Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ABLEGAT

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, L


Najwcześniejsze poświadczenie: 1661
Formy gramatyczne
lp M. ablegat  
D. ablegata  
C. ablegatowi  
B. ablegata  
N. ablegatem  
lm M. ablegaci  
B. ablegatów  
N. ablegatami  
Etymologia
łac. ablegatus
Znaczenia
1. »oficjalny przedstawiciel jakiegoś państwa lub władcy w obcym kraju, poseł«
  • – Przyiechał tu że Szwecyey Comes Gualdo, Ablegat Rzeczypospolitey Weneckiey. MerkPol 222.
  • Ablegatowi moskiewskiemu nie dać audiencyi, byłoby indecorum. DiarSejm 345.
  • – Aby prymas porozumiał się w tej sprawie - - z ichmość pany francuskim i cesarskim ablegatami, którzy są gwarantami do tej mediacyi od pryncypałów swoich. DiarSejm 99.
  • – 29go byliśmy na balu i kolacyi u jp. Bonaka ablegata francuzkiego. ZawiszaPam 112.
  • – Pracuje koło pokoju mocno ablegat cesarski, nie mający estymy u tej strony, alias człowiek grzeczny, lecz bez szczęścia, aby go akceptowano z jego maxymami i propozycyami. ZawiszaPam 219.
  • – Do wielu postronnych Monárchow, ablegátem będąc, y Krolow nászych, y Oyczyzny, y domu swego honor z podziwieniem obcych národow pięknie piástował [...]. NiesKor II 69.
  • – Wielkich kryminálistow do Zamku S. Anioła, á mnieyszych Excessantow libertati oddaią: z każdego domostwá Człeka ná wartę náznaczaią, Gospodarzom w nocy światło przed swemi domami demandant: Xiążęta y Ablegaci wartami się ubespieczaią, aby każdy był in statu defensionis, gdyż tylko OCIEC Swięty śmiertelnie zaśnie, ták rozboie, krádźieże w Rzymie ożywáią ná życie y chudobę cudzą,ktorych Kardynali ile Ci, przy ktorych Summa Rządow, severè karzą, y sami przez dni dziewieć zgromadzaią się do Zákrystyi S. Piotrá, dla rozporządzenia nástępuiącego Conclavis. ChmielAteny II 122.
2. »wysłannik, posłaniec«
  • – Biezy z kartą ten co zawsze zwykł bywać ablegatem. PasPam 176v.
  • – Sam naywyszszy Monarcha niebieskiego zsyła Ablegata [anioła]. MikSil 184.
  • – [...] odbieram z rąk Jmći X. Wysockiego Scholastyka Gnieżnińskiego Prezydenta Trybunału Koronnego do Mnie Ablegata [...]. GazPol 1735/47, 17-18 nlb..