Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

FENOMEN

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L, SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T


Najwcześniejsze poświadczenie: 1653
Formy gramatyczne
liczba pojedyncza
M.   fenomen
liczba mnoga
M. uż. nosob.   fenomena
B. uż. nosob.   fenomena
N.   fenomeny
Ms.   fenomenach
Znaczenia
»osobliwość, wyjątkowe zjawisko (zwłaszcza astronomiczne) «
  • – Snadne uznanie, gdy Pan Bog ma káráć morowym powietrzem, tedy bywaią ná niebie widywane rożne Constellacye, Comety, Phenomena, Chasmata y rożne meteora, záćmienie Słońcá y Xiężyca, pluty y wiátry, częste kwitnienie drzew nie w swoy czas, nie pomiarkowanie lata y źimy, Głod, Woyna, Powodz: wszystkie te rzeczy pokazuią śię przed przyśćiem powietrza morowego. LubiecKsiążka A4v.
  • – W iego wieszał Kościele do tey przyszedł ceny, Aż Psá wsádzą ná niebo, między Phoenomeny Z Bogá Gwiazdá, z Gwiazdy Herb, ny namniey nie traći Dostoieństwá, choć we Pśiey, Merkury posáći. PotPocz 141.
  • – Kędy zacnych Familiey rozrodźiwszy wiele, W nich sobie, nieśmiertelney, sławy gniazdo śćiele Y nie tylko na źiemi, ále tey iest ceny, Ze go widźim ná Niebie, między Fenomeny. PotPocz 172.
  • – Wlepmy całą zrzenicę w Poligneyskie Łabędzie między Poetyczne Policzone phaenomena. MikSil 50.
  • – Pisze Joannes Picus Mirandulae Cnmes[!], wybornie Głow uczonych Xiążę, iż po Kometách następuią suchá y wiátry, ále nie záwsze, zktorych náturálne wnośić się mogą konseqwencye: Longomontanus dowodźi: o nowych Fenomenách cap. 7. iż są postánowione, ná wyczyszczenie powietrza y Niebá zostáwuiąc iednák posobie skutki nádprzyrodzone. DuńCiek Bv.
  • – Gdy się ten nowy fenomen zjawił na polskim horyzoncie, panowie, którzy do niego nie wchodzili, zebrawszy się we Lwowie, najpierwszy przeciwko donacji sandomierskiej w roku 1754 zanieśli manifest, jako o fundusz Rzeczypospolitej przez książęcia Sanguszka i donatariuszów rozszarpany. KitPam 71.