Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*PODDANY

przym.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1601-1750
Formy gramatyczne
lp N. n   poddanym
lm M. mos   poddani
D.   poddanych
C.   poddanym
Znaczenia
»uległy, posłuszny«
Związki frazeologiczne

  • poddanym sercem:
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • chłop poddany:
    • – Na insze lata, gdyby się chłop luźny albo poddany trafił, wolno będzie ichmościom jemu ten ogród dawszy, insze ogrody w polach jako to consuetudo obtinuit erigere. InwKal I 614-615.
Podhasła

*PODDANY
rzecz

w funkcji rzeczownika

Formy gramatyczne
Najwcześniejsze poświadczenie:
1618
Znaczenia
1. »mieszkaniec państwa mającego ustrój monarchiczny«
  • – Też Łaskawość swoię Oycowską wiernym Poddanym swoim wyswiadczyc usiłuiąc [...] dac raczył [...] deklaracyią. PasPam 208v.
  • – Wszystko sprawiła miłość prawdziwa Poddanych przeciwko krolowi. PasPam 242v.
2. »chłop pańszczyźniany«
  • – Domownicy poddani iuz mnie tam własnie za własnego Syna mieli Panskiego. PasPam 75.
  • – Nieuzurpuię sobie tey godnosci Ze bym miał bydz Protektorem IMSCi ale poddanych WMMPana na ten czas wmoim zostawaiącym [zam. zostawających] przystastwie. PasPam 83v.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • (wariant I):
    Kiedy Pánowie zá łeb chodzą/ tedy v poddánych włosy trzeszczą. RysProv VI, 3.
  • (wariant II):
    – Dla ládájákiey przyczynki zá łby chodzicie, ná pojedynki się wywabiacie. GdacPan 91.