Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ASYSTOWAĆ

czas. ndk
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L (XVIII), SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, SWil


Najwcześniejsze poświadczenie: 1656-1688
Formy gramatyczne
asystować  
lp 3. os. asystuje  
lm 1. os. asystujemy  
3. os. asystują  
lp m 1. os. asystowałem  
3. os. asystował  
ż 3. os. asystowała  
n 3. os. asystowało  
lm mos 3. os. asystowali  
lm mos 3. os. asystowali byli  
lm zneut 3. os. będą asystować  
asystując  
Etymologia
łac. assistere
Znaczenia
1. »być obecnym, towarzyszyć«
Rekcja: przy kim, czym; komu, czemu

  • – Krol Ian trzeci wszystkim Ceremoniom assystował. PasPam 248.
  • Assystowali Koronacyi Hetmani w kilka tysięcy Woyska. OtwEDzieje 7.
  • – [...] Krolewnie [...] Chambellanowie, y za niemi Paziow dwoch assystowało [...]. GazPol 1735/37, 5 nlb..
  • – Mikołay Głębocki Archidyakon Poznański [...] assystował przy krzcinach Władysława Krolewica Polskiego. NiesKor II 222.
  • – Promień Jey [bogini] wszędzie assystuie złoty. DrużZbiór 315.
2. »pomagać, wspierać; służyć«
Rekcja: komu, czemu; kogo, co

  • – Assistuiemyć my [jezuici] u dworu, ale assistuiemy i w gnoiu, i w szpitalach, i konaiącym, bywamy i na szczeblach szubienicznych. MłodzKaz IV, 223.
  • – Syn Jej Mci Pani Sęndzimirowej służył to jest assystował przeciwnej stronie. OwsRocz 37.
  • – Lekarki, Cyrulicy y Aptykarze [...] in absentia Medicorum częstokroć choruiącym bliznim swoim przez lekarstwa asistować muszą. KirchFac 5 nlb..
  • – Tegoz dałem ImPu Dowoynie Sędziemu Grodzkiemu Trockiemu honorarium [...] ze mię często assistuie y Iezdzi w Interessach moich. SapADiar 103.
  • – Sam Machomet moralizował mowiąc: Gdyby prywatne Osoby Zawczasu cesarzowi Swemu temi dostatkami assystowali byli Zapewne by do teraznieyszey ruiny nie było przyszło. IntrHist 104.
  • – Tatarzy [...] Tureckiemu podali się Cesarzowi, his Conditionibus acceptis; aby Han ich samemu Casarzowi na woynę idącemu assystował stem tysięcy Woyska. ChmielAteny I II, 452.
Podhasła

ASYSTOWANY


im. przym. bier.

Formy gramatyczne
lp M. m asystowany  
Najwcześniejsze poświadczenie:
Znaczenia
hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji

ASYSTUJĄCY


im. przym. czyn.

Formy gramatyczne
lp M. m asystujący  
lm D. asystujących  
Najwcześniejsze poświadczenie:
1741
Znaczenia
»towarzyszący komu«
  • – Nic się nie dzieie na tym podmiesięcznym świecie naturalnego, tylko za gubernium y rządem nadniebieskich natur, to iest Intelligencyi Planetom assystuiących. DuńKal K2.
Odsyłacze