Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*NIEBIESKI

przym.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp (?), SXVI (?), Kn (?), T (?), SWil (?), SW (?)


Najwcześniejsze poświadczenie: 1604
Formy gramatyczne
lp M. ż niebieska  
D. m niebieskiego  
ż niebieskiej  
B. m nżyw niebieski  
Ms. ż niebieskiej  
lm M. nmos niebieskie  
D. niebieskich  
C. niebieskim  
Ms. niebieskich  
Znaczenia
1. »związany z niebem«
  • – Znac ze Niebieska nie inaczey kaze ordynacyia. PasPam 224.
  • – Niewielkość ani moc Woyska ale Niebieskie [moce] biią Nieprzyiaciela. PasPam 264v.
  • – Wnet dla Swiata y Na niebieskiey y na zięmskiey szwankować będziesz szczęsliwosci. PasPam 281v.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • niebieski parlament:
  • »sąd boży«
    • – Iuz gotowy z Niebieskiego Parlamentu czytaią mu Dekret. PasPam 281v.
  • niebieskie berło:
    • – [Mówi Junona] Jesli mi słusznie w práwicy przychodzi Niebieskie nosić berło/ y iesli bydź godzi […] siostrą/ y żoną Jowiszową. Siostrám iest/ ále żoną niesłusznie mię zową. OvOtwWPrzem 114.
    • – [Bóg] ma Wszytko pod władzą swoią/ y w swey wielkiey trzyma Ręce Niebieskie Berło. OvOtwWPrzem 34.
  • areopag Niebieski:
    • – Patryarcha nasz THEODOZY [...] zapozwany stawił się przed Areopag Niebieski. KalCuda 118.
  • argonawa niebieska:
    • – Henricus Macliniensis mowi: iż dla tego Noe uszedł potopu, że korab zbudował na kształ[t] Argonawy Niebieskiey. BystrzInfZup 3 nlb.
  • niebieskie arktyki:
    • – Iedne [opoki] się wynoszą ku niebieskim Arktykom drugie się rozproszą Głębiey. DrobOpow 112.
    • – [Ojczyzna] do niebieskich podnioższy Arktykow [wodzów] Niepoprawionym roztrąca upadem. ChrośKon 75.
  • niebieskie obroty:
  • »obroty ciał niebieskich«
    • – Ma się tedy czym szczycic Rawiczowskie Plemię Ze Herb iego nie tylko Oddziedziczył Zięmię Lecz w Niebieskich obrotach ma tez Gubernia [rządy]. PasPam 272.
    • – Panna Znakiem Niebieskich Obrotow I ze Lwem Gospodarskich zazywa kłopotow. PasPam 272v.
2. »koloru nieba«
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • znak obrotów niebieskich:
  • »gwiazdoazbiór«
    • – Panna Znakiem Niebieskich Obrotów I ze Lwem Gospodarskich zazywa kłopotów. PasPam 272v.
  • brama niebieska:
    • – Naywyższego vcho wolne Bramy Niebieskie powolne/ z ofiárą zástępce máią Głosu Bożego słuchaią. JurkPieś B1.
    • – Złoto wszystkie bramy otworzyć może/ ále niebieskiey [bramy] nie. MalczZebr 68.