Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

MARMUR

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: MARMUR, MARMOR
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SStp (marmur, marmor), SXVI (marmor), Kn (marmur), T (marmur), L (marmur; XVI-XVIII), SWil (marmur), SW (marmur), SJP (marmur)

Nienotowany w słownikach:

Formy gramatyczne
lp M. marmor   || marmur  
D. marmuru  
N. marmurem  
Ms. marmurze  
lm M. marmury  
D. marmurów  
Etymologia
łac. marmor
Znaczenia
»skała używana w budownictwie i rzeźbiarstwie; przedmiot wykonany z tej skały«
  • Marmor Marmor LodDict 43.
  • – Mármuruię/ tynkuię mármurem. Marmorato oblino parietes [...]. Kn 390.
  • Mármurem położony/ Marmoratus [...]. Kn 390.
  • Mármur/ Marmor [...]. Kn 390.
  • – Mármuruię/ mármurem pokłádam/ sádzę. Marmoro [...]. Kn 390.
  • – Mármorowánie/ pokładánie mármurem [...]. Kn 390.
  • Mármur żelażney máści i twárdośći/ Basaltes [...]. Kn 390.
  • – W tymże przedPokoiu Altana w ktorey stolik ieden Marmurem sadzony. ArchRadziw 1638 68, 17.
  • – Wpadnę na delfinoryba, Z okrutną paszczęką ryba: A na niej stoi chłopiątko, Z jakąś pałką niebożątko; [...] Wszystko to z marmuru rzeczy. JarzGośc 70-71.
  • – Dla samej pychy Z marmuru kładą na ziemi astrychy [ kupcy]. NiebAnBad 258.
  • – Po bokach kościoła leżą Arcybiskupi z marmuru wyrzezani in Pontifialibus statui, których jest niemało. WojszDiar 19.
  • – Apostołowie na ścianach z marmuru y gipsu, pod nimi epitafia z marmurów. WojszDiar 42.
  • – Kiedy to huknie impet kiedy się mury poczną trzaskać kiedy owe marmury Alabastry latać. PasPam 60.
  • – Nie wielká pociecha że niebryłą marmuru náwaloną/ ále drobnym piáskiem przełádowana łodź twa zátonie. BujnDroga 59.
  • – Pałać [...] Był szczero z Alabastru czarno układany w szachownicę Marmuręm. TwarSPas 3.
  • ALABESTRE [...] Alabastrites [...] ALABASTER Kamień rodzaj marmuru barzo biały. DanKolaDyk I, 76.
  • Marmur [...]. T III 791.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • appiuszów marmur:
    • – Herbowną Waszeciow moich wielce Mosci Panow, ztorowane drogi, y Goscince, podkową, nie na prostym Rzymskich Appiuszow, ale na prawdziwym, wiecznosci marmurze, rysowac trzeba. WilczPam 23.
  • marmur biały:
    • Mármur biały/ Parius lapis, Virgil. [...]. Kn 390.
    • – Mieyscem tez osoby zbiałego Marmuru takie własnie iako by zywe. PasPam 60v.
    • – Kaplica, wszytkie sciany subtelną i misterną robotą słano osobami marmuru białego, albo raczey halabastru. BillTDiar 56.
  • marmur czerwono-biały:
    • Mármur czerwono-biały/ Porphyrites, [...]. Kn 390.
  • marmur drętwiący członki:
    • Marmur drętwiący/ martwiący członki. Memphitis lapis [...]. Kn 390.
  • [marmur] martwiący członki:
    • Marmur drętwiący/ martwiący członki. Memphitis lapis [...]. Kn 390.
  • marmur popielasty:
  • »marmur o szarym, popielatym kolorze«
    • Mármur popiélásty/ Tephria [...]. Kn 390.
Odsyłacze