycznego na Wydziale Filozoficznym kolegium akademickiego we Lwowie, którego dyrektorem i wykładowcą był w latach 1743-1749. Wykładowca arytmetyki, geometrii, statyki, mechaniki, hydrostatyki, perspektywy, architektury cywilnej, wojskowej, taktyki i polemiki. Zapoczątkował nowy kierunek nauczania tych przedmiotów w szkołach jezuickich, kształcąc dwunastu jezuickich nauczycieli matematyków. Polemista w dyskusji o wymowie z Szymonem Konarskim. Od 1749 profesor filozofii i matematyki w kolegiach w Jarosławiu i we Lwowie. W latach 1753-1758 superior rezydencji w Łaszczowie, 1758-1762 rektor kolegium w Kamieńcu, kierował budową kościołów w obu tych miejscowościach. Następnie przez rok dyrektor studiów w Sandomierzu, dyrektor biblioteki Sierakowskich w Przemyślu, dyrektor studiów i prokurator w Jarosławiu, w latach 1767-1773 misjonarz w Porycku. Sekularyzował się w wyniku kasaty zakonu. Pierwszy nauczyciel Tadeusza Czackiego. Autor dziejów kolegium lwowskiego, utworów polemicznych w zakresie nauczania wymowy, a także podręczników dla młodzieży do architektury w języku polskim pod nazwiskiem ucznia Kajetana Zdzańskiego, podstolica mścisławskiego oraz sztuki wojennej w języku łacińskim pod nazwiskiem I. Bogatki (o ile faktyczni uczniowie nie wydali zebranych przez siebie notatek z wykładów Grodzickiego).

Adam Grodziecki

Ur. ok. 1590 r. w Grodźcu w Wielkopolsce, zm. w 1647 r. w Wyszynie. Syn Andrzeja, chorążyca kaliskiego, i Małgorzaty Witosławskiej. Z kalwinizmu przeszedł na katolicyzm. Wielokrotnie od 1614 r. poseł sejmikowy, od 1615 r. poseł na sejm, a od 1619 r. marszałek sejmowy i sejmikowy, a od 1637 r. marszałek trybunału koronnego, a w 1645 r. deputowany do niego. W 1616 r. dworzanin królewski. W 1626 r. deputowany do trybunału skarbowego w Radomiu oraz marszałek sejmikowy. Od 1627 r. kasztelan nakielski, od 1632 r. kasztelan międzyrzecki. Starosta stawiszyński. Mimo godności senatorskiej kilkakrotnie przyjmował mandat poselski. W 1628 r. i 1643 r. rezydent przy królu. W 1632 r. sygnatariusz elekcji Władysława IV i potwierdzenia praw na sejmie koronacyjnym, a także komisarz senacki dla oszacowania towarów. W 1635 r. nominowany do królewskiej rady wojennej, w 1643 r. i 1644 r. brał udział w radach senatorów. W 1638 r. i 1641 r. komisarz sejmowy do wyznaczania granic Wielkopolski z sąsiadami. Na sejmach w latach 1632-1639 brał udział w wotach senatorskich. W 1645 r. uczestnik pogrzebu królowej Cecylii Renaty w Krakowie. Zabierał głos w bieżących sprawach Rzeczypospolitej: podatkowych, obronności, przeciw alienacji dóbr ziemskich do stanu duchownego, przeciw uznawaniu obcych tytułów, w kwestii małżeństwa Władysława IV w kontekście sprawy dysydenckiej, przeciw ustanowieniu orderu Niepokalanego Poczęcia Marii Panny, w sprawach społecznych, w kwestiach polityki zagranicznej. Zaangażowany jako syndyk bernardynów w sprawę sporu franciszkanów poznańskich z innymi konwentami, sprzeciwiającymi się budowie nowego klasztoru i kościoła w Poznaniu. Przeciwnik dysydentów i jezuitów. W przypadku wielu z tych kwestii autor mów i utworów o charakterze polemicznym, a także poezji okolicznościowej. Związany z intelektualnym środowiskiem Leszna.

Paweł Guldeniusz

Ur. ok. 1558 r. w Królewcu, zm. ok. 1658 r. w Toruniu. Obywatel toruński i aptekarz. Działał na dworze Władysława IV. W 1641 r. wydał polsko-niemiecko-łaciński słownik, zawierający m.in. opisy chorób i leków.

Aleksander Gwagnin

Ur. w 1534 r. w Weronie, zm. w 1614 r. w Krakowie. Syn Ambrożego Guagniniego dei Rizzioni oraz Bartolomei. Pochodził z włoskiej zubożałej rodziny szlacheckiej. Przybył do Polski najpóźniej w 1558 r., wraz z ojcem polecony w 1561 r. przez Mikołaja Sieniawskiego, wojewodę ruskiego i hetmana wielkiego koronnego, jako biegły w sztuce fortyfikacyjnej i oblężniczej i wysłany na front pierwszej wojny północnej. Od 1563/1564 r. pod komendą Ambrożego, będącego rotmistrzem w wojsku krakowskim, uczestniczył w kampaniach: inflanckiej, wołoskiej i moskiewskiej, a następnie jako rotmistrz piechoty biegły w inżynierii wojskowej stanął na czele twierdzy w Witebsku, biorąc udział w walkach w latach 1564-1569. W 1569 r. na sejmie lubelskim został pasowany na rycerza, w 1571 r. otrzymał indygenat i pochwałę za obronę Witebska, a przedtem szlachectwo od cesarza. w latach 1574-1576 starostwo filipowskie. W 1576 r. pozaciągał długi, utracił tenutę i wrócił do służby wojskowej, biorąc udział w wyprawie na Gdańsk. 1578 r. podróż do Rzymu, uzyskanie tytułu hrabiego pałacu laterańskiego. W 1581 r. uczestnik oblężenia Pskowa pod Batorym, w 1581 r. podróż do Szwecji. Brak danych na jego temat w latach 1584-1611. Od 1578 r. starania o spadek w Wenecji, wielokrotnie poparte wstawiennictwem królewskim. W 1578 r. wydał popularne dzieło pt. "Sarmatiae Europeae descriptio", z biegiem lat uzupełniane, przekładane i przedrukowywane w Polsce i zagranicą. W latach 1580-1582 w sporze o autorstwo z Maciejem Strykowskim, w efekcie którego uznano go za plagiatora. W latach 1611-1612 w sporach z wydawcami ze względu na problemy finansowe.

Jakub Kazimierz Haur

Ur. w 1632 r., zm. 1709 r. Syn Jakuba, ławnika warszawskiego, oraz Anny Marii z Petardów, pochodzącej z Grazu w Austrii, dwórki królowej Konstancji. Rodzina spokrewniona była ze znanymi rodzinami mieszczańskimi Dzianottich, Gibbonich i Kralów. W latach 50. XVII w. studia w Akademii Krakowskiej. Następnie służba u lwowskiej rodzinie Morikonich i Dzianottich. Być może w latach 60. XVII w. odbył podróże do Włoch i Niemiec. Pod koniec panowania Jana Kazimierza rodzina uzyskała tytuł szlachecki. Od 1670 r. pisarz i superintendent w dobrach Stanisława Skarszowskiego, a także z jego ramienia zarządca składów soli w miastach pomorskich i inflanckich, za zaniedbania sądzony w Trybunale Lubelskim. Następnie zarząd dóbr Andrzeja Morstina. Po wyjeździe Morstina w wyniku afery politycznej osiadł w Krakowie, komisarz do rachunków skarbowych i sekretarz królewski. Poza tym zajmował się transakcjami finansowymi i handlem nieruchomościami, dzierżawił wieś Chorowice, procesował się z księgarzami krakowskimi. W 1675 r. wydał traktat agronomiczny, na który w kolejnym roku uzyskał przywilej Jana III Sobieskiego zabezpieczający prawa autorskie. W 1693 r. wydał encyklopedię z zakresu gospodarki wiejskiej, pozostawił również wierszowaną encyklopedię o tematyce handlowej.

Stanisław Kazimierz Hercius albo Herka

Ur. ok. 1615 r, zm. po 1660 r. Doktor medycyny i filozofii, profesor medycyny i teologii w Akademii Krakowskiej. W 1660 r. wydał "Bankiet narodowi ludzkiemu ... zgotowany".

Stefan Humiecki

Ur. przed 1692 r., zm. 1736 r. Syn Wojciecha, chorążego podolskiego, oraz Izabeli z Kątskich. Od 1692 r. stolnik podolski. W latach 1696-1698 zaangażowany w walkę o tron polski. W 1696 r. marszałek sądów kapturowych, poseł na sejm konwokacyjny. W 1697 r. zwolennik księcia Conti'ego, po podwójnej elekcji organizator i marszałek rokoszu. Od 1698 r. zwolennik Augusta II. Od 1698 r. pułkownik artylerii konnej. W 1699 r. z ramienia senatu członek komisji do odebrania Kamieńca z rąk tureckich, a w 1701 r. do pogodzenia Litwy, w 1702 r. sygnatariusz aktu powtórnego rozgraniczenia z Turcją. Od 1702 r. podstoli wielki koronny i starosta rzeczycki, od 1704 r. starosta rawski, od 1706 r. wojewoda podolski. W 1706 r. po abdykacji Augusta II członek konfederacji sandomierskiej, następnie przez krótki czas zwolennik Stanisława Leszczyńskiego. W 1710 r. członek walnej rady warszawskiej, komisarz na trybunał skarbowy, członek komisji hibernowej, gdańskiej i kamienieckiej. Od 1712 r. starosta bełski. Aktywnie zaangażowany w działania dyplomatyczne w trakcie III wojny północnej. W 1717 r. współtwórca konstytucji na Sejmie Niemym. W 1718 r. usunął się z aktywnej polityki, poświęcił się sprawom wojewódzkim, posłował jednak na sejmy. Od 1718 r. starosta libuski. W 1726 r. członek komisji rokowań z Rosją, Austrią i Szwecją. W 1726 r. krótko generał artylerii koronnej. W 1730 r. członek komisji do rozgraniczenia dóbr króla i córki Sieniawskiego. W tym samym roku 1730 r. kawaler Orderu Orła Białego. Od 1731 r. starosta winnicki. W 1732 r. udział w rokowaniach z Tatarami i Rosją. W czasie bezkrólewia zwolennik Leszczyńskiego. Na sejmie konwokacyjnym w radzie prymasowej. Po podwójnej elekcji: Stanisława Leszczyńskiego i Augusta III wrócił do Lwowa. W 1735 r. opowiedział się po stronie Sasa. Autor mów i relacji z poselstw.

Jan August Hylzen

Ur. 1702 r., zm. 14 II 1767 r. w Warszawie. Pochodził z inflanckiej rodziny szlacheckiej, spolonizowanej na przełomie XVII i XVIII w. Syn Jerzego Konstantego Hylzena, starosty marienauskiego oraz Anny Schimmelpfenig. Posiadał dosyć gruntowne studia. Od 1721 r. starosta marienhauski. Aktywny na sejmikach inflanckich w Dyneburgu, zwolennik Jana Platera wojewody inflanckiego. W trakcie bezkrolewia 1733 r. zwolennik Sasów i przedstawiciel interesu Inflant. W 1735 r. i 1736 r. poseł na sejmy pacyfikacyjne, w 1738 r. regent kancelarii wielkiej litewskiej, poseł inflancki na sejm. Utrzymywał kontakty i relacje finansowe z Sapiehami. Od 1739 r. starosta brasławski, w 1740 r. marszałek sejmiku brasławskiego, od 1744 r. kasztelan inflancki, 1749-1750 marszałek trybunału litewskiego. Przyjaciel Załuskich, w 1751 r. powołany do Collegium Societatis Litteraria. Utrzymywał przyjazne stosunki z dworem królewskim. W trakcie sejmików w 1752 r. zwolennik Stanisława Augusta Poniatowskiego. W 1754 r. kawaler Orderu Orła Białego. Od 1754 r. wojewoda miński, od 1756 r. starosta parchowski. Po zerwaniu "familii" z dworem, przeciwnik Czartoryskich. Od 1762 r. starosta kazuński. Neutralność w trakcie bezkrólewia 1763-1764, a następnie zwolennik Stanisława Augusta. Właściciel rozległego majątku ziemskiego w Inflantach, także tenut, z których część przeszła następnie na jego własność: np. część starostwa rzeczyckiego. Prowadził tam działalność misyjną, charytatywną i oświatową. W 1742 r. w części z nich założył misje jezuickie, pod kierownictwem Michała Rotha, zw. "apostołem łotewskim", twórcą literackiego języka łotewskiego. Budował kościoły, szpitale, przeznaczał fundusze na szkoły i zubożałych chłopów. W 1754 r. osiadł w Warszawie, gdzie wybudował pałac. Autor dzieła o historii Inflant, enkomium Biblioteki Załuskich, poezji okolicznościowej, mów i listów.

Jan Kajetan Jabłonowski

Ur. 1699/1700 r. w Bracławiu, zm. 5 III 1764 r. w Ostrogu. Był synem Jana Stanisława, wojewody ruskiego, oraz Joanny de Béthune, francuskiej margrabianki. Wychowanie w kolegium jezuickim. Podróżował z matką do Francji. Od 1718 r. starosta czehryński. W 1730 r. komisarz z ziemi halickiej na trybunał skarbowy. Aktywny na sejmikach i sejmach. Poseł na sejmy w 1728 r., 1729 r., 1732 r. i 1733 r. na konwokację i sejm elekcyjny, gdzie opowiedział się za Stanisławem Leszczyńskim. W 1733 r. konsyliarz przy boku króla z ramienia konfederacji ziemi halickiej. W 1734 r. w Królewcu z królem, następnie poseł do Konstantyopola z ramienia konfederacji dzikowskiej u chana w Konstantynopolu. Po sejmie pacyfikacyjnym w Warszawie, w 1737 r. zwolennik Augusta III. Podróż do Drezna, w 1738 r. do Włoch i Francji, do Turynu, do Lunevillu, może Madrytu. w 1739 r. pełnomocnik mianowany przez Jakuba III Stuarta w sprawie majątku po Sobieskich. W 1743 r. pułkownik i starosta bobrzecki i brodnicki oraz grand hiszpański i kawaler Orderu Złotego Runa, w 1744 r. tytuł książęcy od cesarza Karola VII, uznany w Polsce dopiero w 1773 r. W 1744 r. jako przeciwnik Czartoryskich sprzeciwiał się w porozumieniu z przedstawicielami Prus reformom Stanisława Leszczyńskiego. W 1746 r. poseł na sejm z ziemi halickiej. W 1754 r. wojewoda bracławski, 1756 r. feldmarszałek austriacki i kawaler Orderu Orła Białego. W 1755 i 1758 r. otrzymał list przypowiedni na chorągiew pancerną. W 1762 r. niepowodzenie w staraniach o podkanclerstwo. W 1763 r. za pomocą próby przekupstwa przyczynił się do zerwania sejmiku deputackiego. W 1764 r. poseł na sejmik przedkonwokacyjny, który próbował zerwać. Autor kilku mów i nieudolnych utworów religijnych.

Józef Aleksander Jabłonowski

Ur. się 4 II 1711 r. w Tychomlu na Wołyniu, zm. 1 III 1777 r. Syn Aleksandra, chorążego wielkiego koronnego, oraz Teofili Sieniawskiej, córki Hieronima hetmana wielkiego koronnego. Odebrał wykształcenie pod kierunkiem ks. Anioła Ostroroga, a następnie jezuity Kupińskiego i pijara Ignacego Konarskiego. W latach 1729-1731 podróżował do Francji, Włoch, Niemiec, Holandii i Anglii. W 1732 r. poseł na sejm, stronnik Stanisława Leszczyńskiego. W 1733 r. w tajnej misji od Czartoryskich do dworu francuskiego, poseł na sejmy konwokacyjny i elekcyjny. Towarzyszył Leszczyńskiemu do Gdańska, potem dwukrotnie poseł do wojewody kijowskiego, a następnie do Rzymu, Linzu, Wiednia i Gdańska, gdzie być może był sekretarzem i podskarbim Leszczyńskiego. W 1734 r. z ramienia konfederacji dzikowskiej poseł do Francji. W 1735 r. służba w wojsku francuskim nad Renem. Osiadł w Paryżu, gdzie poświęcił czas nauce astronomii i matematyki. 1736/1737 r. powrócił do kraju, zwolennik Augusta III. W latach 1738, 1740, 1746, 1750 i 1764 r. poseł na sejm oraz w 1764 r. poseł sejmikowy. Utrzymywał dobre stosunki z Potockimi i Czartoryskimi. W 1743 r. uzyskał tytuł książęcy do cesarza Karola VII, w 1744 r. Order św. Huberta od elektora neuburskiego. Od 1744 r. stolnik litewski, w latach 1755-1772 wojewoda nowogródzki. W 1756 r. odznaczony Orderem św. Ducha od króla francuskiego. W latach 60. XVIII w. zaangażowany w sprawę reformy monetarnej. W 1764 r. poparł kandydaturę Adama Czartoryskiego, a następnie hetmana Branickiego, ale nie wziął udziału w elekcji. W 1768 r. wyjechał do Saksonii. W 1771 r. przystąpił do konfederacji barskiej, z zastrzeżeniem niewystępowania przeciw Francji. Po rozbiorze zrzekł się godności senatorskiej. W działalności publicystycznej przeciwnik rozbioru, po którym osiadł w Lipsku i skupił się na nauce, współpracując z profesorami Uniwersytetu Lipskiego. Autor poezji, traktatu na temat reformy monetarnej, heraldyki, trygonometrii, geografii i utworów religijnych, astronomii i historii. Zbierał materiały w archiwach i bibliotekach w Polsce i zagranicą. Autor przekładów i przedruków starszych dzieł. Mecenas kultury i sztuki, właściciel biblioteki. Współpracował z Załuskimi i innymi naukowcami polskimi w dziedzinie humanistyki. Członek wielu akademii europejskich: w Bolonii, w Padwie, w Rzymie i w Paryżu. W 1760 r. nieudana próba stworzenia Towarzystwa Naukowego w Warszawie, w 1761 r. podobna, krótkotrwała inicjatywa w Gdańsku. W 1768 r. przeniósł fundusz z Gdańska na utworzone przez siebie Towarzystwo Naukowe w Lipsku. Od 1771 r. wydawca "Acta Societatis Jablonovianae". W 1774 r. uzyskał zatwierdzenie Societas Jablonoviana przez elektora saskiego. Właściciel rozległych dóbr oraz starosta buski, korsuński, ławaryski, rakanciski, onyksztański, nowogrodzki. Fundator kościołów i klasztorów. Założyciel muzeum starożytności na zamku w Lachowicach.

Jan Stanisław Jabłonowski

Ur. w 1669 r., zm. 28 IV 1731. Syn Stanisława, późniejszego hetmana wielkiego koronnego, oraz Marii Anny z Kazanowskich. Wykształcenie otrzymał wraz z bratem Aleksandrem Janem u jezuitów we Lwowie i w Pradze. Po studiach w latach 1685-1687 obaj wyjechali w podróż po Europie Zachodniej, w trakcie której odbyli studia w akademii jezuickiej w Paryżu, gdzie w 1686 r. ogłosili wspólnie rozprawę matematyczną. Od 1687 r. chorąży wielki koronny i starosta świecki, od 1693 r. wojewodą wołyński, od 1697 r. wojewoda ruski, od 1702 r. starosta białocerkiewski, czehryński, a potem także mościcki i bobrecki. W latach 1706-1710 kanclerz wielki koronny. Właściciel wielkiego majątku ziemskiego. Poseł na sejm w latach 1690, 1702, 1703, 1712/1713, 1718-1720 oraz marszałek sejmikowy w 1689 r. i 1692 r. W 1702 r. uczestnik rady lwowskiej, w W 1704 r. rady senatu i rady w Łańcucie, w 1708 r. na radzie malborskiej. W 1710 r. komisarz do trybunału skarbowego. Pod okiem ojca szkolił się w żołnierce i brał udział w walkach z Turcją w latach 1689 r. i 1695 r. W czasie bezkrólewia popierał Jakuba Sobieskiego. Komisarz do spraw rozwiązania konfederacji B. Baranowskiego. Później wraz z ojcem zwolennik Augusta II. W 1698 r. udział w rokowaniach z Rosją. Uczestnik kampanii antytureckiej na Podolu. W 1701 r. komisarz do spraw rozgraniczenia z Turcją. Uczestnik wojny domowej po stronie Sapiehów i opozycji antykrólewskiej. W 1702 r. na czele prokrólewskiego pospolitego ruszenia województwa ruskiego, poddał jednak Ruś na zasadzie partykularnej kapitulacji dla ochrony dóbr. Przeciwnik powstania kozackiego Palija, w 1703 r. zwolennik zwiększenia podatków na wojsko. Sygnatariusz konfederacji sandomierskiej, uczestnik rady w Łańcucie. Od 1703 r. w tajnym porozumieniu z przyszłymi konfederatami warszawskimi, którzy w 1704 r. wysunęli jego kandydaturę do tronu. W 1706 r. w efekcie wyprawy Karola XII złożył submisję Stanisławowi Leszczyńskiemu. W 1706 r. podpisał traktat altransztadzki, agitował za uznaniem Leszczyńskiego, jeżdżąc po Saksonii oraz do nuncjusza do Opawy. W 1707 r. przybył z wojskami szwedzkimi do Wielkopolski i na Litwę. W 1708 r. za porozumieniem z Sandomierzanami. W 1710 r. poddał się Augustowi II, choć wciąż pozostał stronnikiem Leszczyńskiego, mającego poparcie turecko-tatarskie. Usiłował doprowadzić do buntu oddziały koronne. Współdziałał ze starostą Janem Grudzińskim w czasie wyprawy do Rzeczypospolitej. W latach 1712/1713 starał się pozyskać Turków i Tatarów oraz dwory w Wersalu, Londynie i Berlinie, po abdykacji Leszczyńskiego proponował elekcję Franciszka Rakoczego. W 1713 r. aresztowany w klasztorze Bonifratrów w Warszawie, w latach 1713-1716 więziony w Koenigsteinie. Po uwolnieniu stronnik Augusta II, przeciw wpływów hetmańskich, na sejmiku wiszeńskim oskarżony o popieranie elekcji vivente rege. Zwolennik pokoju w polityce zagranicznej: w 1718 r. przeciw wojnie z Turcją, w 1720 r. przeciw współdziałaniu ze Szwecją. Do 1730 r. starał się uzyskać zwrot sum należnych jego ojcu oraz kosztów więzienia od Rzeczypospolitej. Cały czas utrzymywał kontakty ze Stanisławem Leszczyńskim. Autor mów, poezji o charakterze dewocyjnym, tłumacz tekstów moralnych i bajek, pod koniec życia pamiętnikarz.

Stanisław Serafin Jagodyński

Ur. 1594/1595 r. na Żmudzi, zm. ok. 1644 r. W latach 1613-1618 student w Akademii Wileńskiej, od 1619 r. na wydziale prawa Akademii Krakowskiej. W 1620 r. uzyskał stopień Iuris Utriusque Consulto. Prawdopodobnie preceptor Kazimierza Stanisława Wolskiego. Twórczość wydawał w drukarni Cezarego. Utrzymywał stosunki z Radziwiłłami. W latach 1622-1627 we Włoszech, od 1622 r. pierwszy asesor Polonii w Padwie, opiekun Piotra Woyny. W 1624 r. towarzysz Władysława IV w podróży po Niemczech, Belgii i Włoszech. W 1625 r. student na Uniwersytecie Bolońskim. W latach 1627-1628 na dworze biskupa Marcina Szyszkowskiego. Za zasługi otrzymał od króla nadania na Kazimierzu w Krakowie. Autor poezji okolicznościowej, dzieła z zakresu heraldyki, tłumacz i wydawca pierwszego polskiego libretta operowego, tłumacz poezji z języka włoskiego, autor zbioru śpiewów na doroczne uroczystości kościelne, a także pierwszego polskiego podręcznika kaligrafii.

Leon Jakubowicz Abramowicz

Zm. ok. 1713. Właściciel Szumiliszek. Autor testamentu.

Adam Jarzębski (Jarzembski, Jarzemski)

Ur. w Warce przed 1590 r., zm. 1648/1651 r. Pochodził z zamożnej rodziny mieszczańskiej. Nauczyciel synów magnackich Radzimińskich, a najprawdopodobniej Lubomirskich, z którymi odbywał podróże zagraniczne. Od 1612 r. skrzypek w kapeli Mikołaja Zangiusa z Pragi u elektora brandenburskiego Jana Zygmunta w Berlinie; zwiedził Niemcy, a w 1615 r. Włochy. Następnie aż do śmierci muzyk króla Zygmunta III w Warszawie. Kompozytor, wynalazca i budowniczy instrumentów muzycznych. W 1635 r. otrzymał tytuł „budowniczego-architekta” i prowadził prace w Zamku Ujazdowskim w Warszawie. Posiadacz majątków na terenie Warszawy, w 1648 r. przyjął prawo miejskie Starej Warszawy. Autor opisu Warszawy z 1643 r.

Hieronim Jazłowiecki

Ur. ok. 1570 r. w Jazłowcu na Podolu, zm. w 1607 r. Syn Jerzego hetmana wielkiego koronnego i wojewody ruskiego, oraz Elżbiety Tarłówny. W młodości pod opieką Perlickiego, kanonika lwowskiego i proboszcza rohatyńskiego. Studia na Uniwersytecie w Ingolsztadzie. Po powrocie do kraju służba w armii, w 1585 r. uczestnictwo w walkach z Turkami na Węgrzech. W 1595 r. starosta czerwonogrodzki (czerwiński) i sokalski. Poseł na sejm w 1597 r. W latach 1598-1601 procesował się przed trybunałem w Lublinie, brał udział w zajeździe. W 1601 r. deputat do Trybunału Koronnego w Lublinie. Od 1605 r. wojewoda podolski. W czasie rokoszu Zebrzydowskiego w 1606 r. stanął po stronie króla, przeciwnik Stanisława „Diabła” Stadnickiego. Właściciel olbrzymiego majątku. Autor korespondencji.

Jan Jerzy Jelonek Cervus (Jelonek, Tucholczyk)

Żył w 1. poł. XVIII w. Doktor filozofii i medycyny. Lekarz nadworny księcia Sułkowskiego. Pozostawił tłumaczenie dzieła Samuela Beimlera "Medyk domowy", wydane w Lesznie w 1749 r.

Maciej Jędrzejowczyk (Januskowic, Andreoviensis, Andrzejowczyk, Januskowic)

Ur. przed 1606 r. w Jędrzejowie, zm. w 1638 r. W latach 1606-1615 zarządzał oficyną Drukarni Łazarzowej. Następnie nabył drukarnię po Janie Januszowskim, W 1618 r. podpisał akt sprzedaży. W 1616 r. przyjęty do prawa miejskiego Krakowa. Od 1616 r. wielokrotnie procesował się przed sądem rektorskim w efekcie sporu z Akademią Krakowską w zakresie praw autorskich i konkurencji wydawniczej. Wytłoczył ok. 360 druków, obok Franciszka Cezarego główny wydawca dzieł Szymona Starowolskiego i Sebastiana Petrycego.

Karol Mikołaj Juniewicz

Ur. 1695 r., zm. 1756 r. Urodził się we wsi Niechniewicze w Wielkim Księstwie Litewskim (Nowogródczyzna), w rodzinie drobnego szlachcica. Brat zakonny z Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika, pisarz i poeta późnego baroku, doktor teologii i poliglota. Prawdopodobnie pobierał nauki w wileńskim kolegium jezuickim. W 1717 r. wstąpił do zakonu paulinów. Przez całe życie pozostał odtąd z nimi związany. Sprawował w zakonie wysokie funkcje (był, m.in. sekretarzem prowincji polskiej oraz długoletnim wykładowcą szkół zakonnych paulińskich). Autor poezji okolicznościowej, religijnej i społeczno-obyczajowej w języku polskim i łacińskim.

Jan Jurkowski

Ur. 1580 r. w Pilznie, zm. 1639 r. Pochodził z rodziny mieszczańskiej. Od 1596 r. student w Akademii Krakowskiej, w 1598 r. bakałarz. Następnie nauczyciel w domach bogatych mieszczan i szlachty w Krakowie. W trakcie rokoszu Zebrzydowskiego w latach 1606-1607 popierał politykę Zygmunta III. Przed 1621 r. wyjazd do Włoch na studia, gdzie uzyskał tytuł doktora medycyny na uniwersytecie w Padwie. Po powrocie w Padwie przebywał w Bieczu, a ok. 1627 r. osiadł w Krakowie, gdzie zajmował się handlem solą. Funkcjonował również jako lekarz. W latach 1604-1607 autor poezji okolicznościowej skierowanej do potencjalnych protektorów. W utworach satyrycznych wypowiadał się przeciw magnaterii, wypaczonej kulturze dworskiej i złym obyczajom szlacheckim, należał do obozu katolicko-regalistycznego. Tworzył tylko cztery lata. Przyczyny jego zamilknięcia nie są jasne, zwłaszcza że uchodzi za poetę dojrzałego, o kunsztownym stylu. W literaturze mylony z Janem z Wychylówki i Januariusem Sovizraliusem.

Atanazy Kalnofojski

Daty i losy życia nieznane. Był Rusinem zakonnikiem monastyru pieczerskiego w Kijowie, dyzunitą. Pozostawił "Teratourgemę", wydaną w Kijów 1638.

Olbrycht Karmanowski

Ur. pod koniec XVI w. być może w Karmanowicach w Lubelskim, zm. w pierwszej połowie XVII w. Poeta i tłumacz, pochodził z rodziny szlacheckiej. W roku 1617 r. wpisał się do albumu Stanisława Lubienieckiego, więc prawdopodobnie był arianinem. Ukończył być może gimnazjum ariańskie w Lubartowie i szkołę dysydencką w Rakowie. Nie znał języka niemieckiego, co nie wyklucza możliwości studiów za granicą. Brał udział w rokoszu Zebrzydowskiego, w 1607 r. opowiedział się przeciw Zygmuntowi III. Dworzanin Krzysztofa Radziwiłła, wojewody wileńskiego i hetmana wielkiego koronnego, mecenasa i protektora różnowierców. W 1625 r. deputat na Trybunał Lubelski. W 1626 r. intendent-płatnik (lustrator) dóbr Radziwiłłowskich i pisarz diariusza wydarzeń wojennych dla księcia w formie listów, a także z latach 1625-1630 prowadził korespondencję. Autorem "Pieśni pokutnych" i zbioru fraszek "Drwa", poezji okolicznościowej. Tworzył również przekłady z łaciny i greki.

Jan Tobiasz Keller (Kieller)

Ur. przed 1674 r., zm. w IV 1727 r. Występuje w Poznaniu od 1674 r. jako właściciel budy śledziowej, a w 1694 r. kamienicy w Warszawie. Majątek warszawski stracił w wyniku sporu. Od 1680 r. występował jako bibliopol poznański, prowadząc handel książką m.in. z Gdańskiem i współpracując ze znanymi introligatorami. Od 1692 r. wydawał własnym sumptem, także we współpracy z Akademią Lubrańskiego, której drukarnię prawdopodobnie dzierżawił na przełomie XVII/XVIII w. Od 1714 r. jeden z 20 mężów, czyli członek w reprezentacji pospólstwa w Radzie Miejskiej Poznania. Wydał dzieła prawnicze, podręcznik do gramatyki polskiej i niemieckiej, kronikę mistrzów pruskich oraz kalendarz.

Chrystian Henryk Kircheim

Ur. 2 poł. XVII w. w Halle, zm. po 1731 r. Przybył do Gdańska na początku XVIII w., gdzie został członkiem cechu chirurgów i pracował jako czeladnik u chirurga Schnella. W 1706 r. praktyki lekarskie w Warszawie. W 1709 r. dyplom doktora medycyny w Erfurcie. Następnie przyboczny lekarz Augusta II i lekarz wojskowy w stopniu sztabsmedyka. Autor pierwszego polskiego podręcznika do anatomii człowieka. Twórca słownictwa anatomicznego.

Hieronim Jan Kłokocki

Ur. w 1660 r., zm. w 1721 r. w Słucku. Starosta rzeczycki.

Grzegorz Knapiusz (Cnapius, Knapius, Knapski)

Ur. ok. 1564 r. w Grójcu na Mazowszu, zm. 10 XI 1639 r. Pochodził z mieszczańskiej rodziny sukiennika. Pierwsze nauki pobierał w szkołach warszawskich, w 1582/1583 r. słuchacz retoryki w kolegium jezuickim w Pułtusku, następnie studia filozoficzne w Wilnie. Tam w 1583 r. zgłosił się do zakonu jezuitów, skąd odesłano go do Pułtuska, a następnie skierowano do nowicjatu w Braniewie, gdzie spędził 1584 r. W 1585 r. kurs retoryki w seminarium nauczycielskim przy kolegium w Pułtusku, następnie śluby zakonne u jezuitów w Kaliszu, gdzie w 1585/1586 r. nauczał retoryki, a w 1586/1587 r. syntaksy. W latach 1587-1589 kurs filozofii w Poznaniu. W 1590 r. nauczyciel greki, w 1590/1591 r. humaniorów, w 1591/1592-1593/1594 retoryki w Pułtusku. W latach 1594-1598 kurs teologii w Wilnie. W latach 1598-1601 prefekt szkół oraz nauczyciel "casus" i matematyki w Poznaniu. W 1598 r. święcenia kapłańskie. W 1603 r. nauczyciel, członek rady i doradca rektora w seminarium nauczycielskim w Lublinie. W 1604 r. cztery śluby jezuickie. W 1605/1606 r. prefekt szkół w Poznaniu, 1606/1607 r. zastępca kierownika nowicjatu oraz funkcjonariusz zakonny przy kościele św. Szczepana w Krakowie. W latach 1608-1612 lżejsze funkcje dydaktyczne i zakonne w Lublinie. Od 1613 r. w kościele św. Barbary w Krakowie, w latach 1614-1615 we Lwowie, w latach 1616-1617 w Jarosławiu, zwolniony od obowiązków lub obarczany jedynie drugorzędnymi powinnościami dla opracowania słownika. W latach 1618-1639 w domu nowicjatu u św. Szczepana jako emeryt, czas poświęcił na pracę naukową. Autor tragedii w języku łacińskim, należących do gatunku dramaturgii szkolnej. W 1621 r. wydał słownik polsko-łacińsko-grecki pt. "Skarbiec", zawierający również krótkie utwory wierszowane. Dzieło było przez niego uzupełniane i wydawane jeszcze kilkakrotnie za jego życia.

Piotr Kochanowski

Ur. w 1566 r. w Sycynie w Sandomierskiem, zm. 2 VIII 1620 r. w Krakowie. Pochodził z rodziny o tradycjach literackich, bratanek poety Jana. Znajdował się pod wpływem stryja po sprowadzeniu się tego ostatniego na stałe do Czarnolasu w 1570 r. Od 1583 r. student w Królewcu, następnie dworzanin Jana Zamoyskiego. Student w Padwie może w 1588 r., kolejne pobyty w Włoszech w 1594 r. i 1599 r. Od 1602 r. sekretarz królewski, w 1605 r. administrator starostwa łomżyńskiego, w 1607 r. ujskiego, w 1607 r. lustrator stołowych dóbr królewskich na Rusi i Wołyniu. W 1608 r. zajęty sprawami majątkowymi, w 1610 r. dzierżawca podkrakowskich dóbr Firlejów. W 1610 r. i w 1613 r. kolejne pobyty w Padwie w celach leczniczych, w 1616 r. ponownie w Krakowie. Poeta i tłumacz z języka włoskiego.

Wespazjan Kochowski

Ur. w 1633 r. w Gaju w Sandomierskiem, zm. 6 VI 1700 r. w Krakowie. Syn Jana Kochowskiego, sekretarza królewskiego i podsędka sandomierskiego, oraz Zofii Janowskiej. W latach 1646-1648 uczeń Szkół Nowodworskich w Krakowie. W latach 1651-1660 brał czynny udział w wojnach z Kozakami, Szwedami, Węgrami i Moskwą. w latach 1658-1663 przebywał w rodzinnym Gaju. W 1666 r. poparł rokosz Lubomirskiego. Poseł na sejm elekcyjny w 1669 r., stronnik Michała Korybuta Wiśniowieckiego. W 1671 r. deputat do sądu skarbowego z ramienia sejmiku proszowickiego. W latach 1670-1671 przebywał w Warszawie, starając się bez powodzenia o nominację na sekretarza królewskiego. W latach 1671-1673 podżupnik wielicki, a 1672-1674 dzierżawca dóbr dziekana kapituły krakowskiej. W 1673 r. deputat do sądów kapturowych, poseł na sejm elekcyjny, zwolennik Jana III Sobieskiego. W 1676 r. udział w sporze Akademii Krakowskiej z jezuitami w sprawie cenzury jego fraszek. Zarządca dóbr wielickich. W 1683 r. uczestnik wyprawy wiedeńskiej. Czynny na sejmikach, od 1682 r wybierany poborcą podatkowym, w latach 1695-1698 wojski krakowski. W 1695 r. fundator szpitala w Goleniowach. Poeta, autor fraszek, kronik historycznych oraz poezji okolicznościowej, politycznej i religijnej.

Franciszek Kola Dymitr

Ur. 6 I 1698/1699 r. w Warszawie, zm. w 14 I 1766 r. w Warszawie. Cudzoziemiec. Od 1716 r. pijar w w klasztorze w Podolińcu. W latach 1722-1726 w kolegium pijarskim w Warszawie. W latach 1726-1733 nauczyciel domowy synów Józefa Mniszcha, marszałka wielkiego koronnego. W latach 1737-1743 kaznodzieja, m.in kazał w 1738 r. na Trybunale Skarbowym w Radomiu. W latach 1733-1739 związany z warszawskim kolegium pijarów jako wykładowca filozofii w latach 1733-1735, teologii w latach 1735-1736, a także jego rektor w latach 1736-1739. W latach 1741-1748 asystent prowincji i egzaminator diecezjalny. W latach 1748-1763 r. teolog dwóch kolejnych prymasów Polski. Do 1745 r. przebywał w Warszawie, gdzie jednocześnie prowadził wykłady z teologii moralnej i prawa kanonicznego. W latach 1748-1750 mieszkał w Górze, 1750-1760 w Łowiczu, a od 1760 ponownie w Górze. W 1762 r. bywał w Chełmnie i Starogardzie, a w latach 1763-1765 wykładał prawo kanoniczne w Warszawie. W ostatnim roku życia skupił się na kaznodziejstwie. Autor poezji okolicznościowej i politycznej, mów, kazań, katechizmu dla młodzieży szkół pijarskich oraz medytacji moralnych i rekolekcyjnych. Tłumacz "Nowego Wielkiego Dykcjonarza" Piotra Daneta. Autor traktatu heraldycznego, będącego pierwszym w Polsce wykładem nowoczesnej teorii heraldycznej.

Andrzej Komoniecki

Ur. ok. 1658 r. w Żywcu, zm. 1 V 1729 r. Pochodził z rodziny mieszczańskiej. Pierwsze nauki odebrał w miejscowej szkole parafialnej, gdzie poznał języki łaciński, niemiecki i czeski. W 1686 r. burmistrz, a w latach 1688-1729, z przerwą w 1707 r. wójt Żywca. Ojciec chrzestny wielu żywieckich dzieci. W latach 1700-1707 dodatkowo pisarz miejski. W 1699 r. wystąpił do Franciszka Wielopolskiego, właściciela Żywca, z prośbą o statut dla cechu kuśnierzy. W 1702 r. podjął starania o utworzenie cechu zbiorowego rzemieślników żywieckich. Autor utworów wierszowanych oraz przedmów do ksiąg cechowych. Wpisywał się do tych ostatnich jako współbrat w celu uczestnictwa w praktykach religijnych. Sprawiał znaki (obesłania) cechowe. Czynił fundacje na rzecz okolicznych kościołów. Autor dziejów Żywiecczyzny w latach 1438-1728, uzupełnionych insertami dokumentów.

Hieronim Stanisław Konarski

Ur. 30 IX 1700 r. w Żarczycach w Sandomierskiem, zm. 3 VIII 1773 r. Syn Jerzego, kasztelana zawichojskiego, oraz Heleny z Czermińskich. W 1706 r. oddany przez starszego brata do szkoły pijarskiej w Piotrkowie. W latach 1715-1717, po przyjęciu imienia zakonnego Stanisław od św. Wawrzyńca, nowicjat w klasztorze w Podolińcu, zakończony złożeniem ślubów zakonnych. Od 1717 r. kontynuował naukę humaniorów, a od 1719 r. filozofii. W latach 1717-1718 nauczał składni, w 1719 r. poezji, w latach 1720-1721 humaniorów, w latach 1721-1722 retoryki. Od 1722 r. nauczyciel retoryki w kolegium pijarskim w Warszawie. W 1725 r. studia w pijarskim Kolegium Nazareńskim w Rzymie oraz w Sapienzy. Od 1727 r. nauczyciel retoryki w pierwszym z nich. W 1729 r. wyjazd do Paryża. Po powrocie do kraju, w latach 1732-1739 z inicjatywy biskupa Józefa Jędrzeja Załuskiego współautor "Volumina Legum", pierwszej edycji polskiego ustawodawstwa, wydawanej w warszawskiej drukarni pijarów. W sprawach politycznych współpracował z Janem Tarło i Stanisławem Poniatowskim, a w późniejszych latach również z dworem lunewilskim. W 1733 r. zabierał głos w sporze o nominacje hetmańskie. W czasie bezkrólewia zwolennik Stanisława Leszczyńskiego, wskazywał na bezprawność ingerencji Rosji i Austrii w sprawy wewnętrzne Polski. W 1734 r. towarzysz konfederacji dzikowskiej. W 1735 r. odmówił przyjęcia godności biskupa przemyskiego i wyruszył z poselstwem od Leszczyńskiego do Francji, gdzie podpisał traktat przymierza francusko-polskiego. W 1736 r. pobyt w Warszawie w czasie sejmu pacyfikacyjnego. w tym samym roku nauczyciel humaniorów, nauk politycznych i języków nowożytnych w szkole pijarskiej w Krakowie, a także drugi asystent polskiej prowincji pijarów. W latach 1737-1738 na analogicznym stanowisku w Rzeszowie. W latach 1738-1741 stronnik pijarów litewskich w sporze z jezuitami o prawo posiadania własnej szkoły publicznej w Wilnie. Autor projektu konwiktu pijarskiego w Wilnie na wzór Kolegium Nazareńskiego, stanowiącego alternatywę dla założenia pijarskiej szkoły publicznej. W tym samym roku otrzymał polecenie przeniesienia się z domu pijarskiego w Radomiu na stanowisko rektora kolegium pijarskiego w Warszawie i pozostawienie spraw publicznych. Konarski nie przyjął, wciąż pozostając na usługach Jana Tarły. Powołany na pierwszego asystenta prowincji wizytował kilka domów zakonnych. W 1740 r. przybył do Warszawy w celu zorganizowania kolegium na wzór Nazareńskiego, w efekcie czego zostało otwarte Collegium Nobilium. W 1741 r. pełniący obowiązki, a od 1742 r. prowincjał polskiej prowincji pijarów. W tym samym roku zrezygnował z kontynuacji tej funkcji w kolejnej kadencji, a na kapitule generalnej w Rzymie przedstawił kandydatów na prowincjała i asystentów. Jako eks-prowincjał zajął się sprawami reformy nauczania i organizacją Collegium Nobilium. Regens, a w latach 1754-1756 r., po zatwierdzeniu erekcji domu w Rzymie, rektor Collegium, nad którym sprawował pieczę i gdzie zamieszkiwał do końca życia. Autor koncepcji zabudowań warszawskiego kolegium, wzniesionych w latach 1743-1754, a także tamtejszego programu nauczania. Krytykowany, walczył o realizację własnych założeń, których bronił w Rzymie w 1749/1750 r. Jako Florisio Cilleniense członek akademii arkadyjskiej. W 1753 r. na kapitule prowincjalnej uzyskał poparcie swoich koncepcji, w efekcie czego doszło do zmian personalnych i zatwierdzenia "Ordinationes visitationis apostolicae", reformujących ustrój polskiej prowincji pijarskiej. W 1754 r. w Rzymie uzyskał ich potwierdzenie od papieża, a zawarte w nich koncepcje stały się z czasem wzorem dla organizacji kolegiów jezuickich. W 1746 r. zaangażowany w spór między Janem Tarłą a Czartoryskimi. W 1747 r. we Francji u boku Leszczyńskiego, a następnie w Saksonii. W latach 1754-1759 r. związany z Branickimi, a następnie z "Familią". W latach 60. XVIII w. zabierał głos w dyskusji na temat reformy państwa. W latach 1765-1767 pierwszy asystent prowincji. Przeciwnik równouprawnienia dysydentów i ustanowienia synodu narodowego, zwolennik regalizmu i podporządkowania Kościoła w sprawach doczesnych władzy świeckiej. Propagowane poglądy doprowadziły do konfliktu Konarskiego z nuncjuszem apostolskim Durinim. Zwolennik konfederacji barskiej przy zachowaniu lojalności wobec Stanisława Augusta, a także utrzymania stosunków z Francją przeciw ingerencji Rosji i Austrii w politykę wewnętrzną. Krytyk zamachu na króla w 1771 r. W 1771 r. Stanisław August Poniatowski nakazał wybicie na jego cześć medalu "Sapere aude", rozstrzygnął również na korzyść pijarów ich spór z jezuitami o fundację kolegium we Lwowie. Publicysta, autor poezji i mów, listów, a także podręczników do gramatyki i retoryki, pism o charakterze dydaktycznym, religijnym i moralizatorskim. Tłumacz dramatów. W latach 1746-1752 autor dzieła "O skutecznym rad sposobie" na temat stanu polskiego parlamentaryzmu.

Jan Kazimierz Firlej III Konarski

Daty i koleje życia nieznane. Autor ustawy dla wsi Gumieniec i Straszniowa z 1679 r.

Adam Korczyński

Ur. prawdopodobnie w Korczynie k. Sambora. Być może uczył się w kolegium jezuickim w rodzinnym mieście, znał łacinę i język ruski. Być może podróżował do Włoch, a następnie pracował w sądzie grodzkim. Autor powieści satyryczno-obyczajowej urozmaiconej fraszkami o tematyce społeczno-obyczajowej, a także po 1696 r. poematu lirycznego.

Marek Korona

Ur. ok. 1590 r. we Włocławku, zm. 16 VII 1651 r. w Korcu. Pochodził najprawdopodobniej z rodziny chłopskiej. Do zakonu franciszkańskiego wstąpił w 17. roku życia. W 1614 r. studia we franciszkańskim kolegium św. Bonawentury w Rzymie, następnie pobyt w Mediolanie. Doktorat z teologii uzyskał we Włoszech. Od 1618 r. kierownik studium krakowskiego, od 1620 r. regens studium i wikary w Wilnie. Od 1620 r. praca duszpasterska i literacka w klasztorach na Rusi i Litwie. W 1621 r. definitor prowincji polskiej. W 1623 r. jako kustosz kustoszów z prowincjałem Emilianem Cibo na kapitule generalnej w Rzymie. W 1625 r. komisarz konwentu krakowskiego, a po podziale prowincji regens studiów i gwardian we Lwowie i w Wilnie w ramach prowincji litewsko-ruskiej. W 1629 r. kandydat na urząd, a w latach 1636-1639 prowincjał. W 1645 r. gwardian zakonu w Korcu na Wołyniu. Założyciel klasztorów. Autor historycznego opisu konwentów ruskich i litewskich, kompilacyjnego zarysu logiki, będącego próbą spolszczenia łacińskiej terminologii filozoficznej, a także poezji okolicznościowej i pism polemicznych.

Andrzej Kazimierz Kryszpin Kirszensztein

Zm. przed XI 1704 r. Syn Hieronima, podskarbiego wielkiego Wielkiego Księstwa Litewskiego, oraz Anny Młockiej, starościnki chełmeckiej. Po ojcu starosta szereszowski, następnie starosta puński. W 1674 r. sygnatariusz elekcji Jana III. Od 1687 r. pisarz polny Wielkiego Księstwa Litewskiego. Zerwał współpracę z Sapiehami i Janem III, wszedł do nowego stronnictwa dworskiego na Litwie. Poseł na sejm w latach 1688, 1688/1689, 1690, 1692, 1693 i 1695, a w 1692 r. marszałek poselski. Przeciwnik wpływów brandenburskich, sygnatariusz manifestu posłów koronnych i Wielkiego Księstwa litewskiego. W 1691 r. uczestnik wyprawy litewskiej przeciw Turkom. W latach 1695-1696 uczestnik otwartej wojny między Sapiehami a stronnictwem dworskim i Kryszpinami. W 1695 r. w ramach rekompensaty za straty otrzymał od króla województwo witebskie, choć stronnictwo sapieżyńskie podniosło sprzeciw. W 1696 r. na Trybunale Wielkiego Księstwa Litewskiego zapadł dekret odsądzający Kryszpinów od szlachectwa i uznający ich za niegodnych piastowania godności i urzędów. Kryszpin usiłował zaskarżyć ugodę w Rzymie przed papieżem. W 1696 r. współinicjator antysapieżyńskiej konfederacji wojska litewskiego pod przewodem Grzegorza Ogińskiego, chorążego Wielkiego Księstwa Litewskiego. W 1696 r. podpisano traktat między Kryszpianami a Sapiehami, rehabilitujący tych pierwszych. W 1697 r. jako członek antysapieżyńskiego stronnictwa republikanckiego stronnik elekcji Augusta II. W 1697 r. delegat do króla elekta z ramienia Stanów Wielkiego Księstwa Litewskiego. W 1698 r. złożył urząd pisarza polnego. W 1699 r. dyrektor sejmiku witebskiego. Po wybuchu wojny północnej opuścił Żmudź i przebywał jako exulant w Warszawie. W 1702 r. poseł z ramienia sejmu do króla szwedzkiego Karola XII, uczestnik Rady Senatu i poseł sejmowy do króla polskiego. W tym samym roku spotkał się z Radziejowskim. Autor traktatu etyczno-moralizatorskiego.

Mateusz Ignacy Kuligowski

Zm. po 1699 r. Uczył się retoryki i gramatyki w szkołach jezuickich w Wilnie. Ksiądz, magister sztuk wyzwolonych i filozofii. W 1675 r. pleban brzozowski. Być może studiował w 1682 r. w Padwie. W 1688 r. dziekan wołkowyski i pleban wołpiński, w 1694 r. protonotariusz Stolicy Apostolskiej i archidiakon bakkowieński. Związany z Sapiehami. Autor poematów, tłumacz poezji.

Piotr Kunaszczyk

Daty i koleje życia nieznane. Pozostawił "Regestr wydatków" z lat 1663-1696.

Michał Kuschius

Ur. w 1600 r. w Brzeźmierzu, zm. 2 IX 1654 r. we Wrocławiu. Syn Jerzego, pastora. W 1620 r. uczeń w gimnazjum w Toruniu. Nauczyciel dzieci rajcy wrocławskiego Hansa Vogta, dzięki któremu uzyskał stypendium dla studiowania od 1629 r. teologii w Wittenberdze. Od 1631 r. pastor w Gross Schottgau i Jaeschkittel. Od 1638 r. polski i niemiecki kaznodzieja a także kierownik Polskiej szkoły przy kościele Św. Krzysztofa we Wrocławiu. Autor podręcznika do nauki języka polskiego w postaci słownika niemiecko-polsko-łacińskiego.

Wojciech Laktański

Żył w 1680 r. Drukarz poznański w 1680 r., właściciel drukarni przejętej od spadkobierców Wojciecha Regulusa.

Samuel Leszczyński

Ur. 1637 r., zm. 1676 r. Syn Andrzeja, wojewody dorpackiego, oraz Anny Koreckiej. Przeszedł z kalwinizmu na katolicyzm. Sygnatariusz elekcji Michała Korybuta Wiśniowieckiego z zastrzeżeniem praw religii katolickiej. Być może uczył się w sandomierskim kolegium jezuickim w 1652 r. Spadkobierca fortuny Koreckich, zwłaszcza dóbr w Korcu i Międzyrzeczu, zabezpieczył je w 1657/1658 r. załogami kozackimi. W latach 1663-1665 i późniejszych procesował się o majątek z Czartoryskimi. W 1655 r. rotmistrz chorągwi kozackiej i tatarskiej, w 1657 r. wyznaczony na zakładnika w czasie rokowań z Rakoczym. W latach 1658-1672 dowódca pułku jazdy. W latach 1658/1659-1673 starosta łucki. W 1660 r. pułkownik jazdy w wyprawie cudnowskiej. W 1664 r. oboźny koronny. W latach 1659-1662, 1667, 1668 poseł na sejm z Wołynia. W 1662 r. komisarz do zapłaty wojsku i marszałek sejmiku łuckiego. W 1668 r. marszałek sądów kapturowych. Sygnatariusz elekcji Michała Korybuta Wiśniowieckiego i Jana III Sobieskiego. Od 1667 r. starosta korsuński. Regalista, członek stronnictwa francuskiego, być może utrzymywał kontakty z Janem III Sobieskim. Uczestnik konfederacji gołąbskiej. W 1673 r. członek rady wojennej przy hetmanach z ramienia sejmu. Autor poematów i wierszy.

Stanisław Bogusław Leszczyński

Ur. 20 X 1677 r. we Lwowie, zm. 23 II 1766 r. w Luneville. Syn Rafała, podskarbiego wielkiego koronnego, oraz Anny z Jabłonowskich. W dzieciństwie przeszedł nauczanie domowe i jezuickie, a następnie szkolił się w gimnazjum protestanckim w Lesznie. W latach 1695-1696 odbył podróż do Czech, Austrii, Włoch, Francji, Niderlandów i Niemiec, odwiedził dwór cesarski, papieski i Wersal oraz pogłębił znajomość języków obcych. W 1696 r. powrócił do Polski i objął starostwo odolanowskie. Poseł na sejm konwokacyjny, na sejmie elekcyjnym 1697 r. kandydat na marszałka, początkowo zwolennik Jakuba Sobieskiego, a następnie Fryderyka Augusta. Na sejmie koronacyjnym mianowany podczaszym koronnym. W 1698 r. ożenił się z Katarzyną Opalińską. Od 1699 r. wojewoda poznański, w tymże roku poseł na sejm pacyfikacyjny. W czasie wojny północnej poparł żądanie Karola XII abdykacji przez Augusta II i wysunięcia kandydatury Jakuba Sobieskiego. W 1704 r. przyłączył się do konfederacji warszawskiej, która ogłosiła detronizację Sasa. W tym samym roku, za zgodą Karola XII został wybrany królem, jednak przy sprzeciwie szlachty zgromadzonej w ramach konfederacji sandomierskiej. W 1705 r. koronowany na króla, zawarł traktat pokojowy ze Szwecją, uzależniający Rzeczpospolitą od tej ostatniej, a alternatywny względem traktatu narewskiego zawartego w 1704 r. między Augustem II a Rosją. Dzięki pomocy szwedzkiej koronacja Leszczyńskiego i ustąpienie z tronu Augusta II zostały potwierdzone traktatem w Altranstaedt w 1706 r. W 1707 r., kiedy Karol XII zgodził się na podjęcie wojny z Rosją, Leszczyński miał rozbić konfederację sandomierską. W 1708 r. zawarł układ z hetmanem zaporoskim Mazepą, a także rozpoczął rokowania z konfederatami sandomierskimi, a następnie podjął nieudaną wyprawę na Ukrainę na pomoc Karolowi XII. W 1709 r. pod wpływem wkroczenia Augusta II do Rzeczypospolitej wycofał się do Szczecina. Odtąd starał się za pomocą działań dyplomatycznych uzyskać poparcie w Europie. Od 1710 r. organizował armię szwedzką na Pomorzu, jednocześnie w drodze rokowań proponował podział Rzeczypospolitej między Augusta II i siebie. W 1712 r. doprowadził do podpisania układu w Ribnitz z feldmarszałkiem Jakubem Henrykiem Flemmingiem, na mocy którego zrzekł się korony w zamian za zwrot majątku rodzinnego. W latach 1712-1714 odbył podróż do Turcji w celu porozumienia się z Karolem XII. Po nieudanych rokowaniach z Turcją przeniósł się wraz z rodziną do Księstwa Dwóch Mostów w Nadrenii, pozostając na marginesie dotychczasowej polityki, także pomimo popierającej go, a wspieranej przez Rosję konfederacji tarnogrodzkiej w latach 1715-1717. W 1717 r. uniknął zamachu na życie inspirowanego przez Augusta II, jednocześnie zaciągnął długi, m.in. na wzniesienie siedziby w Tschifflik. Utrzymywał własny teatr, a w 1718 r. ustanowił generalnym gubernatorem Księstwa Stanisława Poniatowskiego. W 1719 r. musiał opuścić Księstwo Dwóch Mostów. Przeniósł się do Wissembourgu w Alzacji. Traktat pokojowy w Nystad między Szwecją a Rosją, zamykający tymczasem wojnę północną, nie przewidywał zabezpieczenia losów Leszczyńskiego, który ponownie stał się ofiarą nieudanych zamachów, najpierw w drodze otrucia, a w 1724 r. morderstwa. W 1725 r. wydał córkę Marię za mąż za Ludwika XV, króla Francji, sam został jednak odsunięty na ubocze, do Chambord, a następnie Menars, choć otrzymał od władcy Order św. Ducha. Dyplomacja francuska wspierała jednak do 1733 r. powstanie obozu poparcia Leszczyńskiego w Rzeczpospolitej. Choć na konwokacji w 1733 r. uznano jego elekcję z 1704 r. za nielegalną, to po przybyciu do Warszawy, Leszczyński został wybrany na króla, a następnie koronowany. W efekcie sprzeciwu szlachty zebranej na Pradze i nadejścia wojsk rosyjskich opuścił jednak stolicę i udał się do Gdańska, by oczekiwać wsparcia francuskiego. Tymczasem w Warszawie wybrano na króla Augusta III. W 1734 r. w wyniku oblężenia Gdańska przez Rosjan, Leszczyński opuścił Gdańsk i wyjechał do Królewca pod protekcję króla pruskiego. W 1735 r. została zawiązana konfederacja dzikowska popierająca Leszczyńskiego. Ten zainicjował poselstwo do króla Francji, w efekcie czego podpisano traktat przymierza Francji, której drugą stroną był on i konfederacja dzikowska. W tymże roku Francja podpisała jednak preliminaria pokojowe z Austrią, przewidujące konieczność abdykacji Leszczyńskiego. Ten w 1736 r. zrzekł się korony i wyjechał do Francji, sprzedając wszelkie majątki w Rzeczypospolitej Aleksandrowi Sułkowskiemu i Józefowi Potockiemu. Przyjął w 1737 r. władze w księstwach Lotaryngii i Baru, a sam osiadł w Luneville. Z biegiem czasu podjął współpracę z królem zmierzającą do inkorporacji obu władztw do Francji. W ramach działalności fundacyjnej rozbudował pałac w Luneville, w 1737 r. założył Szkołę Rycerską w Luneville dla młodej szlachty przybywającej z Rzeczypospolitej, w 1750 r. bibliotekę publiczną w Nancy, a w 1751 r. Królewskie Towarzystwo Nauk i Literatury Pięknej, zwane z czasem Akademią. Pod imieniem Eutimio Alifireo był członkiem rzymskiej Arkadii. Prowadził działalność charytatywną i czynił donacje na rzecz Kościoła. Był autorem pamiętników, listów i utworów publicystycznych. Zajmował się również problemami z pogranicza filozofii, religii, polityki oraz wychowania. Poszukiwał sposobu naprawy Rzeczypospolitej, pokoju międzynarodowego i wysokiej pozycji religii w życiu publicznym i osobistym. Autor traktatu "Głos wolny wolność ubezpieczający", memoriału dotyczącego spraw międzynarodowych, a także wizji utopijnego państwa Dumocala. Krytykował propozycję powrotu do stanu natury J.J. Rousseau, a jednocześnie opowiadał się za koncepcją Locke'a, stawiając jednak ponad umysłem serce jako nadające kształt człowiekowi. Tłumacz z języka francuskiego. Wypowiadał się także w kwestiach religijnych, broniąc katolicyzmu zgodnie z bliska mu ideą katolickiego oświecenia. Obserwował również na bieżąco sytuację Rzeczypospolitej, szukając możliwości powrotu na tron polski.

Mikołaj Lob

Czynny zawodowo w latach 1598-1617. W 1598 r. giser w Krakowie. W latach 1606-1617 właściciel oficyny drukarskiej na usługach jezuitów. W latach 1611-1617 procesował się z innymi drukarzami, m.in. o druk "Zielnika" Szymona Syreńskiego. Opublikował ok. 160 pozycji, w tym literaturę mieszczańską. W 1617 r. zamknął działalność, a oficyna przeszła w ręce Franciszka Cezarego.

Piotr Loderecker

Daty i koleje życia bliżej nie znane. Czeski benedyktyn. Autor "Dictionarium septem diversum linguarum" Praga 1601. Część dotycząca jęz. polskiego znajduje się w: V. Francić, Dział Polski w siedmiojęzykowym słowniku Piotra Lodereckera z 1601 roku, Wrocław 1972.

Stanisław starszy Lubieniecki

Ur. ok. 1558 r., zm. 1633 r. Paź na dworze Stefana Batorego, który porzucił po 1577 r. Przystał do zboru unitariańskiego. Minister ariański w Tropiach, skąd został przeniesiony do Rakowa, a następnie do Lutosławic. W latach 1612-1617 dozorca zboru lucławskiego. W 1612 r. wizytator zborów ariańskich. W 1600 r. polemizował z chiliastami z gdańskimi arianami. W latach 1601-1602 uczestnik synodów generalnych w Rakowie. Polemizował z kalwinami o przyjmowaniu urzędników do zboru. W 1612 r. uczestnik rokowań o unię z kalwinami i autor zestawienia zasad wiary obu wyznań. Był scholarem w Akademii Rakowskiej. Autor poezji religijnej, autor sylwy, zawierającej akta wizytacji zborów, kompendium dogmatyki ariańskiej i prace o tematyce etycznej. Polemizował z jezuitami w obronie wyznania oraz piętnował zachłanność na dobra doczesne.

Jerzy Sebastian Lubomirski

Ur. 20 I 1616 r. być może w rodzinnym Wiśniczu koło Krakowa, zm. 31 I 1667 r. we Wrocławiu. Syn Stanisława, wojewody krakowskiego, oraz Zofii Ostrogskiej. Pierwsze nauki pobierał w Wiśniczu u dominikanina Jana Charzewskiego. Od 1626 r. student w Akademii Krakowskiej. W latach 1629-1636 z bratem Aleksandrem Michałem w podróży do Ingolsztadu, Lowanium i Lejdy, przed 1642 r. gościł na dworze hiszpańskim, a podróżował w latach 1649/1650 do Włoch. Od 1628 r. starosta dobczycki, w latach 1636-1646 sądecki oraz grzybowski. Marszałek sejmikowy w latach 1636, 1640-1646, dwukrotnie 1648, poseł na sejm w 1637 r., szafarz podatków województwa krakowskiego w latach 1638, 1640 i 1642, poseł na sejm w latach 1637, 1639, 1643, 1646-1648. W 1640 r. po ślubie z Konstancją z Bobrku Ligęzianką, córką Mikołaja Spytka kasztelana sandomierskiego, właściciel Rzeszowa, w latach 1640-1660 starosta spiski. W 1643 r. marszałek sejmu, na którym wszedł w spór z królem, przeciwnik panów wojny tureckiej. Od 1645 r. starosta chmielnicki, od 1646 r. po zatargu z królem, starosta i generał krakowski. W latach 1646-1647 w opozycji do króla. W 1648 r. umiarkowany i pojednawczy wobec powstania na Ukrainie, a także zwolennik wyboru Jana Kazimierza, oraz sygnatariusz jego elekcji. Uczestnik wyprawy przeciw Kozakom. Odmówił przyjęcia stanowiska marszałka sejmu koronacyjnego. Utrzymywał kontakty z Jerzym II Rakoczym, pozostając jednak lojalnym wobec nowego króla. Uczestnik wyprawy zborowskiej. Od 1650 r. marszałek nadworny. Wszedł w zatarg z posłami moskiewskimi. W tym samym roku w sporze z królem ze względu na plany matrymonialne, a następnie obsadę podkanclerstwa, w obu przypadkach współzawodniczył z Radziejowskim. Marszałek wielki koronny. Przeciwnik dewaluacji monety, w zamian za co zmuszony do zwrotu dzierżawy salin. W 1651 r. w sporze z Danielem Żytkowiczem, instygatorem królewskim. W efekcie zmuszony do ukorzenia się, oddania żupy, przeproszenia króla i instygatora oraz podpisania aktu warunkowego zrzeczenia się urzędu marszałkowskiego w zamian za objęcie województwa ruskiego, sandomierskiego lub krakowskiego w chwili wakansu. W trakcie rozwiązywania sporu popierany przez Radziejowskiego. W efekcie konfliktu z królem zbliżył się do Jerzego II i Zygmunta Rakoczego, ale w efekcie ugody, odstąpił od planów przewrotu. W 1651 r. uczestnik wyprawy beresteckiej, a potem rozmów z Radziejowskim. Od 1651 r. starosta niżyński. W 1653 r. uczestnik wyprawy żwanieckiej, ponownie w sporze z królem. W tym samym roku prowadził rokowania z chanem. W latach 1654-1655 w grupie rodów sprzymierzonych przeciw Janowi Kazimierzowi. W 1654 r. zawarł małżeństwo, w efekcie którego został właścicielem Janowca i starostwa olsztyńskiego. W 1655 r., w momencie wybuchu wojny ze Szwecją schronił się na Spiszu, choć rokował ze Szwedami, zapewniając jednak króla o lojalności. Uchylił się od poselstwa do Wiednia. Zwolennik ugody z Jerzym II Rakoczym i osadzenia jego syna na tronie polskim po abdykacji Jana Kazimierza. Ostatecznie poparł powrót Jana Kazimierza. W 1656 r. pomagał w przygotowaniu obrony przeciw Szwedom oraz brał czynny udział w działaniach militarnych, współpracując z Czarnieckim. W 1657 r. hetman polny, inicjator wyprawy siedmiogrodzkiej, dowódca oblężeń, w 1660 r. dowódca zwycięskiej kampanii przeciw wojskom rosyjskim i kozackim na Ukrainie, zakończonej kapitulacją przeciwników pod Cudnowem. W 1657 r. po fiasku planów osadzenia Rakoczego na tronie przystał na elekcję vivente rege, przeciwnik kandydatury habsburskiej, nieprzychylny francuskiej, wskazywał na brandenburską lub neuburską. W 1660 r. opowiedział się za księciem d'Enghien. W 1661 r. odrzucił kandydaturę francuską oraz możliwość elekcji vivente rege. W pertraktacjach żądał buławy wielkiej i ręki siostrzenicy Ludwiki Marii. Zwolennik spacyfikowania Związku Święconego. W 1662 r. opowiadał się za francuskim kandydatem, ale przeciw możliwości elekcji vivente rege. W 1663 r. uniknął zamachu zaplanowanego przez Ludwikę Marię. W 1663-1664 zachorował, lecz dalej prowadził grę polityczną. W 1664 r. w porozumieniu z cesarzem i elektorem brandenburskim czynił zaciągi. W 1664 r. oskarżony o zdradę stanu na sejmie, uszedł do Nysy, a następnie do Wrocławia, skąd prowadził pertraktacje z dworem wiedeńskim. Po fiasku negocjacji udał się na Spisz, gdzie rozpoczął werbunek ludzi. W latach 1665-1666 stanął na czele konfederacji. Po walkach z wojskami królewskimi zgodził się na rezygnację z godności, ale wciąż sprzeciwiał się możliwości elekcji vivente rege. Wyjechał do Wrocławia, gdzie prowadził rokowania z dworem polskim i elektorem brandenburskim. W 1667 r. zmarł, w 1669 r. sejm elekcyjny przeprowadził jego rehabilitację. Tłumacz, autor pism polemicznych, mecenas Tylmana z Gameren.

Stanisław Herakliusz Lubomirski

Ur. 25 V 1642 r.(?) w Wiśniczu lub Niepołomicach, zm. 16/17 I 1702 r. w Ujazdowie. Najstarszy syn Jerzego Sebastiana, hetmana polnego, oraz Konstancji z Bobrku Ligęzianki. Uzyskał wykształcenie domowe, prawdopodobnie pod okiem osoby z Akademii Krakowskiej. W 1658 r. uczestnik oblężenia Torunia u boku ojca. Przed 1660 r. starosta spiski. W 1660 r. w podróży przez Holandię i Belgię do Francji, polecony kardynałowi G. Mazariniemu przez Ludwikę Marię, starającą się zjednać Lubomirskiego dla możliwości elekcji vivente rege w kontrze do ojca magnata. Dalszą podróż kontynuował do Hiszpanii, następnie do Włoch, gdzie spotkał się z papieżem w Rzymie, a w końcu do Austrii. Do Polski wrócił w 1662 r., wziął udział w mediacjach ze Związkiem Święconym. W 1664 r. bronił ojca w procesie w kontrze do królowej Ludwiki Marii. W 1664-1665 przebywał w Wiedniu i we Wrocławiu. W 1666 r. zabiegał o rehabilitację ojca. Po jego śmierci i pogrzebie, w 1667 r. marszałek sejmikowy i poseł na sejm. Wypowiadał się w kwestii obronności państwa. Od 1667 r. porzucił kurs polityczny ojca na rzecz zbliżenia ze stronnictwem francuskim. W 1668 r. członek konfederacji województwa krakowskiego przeciwnej abdykacji Jana Kazimierza. W 1669 r. poseł sejmikowy, zwolennik ustanowienia szlacheckich rezydentów z ramienia poszczególnych dzielnic przy królu i posłów zagranicznych ze jedynie stanu szlacheckiego. Poseł na sejm elekcyjny. Od 1669 r. podstoli koronny. W 1670 r. marszałek sejmu, na którym anulowano dekret przeciw jego ojcu, uczestnik załatwiania spraw matrymonialnych króla. W latach 1671-1674 starosta spiski. W 1671 r. uzyskał dekret królewski, w 1674 r. sporządził traktat na temat praw Polski do Spisza, wybronił Spisz przed zakusami cesarza. W 1673 r. marszałek nadworny koronny. Kandydat stronnictwa francuskiego do korony węgierskiej za cenę wojny z cesarzem. W czasie bezkrólewia 1673-1674 zwolennik Jana Sobieskiego, przewodniczący Komisji do opracowania pactów conventów. Od sejmu koronacyjnego 1676 r. marszałek wielki koronny. W latach 1681-1685 r. w sporze z J.A. Morsztynem podskarbim wielkim koronnym, zwolennik związków z Austrią i wojny na Węgrzech, w 1684 r. na czele opozycji przeciw powrotowi do koncepcji stronnictwa francuskiego. W 1687 r. wyjazd do Rzymu, przez Wiedeń, Innsbruck i Wenecję, gdzie prowadził rozmowy z kandydatami do tronu - bawarskim i lotaryńskim. Poseł na sejm w 1688 r. Zwolennik kandydatury lotaryńskiej. Prowadził korespondencję z przedstawicielami Austrii, Brandenburgii i cesarstwa. W 1690 r. po zwróceniu się Jana III ku Austrii stronnik dworu. W 1693 r. zwolennik Sapiehów i Austrii w chwili choroby króla. Przyjmował pensję cesarską, w 1690 r. zwolennik sojuszu państw północnych (Szwecji, Danii, Polski) oraz pomocy brandenburskiej w walkach z Turcją. W interregnum 1696-1697 przeciwnik kandydatury królewicza Jakuba, zwolennik księcia Conti, obrońca skarbu koronnego przed rodziną zmarłego króla. W 1696 r. uczestnik Generału Warszawskiego. Po przegranej stronnik Augusta II. W 1700 r. uczestnik rady senatu, w 1701 r. poseł na sejm, odmówił ingerencji w sprawę nabożeństw protestantów z poselstw zagranicznych. Literat o wszechstronnych zainteresowaniach. Zajmował się filozofią ze zwróceniem szczególnej uwagi na zagadnienia etyczne, a także astrologią, kabałą, astronomią, językoznawstwem. Stosował liczne gatunki literackie: komedię, romans, poemat, nowelę. Autor teatraliów, poezji okolicznościowej, powieści dyskursywnej, parafrazy Księgi Eklezjastesa, katechizmu wierszowanego, dialogu politycznego i historiozoficznego. Pisał po polsku, po łacinie i po włosku. Tłumacz. W latach 1671-1679 mecenas Tylmana z Gameren, a następnie fundator założeń pałacowych i ogrodowych.

Antoni Chryzanty Łapczyński

Zm. ok. 1740 r. Pisał się „ze Strzałkowa” (wieś w parafii Radomsko). W 1708 r. sekretarz w kancelarii królewskiej. W latach 1710-1727 proboszcz wasilkowski, 1720-1721 prepozyt kościoła Św. Szczepana w Krakowie, 1720-1727 kanonik smoleński, 1720-1721 kaznodzieja kolegiaty św. Floriana w Krakowie a w 1725 r. kościoła parafialnego w Wieliczce. Studia w Akademii Krakowskiej, w 1720 r. bakałarz sztuk i filozofii, w latach 1721-1722 wykładowca, następnie doktor filozofii, a w 1727 r. profesor Akademii Krakowskiej. Autor panegiryków o tematyce historycznej, kompendiów zawierających życiorysy władców polskich, zwierciadła stanu szlacheckiego, panegiryków rodów Rzeczypospolitej i patrycjuszy toruńskich oraz tłumacz zbioru przysłów.

Jakub Łącznowolski

Daty i dzieje życia nieznane, być może był krakowianinem. Poeta satyryczny z 2. poł. XVII wieku. Opublikował "Nowe zwierciadło..." b.m. (Kraków ?), 1678.

Paweł Łęczycki (Lancicius)

Ur. w 1572 r. w Łęczycy, zm. w 1642 r. w Bydgoszczy. Pochodził zapewne z plebejskiej rodziny z Łęczycy. W wieku szesnastu lat wstąpił do zakonu bernardynów, w latach 1598-1599 studia w jezuickiej Akademii Wileńskiej, gdzie sprawował również nadzór nad studiującymi tam bernardynami. W 1600 r. podróż do Rzymu u boku kustosza kustoszy bernardynów, kolejna w 1604 r. Przywiezione z Rzymu książki stały się zalążkiem biblioteki. Od 1602 r. kustosz warszawski i definitor z ramienia kapituły bernardynów radomskich. Inicjator rozbudowy kościoła św. Anny w Warszawie. W 1606 r. wraz z misją bernardyńską i Maryną Mniszchówną, jako kapelan Mikołaja Oleśnickiego, w wyprawie do Moskwy. Uwięziony na dwa lata w tzw. Dworze Poselskim, zajmował się pracą translatorską, dokonując przekładu zwłaszcza traktatu o geografii powszechnej Giovanniego Botero oraz historii zakonu franciszkańskiego Marka z Ulisbony. W 1608 r. powrócił do Krakowa, od 1611 r. gwardian bernardynów w Sokalu nad Bugiem. Budowniczy, przyczynił się do powiększenia tamtejszej biblioteki. W latach 1620-1623 gwardian klasztoru w Nowem nad Wisłą, a od 1623 r. w Bydgoszczy. W 1626 r. na stanowisku definitora, a także ponownie gwardian w Sokalu. Ostatnie lata spędził w Bydgoszczy.

Piotr Michał Łęskowski

Władysław Aleksander Łubieński

Ur. 1 XI 1703 r. w Iwanowicach w Wielkopolsce, zm. 21 VII 1767 r. w Warszawie. Syn Macieja, łowczego sieradzkiego, oraz Marianny ze Stokowskich. W wieku 17 lat ukończył jezuicką szkołę w Kaliszu i przyjął niższe święcenia. Następnie uczył się w seminarium w Łowiczu, a od 1722 r. studiował teologię i prawo kanoniczne w Akademii Krakowskiej. W 1724 r. wyjechał do Rzymu, być może na studia w Collegium Romanum, a następnie w podróż po Włoszech, Francji, Holandii, Belgii i Niemczech. Po powrocie prałat domowy prymasa Teodora Andrzeja Potockiego, od 1726 r. kanonik gnieźnieński. W 1727 r. otrzymał święcenia kapłańskie, od tego roku koadiutor scholasterii krakowskiej. W 1728 r. przeniesiony na wyższą kanonię gnieźnieńską z godnością infułata kolegiaty w Łasku. W latach 1730-1731 deputat kapituły gnieźnieńskiej na Trybunał Koronny, którego był wiceprezydentem. W późniejszym czasie deputat na trybunał z kapituły krakowskiej. Po 1730 r. scholastyk krakowski. W 1733 r. wraz z całą kapitułą po stronie Augusta III. Odtąd związany ze stronnictwem dworskim. Następnie kilka lat w Kamionce, poświęcił czas na pracę naukową. W 1740 r. delegat kapituły krakowskiej na sejm, od tego roku pisarz wielki koronny. W latach 1741-1757 przebywał przeważnie na dworze królewskim w Dreźnie, prowadził korespondencję i pośredniczył w interesach magnatów. Od 1742 r. dziekan kapituły gnieźnieńskiej. Sprawował opiekę nad całą "tajną ekspedycją" koronną, uczestnik rozmów z posłami pruskimi, autor memoriału dotyczącego zagrożenia pruskiego. W 1743 r. w sporze z kanclerzem A.S. Załuskim, ustąpił z kancelarii, zachowując wciąż dobre stosunki z rodziną królewską, przeciwny Czartoryskim. W 1743 r. uczestnik pogodzenia Potockich z dworem. W 1745 r. nawiązał kontakty z Józefem Mniszchem i Antonim Potockim. Był autorem projektu pogodzenia zwaśnionych familii, zaaprobowanego przez króla i Bruhla. W 1746 r. w sporze z Załuskim i Ogrodzkim. Od 1746 r. administartor opactwa paradyskiego, od 1748 r. jego opat komendatoryjny. W 1749 r. odmówił złożenia homagium z całości dóbr należących do klasztoru. W 1750 r. nawiązał kontakty z Jerzym Mniszchem. W 1754 r. wraz z Małachowskim przeciwny Czartoryskim. U boku Mniszcha brał udział w polityce personalnej. Kierownik sejmików poselskich i deputackich, uczestnik reasumpcji Trybunału w Piotrkowie. Towarzysz króla w podróżach do Warszawy i Wschowy. Od 1752 r. kustosz sandomierski. W 1757 r. nominowany do godności, od 1758 r. arcybiskup lwowski, odznaczony Orderem Orła Białego, wraz z objęciem urzędu zatrzymał opactwo paradyskie i kustodię sandomierską, a oddał dziekanię gnieźnieńską. W wygłaszanych mowach opowiadał się przeciw nierządowi, niezgodzie i złej sytuacji Rzeczypospolitej, nawoływał do reform. W 1759 r. przeciwny konwersji frankistów. W tym samym roku przeprowadził składkę członków kolegium biskupiego na dyskretne honorarium dla kardynała protektora Polski w Rzymie. Od 1759 r. arcybiskup gnieźnieński. Mecenas renowacji pałacu prymasowskiego w Skierniewicach, katedry gnieźnieńskiej i kolegiaty w Łowiczu. W 1760 r. otworzył drukarnię prymasowską w Łowiczu. W tym samym roku w sporze między Akademią Krakowską a jezuitami o przyznanie uniwersyteckich praw kolegium lwowskiemu, stanął po stronie Akademii. Po wyborze na arcybiskupa gnieźnieńskiego pozostał pod wpływem Młodziejowskiego, w kontaktach z Bruhlem i Mniszchem, współdziałał z Małachowskim i Czartoryskimi. Wzrost jego roli nastąpił w latach wojny siedmioletniej i rozkładu Rzeczypospolitej. W latach 1759-1760 był głównym negocjatorem z Rosją. Wypowiadał się w naradzie senatu w 1761 r. w sprawie redukcji monety. Nawiązał współdziałanie z Branickim. Z czasem zaczął się zbliżać ku Czartoryskim, a współpraca została zaciśnięta w 1762 r. W 1763 r. jako interrex zmagał się z próbami przekupstwa ze strony rosyjskich posłów Kayserlinga i Repnina, związanych także z Młodziejowskim i Czartoryskimi. Współpracował również ze Stanisławem Konarskim. W trakcie bezkrólewia szeroko korzystał z kompetencji królewskich. Przy wsparciu Czartoryskich i za zgodą partii hetmańskiej uzyskał również wyłączne prawo mianowania i koronowania króla. Aktywnie uczestniczył w grze sił przed konwokacją, piętnował również działania rosyjskich wojsk. Na sejmie konwokacyjnym ściśle współpracował z Czartoryskimi, wszedł w spór ze stronnictwem francuskim, a w efekcie z Austrią i Hiszpanią. Przeciwny nowym prawom przeciw różnowiercom, potwierdzał jednak dawne. Projektodawca przeprowadzonego na sejmie odnowienia traktatu Grzymułtowskiego. W 1764 r. uzyskał ustanowienie specjalnego grodu w Łowiczu. W latach 1765-1766 prowadził rokowania o uznanie elekcji Stanisława Augusta przez Austrię i Francję. Brał udział w rokowaniach względem relacji państwo-Kościół. W 1766 r. opowiadał się wraz z króelwm przeciw równouprawnieniu dysydentów. Odsunął się na ubocze, kiedy zawiązały się konfederacje dysydencka i radomska. Przed śmiercią zdążył spotkać się jeszcze z przedstawicielami pierwszej z nich. Autor raptularza manuskryptów i kompilacji o tematyce geograficzno-historycznej, stanowiącej podręcznik do nauki królewiczów, synów Augusta III, a także memoriału reformatorskiego, dziennika z podróży, mów, listów pasterskich oraz korespondencji politycznej.

Stanisław Makowiecki

Pochodził z Wielkiego Łukoszyna w powiecie lipnowskim. Prawdopodobnie od 1672 r. stolnik latyczowski. Uczestnik bitwy pod Kamieńcem w 1674 r. W 1693 r. poseł z sejmiku podolskiego. Autor relacji z bitwy kamienieckiej.

Stanisław Malczowski

Bartłomiej Kazimierz Malicki

Zm. ok. 1706 r. Pochodził z krakowskiej rodziny mieszczańskiej. W 1680 r. bakałarz, w 1681 r. magister sztuk wyzwolonych na Wydziale Filozoficznym Akademii Krakowskiej. W latach 1681-1688 profesor retoryki i poetyki w Akademii Lubrańskiego, senior bursy Szołdrskiego, w 1688 r. prefekt Seminarium Duchownego w Poznaniu. W latach 1688-1692 docent extraneus na Wydziale Filozoficznym w Akademii Krakowskiej, w 1689 r. wykładowca w Szkołach Nowodworskich. W 1691 r. w sporze z władzami uniwersyteckimi, stanął przed sądem rektorskim. W 1692 r. opiekun Władysława Jordana, podróżował do Paryża, gdzie odbył studia lekarskie i uzyskał tytuł doktora medycyny. Następnie pobyt w Rzymie i w Padwie, gdzie wpisał się wraz z wychowankiem do albumu nacji polskiej. Od 1695 r. w Krakowie, prowadził działalność pisarską, uzyskując w 1700 r. przywilej Augusta II na plany wydawnicze. Od 1699 r. sekretarz królewski. Autor mów i poezji okolicznościowej, utworu scenicznego na uczczenie wiktorii wiedeńskiej, sztuki teatralnej, traktatu filozoficznego. W ostatnich latach życia autor i wydawca prac z zakresu gramatyki języka polskiego i francuskiego.

Jan Malina

Urodzony ok. 1620 r. w Kluczborku, zm. 24 XI 1672 r. Pochodził z rodziny mieszczańskiej. Od 1673 r. uczeń Szkoły Św. Marii Magdaleny we Wrocławiu, następnie student teologii na uniwersytecie w Królewcu. Od 1647 r. diakon przy polskim kościele w Prabutach, w 1648 r. ordynowany w kościele zamkowym w Królewcu, w 1650 r. administrator parafii w Dzierzgoniu. W latach 1651-1653 proboszcz w Kisielicach. Oskarżony o cudzołóstwo wyjechał do Wilna, gdzie został pastorem zboru luterańskiego. W 1655 r., po zdobyciu Wilna przez Szwedów, wyjechał do księstwa pruskiego, gdzie zajmował się pracą duszpasterską wśród polskich egzulantów. W 1658 r. nominowany na archiprezbitra i inspektora szkoły prowincjonalnej w Tylży. W 1667 r. superintendent generalny wszystkich zborów luterańskich w Wielkim Księstwie Litewskim na mocy patentu gubernatora Prus Książęcych księcia Bogusława Radziwiłła. Autor kazań, utworów religijnych, poezji okolicznościowej, tłumacz luterańskiej agendy kościelnej, mów, oraz pierwszego polskiego śpiewnika ewangelickiego w Prusach Książęcych.

Mikołaj Ścibor Marchocki

Ur. ok. 1570 r., zm. w 1636 r. W 1588 r. występował z rodziną przed sądem w sprawach majątkowych. Od 1607 r. rotmistrz w oddziale kniazia Romana Rożyńskiego, zwolennika Dymitra Samozwańca. W 1607/1608 r. poseł oddziału do cara, w 1609 r. poseł na sejm w Warszawie, a następnie do Zygmunta III pod Smoleńsk. Uczestnik rokowań pokojowych. W 1610 r. uczestnik obrony Osipowa. Po śmierci Rożyńskiego i wyparciu Polaków z Osipowa, przeszedł do oddziałów Aleksandra Zborowskiego, połączonych następnie z wojskami hetmana Stanisława Żółkiewskiego. Uczestnik bitwy pod Kłuszynem przeciw odsieczy rosyjskiej pod dowództwem Dymitra Szujskiego, następnie członek poselstwa do Zygmunta III pod Smoleńsk z informacją o zwycięstwie. Wziął również udział w szturmie Smoleńska w chorągwi Stanisława Lubomirskiego. Uczestnik narady wojennej i oblężenia zakończonego zdobyciem Moskwy. W 1611 r. poseł do Warszawy w celu upomnienia się o żołd dla wojsk stacjonujących w Moskwie. W 1612 r. w drodze do Moskwy przyłączył się ze skonfederowanym wojskiem polskim pod Orszą, z którym wrócił do Polski. W 1613 r. rotmistrz królewski, otrzymał do Zygmunta III dobra po Janie Wolskim. Osiadł w Mnichowicach Wielkich. W 1624 r. deputat sejmiku województwa krakowskiego do pomocy Janowi Zebrzydowskiemu, miecznikowi koronnemu, w obronie województwa przed "kupami swawolnymi". Poseł sejmikowy w latach 1632, 1634, 1636. Od 1633 r. starosta czchowski. Autor pamiętnika z wojny moskiewskiej, obejmujący lata 1607-1612, a także uzupełniających go materiałów oraz relacji z kampanii cecorskiej w 1620 r. i wyprawy chocimskiej w 1621 r.

Jan Markiewicz (Markowicz)

Ur. 10 IV 1613 r. w Krakowie, zm. przed 4 V 1691 r. w Krakowie. Pochodził z rodziny kupieckiej. Uczeń w gimnazjum luterańskim w Bytomiu, od ok. 1623 r. w kolegiach jezuickich w Nysie i w Lublinie. Od 1636 r. terminował w sklepie krewnego, od 1643 r. prowadził własny sklep korzenny w Krakowie oraz kantor bankowy. W 1654 r. jeden z najzamożniejszych mieszczan krakowskich, właściciel kamienicy w krakowskim rynku, w latach 1660-1661 dzierżawca czopowego, w latach 1666-1689 ławnik, od 1689 r. rajca krakowski. Właściciel biblioteki, w trakcie okupacji szwedzkiej odzyskiwał książki dla ich prawowitych właścicieli. Autor sztuki teatralnej i sylwy z lat 1654-1687 zawierającej wypisy z książek, kopie pism ulotnych, utwory własne, m.in. korespondencję, instrukcje wychowawcze dla chłopców sklepowych, maksymy życiowe i pamiętnik, zawierający teksty odezw szwedzkich oraz współczesnych uchwał Rady Miejskiej z okresu okupacji szwedzkiej Krakowa w latach 1655-1657.

Samuel Maskiewicz

Ur. ok. 1580 r., zm. ok. 1640 r. Pochodził z kalwińskiej rodziny ruskiej osiadłej na Nowogródczyźnie. Syn Jana Semenowicza, właściciela Serwecza i Jatry, sługi Ostafiego Wołłowicza, kasztelana trockiego, za którego przykładem porzucił katolicyzm. Po zakończeniu nauki, od 1601 r. służba wojskowa w Inflantach w chorągwi Gabriela Wojny, podkanclerzego litewskiego. W 1605 r. planował uczestnictwo w wyprawie moskiewskiej w interesie Dymitra Samozwańca, jednak w latach 1605-1606 zaciągnął się na służbę na dworze brahińskim Aleksandry z Chodkiewiczów Wiśniowieckiej. W latach 1606-1607 służba w wojsku kwarcianym na Podolu, najpierw w chorągwi zagończyka Jakuba Pretwicza, a następnie w czasie rokoszu sandomierskiego w chorągwi Jana Gratusa Tarnowskiego po stronie Zygmunta III. Od 1607 r. służba w chorągwi husarskiej księcia Janusza Poryckiego i uczestnik bitwy po Guzowem, a w latach 1609-1612 r. wyprawy smoleńskiej, uczestnik bitwy pod Kłuszynem, a następnie jako porucznik oblężenia Moskwy. Członek konfederacji zawiązanej w celu uzyskania zapłaty żołdu. W 1613 r. dowódca pułku konfederackiego, a z ramienia wojska skonfederowanego poseł na sejm warszawski, następnie we Lwowie z ramienia swojego pułku deputat wojskowy przy komisji sejmowej ustalającej wysokość żołdu. W 1614 r. powrócił do Serwecza. W 1615 r. z ramienia sejmiku nowogródzkiego poseł na wileński zjazd główny. W latach 1615-1628 służba u Radziwiłłów. W 1617 r. deputat nowogródzki na Trybunał Główny wielkiego Księstwa Litewskiego, następnie na sądach w Wilnie i Mińsku. W 1619 r. elekt województwa nowogrodzkiego na urząd podsędkowski. W 1621 r. na popisie wojskowym w Nowogródku, uczestnik sejmiku przedsejmowego. Od 1628 r. służba u Sapiehów. W 1628 r. pisarz grodzki nowogródzki, w 1632 r. uczestnik sejmu elekcyjnego, a następnie w latach 1632-1638 podwojewodzi nowogródzki. W latach 1625-1640 autor pamiętnika z lat ok. 1594-1621.

Marcin Matuszewicz (Matusewicz, Matusiewicz, Matuszewic)

Ur. 11 XI 1714 r. w Jelnej, zm. po 21 XI 1773 r. Syn Jerzego Józefa, starosty stokliskiego, klienta Sapiehów, oraz Teresy Kempskiej, pokomorzanki płockiej. Wykształcony w szkole parafialnej w Kamieńcu, potem u jezuitów w Brześciu, Drohiczynie i Warszawie, uczył się także rysunku i języka francuskiego. Następnie umieszczony przez ojca w oddziale grandmuszkieterów. W trakcie bezkrólewia 1733 r. zwolennik Stanisława Leszczyńskiego, członek konfederacji brzeskiej i dowódca piechoty. W latach 1738-1751 pisarz grodzki brzeski. Aktywny na sejmikach deputackich brzeskich i kowieńskich, uczestnik reasumpcji wileńskich w latach 1743-1748, zamiennie obserwator i poseł na sejmy. W 1740 r. dzięki poparciu Czartoryskich podstoli brzeski. W 1743 r. marszałek sejmiku deputackiego brzeskiego i pisarz przy asesorii kanclerza wielkiego litewskiego Jana Sapiehy, od 1746 r. stolnik brzeski dzięki poparciu tego ostatniego. Od końca 1745 r. stronnik Czartoryskich. W 1748 r. deputat sejmowy w komisji skarbu koronnego. W 1752 r. zerwał z Czartoryskimi, popierając od 1754 r. Mniszchów i Radziwiłłów. W 1755 r. na radzie senatu we Wschowie, uczestnik sporu z Czartoryskimi. W 1756 r. w porozumieniu z Branickim, podjął się stworzenia partii francuskiej na Litwie. W 1757 r. zawarł kompromis z Czartoryskimi, ale pozostał u boku partii hetmańsko-dworskiej. W latach 1758-1762 lawirował między Branickim a Radziwiłłami. Od 1759 r. dzierżawca czopowego szelężnego brzeskiego z ramienia Branickiego. W 1761 r. poseł kowieński, w 1762 r. deputat i laska duchowna w Trybunale w Kownie. Przeciwnik wkroczenia na Litwę wojsk rosyjskich dla wsparcia Czartoryskich, stronnik Radziwiłłów w sporze o bezprawność fundacji Trybunału Litewskiego. W 1763 r. usunął się z działalności politycznej, pozostając u boku Branickiego jako jego faktyczny sekretarz. W 1764 r. uczestnik narady stronnictwa dworskiego w Białymstoku. Na sejmiku konwokacyjnym lawirował między Mniszchem, Radziwiłłem, Branickim a Czartoryskimi. Zaangażowany w uzyskanie poparcia austriackiego, francuskiego i hiszpańskiego przeciw ingerencji Rosji w sprawy Rzeczypospolitej. Po przeproszeniu Czartoryskich działacz na rzecz wyboru Stanisława Poniatowskiego na króla, poseł na sejm i członek konfederacji litewskiej. Na sejmie elekcyjnym pisarz pactów conventów. Obserwator na sejmie koronacyjnym. W 1765 r. sędzia ziemski brzeski. W 1767 r. członek konfederacji radomskiej po stronie Radziwiłłów, konsyliarz konfederacji województwa podlaskiego ziemi bialskiej, a następnie sekretarz generalnej konfederacji koronnej i sekretarz sejmowy. Niechętny do angażowania się w konflikt, w latach 1768-1769 zachował życzliwą neutralność wobec konfederacji barskiej. Od 1768 r. kasztelan brzeski z poparcia Czartoryskich. W 1773 r. odczytał na sejmiku deputackim brzeskim uniwersał O. Stackelberga o amnestii. Autor memoriałów, mów, pism politycznych, korespondencji, diariusza konfederacji radomskiej jako jej sekretarz, a także osobistego pamiętnika pisanego od 1754 r. Tłumacz z języka łacińskiego, autor poezji okolicznościowej.

Kasper Miaskowski

Ur. 1549/1550 r. w Smogorzewie w powiacie kościańskim, zm. 22 IV 1622 r. Prawdopodobnie studia w Uniwersytecie Krakowskim ok 1565 r. Znany z dokumentów związanych z rodzinnym majątkiem od 1571 r. W 1596 r. podpisał protestację przeciw uchwale poborowej i w obronie M. Objezierskiego. Autor poezji religijnej inspirowanej soborem trydenckim, okolicznościowej, a także politycznej przedstawiającej poglądy regalistyczne stronnictwa Zygmunta III Wazy. Zwolennik dymitriady oraz utworzenia ligi monarchów chrześcijańskich przeciw Turkom. W latach 1606-1608 polemizował z rokoszanami sandomierskimi. Tłumacz z języka łacińskiego.

Jacynt (Jacek) Marcin Mijakowski

Ur. w 1587 r. w Krakowie, zm. 16 X 1647 r. w Krakowie. Pochodził z rodziny szlacheckiej. Wykształcenie średnie, nowicjat, a w 1618 r. śluby zakonne u dominikanów w Krakowie. Dalsze studia w Bolonii i Mediolanie. Po powrocie, w 1635 r. bakałarz, a w 1639 r. doktor teologii w Akademii Krakowskiej. W 1642 r. obronił przed sądem w nuncjaturze tytuły naukowe. W latach 1631-1633 wykładowca teologii i kaznodzieja w Lublinie, w latach 1633-1639 przeor w Warszawie i Krakowie, a w latach 1645-1647 w Toruniu. Uczestnik kapituł prowincjonalnych, definitor w 1644 r. w Rzymie, a w 1646 r. w Płocku. Przeciwnik utworzenia prowincji litewskiej. W latach 1635-1643 kaznodzieja w kościele Mariackim w Krakowie. Członek Rzeczypospolitej Babińskiej, w 1647 r. regens studium generalnego w Krakowie i kaznodzieja w katedrze wawelskiej z ramienia kapituły generalnej w Walencji. Autor okolicznościowej poezji oraz kazań w języku łacińskim i polskim.

Daniel Mikołajewski

Ur. w 1560 r. w Mikołajewicach na Kujawach, zm. 8 IV 1633 r. w Dębicy. Uczeń w szkole kalwińskiej w Radziejowie. W latach 1581-1586 opiekun młodych kasztelaniców Przyjemskich, wraz z nimi student na Uniwersytecie we Frankfurcie nad Odrą, a w 1586 r. na Uniwersytecie w Heidelbergu. Po powrocie do kraju w 1586 r. większość czasu spędzał w Cieninie, gdzie znajdował się ufundowany przez Przyjemskich zbór braci czeskich. Od 1591 r. minister zboru kalwińskiego w Radziejowie, od 1597 r. senior Kościoła kalwińskiego na Kujawach. Uczestnik polemik religijnych, utrzymywał relacje z luteraninem Świętosławem Orzelskim. W 1595 r. razem brali udział w generalnym soborze toruńskim, gdzie jako protokolant reprezentował kalwinów i Jednotę braci czeskich. Od 1597 r. senior Kościoła kalwińskiego na Kujawach, w 1599 r. jego przedstawiciel na zjeździe ewangelików i dyzunitów w Wilnie, gdzie odbył dysputę z jezuitą Marcinem Śmigleckim na temat prymatu papieża, dając początek dalszej dyskusji ewangelicko-katolickiej. W 1601 r. podróż do Bazylei na polecenie wojewody brzeskiego. Zwolennik zgody sandomierskiej, od 1607 r. senior Kościoła braci czeskich zgodnie z decyzją synodu w Ostrorogu. W 1608 r. polemika z jezuitą Marcinem Łaszczem. W 1614-1615 zabiegał o spokój wspólnoty zboru w Radziejowie. Po jego likwidacji przeniósł się do Izbicy. W 1627 r. na synodzie w Ostrorogu, gdzie dokonało się zjednoczenie kalwinów z braćmi czeskimi, został wybrany na wielkopolskiego superintendenta zjednoczonego Kościoła. Po opuszczeniu Izbicy, w latach 1627-1633 objął zbór w Świerczynku. Autor poezji okolicznościowej, religijnych pism polemicznych, zbioru wypisów z Ojców Kościoła i kazań pogrzebowych. W latach 1604-1632 autor prac z dziedziny biblistyki, zmierzających do rewizji i wydania nowego przekładu Pisma Świętego na język polski, zwanego Nową Biblią, bądź Biblią Gdańską.

Jerzy Mikuć

Daty i losy jego życia nieznane. Prawdopodobnie student którejś ze szkół wileńskich. Autor sylwy z ok. 1733 r. stanowiącej notatnik ucznia.

Józef Epifani Minasowicz

Ur. w 7 IV 1718 r., zm. w 16 X 1796 r. w Warszawie. Pochodził z ormiańskiej rodziny mieszczańskiej. Syn Mikołaja, bogatego kupca i obywatela Warszawy, tytularnego sekretarza Augusta II. Uczeń warszawskich szkół jezuickich. Od 1737 r. student na Wydziale Prawa Akademii Krakowskiej, doktor obojga praw. Po studiach przebywał we Lwowie, po czym wrócił do Warszawy, gdzie związał się z kręgiem Józefa Andrzeja Załuskiego, jego Biblioteki i warszawskich uczonych jezuitów. Od 1755 r. tytularny sekretarz królewski, od 1758 r. kanonik kijowski (faktycznie żytomierski). Student teologii w seminarium externum misjonarzy przy kościele św. Krzyża, gdzie uzyskał niższe święcenia kapłańskie. Uczestnik organizowanych przez Załuskiego imprez literackich „Academiae Marianae”, porządkowania Biblioteki Załuskich i przedsięwzięć edytorskich. Właściciel biblioteki. Korektor i stylista periodyków polskich: "Nowych Wiadomości Ekonomicznych i Uczonych", "Patrioty Polskiego" i "Monitora". Naczelny redaktor i edytor w wydawnictwie Towarzystwo Literackie Ustanowione do Wydawania Najlepszych i Najpożyteczniejszych Książek. Współpracownik Adama Kazimierza Czartoryskiego, uczestnik organizowanych przez niego spotkań literatów w Pałacu Błękitnym. W latach 1771-1773 współpracownik "Zabaw Przyjemnych i Pożytecznych". Zabierał głos w polemikach literackich. Ustanowiony w testamencie Załuskiego egzekutorem spuścizny zmarłego. W związku z rozbiorem 1793 r. stracił kanonię żytomierską. W 1794 r. znalazł się pod opieką prymasa Michała Poniatowskiego, a następnie Ignacego Krasickiego. Autor poezji okolicznościowej, religijnej, historycznej, bajek, pieśni, żywotów, a także historii Ormian. Tłumacz dramatów, poezji klasycznej i współczesnej literatury francuskiej.

Tomasz Młodzianowski

Ur. 21 XII 1622 r. pod Ciechanowem na Mazowszu, zm. 9 X 1686 r. w Wolbromiu. Studia średnie prawdopodobnie we Lwowie. W latach 1637-1639 nowicjat u jezuitów w Krakowie, w 1639 r. seminarium pedagogiczne w Sandomierzu, w latach 1640-1643 studia filozofii w Kaliszu. Następnie nauczyciel gramatyki w Rawie, składni w Łucku, i humaniorów w Brześciu nad Bugiem. W latach 1646-1650 studia teologii w kolegium św. Piotra w Krakowie. W 1648 r. święcenia kapłańskie. Następnie trzecia probacja (kurs prawa zakonnego i ćwiczeń ascetycznych) w Jarosławiu. W latach 1659-1667 r. kierownik studiów i wykładowca teologii w kolegium poznańskim, w 1659 r. profesja zakonna czterech ślubów. W 1666/1667 r. instruktor trzeciej probacji, następnie prefekt studiów kolegium i kaznodzieja trybunalski. Powrót do Poznania w 1669 r., kaznodzieja i ojciec duchowny kolegium. Od 1671 r. kaznodzieja w parafii Marii Magdaleny. W latach 1673-1680 kapelan domowy na dworze Aleksandra Michała Lubomirskiego, wojewody krakowskiego, a następnie Heleny Tekli z Ossolińskich, wdowy po nim. Od 1673 r. wiceprowincjał. W 1674 r. wygłosił kazanie podczas sejmu koronacyjnego Jana III Sobieskiego. Od 1679 r. ponownie w Poznaniu, dyrektor, a od 1680 r. rektor kolegium. Dwukrotnie delegat na kongregacje generalne zakonu do Rzymu. W latach 1682-1683 r. zastępca prowincjała, od 1683 r. Krakowie, doradca rektora kolegium św. Piotra w kierowaniu sprawami nauki. W latach 1683-1686 nadworny teolog biskupa krakowskiego Jana Małachowskiego. Autor podręczników z zakresu teologii, metafizyki, logiki i fizyki, kazań i homilii. Zajmował się również reformą polskiej ortografii.

Sambor Młoszowski

Ur. przed 1618 r., zm. po 1690 r. Pochodził z Młoszowa w ziemi krakowskiej. W 1618 r. odnotowany w źródłach jako nieletni, jako osoba pełnoletnia wystąpił w 1640 r. W 1657 r. towarzysz chorągwi husarskiej hetmana polnego koronnego Jerzego Lubomirskiego, za zasługi nagrodzony w tym samym roku przez Jana Kazimierza wsią Ulinką, o którą toczył spór w latach 1657-1658. W latach 1658-1663 oskarżany o zniesławienie, udział w morderstwie i burdach. W latach 1665-1666 uczestnik rokoszu Lubomirskiego, zawarł znajomość z Wespazjanem Kochowskim. Członek Rzeczypospolitej Babińskiej, gdzie otrzymał godność "arcybiskupa babińskiego". W 1672 r. dowódca zaciągu końskiego w pospolitym ruszeniu zebranym pod Kucharami. Autor poezji okolicznościowej i satyrycznej.

Eliasz Morochowski

Ur. ok. 1576 r. we Lwowie, zm. 19 III 1631 r. we Włodzimierzu. Syn Stefana Morochowskiego h. Korczak i mieszczki lwowskiej. W latach 1595-1603 alumn w Kolegium Greckim we Lwowie, student filozofii i teologii. Po powrocie do Polski w 1603 r. na służbie u Hipolita Pocieja biskupa włodzimierskiego, w latach 1608-1609 jego sekretarz i komisarz w różnych sprawach oraz arbiter w sporze z Samuelem Sienczyłą, archimandrytą monasteru wileńskiego św. Trójcy oraz Józefem Welaminem Rutskim, namiestnikiem. W 1609 r. sekretarz królewski. w 1611 lub 1612 r. święcenia kapłańskie, w 1613 r. nominat i administrator diecezji, od 1614 r. mnich i unicki biskup włodzimierski wbrew woli prawosławnej szlachty wołyńskiej, żądającej w 1616 r. jego odwołania. W 1624 r. uczestnik zjazdu biskupów unickich w Nowogródku obradującego w sprawie unii z prawosławnymi, oraz w 1626 r. synodu kobryńskiego, gdzie zadeklarował udział w fundacji Seminarium Generalnego. Delegowany do zdania relacji z synodu królowi i nuncjuszowi w Warszawie. W 1629 r. zalecany przez kongregację Propagandy na delegata do prowadzenia wstępnych dyskusji na temat planowanego wspólnego synodu unitów i prawosławnych, uczestnik synodu lwowskiego. Zwolennik szerzenia unii, reformy kleru, synodów diecezjalnych, restauracji i budowy kościołów, opiekun szkół i kapituły katedralnej, ok. 1626 r. założyciel bractwa Najświętszej Maryi Panny w katedrze włodzimierskiej, dla którego uzyskał przywileje papieskie. Autor pism politycznych propagujących unię.

Jan Dominik Morolski

Poza informacją o małżeństwie z Zofią Kłossowską nie zachowały się inne dane o życiu poety. Autor wiersza dla zmarłej małżonki, wydanego w 1628 r.

Andrzej Jan Morsztyn (Morstin)

Ur. 24 VI 1621 r. prawdopodobnie w Wiśniczu pod Krakowem, zm. 8 I 1693 r. w Paryżu. Syn Andrzeja, podczaszego sandomierskiego, oraz Jadwigi Pobiedzińskiej. Wychowywał się na dworze Stanisława Lubomirskiego w Wiśniczu pod kierunkiem swojego dziada, poety-tłumacza, kalwina Waleriana Otwinowskiego. Od 1638 r. studia filozofii i sztuk wyzwolonych w Lejdzie. W pierwszej połowie lat 40. XVII w. przebywał na dworach Lubomirskich, głównie u Aleksandra Lubomirskiego w Osieku w Sandomierskiem, a także Teczyńskich i Opalińskich w rytwianach. Odbył wraz z bratem podróż zagraniczną do Włoch, przez Wenecję, Bolonię, Parmę, Rzym, Neapol, na Maltę. Być może w 1645 r. towarzyszył poselstwu polskiemu do Paryża po Marię Ludwikę. W 1646 r. poseł królewski na sejmik opatowski, a następnie poseł od króla polskiego do Preszburga (Bratysławy) do cesarza Ferdynanda III w sprawie losów księstwa śląskiego. Od 1647 r. stolnik sandomierski, a także z ramienia Lubomirskich uczestnik prac komisji polsko-rosyjskiej dla ustalenia granic na Zadnieprzu. W latach 1648-1662 prowadził aktywną działalność sejmikową, sejmową i deputacką. W 1649 r. poseł królewski do senatorów. Od tego roku sędzia i dworzanin marszałka Jerzego Lubomirskiego. W 1650 r. członek Rzeczypospolitej Babińskiej. W 1651 r. uczestnik wyprawy beresteckiej oraz poseł do hetmana polnego litewskiego Janusza Radziwiłła pod Orszę. W 1653 r. dworzanin królewski i poseł do Jerzego II Rakoczego w związku z wojną przeciw Chmielnickiemu, uczestnik wydarzeń pod Żwańcem i rokowań z Tatarami. Od 1654 r. dworzanin królowej Ludwiki Marii. W 1659 r. ożenił się z panną z jej fraucymeru, Szkotką, Katarzyną Gordon. W 1654-1655 r. internuncjusz królewski do króla Szwecji w sprawie wojny z Rosją, skąd przywiózł ostrzeżenie przed zbliżającym się „potopem”. Po wybuchu wojny polsko-szwedzkiej przebywał najpierw u marszałka Lubomirskiego w Lubowli na Spiszu, następnie posłował do króla na Śląsk. Odtąd towarzyszył przeważnie królowi. Prawdopodobnie w trakcie obecności Jana Kazimierza we Lwowie przeszedł z kalwinizmu na katolicyzm. Od 1656 r. starosta zawichojski, następnie sekretarz królewski i uczestnik kampanii warszawskiej, poseł królewski do Wiednia i Frankfurtu nad Menem, a w 1657 r. ponownie do Wiednia w sprawach wojny ze Szwecją i sukcesji. Następnie obecny przy oblężeniu Krakowa, komisarz i sygnatariusz kapitulacji Szwedów. W 1658 r. poseł do Berlina. Od tego roku starosta kowalski, a także pułkownik z prawem zaciągu dragonii. Odmówił przyjęcia tytułu wojewody płockiego, zadowalając się urzędem referendarza koronnego. Następnie wraz z regimentem dragonii uczestnik oblężenia Torunia i sygnatariusz kapitulacji Szwedów. W 1659 r. komisarz na kongresie pokojowym w Oliwie i sygnatariusz traktatu pokojowego. Jednocześnie pełnomocnik elektora brandenburskiego w sprawie zastawu Elbląga, a w późniejszym czasie doradca jego przedstawiciela w Polsce. Odrzucił możliwość przyjęcia godności kasztelana sandomierskiego. W latach 1660-1664 występował w obronie ariańskich krewnych i przyjaciół, a także przejmował ich dobra i wspierał finansowo wygnanych. Od 1659 r. zwolennik koncepcji Ludwiki Marii promującej elekcję vivente rege. W 1660 r. sygnatariusz deklaracji poparcia dla Henryka d'Enghien. Odtąd doradca królowej i inspirator niektórych działań. Być może jeden z autorów projektu reformy sejmowania 1660 r. W 1661 r. uczestnik konwokacji częstochowskiej i sygnatariusz deklaracji poparcia elekcji vivente rege. Pośrednik między królową a marszałkiem Lubomirskim, w którego imieniu działał na dworze do ugody łęgonickiej w 1666 r. Od 1661 r. starosta warciański. Zwolennik elekcji Kondeusza, także po upadku planu królowej na sejmie 1661 r. W latach 1659-1661, a także później finansowany przez dwór francuski. Dowódca regimentu dragonii w nieudanej wyprawie Jana Kazimierza do Rosji w 1663/1664 r. W trakcie rokoszu Lubomirskiego pośrednik między marszałkiem a dworem królewskim, w 1666 r. sygnatariusz układu polsko-francuskiego o poparciu przez Lubomirskiego kandydatury Kondeusza za cenę nominacji marszałka na wojewodę krakowskiego. W 1667 r. świadek śmierci Lubomirskiego we Wrocławiu. Poseł królowej do Ludwika XIV i do Berlina w sprawie zamachu stanu w celu przejęcia władzy w Polsce przez Kondeusza. Po śmierci królowej, od 1667 r. starosta tucholski, od 1668 r. podskarbi wielki koronny. W tym roku sygnatariusz konfederacji generalnej po abdykacji Jana Kazimierza i członek rady prymasowskiej. W czasie bezkrólewia nieoficjalnie zwolennik elekcji Kondeusza, a po elekcji Michała Korybuta Wiśniowieckiego w opozycji do nowego króla. W 1670 r. oskarżony przed sądem sejmowym o próbę podważenia elekcji, złą gospodarkę w skarbie i zamiar niedopuszczenia do koronacji królowej. W tym samym roku przekazał klejnoty koronacyjne. Od 1670 r. opiekun Ludwiki Karoliny, córki zmarłego Bogusława Radziwiłła, rzeczywistym zarządem majątku podopiecznej zajął się jego krewniak Zbigniew Morsztyn. W 1672 r. poseł na sejm, przedstawił rozpaczliwy stan skarbu. Sygnatariusz konfederacji zwolenników Francji. Po upadku Kamieńca Podolskiego w trakcie wojny polsko-tureckiej schronił się w Prusach. Skrytykowany w obozie gołębskim, udał się pod opiekę prymasa Prażmowskiego do Łowicza. W 1673 r. poseł na sejm pacyfikacyjny i członek rady wojennej. Po śmierci króla wraz ze stronnictwem francuskim odzyskał pozycję polityczną. Zwolennik elekcji Jana III Sobieskiego. W 1676 r. uzyskał zatwierdzenie rachunków podskarbińskich. W 1678 r. na polecenie króla w podróży do Włoch, głównie Toskanii i Wenecji, nieoficjalnie jako poseł w sprawie zjednania ich do ligi antytureckiej. Obecny również w Paryżu, gdzie uzyskał fundusze za poparcie kandydatury francuskiej, a także przyjął francuskie poddaństwo, o które zabiegał od 1674 r. Od 1679 r. w opozycji do popierającego Habsburgów króla, w trakcie poselstwa do Paryża przeciwdziałał planom Sobieskiego, a także przyjął urząd sekretarza Ludwika XIV oraz złożył mu przysięgę wierności bez zgody sejmu i króla. W 1680 r. zwolennik detronizacji Sobieskiego i elekcji Stanisława Jabłonowskiego. W 1681 r. oskarżony na sejmie o przyjęcie obcego poddaństwa, wywóz pieniędzy z kraju, znieważenie Rzeczypospolitej, niegospodarność w skarbie. Jeden z inicjatorów zerwania tego sejmu. W 1682 r. zaangażowany w prowęgierską politykę Francji. Potępiony na sejmie 1683 r., pozbawiony urzędu podskarbiego i skłoniony do zwrotu klejnotów koronnych. Przed wydaniem wyroku ustąpił z urzędu i wyjechał do Francji, gdzie osiadl w zakupionych wcześniej dobrach w Chateauvillain. Wyrok wydano zaocznie, a Morsztyn nigdy już nie wrócił do kraju. W 1690 r. zwrócił klejnoty koronne. Poeta w latach 1638-1660 na dworach Lubomirskich i Jana Kazimierza. Od 1661 r. właściciel parceli na terenie Warszawy, na której w latach 1661-1664 wybudował pałac z ogrodem, rozbudowany według projektu Tylmana z Gameren w latach 1668-1673. Mecenas sztuki. W 1673 r. fundator klasztoru bonifratrów w Warszawie. Autor wierszy, listów poetyckich, poezji okolicznościowej, konwiwialnej, a także o tematyce religijnej. Pisał epigramaty, erotyki, pieśni, fraszki. Autor przekładów i parafraz utworów rzymskich, nowołacińskich, włoskich i francuskich.

Hieronim (Jarosz) Morsztyn (Morstin)

Ur. w 1581 r., zm. ok. 1623 r. Syn Floriana, bachmistrza wielickiego oraz Zuzanny Łaskiej. Po śmierci ojca wychowanek wuja, sekretarza królewskiego, Samuela Łaskiego. Pod koniec lat 90. XVII w. student w kolegium jezuickim w Braniewie. Pobyty w Krakowie, Lublinie, Wilnie i Bydgoszczy oraz na Pogórzu krakowskim. Być może ok. 1618/1619 r. studiował w Padwie. Przyjaźnił się z Sewerynem Bączalskim. Autor traktatu filozoficznego, zwierciadła, dzieła moralizatorskiego, poezji okolicznościowej, wierszy lirycznych, fraszek, wierszowanych historii nowelistycznych oraz przekładów autorów klasycznych.

Zbigniew Morsztyn (Morstin, Morstyn)

Ur. ok. 1622 r. lub ok. 1627-1628 na Podgórzu, zm. 13 XII 1689 r. w Królewcu. Arianin, być może uczęszczał do szkoły w Lusławicach lub Raciborsku. Ok. 1640 r. pracował przy żupach solnych w Wielczce. Od 1646 r. w wojsku Janusza Radziwiłła na Litwie. W 1648 r. uczestnik elekcji Jana Kazimierza. Od 1648 r. na usługach Bogusława Radziwiłła, a po jego śmierci Ludwiki Karoliny Radziwiłłówny, córki zmarłego. Uczestnik walk z Bohdanem Chmielnickim, wypraw ukraińskich, bitew pod Zbarażem, Beresteczkiem, Kopyczyńcami, Łojowym Górnym, Żwańcem, w 1651 r. roku w Kijowie. Towarzysz hetmańskiej chorągwi pancernej, dowodzonej przez porucznika Aleksandra Mierzeńskiego. W latach 1650-1651, a następnie w 1653 r. poseł do hospodara wołoskiego Bazylego Lupula. W 1654 r. podróż do Dojlid do Samuela Przypkowskiego. W 1654 r. rezydent na dworze królewskim, następnie u boku Janusza Radziwiłła uczestnik walk z wojskami moskiewskimi oraz bitwy pod Szepielowcami. W 1655 r. powrót w rodzinne strony, gdzie podpisał akt poddania się Szwedom, następnie zaś wystąpił przeciw okupantom, potępiając jednocześnie pogromy arian. W 1656 r. w starciu pod Tyńcem trafił do niewoli. Uwolniony w 1657 r., wstąpił na służbę dyplomatyczną u Bogusława Radziwiłła. Ok. 1658 r. otrzymał w ramach wynagrodzenia za zasługi od Jana Kazimierza tytuł miecznika mozyrskiego. W 1658 r. uczestnik oblężenia Torunia, obecny w Poznaniu, w Warszawie na konwokacji, w Gdańsku na sejmiku pruskim. Poseł na sejm w 1658 i 1659 r. Pośrednik między Radziwiłłami, Morsztynami i Leszczyńskimi. Uczestnik zabiegów arian o unieważnienie konstytucji sejmu 1658 r. wzywającej do zmiany wyznania lub opuszczenia kraju, a także supliki ariańskiej w tej sprawie na sejmik proszowski. W 1658 r. udał si na wygnanie, pozostawiając majątek bratu stryjecznemu. W 1660 r. reprezentant arian w dyskusji z katolikami na zamku Wielopolskich w Rożnowie. W latach 1660-1662 uchylał się od nakazu banicji arian, przebywając wraz z rodziną w należącym do Radziwiłłów zabłudowskim kluczu majątkowym. W 1661 r. poseł do Jana Kazimierza, następnie towarzysz Bogusława Radziwilła w jego objeździe po odzyskanych dobrach. W 1662 r. uczestnik walk o Wilno, następnie członek komisji obrachunkowej na terenie Litwy do sprawy wypłaty żołdu. W 1663 r. dwukrotnie we Lwowie. W 1662 r. prawdopodobnie uczestnik ostatniego synodu braci polskich w Zabłudowie. W efekcie działań plebana zabłudowskiego przeniósł się do Prus Książęcych. W 1663 r. uczestnik soboru antytrynitarskiego w Kluczborku, sygnatariusz apelu od księcia siedmiogrodzkiego Michała Apafiego z prośbą o protekcję. W 1663 r. otrzymał przywilej, podpisany formalnie przez elektora jako księcia pruskiego, na dożywotnią dzierżawę wsi Rudówka, a także uzyskał tytuł radcy domowego księcia pruskiego. Pracownik kancelarii polskiej Bogusława Radziwiłła w Królewcu, w 1664 r. odbył z nim objazd po dobrach litewskich, a w 1665 r. towarzysz na ślub. Zaangażowany w życie zborowe i kulturalne braci polskich na Mazurach. W 1666 r. przeciwstawiał się stanom pruskim żądającym wygnania braci polskich z Prus. W latach 1667-1669 zaangażowany z ramienia Radziwiłłów w wydarzenia polityczne w Koronie. W 1669 r., po śmierci Bogusława Radziwiłła, opiekun jego córki Ludwiki Karoliny Radziwiłłówny i współzarządca spadku po nim. Od 1670 r. stale urzędował u jej boku na zamku w Królewcu. W latach 70. XVII w. uczestnik sejmów w Warszawie. Od 1670 r. po śmierci Samuela Przypkowskiego przywódca braci polskich w Prusach Książęcych, zaangażowany w ich obronę przed wypędzeniem. W 1672 r. podjął starania, dzięki którym sprawę wsparł Michał Korybut Wiśniowiecki, powołując się na prawa zwierzchnie króla polskiego do Prus Książęcych. Opiekun ubogich arian oraz młodzieży innowierczej z Litwy i Białorusi studiującej w Królewcu. W 1678 r. organizator synodu braci polskich w Rudówce, a w 1684 r. uczestnik kolejnego. W 1683 r. podróżował do Francji. Zaangażowany w plany matrymonialne córki zmarłego Bogusława Radziwiłła. Autor relacji z wydarzeń wojennych w Kijowie w 1651 r., łacińskiej poezji okolicznościowej i politycznej, korespondencji, erotyków, fraszek i obrazków satyrycznych. W twórczości poruszał problemy tolerancji religijnej i patriotyzmu.

Sefer Muratowicz

Ur. prawdopodobnie po 1577 r. w mieście Karahisar w północno-wschodniej Azji Mniejszej, zm. po 1610 r. Kupiec ormiański z Turcji osiadły w Polsce. W 1597 r. przybył do Lwowa. W 1598 r. odbył podróż handlową do Turcji jako agent Ormian lwowskich M. Kierymowicza i N. Popowicza. W latach 1601-1602 został wysłany przez Zygmunta III do Persji jako poseł do szacha Abbasa I oraz po kobierce i inne ozdoby dla zamku królewskiego w Warszawie. W latach 1607 i 1610 występuje jako sługa królewski w księgach sądu ormiańskiego we Lwowie, ale jako obywatel warszawski. W latach późniejszych osiadł w Zamościu, a potem w Kamieńcu Podolskim. Po 1613 r. wzmiankowany jest jako szlachcic, a także naczelnik wszystkich Ormian w Polsce. Ostania wzmianka o nim pochodzi z 1631 r.

Daniel Naborowski (Naborovius)

Ur. w 1573 r. w Krakowie, zm. w VIII lub IX 1640 r. w Wilnie. Według jednych syn kalwina, który po stracie przez dziada wsi Naborowo k. Zakroczymia przeniósł się do miasta, według innych ariańskiego aptekarza Szymona Ronenberga. W latach 1590-1593 studiował w Wittenberdze, 1593-1595 medycynę w Bazylei, a od 1595 r. prawo w Orleanie, gdzie był asesorem nacji germańskiej. W 1596 r. podróżował do Genewy przez Lyon, a następnie odbył studia prawnicze w Strasburgu, a także uczył języka francuskiego Janusza Radziwiłła, po czym przeniósł się do Bazylei. Od 1602 r. ochmistrz na dworze Rafała Leszczyńskiego w Padwie, gdzie uczęszczał na lekcje mechaniki do Galileusza. Od 1602 r. na Litwie w służbie u Janusza, a następnie Krzysztofa Radziwiłłów. W 1603, 1604, 1606 r. podróżował do Francji. Zwolennik rokoszu Zebrzydowskiego, po upadku którego w 1608 r. wyjechał wraz z jednym z przywódców, Januszem Radziwiłłem do Bazylei, skąd podróżował do Anglii, Francji i Wenecji. W 1610 r. wrócił do Polski. W kolejnych latach odbywał podróże do Anglii i Niemiec w interesach Radziwiłłów. Po śmierci dotychczasowego protektora w 1620 r. przeszedł na służbę Krzysztofa Radziwiłła, na dworze którego nawiązał kontakty z działaczami zborowymi, pisarzami i poetami. Utrzymywał również kontakty z biskupem wileńskim Eustachym Wołłowieczem. W kolejnych latach zajmował się sprawami sądowymi dotyczącymi dziedzictwa żony, działalnością pisarską, sprawami publicznymi, a także słuzył u Radziwiłłów, także jako wychowawca Bogusława, syna Janusza oraz Janusza, syna Krzysztofa. W 1622 r. subdelegat w poselstwie do Szwedów w związku z rokowaniami pokojowymi oraz do Niemiec w sprawach wdowy po zmarłym Januszu Radziwille. Od 1633 r. po odbyciu podróży na Węgry z księżną Anną Radziwiłłową rozluźnił związki z dotychczasowymi protektorami. Od 1637 r. cześnik i sędzia grodzki wileński. Osiadł w Wilnie, gdzie angażował się w sprawy zborowe. W 1639 r. rozruchy religijne w Wilnie wywołane przez pasierba, Piotra Piekarskiego, doprowadziły do osłabienia pozycji Naborowskiego. Autor wierszy i traktatów o tematyce medycznej w języku łacińskim, poezji okolicznościowej. Pisał panegiryki, treny, fraszki, wiersze do przyjaciół, listy poetyckie, wiersze religijne i refleksyjne, poezję ziemiańską, sielanki, sonety, echa. Inspirował się twórczością Jana Kochanowskiego. Tłumacz poezji włoskiej, francuskiej i niemieckiej oraz psalmów. Przedstawiciel nurtu manierystycznego.

Józef Naroński (Naronowicz-Naroński)

Ur. ok. 1610 r. na Litwie, zm. w IV 1678 r. w Szczytnie. Był arianinem pochodzenia mieszczańskiego. Studiował prawdopodobnie w Rakowie, choć nie da się wykluczyć Torunia, Kiejdan lub Elbląga. Od 1640 r. wykonywał prace kartograficzne na służbie u miecznika koronnego Jana Zebrzydowskiego, a w latach późniejszych w dobrach Niemiryczów na Polesiu Kijowskim, w latach 1644-1654 rewizor majętności i mierniczy w służbie u Janusza, a następnie Bogusława Radziwiłła. Po edykcie sejmu z 1658 r. skazującego arian na banicję przeniósł się do Prus Książęcych, gdzie dostał się pod opiekę namiestnika królewskiego Bogusława Radziwiłła, dla którego wykonywał prace kartograficzne. W 1661 r. zawarł umowę z elektorem Fryderykiem Wilhelmem o delineację i sporządzenie map starostw Prus Książęcych. Po odnowieniu jej w 1663 r. swoje prace kontynuował aż do śmierci. W międzyczasie podejmował się również sporządzania rysunków architektonicznych, projektów przebudów oraz planów zamków. Po śmierci Bogusława Radziwiłła w 1669 r. związał się silniej z otoczeniem Zbigniewa Morsztyna. W 1674 r. zawarł umowę z Naddyrekcją Ceł w Królewcu, opracował również projekt połączenia jezior mazurskich oraz rzek Dejmy i Pregoły z Niemnem. W 1677 r. podpisał kolejną umowę na przygotowanie mapy Prus Górnych. Autor traktatów z zakresu nauk matematycznych (m.in. geometrii i optyki), architektury wojennej, oraz dzieła historycznego na temat Sarmacji i Scytii. Twórca map i planów kartograficznych.

Anna Naruszewiczowa Sapieżanka

Ur. przed 1650 r. Zm. ok. 1699 r. żona Stanisława referendarza Wielkiego Księstwa Litewskiego, po którego śmierci w 1650 r. wstąpiła do benedyktyńskiego klasztoru św. Katarzyny w Wilnie. W 1699 r. sporządziła testament.

Marcin Nieborowski

Ur. przed 1611 r., zm. po 1674 r. Pisarz ziemski w 1611 r., podczaszy gostyński w 1622 r., podkomorzy sochaczewski w 1648 r., dworzanin królewski. Poseł na sejm w 1666 r. sygnatariusz elekcji w 1669 r. i 1674 r. Znany z poematu satyrycznego wymierzonego przeciw satyrom K. Opalińskiego oraz jako tłumacz ody M. K. Sarbiewskiego.

Krzysztof Niemirycz (Niemierzyc)

Ur. w 1650 r. w Czerniechowie w Owruckiem, zm. 1699/1711 r. Był synem arianina Stefana, podkomorzego kijowskiego i Gryzeldy Wilamówny. Wychowanek Jerzego Ciachowskiego, ministra czerniechowskiego zboru braci polskich. W 1664 r. ze względów wyznaniowych udał się z rodziną na wygnanie do Brandenburgii, osiadł w Neuendorfie (Czarnowie k. Krosna Odrzańskiego). W 1665 r. na polecenie ojca wyjechał do Hamburga, gdzie dostał się pod opiekę Stanisława Lubienieckiego. Przyswoił wówczas język niemiecki, francuski i łaciński. W latach 1670-1671 przebywał w Republice Zjednoczonych Prowincji (m.in. Hadze i Utrechcie). W następnych latach przebywał Neuendorfie. Często wracał do Polski, m.in. w 1674 r. był sygnatariuszem elekcji Jana III Sobieskiego. W 1677 r. ożenił się z kalwinką, Marcjanną Ożarowską. Brał udział w dysputach między kalwinami a arianami. Autor rozprawy teologicznej, zbioru bajek ezopowych, w znacznym stopniu będącego przekładem bajek La Fontaine'a, a dedykowanego przyszłemu królowi Augustowi III.

Stanisław Niemojewski

Ur. ok. 1560 r., zm. przed końcem 1620 r. w Łowinku. Syn Jana z Lubieńca, kasztelana chełmińskiego, oraz Katarzyny, córki Stanisława Kostki, wojewody chełmińskiego. W 1589 r. poseł na sejmik generalny Prus Królewskich od Zygmunta III. Od 1595 r. starosta międzyłężski. W 1596 r. poseł na sejmik generalny malborski. Od ok. 1590 r. dworzanin królewski, w 1593 r. towarzyszył królowi w podróży do Szwecji. W 1602 r. udzielił pożyczki pod zastaw klejnotów koronnych. Poseł sejmikowy w 1603 r. spierał się z Ludwikiem Wejherem o brak indygenatu pruskiego. Od 1603 r. podstoli koronny, do 1611 r. przebywał na dworze królewskim. Pozostawał w bliskich stosunkach z Anna Wazówną, dla której wypełnił misję moskiewską sprzedaży klejnotów Dymitrowi Samozwańcowi w 1606 r. W trakcie podróży przyłączył się do orszaku Maryny Mniszchówny, a w efekcie przewrotu w Moskwie został wzięty do niewoli, skąd został przewieziony najpierw do Rostowa, a następnie do Białozierska. W 1608 r. został zwolniony, po czym wrócił do Prus, przyłączając się do zwolennik interwencji przeciw Moskwie. Od 1610 r. starosta osiecki. Poseł na sejm 1611 r. zwolennik regalizmu i centralizmu w stosunku do Prus Królewskich, sprzeciwiał się miastom pruskim, opowiadał się za podporządkowaniem sejmików pruskich sejmowi walnemu oraz za odprowadzaniem do skarbu koronnego podatku łanowego od Gdańska i Elbląga. W tym samym roku komisarz do spraw regulacji granic Prus Królewskich z Księstwem Pomorskim. Poseł na sejm 1613 r., komisarz do rokowań z konfederatami pustoszącymi Prusy po powrocie z Moskwy, z którymi zawarto w Bydgoszczy porozumienie w 1614 r. Od 1615 r. starosta rogoziński i kasztelan elbląski. Poseł na sejm 1616 r. i ponownie komisarz do spraw regulacji granic Prus Królewskich z Księstwem Pomorskim. Uczestnik wojny z Moskwą, w tym prawdopodobnie walk o Smoleńsk. Po zakończeniu kampanii podróżował do Włoch, gdzie zapisał na się na Uniwersytet w Padwie i ofiarował datek na ołtarz św. Stanisława. Od 1619 r. kasztelan chełmiński. Osiadł w rodzinnym Łowinku, a także opiekował się kapicą Najświętszej Panny Maryi Bolesnej w kościele parafialnym w Chełmnie. Autor diariusza z wyprawy 1606-1608.

Kasper Niesiecki

Ur. 31 XII 1682 r. w Wielkopolsce, zm. 9 V 1744 r. w Krasnymstawie. Pochodził z rodziny mieszczańskiej. W 1699 r. nowicjat w kolegium jezuickim w Krakowie. W latach 1701-1704 studia filozoficzne w Lublinie, zakończone stopniem magistra. W latach 1704-1706 studia w Łucku, Lublinie i Krośnie. W latach 1707-1711 studia teologiczne w Krakowie, a następnie w 1711/1712 r. w Jarosławiu na trzeciej probacji. W międzyczasie w 1710 r. przyjął święcenia kapłańskie. Profesor retoryki, poetyki oraz kronikarz kolegium w 1712/1713 r. w Bydgoszczy, a w 1713/1714 r. w Chojnicach. W 1714/1715 r. wykładowca etyki i matematyki w Kaliszu. W latach 1715-1723 kaznodzieja w Rawie Mazowieckiej, Krakowie, Lublinie, Kaliszu, Lwowie, Krasnymstawie, ponownie w Krakowie i Lwowie. Od 1724 r. osiadł w Krasnymstawie, gdzie przez dwa lata był regensem kolegium, a przez cztery wykładowcą teologii moralnej. Od 1727 r. zarządca kościoła i duszpasterz. W 1740/1741 r. pobyt w Sandomierzu jako regens tamtejszego konwiktu szlacheckiego. Od 1724 r. aż do śmierci pracował nad herbarzem. Autor listów.

Władysław Jan Nieszyjka

Ur. przed 1690 r., zm. w 1695 r. Uczestnik kampanii kamienieckiej 1690 r. Autor testamentu.

Stanisław Jan Niewieski

Ur. przed 1665 r. w Wielkopolsce, zm. 27 IX 1699 r. w Zamościu. Pochodził z rodziny szlacheckiej. Student w Akademii Krakowskiej, w 1665 r. bakałarz, a w 1668 r. magister nauk wyzwolonych. Następnie rektor szkoły parafialnej w Radomiu. W latach 1671-1676 profesor matematyki, a od 1676 r. profesor fizyki, czyli nauk przyrodniczych w Akademii Zamojskiej. W 1676 r. doktor medycyny. W latach 1673-1696 kilkakrotnie dziekan Wydziału Filozoficznego oraz rektor Akademii Zamoyskiej. Od 1684 r. administrator Drukarni Akademickiej. Asesor sądu komisarskiego dla spraw z Żydami na zamku zamojskim oraz delegat Akademii m.in. w pertraktacjach z ordynatem Marcinem Zamoyskim, zakończonych w 1684 r. wydaniem ustaw akademickich rozszerzających autonomię uczelni, w obronie której w 1689 r. wszedł w spór z biskupem chełmskim. W latach 1672-1699 autor i wydawca kalendarzy zamojskich. W latach 1686-1688 r. uprawiał miernictwo. Autor legendy do mapy Ordynacji Zamoyskiej. Autor wierszy i epigramatów.

Georg Matthias Nöller

Prowadził w XVII wieku w Rydze drukarnię mającą przywilej drukarni miejskiej.

nowa

Aleksander Obodziński

Ur. przed 1640 r. w Wielkopolsce, zm. po 1643 r. Autor rymowanej kroniki Polski i rymowanego utworu dewocyjnego.

Walenty Odymalski

Ur. ok. 1620 r. w Seceminie, zm. 1680 r. w Krakowie. W 1642 r. bakałarz w Akademii Krakowskiej. Przed 1654 r. święcenia kapłańskie, od 1654 r. komendarz kościoła secemińskiego. W 1678 r. donator na rzecz klasztoru norbertanek w Busku być może jako kanonik sandomierski, dziekan kijewski i pleban sędziejowicki. Utrzymywał związki z Akademią Krakowską. Autor poezji okolicznościowej, utworów o tematyce historycznej i religijnej, w tym mesjady.

Andrzej Bohusz Okmiński

Zm. po 1658 r. Kanonik wendeński, pleban widzki, duszpasterz. Autor testamentu.

Szymon Okolski

Ur. w 1580 r. w Kamieńcu Podolskim, zm. w 1653 r. we Lwowie. Od ok. 1611 r. dominikanin we Lwowie. W latach 1611-1612 towarzysz wikariusz kongregacji ruskiej Cypriana Castellione w wizytacjach kanonicznych. Studia filozoficzno-teologiczne w klasztorze macierzystym. Od 1616 r. studia w Bolonii zakończone egzaminem lektorskim. Następnie pochwycony przez Tatarów i uprowadzony na Krym. Wykupiony z jasyru w 1619 r. Od 1622 r. kaznodzieja generalny, mający od 1632 r. siedzibę w Szarawce. W 1628 r. bakałarz, a w 1641 r. teolog w Studium Generalnym we Lwowie. Następnie wykładowca filozofii, a od 1621 r. teologii w konwencie Bożego Ciała, w którym w latach 1631 r. i 1641-1643 sprawował urząd regensa. W 1641 r. współinicjator utworzenia ze składek stałego funduszu wydawniczego dla ubogich studentów. W latach 1627-1628 i 1646-1648 przeor w Jezupolu, w 1631 r. i 1644-1646 w Tyśmienicy, w 1635 r. w Rohatynie, a w 1638 r. w Konstantynowie. W latach 1637-1638 nadworny teolog i kaznodzieja obozowy Mikołaja Potockiego, wojewody bracławskiego. W latach 1648-1652 prowincjał prowincji ruskiej. W 1650 r. inicjator działań zmierzających do ustanowienia święta ku czci męczenników dominikańskich z 1648 r. Renowator fundacji klasztornej w Haliczu, w 1650 r. przejął po mnichach prawosławnych na rzecz dominikanów klasztor w Buczaczu, a w 1651 r. objął opieką fundację w Bielicach. Inicjator translacji obrazu Madonny z zamku Mysz do kościoła Dominikanów szkłowskich. W 1635 r. nie uznał komisariatu Włocha Rajmunda Antoniettiego. Definitor na niekanonicznej kapitule lwowskiej, poddał się jurysdykcji nowego prowincjała Modesta z Krzemieńca. Od 1643 r. misjonarz apostolski na okręg lwowski. W 1653 r. uczynił zapis na klasztor Bożego Ciała we Lwowie, dzięki czemu zakończył długotrwały proces z Ormianami. Autor modlitewnika dla rycerzy, komentarza do kazań niedzielnych Alberta Wielkiego, dzieł z zakresu historii Kościoła i dominikanów na Ukrainie, monografii obrazów Matki Boskiej łaskami słynących, diariusza i jego kontynuacji z wojny z Kozakami w latach 1637-1638 r. oraz herbarza, którego kolejne tomy były dedykowane Władysławowi IV, Stanisławowi Koniecpolskiemu i Jerzemu Ossolińskiemu.

Krzysztof Opaliński

Ur. w 1609 r. w Sierakowie nad Wartą, zm. prawdopodobnie 6/7 XII 1655 r. we Włoszakowicach. Syn Piotra z Bnina, wojewody poznańskiego, oraz Zofii z Kostków, starszy brat Łukasza. W latach 1621-1625 student w Akademii Lubrańskiego w Poznaniu. W latach 1626-1629 student w Lowanium, w 1629 r. pobyt w Paryżu, a następnie studia na uniwersytecie w Orleanie. W 1630 r. pobyt w Strasburgu, a następnie studia w Padwie, gdzie został wybrany na konsyliarza nacji polskiej. Od 1632 r. starosta śremski. Poseł na sejm w latach 1632, 1635, 1637, 1638, 1639, 1640. W 1635 r. wystawił chorągiew na wojnę pruską. W 1636 r. deputat, a w 1640 r. przewodniczący Trybunału Koronnego. Od 1637 r. wojewoda poznański. Członek komitetu powitalnego Cecylii Renaty i uczestnik jej koronacji. W 1638 r. wypowiadał się za ustanowieniem ceł morskich, a przeciw zaciągowi wojsk, ustanowieniu kawalerii Najświętszej Maryi Panny, uznaniu tytułów książęcych uzyskanych przez panów polskich za granicą. W latach 1633-1647 zajęty sprawami majątkowymi i rodzinnymi, a w latach 1639-1645 zaangażowany na zjazdach prowincjalnych. W 1641 r. dworzanin królewski, w 1644 r. uczestnik pogrzebu Cecylii Renaty. W 1645/1646 r. członek poselstwa do Paryża w celu zaślubin per procuram Ludwiki Marii Gonzagi z Władysławem IV. Od 1646 r. starosta kowelski. W latach 1646-1647 przeciwstawiał się królewskim planom zbrojeń antytureckich. Zwolennik porozumienia z Kozakami oraz elekcji Jana Kazimierza. Krytyczny wobec panowania Ludwiki Marii oraz polityki króla. W 1650 r. uczestnik rokowań z posłami moskiewskimi w Warszawie, a w 1651 r. kampanii beresteckiej, przeciwny dalszemu marszowi na Ukrainę. Przeciwnik polityki królewskiej na sejmach 1652 i 1654 r. W latach 1653-1654 w porozumieniu z Januszem Radziwiłłem. W 1655 r. zabiegał o pomoc kurfirsta Fryderyka Wilhelma w obliczu zbliżającej się wojny ze Szwecją, uczestniczył również w radzie senatu. W 1655 r. sygnatariusz kapitulacji Wielkopolski w obozie pod Ujściem, zwolennik poddania się Poznania Karolowi Gustawowi. W trakcie okupacji szwedzkiej występował w obronie szlachty polskiej. Mimo to stracił poparcie nie tylko szlachty, lecz także rodziny. Fundator gimnazjum, teatru i biblioteki w Sierakowie. Mecenas kultury, sztuki i edukacji, ale z zachowaniem dystansu do jezuitów. Autor satyr, zawierających m.in. program unowocześnienia społecznej struktury Rzeczypospolitej. Autor listów do brata, utworów dramatycznych i podręczników dla szkoły sierakowskiej.

Łukasz Opaliński

Ur. w 1612 r. w Sierakowie nad Wartą, zm. 15 V 1662 r. Syn Piotra z Bnina, wojewody poznańskiego, oraz Zofii z Kostków, młodszy brat Krzysztofa. W latach 1621-1625 student w Akademii Lubrańskiego. W latach 1626-1629 student w Lowanium, następnie pobyt w Paryżu, w 1629 r. studia na uniwersytecie w Orleanie, a w 1630 r. w Strasburgu i Padwie. W latach 1630-1641/1646 r. starosta pobiedziski, od 1642 r. starosta hrubieszowski. Od 1638 r. podkomorzy kaliski, przed 1640 r. podkomorzy poznański, w 1650 r. marszałek nadworny koronny. Poseł na sejm z krótkimi przerwami w latach 1632-1641, 1648-1652 i 1658-1662. W 1638 r. marszałek izby poselskiej. W 1634 r. komisarz przy hetmanach do spraw wojny z Turcją, w 1635 r. komisarz-członek rady królewskiej dla ewentualnych traktatów ze Szwecją. Rotmistrz własnej chorągwi husarskiej. Wielokrotnie członek komisji sejmowych: w 1637 r. do rozpatrywania sporów granicznych, w 1638 r. do wypłaty pieniędzy regimentowi Jakuba Weihera, dla ustalenia ceł morskich, do spraw inkorporacji powiatów lemborskiego i bytowskiego, w latach 1638, 1641 i 1649 do rozpatrzenia sporów granicznych między Wielkopolską, Śląskiem i ziemiami elektora brandenburskiego, w latach 1648 i 1659 do rewizji skarbu koronnego, w 1649 r. do spraw mennicy, w latach 1658-1659 do spraw fortyfikacji Krakowa. Wystawił własną chorągiew husarską w 1637 r., w 1649 r. na wyprawę zborowską oraz w 1651 r. na wyprawę berestecką. W 1652 r. sędzia w procesie podkanclerzego Hieronima Radziejowskiego, za co otrzymał połowę starostw oskarżonego: bielskie, część czerskiego oraz część sochaczewskiego. W czasie najazdu szwedzkiego towarzyszył Janowi Kazimierzowi w emigracji na Śląsk. W 1656 r. uczestnik rokowań o poddanie Warszawy. W 1657 r. brał udział w obronie Rytwian przed wojskami Jerzego II Rakoczego oraz w rokowaniach z posłem francuskim o arbitraż, a także sygnował traktat z Danią. Od 1639 r. zwolennik reformy sejmowania, zwłaszcza w latach 1658-1660, autor projektu zmian. Od 1660 r. członek stronnictwa francuskiego królowej, zwolennik elekcji vivente rege i wyboru księcia d'Enghien. W 1662 r. opowiadał się za uchwaleniem pogłównego na opłacenie wojsk. W 1661 r. inicjator "Merkuriusza Polskiego". Znawca literatury, znał łacinę, grekę i hebrajski. Współzałożyciel biblioteki sierakowskiej. Aktywny pisarz publicysta po 1641 r. Autor rozpraw politycznych, satyry, traktatu moralistycznego, dzieła historycznego opisującego wojnę ze Szwecją, poetyki, roczników, traktatu architektonicznego oraz parafrazy francuskiego romansu.

Audencja Oskierczyna

Zm. ok. 1667 r. Córka Heleny Łomskiej, żona Samuela Oskierko, sędziego ziemskiego mozyrskiego. Autorka testamentu.

Jerzy Ossoliński

Ur. 15 XII 1595 r. w Sandomierzu, zm. 9 VIII 1650 r. w Warszawie. Syn Zbigniewa, wojewody sandomierskiego, i Anny z Firlejów. W latach 1604-1607 uczeń kolegium jezuickiego w Pułtusku, a po udziale u boku ojca w sejmie 1607 r., w latach 1607-1612 kolegium jezuickiego w Grazu. W 1613 r. student na uniwersytecie i w kolegium trójjęzycznym w Lowanium , gdzie wygłosił mowę na temat monarchii mieszanej. W latach 1614-1616 w podróży do Anglii, Holandii, Francji i Włoch, łączył w niej cele poznawcze z edukacją, a w 1614 r. w Paryżu przysłuchiwał się zgromadzeniu Stanów Generalnych oraz parlamentów. W latach 1617-1619 dworzanin i towarzysz Władysława IV w podróży do Moskwy po koronę carską. W efekcie rozgrywek w otoczeniu królewicza popadł w niełaskę. W 1621 r. poseł Zygmunta III do Jakuba I, króla Anglii, po pomoc zbrojną. Od 1621 r. hrabia z Tęczyna. W latach 1623, 1625, 1627, 1629 poseł na sejm. Od 1629 r. podstoli koronny. W 1629 r. deputat do rokowań pokojowych ze Szwedami w Altmarku, negocjator z przedstawicielami miasta Gdańska. Za zasługi otrzymał starostwo radoszyckie i adzelskie. W 1631 r. marszałek sejmu, ostrożny względem koncepcji elekcji Władysława IV vivente rege. Od 1632 r. podskarbi nadworny. Na konwokacji i elekcji 1632 r. obrońca katolicyzmu, komisarz do złagodzenia sporów między unitami i dyzunitami, uczestnik koronacji królewskiej Władysława IV w Warszawie, uczestnik sejmu koronacyjnego 1633 r. oraz uroczystości złożenia hołdu przez posła elektora Jerzego Wilhelma. Od 1633 r. starosta bydgoski. W 1633/1634 r. poseł do Rzymu w celu złożenia obediencji papieżowi Urbanowi VIII w imieniu króla. W drodze powrotnej pobyt we Florencji w królewskich sprawach matrymonialnych, w Wenecji w celu pertraktacji o pomoc dyplomatyczną Republiki na dworze sułtańskim, oraz w Wiedniu u cesarza Ferdynanda II, gdzie też otrzymał tytuł księcia Rzeszy Niemieckiej. Uczestnik sejmów w latach 1634, 1635. W 1635 r. deputat do rokowań ze Szwedami, uczestnik rokowań z posłem brandenburskim w sprawie bezpieczeństwa Księstwa Pruskiego, a następnie namiestnik królewski Prus i poseł królewski na sejmiku pruskim. Prusy opuścił po zawarciu rozejmu w Sztumskiej Wsi. W 1636 r. w podróży z królem do Gdańska, gdzie przejrzał rachunki miejskie, a następnie z poselstwem do Ratyzbony na sejm Rzeszy, w sprawie małżeństwa Władysława IV z Cecylią Renatą. Od 1636 r. wojewoda sandomierski. Na sejmie 1637 r. zwolennik projektu nałożenia ceł w porcie gdańskim. Uczestnik uroczystości towarzyszących ślubowi Władysława IV i Cecylii Renaty, negocjator w sprawie małżeństwa siostry królewskiej, a następnie realizator bez powodzenia wprowadzenia ceł w porcie gdańskim i piławskim. W 1638 r. aktywny na sejmie w sprawie ceł gdańskich i założenia bractwa orderowego Najświętszej Marii Panny, mającego stanowić zalążek stronnictwa prokrólewskiego, a także inicjator likwidacji zboru ariańskiego i szkoły w Rakowie. Od 1638 r. podkanclerzy koronny. Towarzysz króla w podróży zdrowotnej do Baden, uczestnik rokowań z syndykiem miasta Gdańska. W 1639 r. uczestnik rokowań króla z elektorem brandenburskim Jerzym Wilhelmem w Grodnie w sprawie ceł piławskich, kontynuowanej w połączeniu z kwestią ceł gdańskich na sejmie 1639 r. Od 1639 r. starosta lubomelski. W 1640 r. uczestnik rokowań z radą miejską Gdańska, kontynuowanych na sejmie tego roku, inicjator likwidacji zboru kalwińskiego w Wilnie. Na sejmie 1641 r. wypowiadał się w sprawie inwestytury pruskiej, uczestnik rokowań z posłami brandenburskimi, a następnie uczestnik uroczystości towarzyszących hołdowi Fryderyka Wilhelma w Warszawie. Na sejmie 1642 r. zabierał głos w sprawie zaległego żołdu i długów królewskich, a następnie uczestnik uroczystości weselnych w rodzinie królewskiej. Uczestnik rady senatu w sprawie kontaktów z Danią. W 1642 r. poseł do Prus w celu lustracji fortyfikacji w Piławie. Uczestnik rady senatu i sejmu w 1643 r. Od 1643 r. kanclerz wielki koronny. Od 1644 r. opiekun syna Cecylii Renaty, uczestnik jej pogrzebu. W 1644 r. uczestnik nieudanych rokowań z cesarzem, mających wplątać Polskę w wojnę trzydziestoletnią. Po przyjęciu orientacji francuskiej zwolennik małżeństwa Władysława IV z Ludwiką Marią Gonzagą. W 1645 r. uczestnik rokowań w tej sprawie oraz działań i uroczystości związanych z przybyciem przyszłej królowej do Polski. W 1645 r. przewodniczący colloquium charitativum między różnowiercami a katolikami w Toruniu, odwołany przez króla. Uczestnik rokowań z posłami cesarskimi w sprawie zastawu księstw opolskiego i raciborskiego. Na sejmie 1645 r. zwolennik projektu Władysława IV wszczęcia wojny z Tatarami, a następnie prowadzący rokowania z posłem weneckim w tej sprawie. Przeciwny królewskim zamierzeniom rozszerzenia planów wojennych na Turcję i rozpoczęciu werbunku wojsk. W 1646 r. uczestnik rady senatu i koronacji królowej oraz towarzysz Władysława IV w podróży do Lwowa. Na sejmie 1646 r. wygłosił propozycję od tronu w sprawie wojny z Tatarami, pośrednik między izbą poselską a królem oraz senatem a izbą poselską. Nie sprzeciwiał się rozpuszczeniu zaciągów królewskich. Na sejmie 1647 r. atakował różnowierców. Poseł od króla na Ukrainę w celu nakłonienia magnatów kresowych i Kozaków do zaczepienia Tatarów. Od 1647 r. starosta pucki i bolemowski. W 1648 r. nie zdążył omówić kwestii powstania kozackiego z Władysławem IV ze względu na śmierć króla. Powołany na dowódcę obrony kraju, uczestnik rady senatu w tej sprawie, inicjator zaciągu wojsk i powierzenia dowództwa nad nimi. Podjął starania o pokojowe rozwiązanie konfliktu. Na konwokacji oskarżony o sprowokowanie powstania, doprowadził do ułagodzenia nastrojów, zatwierdzenia wyboru regimentarzy i ustanowienia do ich boku komisarzy. Zwolennik elekcji Jana Kazimierza i jego małżeństwa z Ludwiką Marią. Od 1649 r. starosta lubelski. Na sejmie koronacyjnym 1649 r. w imieniu króla zwolennik ugody z Kozakami, przeciwnik ukarania uciekinierów po klęsce pod Piławcami oraz zwoływania pospolitego ruszenia. Uczestnik konwokacji senatorskiej. Naczelny dowódca wojsk w wyprawie pod Zbaraż. W 1649 r. sygnatariusz sojuszu z chanem i ugody z Chmielnickim pod Zborowem. Na sejmie 1649 r. krytykowany za ugodę zborowską. W wyniku konfliktu z popieranym przez króla Jaremą Wiśniowieckim stracił pozycję polityczną. Budowniczy pałacu Błękitnego w Warszawie w latach 1639-1642, w Ossolinie ok. 1635 r., podziemnej kaplicy w 1640 r. wzorowanej na kaplicy w Betlejem. Dokończył dominikańską fundację ojca w Klimontowie, gdzie dodatkowo ufundował kolegiatę w latach 1643-1650. Współfundator kolegium jezuickiego w Bydgoszczy i klasztoru Kamedułów pod Warszawą, a także hebanowego ołtarza dla obrazu Matki Boskiej w klasztorze jasnogórskim. Kolekcjoner malarstwa. Autor mów, pamiętnika i diariusza z podróży do Ratyzbony.

Heinrich Johann Friedrich (Andrej Ivanovič) Ostermann

Ur. 9 VI 1686 r. w Bochum w Westfalii, zm. 31 V 1747 r. w Bieriozowie na Syberii. Od 1717 r. za wstawiennictwem wicekanclerza Rosji Piotra Szafirowa na służbie rosyjskiej jako Andrej Ivanović. W 1718 r. reprezentant Rosji na kongresie pokojowym na Wyspach Alandzkich. W 1721 r. obecny przy sygnowaniu pokoju w Nystad. Za zasługi otrzymał tytuł barona. Wzrost znaczenia za panowania Katarzyny I (1725-1727). Polityczny wychowawca małoletniego Piotra II Aleksiejewicza. Przeciwny planom ograniczenia samodzierżawia w Rosji, wysuwanym przez księcia Dmitrija Golicyna. Autor reform w latach 1630-1640: obniżenia podatków, wsparcia edukacji i przemysłu, poprawy działania aparatu sprawiedliwości. Wraz z Burkhardem Christophem Münnichem szefem sztabu oraz Piotrem Lacy, marszałkiem, głównodowodzący zwycięskich wojen z Polską w latach 1733-35 i z Turcją w latach 1736-1739. Grossadmiral w trakcie regencji Anny Leopoldowny w latach 1740-1741. Jego znacząca pozycja doprowadziła w 1741 r. do wywołanej wskutek dyplomacji francuskiej wojny ze Szwecją. Po dojściu do władzy w 1741 r. Elżbiety Piotrowny, za politykę proaustriacką skazany na łamanie kołem, jednak w wyniku ułaskawienia został w 1742 r. zesłany wraz z rodziną do miejscowości Bieriozowo na Syberii.

Teofila Ostrogska z Tarłów

Ur. ok. 1595 r., zm. 28 XI 1635 r. Trzecia żona Janusza Ostrogskiego. Wdowa od 1620 r. Pozostawiła po sobie "Instrukcję do wybierania win w włości tucholskiej".

Jan Ostroróg

Ur. 13 I 1565 r. w Poznańskiem, zm. przed 1 VI 1622 r. w Komarnie. Pochodził z rodziny luterańskiej. Syn Stanisława z Ostroroga, kasztelana międzyrzeckiego, oraz Zofii z Tęczyńskich. W latach 1573-1576 nauki domowe w Grodzisku u Piotra Artomiusa, 1578-1579 w Altdorfie, a 1579-1581 w gimnazjum Jana Sturma w Strasburgu. W 1581 r. wyjechał przez Bazyleę do Genewy, gdzie immatrykulował się na uniwersytecie. W latach 1581-1582 zwiedził Anglię, Francję i Włochy, utrzymując kontakt listowny z Bazyleą i Genewą. W 1582 r. wrócił do Polski, gdzie zbliżył się do katolicyzmu. Po zerwaniu kontaktów z matką w 1585 r. osiadł w ziemi chełmskiej. W 1587 r. przeszedł na katolicyzm, zaprzyjaźnił się z jezuitami Piotrem Skargą i Janem Konarskim, a także kanclerzem Janem Zamoyskim. Na elekcji opowiedział się za Zygmuntem III Wazą, do którego posłował do Szwecji. W 1588 r. uczestnik bitwy pod Byczyną, a następnie poseł na sejm. Od 1588 r. podczaszy koronny. Poseł na sejm pacyfikacyjny w 1589 r., a następnie do Pragi w celu potwierdzenia pokoju. Podróżował do króla do Wilna, stąd towarzyszył mu do Rewla, a następnie wyjechał na Podole, by wziąć udział w obronie przed belbergiem Sylistrii Heder-baszą. W 1590 r. poseł na sejm, zwolennik antyhabsburskiej polityki Zamoyskiego. W latach 1594, 1596, 1600 uczestnik Trybunału Lubelskiego, za drugim i trzecim razem jego marszałek. Od 1600 r. kasztelan poznański. Na sejmie 1605 r. przeciwny wsparciu Dymitra Samozwańca, wojnie z Turcją, liberum veto oraz obmowom króla, zabierał głos w kwestii wojny ze Szwecją, a także zwolennik konfederacji warszawskiej, reformy sądownictwa, wypłacenia zaległego żołdu wojsku i kontroli podskarbich. W latach 1605-1611 starosta malborski. Na sejmie 1606 r. przeciwny przeniesieniu praw do lenna pruskiego na elektora brandenburskiego, odjazdowi króla do Szwecji, rokoszowi Zebrzydowskiego, na próżno zwolennik organizacji wyprawy wojennej, zwolennik wolnej elekcji, zasady neminem captivabimus oraz obecności królewskiego orszaku zbrojnego na sejm. Od 1606 r. starosta garwoliński. Na sejmie 1607 r. zwolennik części artykułów rokoszowych dotyczących ochrony praw. Uczestnik bitwy pod Guzowem, sygnatariusz uniwersału królewskiego spod Iłży. Mediator w konfliktach magnaterii. Od 1610 r. wojewoda poznański, autor dokumentu porządkującego sądownictwo w sprawach z Żydami w Poznaniu. Na sejmie 1611 r. ostrożny względem oceny wyprawy moskiewskiej, opowiadał się jednak za jej kontynuacją. Sygnatariusz aktu podnoszącego kolegium jezuickie w Poznaniu do rangi akademii. W 1612 r. uczestnik rokowań z posłami moskiewskimi. Na pierwszym sejmie 1613 r. komisarz do spraw zapłaty wojsku, na drugim mediator miedzy królem a wojskiem po klęskach wojennych, uczestnik dyskusji w sprawie instrukcji poselskich, ponownie komisarz do zapłaty wojsku. Na konwokacji senatu w 1614 r. przeciwny zwołaniu pospolitego ruszenia. Na sejmie 1615 r. zabierał głos w sprawach podatkowych, obronnych i ustrojowych. Na sejmie 1616 r. uzyskał zgodę na drugi pobór wojska przed wyprawą Władysława IV do Moskwy w latach 1617-1619. Żegnał królewicza i witał po powrocie w 1619 r. na sejmie w Warszawie. Od 1619 r. starosta kolski. Być może wychowawca młodszych synów królewskich. Przeciwnik wysłania lisowczyków na Węgry, przewidywał wojnę z Turcją. W 1621 r. podróżował do Wielkopolski. W 1589 r. zwrócił kościół katolikom w Grodzisku, w 1594 r. dokonał jego ponownej erekcji, a po 1609 r. rozpoczął budowę nowej świątyni. W 1589 r. odebrał luteranom kościół w Międzychodzie, a w 1591 r. wystawił nowy. W 1599 r. fundator klasztoru bernardynów w Sokalu, donator budowy kolegium jezuickiego we Lwowie. Rezydował przeważnie w Komarnie, gdzie wprowadzał innowacyjne metody gospodarowania, którym poświęcił część swoich pism. Poza tym autor traktatów o pszczelarstwie i myślistwie, mów i poezji okolicznościowej, listu dydaktycznego do synów, listu do narodu i relacji odnoszących się do wyprawy chocimskiej, traktaciku o szachach, życiorysu zmarłego syna, opisu własnej choroby i testamentu. Nosił tytuł teologa babińskiego jako członek Rzeczypospolitej Babińskiej. Mecenas sztuki.

Franciszek Ksawery (błędnie: Erazm) Otwinowski

Ur. przed 1697 r., zm. w 1745 r. Syn Jana Aleksandra, starosty szczerczowskiego, oraz Elżbiety Siemieńskiej. Pozostawał w zależności finansowej od sekretarza królewskiego Stanisława Wojciecha Chrościńskiego. Być może obecny w 1697 r. w Krakowie w czasie koronacji królewskiej Augusta II. Autor pamiętników z lat 1696-1728.

Samuel Otwinowski (Otfinowski)

Ur. ok. 1575 r., zm. po 1642 r. w Baranowie. Syn Jana, komornika bieckiego, brat Waleriana. Początkowo służba wojskowa pod dowództwem Jana Potockiego, wojewody bracławskiego. Wysłany do Stambułu, przebywał tam w latach ok. 1604-1610 w celu nauczenia się „języków pogańskich”. Po powrocie tłumacz u boku Stanisława Żółkiewskiego na pograniczu z Turcją i Tatarami, a być może w 1612 r. na wyprawie Stefana Potockiego do Mołdawii, gdzie z kolei dostał się do niewoli tureckiej. Od 1614 r. pracownik kancelarii koronnej, poseł do Stambułu, tłumacz oficjalnej korespondencji z Orientu, opiekun poselstw orientalnych w Polsce. W 1617 r. uczestnik rokowań Żółkiewskiego z Iskanderem paszą pod Buszą. Za służbę nagrodzony kilkakrotnie przez Zygmunta III w latach 1619-1624. Tłumacz w poselstwach do Stambułu w latach 1633 i 1636. Kalwin, należał do zboru w Baranowie. Autor poezji okolicznościowej, kompilacji na temat historii Turcji, a także przekładów perskiej sylwy dydaktyczno-moralizatorskiej i korespondencji do 1456 r. z krajów muzułmańskich do królów i dostojników polskich.

Walerian Otwinowski (Otfinowski)

Ur. w 1571 r., zm. 9 IX 1642 r. w Baranowie. Syn Jana, komornika bieckiego, brat Samuela. W czasie bezkrólewia po śmierci Stefana Batorego na służbie w wojsku u boku Jana Zamoyskiego, walczącego z maksymilianistami. Klasyczne wykształcenie zdobył, być może, w szkole zamojskiej jeszcze przed założeniem Akademii. Pełnomocnik sądowy przyszłego wojewody bełskiego Rafała Leszczyńskiego i prawdopodobnie dzierżawca należących do niego dóbr baranowskich. Należał do zboru kalwińskiego w Baranowie, wyznawca konfesji helweckiej, stawał w sądach przeciw ewangelikom z Rakowa. Mecenas drukarstwa oraz edukacji ewangelickiej, w latach 1625, 1630 i 1637 uczestnik synodów, w latach 1629 i 1634 dyrektor synodów prowincjonalnych, w 1630 r. dyrektor konwokacji, w latach 1630-1634 senior. Deputat na Trybunał, poseł na sejmy w latach 1629, 1632, 1637. W 1632 r. sędzia kapturowy w czasie bezkrólewia, w latach 1632, 1634, 1635, 1640 marszałek sejmiku opatowskiego. Od 1635 r. podczaszy sandomierski. Autor poezji okolicznościowej oraz komentującej bieżące wydarzenia polityczne, tłumacz dzieł klasycznych.

Jan Owsiński

Ur. 1667 r. w Jazowsku, zm. 7 II 1727 r. w Jazowsku. Kształcił się w Kra­kowie. 1690 r. święcenia kapłańskie, wikariusz w Jazowsku przy księdzu Muszalskim, od 1696 r. proboszcz. Inicjator budowy kościoła w Jazowsku. Pod koniec życia otrzymał dru­gie sąsiednie beneficjum w Przyszowój. Współautor kroniki Podtatrza i Spiszu za lata 1680-1726.

Stanisław Owsiński

Zm. tragicznie w 1746 r. w rzece Ochotnicy. Bratanek Jana. Wikariusz w Jazowsku, od 1727 r. proboszcz po śmierci stryja Jana. Ukończył budowę kościoła. Współautor kroniki Podtatrza i Spiszu za lata 1726-1746.

Feliks Jan Pac

Ur. po 1615 w Wilnie, zm. po 1700 r. Syn Piotra, podskarbiego nadwornego i wojewody trockiego, oraz Elżbiety z Szemiotów. Prawdopodobnie student w Akademii Wileńskiej. Od 1632 r. na dworze Władysława IV, w 1638 r. jako dworzanin pokojowy towarzyszył królowi w podróży do Cieplic Badeńskich w Austrii. Następnie starszy pokojowy i łożniczy JKM. W latach 1640-1700 tytularny starosta rakiborski, 1643-1645 cześnik litewski, 1645-1646 stolnik litewski, 1646-1698 podkomorzy litewski. Dzierżawca królewszczyzn. W latach 1644-1652 starosta dzisieński i dzierżawca kuryłowski, od 1645 r. dzierżawca dworu w Wilnie, 1645-1652 starosta grodowy brasławski. W 1646 r. uczestnik uroczystości związanych z przybyciem do Warszawy Ludwiki Marii. Poseł na sejm w 1646 r., mediator między królem a izbą poselską w sprawie planów wojny tureckiej. W latach 1648-1693 starosta dawgielski. W 1647/1648 r. towarzysz Władysława IV w podróży po Litwie i obecny w Mereczu w chwili jego śmierci. Na sejmie 1648 r. zwolennik kandydatury Jana Kazimierza, sygnatariusz elekcji, uczestnik koronacji królewskiej w 1649 r. W latach 50. XVII w. wycofał się z dworu, zajmując się sprawami prywatnymi. W 1659 r. uzyskał przywilej na wójtostwo sudackie w ramach starostwa dawgielskiego. W 1661 r. poseł na sejm, także obecny na sejmie w Warszawie w latach 1672 i 1685, w Grodnie w 1678 r. W 1678 r. komisarz do zrewidowania i przywrócenia funduszy kościelnych w Inflantach, w 1685 r. komisarz do zbadania zatargów między powiatem piltyńskim a Kurlandią. Do 1700 r. procesował się z sąsiadami. W 1662 r. uposażył kościół w Twereczu i osadził w nim kanoników regularnych od pokuty, w 1686 r. benefaktor benedyktynek wileńskich.

Jan Chryzostom Pasek

Ur. ok. 1636 r. w Gosławicach, zm. ok. 1701 w Niedzieliskach. Syn Marcina, dzierżawcy wsi w województwie rawskim. Student w kolegium jezuickim w Rawie. W latach 1655-1667 służba u Stefana Czarnieckiego, w chorągwi pancernej Stanisława Widlicy Domaszewskiego. W 1657 r. uczestnik wyprawy węgierskiej przeciw Jerzemu II Rakoczemu, w latach 1657-1659 wyprawy jutlandzkiej, gdzie brał udział w zdobywaniu wyspy Als i zamku w Koldyndze, a następnie w kampanii moskiewskiej, gdzie walczył pod Połonką i nad rzeką Basią. W 1661 r. wciągnięty mimowolnie do związku żołnierzy w celu uzyskania zaległego żołdu, zeznawał przed senatorami i królem w Grodnie, wykazując własną niewinność. Następnie przystaw przy poselstwie moskiewskim do Polski. W czasie sejmu 1662 r. obecny w Warszawie, po czym podróżował do Wilna. W 1663/1664 r. uczestnik wyprawy odwetowej Jana Kazimierza przeciw Rosjanom, w latach 1665-1666 walk przeciw rokoszowi Lubomirskiego. W 1667 r. ustąpił z wojska. Marszałek sejmiku przedsejmowego rawskiego. Po zawarci małżeństwa z Anną z Remiszewskich Łacką osiadł w Krakowskiem. W 1669 r. zwolennik elekcji Michała Korybuta Wiśniowieckiego, w 1672 r. uczestnik konfederacji gołębskiej, w 1697 r. uczestnik elekcji Augusta II. Brał udział w wielu sprawach sądowych o majątki lub akty przemocy. W 1700 r. skazany na banicję, Polski nie opuścił. Autor pamiętnika pisanego w latach 70.-90. XVII w.

Maciej Paszkowski

Zm. po 1702 r. W 1698 r. komisarz marszałkowej nadwornej koronnej Teofili Lubomirskiej w Tucholszczyźnie. W 1702 r. miecznik łukowski. Autor ordynacji tuchelskiej.

Marcin Paszkowski

Ur. przed 1608 r. w prawdopodobnie w Paszkówce, zm. po 1621 r. Na służbie u Lubomirskich z Wiśnicza, a następnie u Jana Płazy, wielkorządcy krakowskiego. Autor poezji okolicznościowej, religijnej oraz dotyczącej bieżących wydarzeń politycznych. Obserwator polityki wschodniej, propagator idei ligi antytureckiej państw chrześcijańskich z cesarzem na czele. Popularyzator wiedzy o Turcji i Tatarach, autor słownika polsko-tureckiego, tłumacz i kontynuator kroniki dziejów Litwy do 1588 r.

Jan Innocenty Petrycy

Ur. w 1592 roku we Lwowie,- zmarł 31 V 1641 r. Pochodził z rodziny mieszczańskiej, był synem Sebastiana. Studiował w Akademii Krakowskiej, gdzie uzyskał stopień bakałarza nauk wyzwolonych oraz doktora filozofii, a także w Bolonii, gdzie uzyskał dyplom doktora medycyny. Jako bakałarz wykładał w 1598 Topica Ciceronis. Po powrocie z Włoch został profesorem medycyny i wymowy w Akademii Krakowskiej; w r. 1621 mianowano go jej pierwszym historiografem; w 1634 był dziekanem wydziału lekarskiego. W 1639 powołany do rady miejskiej Krakowa, gdzie przez półtora roku był burmistrzem. Autor dzieł medycznych.

Sebastian Petrycy z Pilzna

Ur. prawdopodobnie w 1554 r. w Pilznie nad Wisłoką, zm. 22 IV 1626 r. w Krakowie. Syn Stanisława, kupca winnego i rajcy pilzneńskiego. Uczeń szkoły parafialnej w Olkuszu. Od 1573 r. student w Akademii Krakowskiej, w 1574 r. bakałarz sztuk wyzwolonych. W latach 1575-1581 nauczyciel w Olkuszu. W latach 1581-1583 dokończył studia w Akademii Krakowskiej jako magister sztuk wyzwolonych. Od 1583 r. docent, od 1584 r. senior bursy filozofów i wykładowca poetyki w Kolegium Mniejszym. Od 1588 r. wykładowca retoryki w szkołach prywatnych przy Akademii (gimnazjum akademickie, późniejsze Kolegium Nowodworskie). W latach 1589-1590 studia medyczne i filozoficzne w Padwie, pierwsze zakończone uzyskaniem tytułu doktora. Następnie podróż do Rzymu i Neapolu. Po powrocie do Polski w 1590 r. wykładowca filozofii arystotelejskiej. W 1591 r. starania o nostryfikację dyplomu doktora medycyny, ogłosił drukiem tezy i przeprowadził próbną dysputę inkorporacyjną, odszedł jednak z Uniwersytetu, choć jeszcze w 1591/1592 r. wykładał na Wydziale Sztuk Wyzwolonych. Przeniósł się do Lwowa, zwolennik podporządkowania szkoły katedralnej lwowskiej Uniwersytetowi. W 1600/1601 r. wrócił do Krakowa i objął stanowisko lekarz nadwornego Bernarda Maciejowskiego, biskupa krakowskiego. W 1603 r. uzyskał zatwierdzenie uprzedniej inkorporacji do Wydziału Lekarskiego, choć nie złożył przysięgi. W latach 1603-1604 odbył podróż do Francji. W 1606 r. uczestnik ślubu i koronacji Maryny Mniszchówny w Moskwie. W efekcie buntu przeciw Dymitrowi Samozwańcowi został uwięziony. W 1607 r. po zwolnieniu z niewoli powrócił przez Wilno do Krakowa. Od 1608 r. profesor Wydziału Lekarskiego. W 1615 r. wszedł w konflikt o pierwszeństwo w hierarchii profesorów Wydziału Lekarskiego, w wyniku którego po skazaniu ustąpił z fakultetu, zachowując prawa członka Uniwersytetu i oddając się praktyce lekarskiej. Procesował się również przed sądem rektorskim z wydawcą Sebastianem Petrycym. W 1620 r. dokonał zapisu na rzecz Uniwersytetu Krakowskiego, dochód został przeznaczony na podniesienie poborów profesorów-członków kapituły kolegiaty Św. Anny, na stypendia dla studentów pochodzących z Pilzna. Fundator stanowiska stałego historiografa, powołanego do corocznego spisywania najważniejszych wypadków w Uniwersytecie, w Polsce i za granicą. Posiadacz biblioteki, zatraconej jednak częściowo w 1606 r. Tłumacz dzieł Arystotelesa, autor scholiów i przydatków do nich. Autor zbioru pieśni lirycznych i diariusza z pobytu w Moskwie, a także poradników z zakresu medycyny.

Aleksander Piaseczyński (Piasoczyński)

Ur. przed 1603 r., zm. w I 1646. Syn Ławryna, sekretarza królewskiego i podkomorzego bracławskiego oraz Magdaleny z Dubickich. Od 1603 r. student w Akademii Krakowskiej, w 1605 r. zapisał się na studia w Würzburgu. W 1620 r. poseł na sejm, sędzia surogator winnicki w zastępstwie Aleksandra Bałabana oraz komisarz do lustracji królewszczyzn w województwach kijowskim, bracławskim i podolskim. W 1621 r. poseł królewski na przedsejmowy sejmik winnicki. W latach 1629-1630 u boku Stefana Chmieleckiego, starosty kijowskiego uczestnik walk z Tatarami na Bracławszczyźnie. W 1630 r. poświadczony jako starosta ułanowski, dworzanin królewski, reprezentant Zygmunta III na pogrzebie Chmieleckiego. W latach 1630-1631 poseł do Turcji. Od 1631 r