Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

POSTAWIĆ

czas. dk
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1656-1688
Formy gramatyczne
postawić  
lp m 3. os. postawił  
lm mos 3. os. postawili  
lm 3. os. postawią  
postawiwszy  
postawiono  
Znaczenia
1. »umieścić co tak, aby stało, ustawić«
Rekcja: czego; kogo co

  • – Kiedy do experymentu postawią to [hulajgorody] na ziemi aprzezto podadzą muszkiety to niiak nate rzeczy natrzec. PasPam 103v.
  • ~ Gdy go iego Heyducy z zamku przyniesli postawili z krzesłęm w Pokoiu. PasPam 188.
  • – Obudwu Trumny pole siebie stoiące na iednym wozie wieziono obudwu na iednym katafalku wedle siebie postawiono. PasPam 248.
  • Postawiono iey wody wnaczyniach wielkich. PasPam 255.
  • – Bywało poiechawszy do owego Zamczyska przed południęm postawiwszy Barkę przy lądzie utaic się inter rudera. PasPam 65v.
  • ~ Przyniosł mu Na talerzu kołacza [...] odebrał ow zwielkięm strachęm y podziękowawszy postawił wedle siebie. PasPam 77.
Związki frazeologiczne

  • na nogach postawić:
2. »wyznaczyć, dać miejsce postoju, pobytu; umieścić gdzie«
Rekcja: kogo co

  • – Zawoławszy podkomorzego koronnego Rzecze rozmow ze się WSC z Szmolingiem [Szelingiem] gdzie by tam tych ossudarow postawić. PasPam 174.
  • – Niebyło gdzie koni postawić z taięn zczego budowac. PasPam 62v.
  • – Rok Panski 1600. Day Panie Boze Zaczelismy tam ze w Mosinach gdzie [...] nas postawiono było na całą zimę. PasPam 78v.
  • – Przez całą noc koniesmy w ręku trzymali dwa Pułki w placowey Strazey postawiwszy. PasPam 93.
3. »wznieść, zbudować«
Rekcja: co

  • – Poszlismy tedy za przeprawę [...] ale ze dno bardzo Lgnące mieli Wolą Most na Niey postawic. PasPam 102v-103.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • na celu postawić:
  • »być, stać się obiektem strzelania, uderzenia«
    • – Mogłeś to waszmość, rzekę, i bez ordy sprawić, Strzelając z łuku czapkę na celu postawić. PotFraszBrück II 148.
  • za cel coś postawić:
  • »pragnąć coś osiągnąć«
    • – Pisał [Długosz] [....] Historyą Polską, ktorą od początkow tego krolestwá, aż do ostátniego roku życia swego przeciągnął, znáć iák ia szczerym duchem y prawdę kocháiącym pisał, kiedy dla samey, ktorą on sobie cel postáwił prawdy. NiesKor II 41.