Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ASTRONOM

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, T, L (XVII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, Kn

Formy gramatyczne
lp M. astronom  
D. astronoma  
N. astronomem  
lm M. astronomowie  
D. astronomów  
C. astronomom  
B. astronomów   || astronomy  
N. astronomy  
Etymologia
łac. astronomus, z gr.
Znaczenia
1. »uczony badający położenie i ruchy ciał niebieskich«
  • – Tameczne [zodiaku] światła podług tychże zdania Astronomow są barzo w swey światłości błędne y niestateczne. WojszDiar 30.
  • – Wszelki cyrkuł [...] dzielą Geometrowie, y Astronomowie, na 360 części, ktore Gradusami zowią. SolGeom I 73.
  • – Ta nauka obala najprzedniejszy fundament Kopernika, astronoma sławnego. SolArchB 377.
  • – Ten [Jowisz] według Astronomow odprawia bieg swoy w dwunastu rokach, tak że w każdym znaku bawi się przez rok. AlbSekr 98.
  • – Zwykli Astronomowie uncyami albo palcami wielkość zaćmienia wymierzać. BystrzInfAstron K3v.
  • – W Uranoburgu Mieście Tycho Brache głowny Astronom miał swoie wieże dla upatrowania astrow. ChmielAteny II 263.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • świętalny astronom:
    • – Daley tenże Kalendarznik [Gwilhelmus, biskup paryski] pisze iż Świętalni znayduią się Astronomowie co 12. znakow Niebieskich całego Zodiaku Imionami 12. Apostołow nazywaią. DuńKal K.
2. »człowiek przepowiadający przyszłość z gwiazd, astrolog«
  • – Nietrzeba było Astronomow do wytłąmaczenia Co w przyszłym Roku Subsecutum. PasPam 119v.
  • – Merkuryusz, ktorego Astronomowie zwykli dochodzić: mowią: że [...] czyni urodzonego na ciele szczupłym. AlbSekr 108.
  • – Naprzod powietrza constitutia nieprzyiazna [...] oczym y Astronomowie w Kalendarzach dorocznych piszą y prognostykuią [jest przyczyną poronień]. CompMed 532.
  • – Ludzie rodzący się pod rożnemi Znakami Zodyacznymi, lubo w niektorych latach podlegli są pomieszaniu natury, y z tąd niebespieczeństwu życia według obserwacyi Astronomow, lecz nie zawsze. VadeMed 2.
3. zool. »ryba morska, callionymus«
  • CALIONYMUS, inaczey URANOSCOPUS, albo Hemoeroceta Niebowid, Astronom, że oko ku Niebu w głowie ma obrocone [...] Galenus Medyk o tey mowi rybie [...] W dzień tylko sypia, a całą noc po morzu buia, żarloczność swoię kontentuiąc połowem ryb. ChmielAteny I 525.