Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ASTROLABIJUM

rzecz.
n
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, L


Najwcześniejsze poświadczenie: 1659
Formy gramatyczne
lp M. astrolabijum  
B. astrolabijum  
lm M. astrolabija  
B. astrolabija  
Etymologia
śr. łac. astrolabium, z gr.
Znaczenia
1. »przyrząd astronomiczny służący do określania położenia ciał niebieskich«
  • – Jákom powiedział w informácyi Astrologiczney, iż temi czasy widziec Astrolabia, sfery Niebieskie, ktorych Zodyak wyfigurowany dwunastą Apostołámi, y wszystkie konstellacye innym Swiętym rzecom akkommodowáne. BystrzInfZup 11 nlb..
2. »proste urządzenie używane w miernictwie do mierzenia kątów, składające się z koła podzielonego na stopnie i z linijki mogącej się obracać wokół środka tego koła«
  • – Kiedy się stare iakie Miasto [...] ma fortificować. To naprzod trzeba wszytkie kąty przez Instrument, albo przez Compas albo przez Astrolabium wziąc. NarArch 50.
  • – Instrument Astrolabium y laska do niego. ArchRadziw 64, 5.
  • – Będziesz miał wagę doskonalszą, y wyśmienitą do ważenia spadu wody, nad insze ktorych oko Geometrow używa, Iakie są Planimetra, Astrolabia, Kwadranse, Kwadraty, Pantometra , y tym podobne. SolArch 139.
  • – Indeksy zegarowe miewają różne biegi. Jedne dni miesiąca każdego pokazują [...] insze astrolabia obracają, które jedną cząsteczką ze 360 opaźniają od godzinnego indeksa na każdy dzień. SolArch 241.
Odsyłacze