Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ACH

wyk.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: ACH, AH
Notowanie w słownikach
Słowniki notują
Formy gramatyczne
ach   || ah  
Znaczenia
1. »wyraża różne stany uczuciowe: żal, rozpacz, ból, strach, zwątpienie itp.; rzadziej radość, podziw itp.«
α) z wołaczem hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji
  • Ach wdzięczny Gończe/ Gdzieś tak w Antypody zapadł dalekie? TwarSDaf 33.
  • Ach Stephanie Synu moy: Łzami y okupem, Niewrocony. PotPer 27v.
  • Ach Panie Jezu pal je Ty tu, aby tam na wieki paleni nie byli. GdacPan 59.
  • Ach niebożęta, wiecznościście nie zkosztowali. MłodzKaz III, 30.
  • Ach nieszczesliwa wolnosci moia tys mię zgubiła. HistŚwież 222.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • ach [...] ach:
    • Ach ktorzy Cie miłowali Iezu ach cie katowali. KodKon 159.
    • Ach moy frasunku, ach nieszczęście moie. OblJasGór 38v.
β) z celownikiem hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • ach niestetyż mnie (sz. zm.):
    • – Panna Marya. Ach niestetys mnie ubogiey sierocie Izem oto została w takowym kłopocie. KodKon 32.
    • – Ludgierd zabity? dla Boga a ciało Ach mnie niestetysz kędy sie podziało? OblJasGór 56v.
  • ach mnie:
    • Ach mnie nędzney czemum się ia urodziła/ abo urodziwszy się zaraz nie umarła? SpInZąbMłot 25.
    • Ach mnie y powtore rzeknę ach mnie/ ktory zostawił świat Zakonnik/ a nad ludzi świeckich gorzey się unośi. KalCuda 234.
    • – Miły Małzonku, ktos cie tam ratuie? [...] Ach mnie niesczęsney Kiedy bym tam była Zebym mu głowę sama obłozyła. OblJasGór 113.
    • – HELAS [...] Ach mnie mizernemu. DanKolaDyk II, 119.
  • ach, ach mnie:
    • – Dusza Ach? ach mnie o Boze zywy Coz to za cud tak strasliwy. KodKon 153.
  • ach biada mnie:
    • Ach biada mnie nędznemu, Człowieku strapionemu. ŻabSymf C2.
a) rozpoczyna frazę lub zwrot wykrzyknikowy hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji
  • Ach/ Ah, Aha [...] Eheu [...] Hei, heu [...] hei mihi. Kn 4.
  • – Owoż sam macie drzewo to cudowne/ Ach znać ie dobrze po samym poyźrzeniu/ Iako dorodne y iako smukowne. TwarSDaf 79.
  • Ach/ Interjectio dolentis vel commiserantis [...] Ach coż czynisz. DasHünDict Oo2.
  • Ach! serce, serce - gdybyś skrzydła miało, Tożbyś ty zaraz za nią wyleciało. BorzNaw 156.
  • Ach, jakom szczęśliw, jeżeli rumieńca Nie dla inszego-ć przybyło młodzieńca! MorszAUtwKuk 268.
  • Ach Kiedybym miała Skarby Krezowe, zebym nazbierała Woysk iak naywięcey, wszytkiebym rzuciła. OblJasGór 68.
  • Ach gdybysmy Kaznodziejow y Spowiednikow naszych byli słuchali. GdacPan 51.
  • Ach nieszczęśliwe zaszlubiny, gdzie Chłop bezecny na wiarę Małżeńską przysiągł Xiężnie. HistBun 3v.
  • – W tym raz w nocy zawołała do siebie Pani i służebnic, i rzecze ach ciężkoż mi. MłodzKaz II, 6.
  • – Na to zem poznał siostrę, zebym płakał? Ach na cozem ią vniosł z Thauryki? PotSyl 88.
  • Ach, jakoż żal porzucić poduszki tak miękkiey Na jeden dzień lub na rok. PotFraszBrück II 142.
  • – Zawołała [...] Ah Boże podobałoć się przywrócić mi żywot, ia go też na twoię usługę cały oddaję. TylkStrom 132.
  • – Umieram w młodosci w lat 26, ach bodaybym była zaraz urodziwszy się umarła. HistŚwież 221.
  • Ach uderz się w piersi ktory Machiawela za Ewangelią swoie, sobie maiąc, takiemi insurracyami populo, Wielkich Ludzi, o stratę honoru, fortuny, y życia przyprowadzasz. JabłSkrup 31.
  • Ach nie szczęśliwy dzień, nieszczęśliwa godzina, nieszczęśliwy moment, ktoregośmy Ciebie P. y Boga Stworcę y Zbawiciela naszego [...] obrazili. DanOstSwada V, 23.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • ach, ach:
    • Ach, ach ! niechciał tego Bog, byście z sobą trwali, A z miłości braterskiey owoce zbierali. GrochWiersze 159.
    • Ach/ ach/ żal się Boże y wspomnieć groza na one dni. BirkRus 17.
    • – Gdy się zal w serce Człowiecze wkorzeni. Ach, ach, iakosz mnie nie ma z Fundamentu, Mieszac? PotPer 19v.
  • ach niestetyż (niestetyż) || ach niestocie || ach niestoty || ah niestotyż:
    • Ach niestetysz niestetysz tysiąc mizernemu Iuz mi przyndzie na wieki człowiekowi złemu zginąc. KodKon 95.
    • – Tak mowi Panujący PAN; kwilicie mowiąc; Ach niestetysz na ten dzień: Bo bliski jest dzień [...] Pański. BG Jk Ez 30, 2.
    • – Uwi: ah niestotysz. JaśDict 94.
    • Ach niestoty Vae. SłowPolŁac 1.
    • Ach niestetysz? prawie z tey usługi Trafił z pogrzebu znowu na grob drugi. OblJasGór 58v.
    • – Ieszczec się ieszcze, y iemu okroi, Dziesięcioletney, ach nie-stocie Woyny. PotPer 21.
  • ach przebóg:
    • Ach prze Bog! iuszci weszły te przymioty W Ludzie, ze raczy idą na zaloty. OblJasGór 145.
    • Ach iakasz przebog padła na mnie wina. PotSyl 74.
  • ach dla Boga:
    • – Jeszcze do tego - prze Bóg! ach! dla Boga! druga straszniejsza uderzyła trwoga. BorzNaw 134.
  • ach pożal się Boże:
    • – Niech się prozno nie chełpią z swemi Bohatyry Iakich garść nieopatrznie, ach pozel się Boze Hetman tu na nierowne narazieł poroze. PotWoj 18.
α) między powtórzonymi składnikami wypowiedzenia hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji
  • – Teraz ach teraz daiesz mi przestrogę. TwarSDaf 43.
  • – Na takie słowa Smit głosem zawoła: "Za grzech, ach! za grzech cierpiemy to zgoła! BorzNaw 178.
  • – Krótko, ach, krótko po swej woli chodzisz. MorszAUtwKuk 166.
  • – I poki Swiata poki staie słonca Nie masz ach nie masz trosce naszey konca. PotPer 17.
  • – Poydę, ach poydę, swą ręką zaSynem. PotSyl 43.
b) występuje wewnątrz wypowiedzenia, jako wtrącenie hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji
  • – Niesłychana, ach i załosna nowina. MasDiar 139.
  • – Zazdrosc ludzka w takie go ach szwanki wprawiła. KodKon 153.
  • – Samaż/ ach/ sposobem Dziwnym/ nie ludzkim/ sama sobie grobem. TwarSDaf 78.
  • – Dnia dwudziestego Mai, o godzinie wpuł do wtorei spułnocy, na moich ach natenczas niesczęsnych rąkach? z wielkim nabozęstwem [...] Panu Bogu Ducha oddał. VorLetSkarb 205.
  • – Ten był ach Koniec męza tak dzielnego. OblJasGór 57.
  • – Wiedzieć tu należy ze te Woysko pod Gliniany zebrane, bardzo było porządne [...] Ale ach, na co się to przydało. HistBun 5v.
  • – Teraz w tym podziemnym grobie Iako widzisz męczę się, gdy ciebie/ ach/ mile Frygiyskie u Cybeli bawią krotofile. ClaudUstHist 31.