Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*CŁO

rzecz.
n
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1601-1616
Formy gramatyczne
liczba pojedyncza
D.   cła
liczba mnoga
M.   cła
D.   ceł
Etymologia
niem. Zoll
Znaczenia
»podatek od towarów przewożonych przez granicę«
  • – Ci kupcy co rozne Towary Liquory y inne rzeczy dla zysku do Polski przywozą takze cła donatywy kupieckie, pogłowne zydowskie y inne podatki in fructum Reipublice [na rzecz Rzeczpospolitej] obiecone aby in duplo [w dwójnasób] płacone były [...]. PasPam 217.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • administrator cła (ceł):
    • – Panowie Administratorowie cła nowego takze Akcyzy [...] zeby byli sądzeni. PasPam 218.
    • – Owego Szlachcica zabrawszy do Sądu tego Administratora Ceł przyprowadzili. HistŚwież 224.
    • – Urodzeni administratorowie cełł [...] szlachtę rodowitą et bene possessionatos maią mieć za Pisarzow, na komorach y przykomorkach. VolLeg VI 60.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • cło nowe:
    • – Więc i to efficere mają, aby cła nowe, solne komory, a osobliwe bydgoskie zniesione były. AktaPozn I/1 222.
    • – Panowie Administratorowie cła nowego tak ze Akcyzy Reddant swoich expensow y tak że zeby byli sądzoni. PasPam 218.
    • – W nagrodę zaś kosztów podjętych około fortec wielgopolskich utrzymania, cło nowe i stare na Wiśle i Nogacie do lat siedem onemu pozwolono, a tak żeby on zaraz prezydia swoje z Poznania, z Kalisza, z Kórnika i inszych sprawdził. JemPam 262.