Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ADORNOWAĆ

czas. dk/ndk
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, L, SWil


Najwcześniejsze poświadczenie: 1641-1653
Formy gramatyczne
bezokolicznik
  adornować
brak opisu
lp 2. os.   adornujesz
lm 3. os.   adornują
czas przeszły
lp m 3. os.   adornował
ż 3. os.   adornowała
lm nmos 3. os.   adornowały
imiesłów uprzedni
  adornowawszy
nieosobowy czas przeszły
  adornowano
Etymologia
łac. adornare
Znaczenia
»zdobić, dekorować; przygotować, wyposażyć; uzupełnić«
Rekcja: kogo, co; (czym)

  • ~ Miała się była y Biblioteka pieknie sporządzic y adornowac/ Ale Substiti nie chcąc WMci MMP-u bydz gravis ktory masz Swoie wydatki. OpalKListy 164.
  • – Mamze się spodziewac subsidium? Koniecznieby trzeba y-owszem adornowac [piechotę] Wegrami y brancami grzecznymi, more PP. z Tenczyna ktorych dom nasz heres. OpalKListy 171.
  • – Obradziwszy [obrządziwszy] tedy należycie ciało; sporządziwszy trumnę [...] złożyliśmy [nieboszczyka] za uproszeniem w Kościele OO. Kapucynów - intestina w katedrze [...] Serce zas należycie adornowawszy, i cyną oblawszy; wzięli [dworzanie] z sobą. WierzbKon 161.
  • – Wielki Ołtarz pieknemi adornowano obiciami [...]. GazPol 1735/75, 3 nlb..
  • – Czwarty postument podobneż Symbola adornowały [...]. GazPol 1735/85, 2 nlb..
  • – W Kaplicy Zamkowey kilká nowemi Ornatami, y Ołtarz kosztownym adornowała Apparatem [Królowa]. GazPol 1736/79, 1 nlb..
  • – Kościoł S. Piotra w Rzymie Wátykański bardzo wielki bogatym adornuią obiciem, lub wspaniałemi Szpalerámi. ChmielAteny II 142.
  • – THERAE, Cieplice, Łaźnie rożne w starożytnym były Rzymie, iáko to Antonina Karakalli Cesarza, ktorych Alexander Severus dokończył, adornował. ChmielAteny II 93.
  • – Ukoronowaną w Twoim Herbie Kołumnę, tychże Xiążąt Rzymskich ádornuiesz ieszcze Mitrą. ChmielAteny II ???.
Podhasła

ADORNOWANY


im. przym. bier.

Formy gramatyczne
Najwcześniejsze poświadczenie:
1735-1736
Znaczenia
»ozdobiony, udekorowany; wyposażony; uzupełniony«
  • – Katafalk gęsto świecami obstawiony, y lampami, tudzież lustrami wiszącemi adornowany. GazPol 1735/35, 7.
  • – Ciało [...] z trumną intus złotogłowem, extus záś axamitem frandzlą złotą y klamrami srebrnemi adornowaną wystawiono [...]. GazPol 1735/66, 7 nlb..
  • – Ołtarze wszystkie czarnemi opponami partim cyframi partim Krzyżami Kawalerskiemi adornowanemi okryte były. GazPol 1735/67, 5 nlb..
  • Circum circa kátafalku 6. kolumn światłem adornowanych erygowano [...]. GazPol 1735/75, 4 nlb..
  • – [...] Faciata zaś sama Pałácu wybornym malowaniem pieknych Jlluminowánych Jnwencyi adornowana była [...]. GazPol 1736/80, 3 nlb..
  • – [...] Stoły także we trzech pokoiach były ozdobnie zastawione y osobliwszą apparencyą adornowane [...]. GazPol 1736/80, 3 nlb..
  • – Reprezentuie wiedney Osobie Swoiey cały Senat dawny, podczas iakiey publiczney ceremonij na ktorey znayduie się w senatorskim odzieniu bogato od złota y srebra adornowanym. MerkHist 4/258.
  • – Tenże Papież SS Agnieszki y Emerencyany Relikwie w Urnie srebrney złożył, kleynotami adornowáney y misterną robotą. ChmielAteny II 157.