Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BLASZKA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: BLASZKA, BLASKA, BŁASZKA
Notowanie w słownikach
Słowniki notują
Formy gramatyczne
lp M. blaszka  
D. blaszki  
B. błaszkę   || blaszkę  
N. blaszką   || blaską  
Ms. blaszce   || blaszcze  
lm M. blaszki  
D. blaszek  
B. błaszki   || blaszki  
N. blaszkami  
Ms. blaszkach  
Znaczenia
»mały, bardzo cienki płat metalu«
  • – Czepców prostych 6. z tych jeden z blaską. InwBarBęt 91.
  • – Y Uczynił nárámiennik ze złotá/ z hyácyntu/ y z szárłatu/ y z kármázynu dwá kroć fárbowánego/ y z białego jedwabiu kręconego. Náklepáli też blászek złotych/ y nástrzygli z nich nici/ do przetykánia hyácyntu/ y do przetykánia szárłatu/ y do przetykánia kármázynu dwá kroć fárbowánego/ y do przetykánia białego jedwabiu/ robotą háftárską. BG Wj 39, 2-3.
  • – Bláchá cienka/ blászká. Bractea, [...] Bracteola, [...] Lamnula, [...] Lamella, [...] Sublamina, [...] Blászká. Kn 33.
  • – Paciorki Lapislazurowe, za kozdym paciorkiem blaszki szczerozłote. ArchRadziw 1638 176, 28.
  • – Suknia zielona z blaszką ze srebrem manta y spodnica. ArchRadziw 1638 353, 11.
  • – Blach przedni czarny szmalcowany, po brzegach z cwieczkami złocitemi spasem krzyzowym, Rzemiannym od wierzchu blaszkami zelaznemi obity. ArchRadziw 1638 46, 14.
  • – Och, gdyby takie lata się wróciły, Gdy więcej cnoty było niźli stroju [...] Kiedy się oczom mniej blaszki świeciły, A ręce miały większą korzyść z znoju! LubSTobPol 125.
  • – Widziałem że w tym samym proszku blaszka mosiądzowa czas niemały poleżawszy, pozieleniała iako śliczny szmaragd. SekrWyj 126.
  • – Miey pazłotke albo blaszkę złotą i srebrną szychową, co ią więc na wałeczkach w kramach przedawaią. SekrWyj 48.
  • – Ggyby[!] żęby dziecinne kiedy naprzod pádáią, wzięte były niż upadną ná ziemię, á opráwione były w srebrną błászkę, á záwieszone były ná białeygłowie, nie dopuszczáią iey plodną zostáć, áni porodzić. AlbSekr 319-320.
  • – Gdy w podniebieniu dziurá będzie, trudno iey zagoić, ále trzebá w nię blászkę wpráwiáć. CompMed 409-410.
  • – Weźmi ołowiu nowego káwáłek, rozbiy ná blászkę, ktorą nátrzyi zywym srebrem, y przykładay ią ná ten guz. VadeMed 212.
  • – Sposob robienia zwierciadeł. [...] 1mo. Ná tablicy gładkiey bibułą lub papierem przykrytey y kretą potrzęśnioney należy blaszkę z kontryfału bitą według wymiaru szklaney tafli rozciągnąc, y wygładzić. 2do. Merkuryuszu ná nię nalać, y zaięczą stopą lub innym instrumentem po całey go blaszce rozpędzić. Aby iednostainie cała blaszka w się wpiła Merkuryusz. 3tio. Tákąż drugą blaszkę z kontryfału ná pierwszey rowno rozpostrzeć, y kartą tęgiego papieru przykryć. 4to. Taflę szklaną iednym końcem ná blaszkach pápierem pokrytych położywszy powoli przykładáć coraz dálei przyciskaiąc taflę, á pápier zwierzchni wysuwaiąc, poty, poki cała tafla nieprzypadnie do blaszki. 5to. Co wszystko iákim ciężarem przycisnąć, dáiąc tylą pauzę czasu, poki dostatecznie blaszka Merkuryuszem zmacerowana nieprzylgnie do tafli. BystrzInfRóżn X4v.
  • – ZŁOTO w blaszkach albo książeczkach lub listkach złoto malarsie. DanKolaDyk II, 315.
  • – SKŁADACZ álbo Zycer ten co zbiera y układa porządnie litery po blaszcze miedzianey, álbo żelazney dla rownania wierszy [...] Tę blaszkę nazywaią składaczka iednakżeby lepiey bylo nazwać prawidło W[i]kielak. DanKolaDyk I, 334.
  • – Ten Cukier następuiącym sposobem robiony bywa. Weźmi Kawałek Ołowiu swieżego, rozbiy cienko niby błachę; naley dobrego winnego Octu na błaszki wszystkie, ile ich będziesz miał, niechay stoi poty w otwartym naczyniu poki ocet sam od siebie nie wyschnie... BeimJelMed 431.
  • Blaszka. Blechlein. lame, plaque de métal. T III 55.